B
B
G
G
I
I
Á
Á
O
O
D
D
C
C
V
V
À
À
À
À
O
O
T
T
I
I
N
N
H
H
T
T
T
T
H
H
À
À
N
N
H
H
P
P
H
H
H
H
C
CH
H
I
I
P
P
NH HNG CA CÁC NHÂN T GIÁ TR CM
NHN VÀ S HÀI LÒNG CA KHÁCH HÀNG KHI
LA CHN SN PHM SMARTPHONE L
L
H
H
T
T
C
C
h
h
u
u
y
y
ê
ê
n
n
n
n
g
g
à
à
n
n
A
A
N
N
H
H
M
M
ã
ã
s
s
:
:
6
6
0
0
3
3
4
4
0
0
1
1
0
0
n
k
k
h
h
o
o
a
a
h
h
c
c
T
T
S
S
.
.
H
H
O
O
À
À
N
N
n
n
h
h
p
p
h
h
H
H
C
C
h
h
í
í
M
M
i
i
n
n
h
h
-
-
Li cm n Tôi xin chân thành cám n các thy cô trng i hc Kinh t TP.HCM, đc
bit là Khoa Qun Tr Kinh Doanh đã dy d và truyn đt cho tôi nhng kin thc
quý báu làm nn tng cho vic thc hin lun vn này.
Tôi xin gi li cm n chân thành và sâu sc nht đn Thy hng dn
ca tôi TS Hoàng Lâm Tnh ngi đã tn tâm và nhit tình hng dn, ch bo đ
tôi có th hoàn tt lun vn này.
Tôi cng xin chân thành cám n tt c bn bè, đng nghip và nhng ngi
đã giúp tôi tr li bng câu hi kho sát làm ngun d liu cho vic phân tích và
cho ra kt qu nghiên cu ca lun vn cao hc này.
Cui cùng, tôi ht lòng bit n đn nhng ngi thân trong gia đình đã đng
viên và khích l tôi trong quá trình hc và thc hin hin lun vn này.
Mc dù đư rt c gng nhng lun vn này khó tránh khi nhng sai sót. Rt
mong nhn đc nhng ý kin đóng góp ca quý Thy Cô và các bn.
Tp.H Chí Minh, tháng 9-2013
Tác gi
LêăcăHip
iii
MCăLC
Li cam đoan i
Li cm n ii
DANHăMCăCÁCăTăVITăTT vi
DANHăMCăCÁCăBNG vivii
DANHăMCăCÁCăHỊNH viii
DANHăMCăCÁCăPHăLC iix
TịMăTTăLUNăVN x
3.4.1 Thang đo danh ting 29
3.4.2 Thang đo cht lng cm nhn 29
3.4.3 Thang đo giá c cm nhn 30
3.4.4 Thang đo cm xúc phn hi 30
3.4.5 Thang đo giá tr xư hi 31
3.4.6 Thang đo giá tr cm nhn 31
3.4.7 Thang đo s hài lòng ca khách hàng 31
3.4.8 Thang đo xu hng tiêu dùng 32
3.5ăMuănghiênăcuăđnhălngăchínhăthc 32
3.6 Tóm tt 33
CHNGă4:ăăKTăQUăNGHIểNăCU 34
4.1ăGiiăthiu 34
4.2 Môătămu 34
4.3ăánhăgiáăthangăđo 35
4.3.1 ánh giá thang đo bng h s tin cy Cronbach‟s alpha 35
4.3.2 Phân tích nhân t khám phá EFA 36
4.3.2.1 Phân tích EFA cho nhóm bin đc lp trong mô hình 1 (nhóm bin tác đng lên
giá tr cm nhn) 36
4.3.2.2 Phân tích EFA cho bin ph thuc trong mô hình 1 39
4.3.2.3 Phân tích EFA cho nhóm bin đc lp trong mô hình 2 (nhóm bin tác đng lên
xu hng tiêu dùng) 40
4.3.2.4 Phân tích EFA cho bin ph thuc trong mô hình 2 41
4.4 KimăđnhămôăhìnhănghiênăcuăvƠăcácăgiăthuyt 42
4.4.1 Kim đnh mi quan h gia các yu t thành phn nh hng đn giá tr cm
nhn ca khách hàng 43
v
4.4.2 Kim đnh mi quan h gia giá tr cm nhn ca khách hàng và s hài lòng đn
xu hng tiêu dùng ca khách hàng 46
4.5 PhơnătíchăsăkhácăbităcùaăbinăđnhătínhăđnăgiáătrăcmănhnăvƠăxuăhng tiêu
SPSS : Statistical Package for the Social Sciences - Phn mm thng kê cho khoa
hc xư hi
T-Test : Independent – Sample T-Test - Kim đnh gi thuyt v s bng nhau gia
hai trung bình mu trng hp mu đc lp
VIF : Variance inflation factor - H s phóng đi phng sai
vii
DANH MCăCÁCăBNG
Bng 2.1: Thng kê th trng di đng do GfK TEMAX công b 6
Bng 2.2: Các bin đc lp và bin ph thuc trong mô hình nghiên cu đ ngh 23
Bng 4.1: Kt qu kim đnh Cronbach‟s alpha ca các thang đo trong mô hình 35
Bng 4.2 : Kt qu phân tích EFA cho nhóm bin đc lp mô hình 1 37
Bng 4.3 : Kt qu phân tích EFA cho bin ph thuc mô hình 1 39
Bng 4.4 : Kt qu phân tích EFA cho nhóm bin đc lp mô hình 2 40
Bng 4.5 : Kt qu phân tích EFA cho bin ph thuc mô hình 2 41
Bng 4.6 : Kt qu phân tích các trng s hi quy 1 44
Bng 4.7 : Kt qu phân tích các trng s hi quy 2 46
Bng 4.8 : Kt qu kim đnh gi thuyt nghiên cu 48
Bng 4.9 : Kt qu kim đnh T- test bin gii tính 50
Bng 4.10 : Kt qu kim đnh ANOVA bin thu nhp 51
Bng 4.11 : Kt qu kim đnh ANOVA bin đ tui 52
Bng 4.12 : Kt qu kim đnh ANOVA bin trình đ hc vn 53
viii
DANHăMCăCÁCăHỊNH
Hình 2.1: Mô hình Hc thuyt hành đng hp lý ca Ajzen và Fishbein 11
Hình 2.2: Mô hình đo lng giá tr cm nhn khách hàng ca Sweeney 14
Hình 2.3: Mi quan h gia giá tr cm nhn và xu hng tiêu dùng 15
x
TịMăTTăLUNăVN
Mc đích chính ca nghiên cu này là tìm hiu s nh hng ca các nhân t
giá tr cm nhn và s hài lòng ca khách hàng khi la chn sn phm SmartPhone.
Da trên c s lý thuyt v giá tr cm nhn kt hp vi nghiên cu đnh tính,
tác gi đã xác đnh đc nm nhân t giá tr cm nhn nh hng đn xu hng tiêu
dùng ca khách hàng khi la chn SmartPhone ti Vit Nam bao gm: (1) Danh ting,
(2) Cht lng cm nhn, (3) Giá c cm nhn, (4) Cm xúc phn hi, (5) Giá tr xư
hi. Bên cnh đó, nghiên cu cng tìm hiu nh hng ca giá tr cm nhn và s hài
lòng đn xu hng tiêu dùng ca khách hàng.
Phng pháp nghiên cu s dng đ kim đnh mô hình đo lng và mô hình
nghiên cu bao gm nghiên cu s b và nghiên cu chính thc. Nghiên cu s b
đnh tính đc thc hin thông qua k thut thu thp 20 ý kin, phng vn tay đôi, tho
mc cho xu hng tiêu dùng thông minh khin ngi dùng tr, t sinh viên, hc
sinh cho đn nhân viên vn phòng phi quan tâm.
Vì vy các doanh nghip phi bit nm bt và hiu bit v th hiu khách
hàng, cng nh thái đ ca ngi tiêu dùng v nhng sn phm do mình cung cp
đ làm tha mưn nhu cu và mong mun ca ngi tiêu dùng.
Vn đ xem xét các yu t tác đng đn hành vi và xu hng hành vi tiêu
dùng là mt ch đ đư đc nghiên cu t lâu trên th gii, t nhng nghiên cu
ca James F. Engel đư có t nm 1960, sách vit v hành vi khách hàng tiêu dùng
ca Sheth và Howard nm 1969 (The Theory of Buyer Behavior), sau này là Ajzen
và Fishbein vi 2 lý thuyt ni ting: TRA và TPB, các Tp chí Journal of
Consumer Research, Journal of Marketing Research .v.v. cng thng đng nhng
bài nghiên cu v ch đ này. Làm th nào đ bit đc khách hàng ngày nay đang
có xu hng la chn sn phm da trên tiêu chí nào, h cm nhn th nào v
cht lng, giá c, danh ting….ca nhng sn phm mà h đang hng đn và có
nhu cu mua sm, tiêu dùng, đó luôn là mt câu hi ln ca các nhà qun tr và
nhng ngi làm marketing.
Mt trong nhng th trng mà khách hàng quan tâm hin nay là nhng dòng
sn phm SmartPhone. Vi các doanh nghip trong nc, đ cnh tranh trong bi
cnh hi nhp hin nay là điu ht sc khó khn, cn mt s nhy bén và khôn
khéo trong chin lc kinh doanh. Tuy nhiên, nu nm bt đc xu th này, các
2
doanh nghip trong nc chc chn s nm trong tay mt li th đ tng bc tip
cn và làm tha mưn nhu cu cho khách hàng, đc bit là nhóm khách hàng tr tui
Vit Nam.
T nhng lý do trên tác gi đư quyt đnh la chn nghiên cu đ tài “nh
hng ca các nhân t giá tr cm nhn và s hài lòng ca khách hàng khi la chn
sn phm SmartPhone “
1.2 Mc tiêu ca đ tài
- Nghiên cu các yu t nh hng đn giá tr cm nhn ca khách hàng khi s
Chngă4 – Kt qu nghiên cu
Chngă5 – Kt lun và kin ngh
4
CHNGă2ă:ăCăS LụăTHUYTăVĨăMỌăHỊNHăNGHIểNăCU
2.1 TngăquanăvădòngăsnăphmăSmartPhone
2.1.1 nhăngha
Theo Gartner, mt công ty nghiên cu th trng, đnh ngha đin thoi
thông minh là mt thit b cm tay, có màn hình ln, đnh hng vào vic nghe gi
đin thoi, có đy đ các chc nng ca mt chic đin thoi, đng thi có các chc
nng ca mt thit b h tr cá nhân (PDA).
Còn theo đnh ngha ca Palm, đin thoi thông minh là mt thit b di đng
kt hp gia mt chic đin thoi không dây, có chc nng gi nhn email, truy cp
web, tt c nm trong mt phn cng đc lp và tích hp.
Cácătínhănngăchínhăcaăsmartphone
HăđiuăhƠnhă(OS)
Nhìn chung, Smartphone hot đng da trên nn tng mt h điu hành, nn
tng này cho phép Smartphone có th cài đt và chy các ng dng. Hin nay có rt
nhiu h điu hành cho SmartPhone nh iOS ca Apple, Android ca Google,
Windows phone ca Microsoft ….
ngădngă(Apps)
Trong khi hu nh tt c đin thoi di đng có cài sn mt s dng phn
mm đn gin cho các tác v nh qun lý và lu danh b thì mt chic
Smartphone li có th làm đc nhiu hn th. Nó cho phép ngi dùng to và
chnh sa các tài liu Microsoft Office hay chí ít là xem đc các tp tin
Office. Bên cnh đó, Smartphone còn cho phép ti mt s ng dng khác nh qun
lý tài chính cá nhân, theo dõi tình trng sc khe, chnh sa nh, GPS,… Có th nói
rng, Smartphone đang thay con ngi thc hin mt khi lng công vic khng
l.
Internet
6
5.2013 lên đn 2.924 t đng, cao hn đn 30% so vi mc 2.246 t đng cùng k
nm trc. Vì th, mc giá bán ra trung bình ca mt chic mobile trong tháng
5.2013 là 2,257 triu đng, cao hn 38% so vi con s 1,633 triu đng hi tháng
5.2012. Kt qu này bt ngun t vic đin thoi di đng thông minh (Smartphone)
đang chim v th quan trng trên th trng mobile. C th, trong tháng 5, dù
Smartphone ch chim 38,9% th phn tính theo s lng bán ra nhng li chim
đn 79,8% th phn tính theo giá tr doanh thu. Samsung vn dn đu th trng
Smartphone: khong 33%, tip theo là Nokia: 22%, Sony Ericsson chim khong
10%.
Bngă2.1:ăThngăkêăthătrngădiăđngădoăGfKăTEMAXăcôngăb
Thi gian
Tháng 5/2012
Tháng 5/2013
S lng bán ra (cái)
1,374 triu
1,295 triu
Giá tr (t đng)
2.246 t
2.924 t
Mc giá bán trung bình/cái
1,633 triu
2,257 triu
(Ngun : www.gfk.com/temax/Asia-Pacific/Pages/vietnam.aspx)
2.2 CăsălỦăthuyt
2.2.1 Xuăhngătiêuădùng
hiu đc v khái nim xu hng tiêu dùng, trc ht chúng ta cn nm
qua lý thuyt hành vi ngi tiêu dùng. Khi quyt đnh mua sm mt hàng hóa
hay dch v nào đó, bt k ngi tiêu dùng nào cng hng ti ích li thu đc
Vic nhn bit đc thái đ ca khách hàng đi vi mt sn phm c th s
giúp chúng ta suy ra đc phn ng ca khách hàng đi vi sn phm đó trong
tng lai.
MôăhìnhătháiăđăbaăthƠnhăphnă(tricomponentăattitudeămodel)ă
Theo Schiffman và Kanuk (1987), thái đ đc miêu t gm ba thành phn:
Nhn thc, cm xúc hay s a thích và xu hng hành vi.
Thành phn nhn thc liên quan đn s hiu bit và nim tin ca mt cá nhân
v đi tng.
Thành phn cm xúc hay s a thích đi din cho cm giác chung ca khách
hàng v vic thích hay không thích mt đi tng.
8
Thành phn xu hng hành vi hay còn gi là ý đnh mua đc th hin qua
xu hng tiêu dùng ca khách hàng.
Xu hng hành vi là thành phn th ba ca mô hình thái đ ngi tiêu
dùng. Hành vi đc nghiên cu chính là hành vi tiêu dùng hay hành vi mua hàng
ca ngi tiêu dùng. Thành phn này nói lên xu hng ca ngi tiêu dùng
trong vic thc hin hành vi mua hàng hay tiêu dùng mt sn phm/dch v. Xu
hng tiêu dùng là mt khái nim quan trng trong tip th vì ngi tiêu dùng
thng không ra quyt đnh mua mt sn phm hay s dng mt dch v nào đó
khi xu hng tiêu dùng nó ca h không cao. Do đó, hu ht các mô hình trong
lý thuyt hành vi tiêu dùng đu đt khái nim xu hng tiêu dùng là bin ph
thuc trong mô hình ca mình. Ajzen là mt trong nhng hc gi đu tiên đa ra
c s lý thuyt v khái nim này, vi 2 mô hình ni ting là TRA (Theory of
Reasoned Action) - lý thuyt hành đng hp lý (Ajzen & Fishbein, 1975) và
TPB (Theory of Planned Behavior) - lý thuyt hành vi d đnh (Ajzen,1985).
Môăhìnhătháiăđăđaăthucătínhă(multi-attitude model)
Mô hình thái đ đa thuc tính đc Fishbein và Ajzen xây dng nm 1975.
Trong mô hình này, thái đ ca khách hàng đc đnh ngha nh là vic đo lng
nhn thc ca khách hàng đi vi mt sn phm/dch v đc bit hoc đo lng
tính.
Ngi tiêu dùng xem dch v nh là mt tp hp các thuc tính vi nhng kh
nng đem li nhng ích li tìm kim và tha mưn nhu cu khác nhau. H s chú ý
nhiu nht đn nhng thuc tính s mang li cho h nhng ích li cn tìm kim. Hu
ht ngi tiêu dùng đu xem xét mt s thuc tính nhng đánh giá chúng có tm quan
trng khác nhau. Nu ta bit trng s tm quan trng mà h gán cho các thuc tính đó
thì ta có th đoán chc chn hn kt qu la chn ca h.
Thành phn chun ch quan nh hng đn xu hng mua ca ngi tiêu
dùng. Vì th, mun hiu rõ hn v xu hng tiêu dùng thì ta phi đo lng các thành
phn này. Chun ch quan có th đc đo lng mt cách trc tip thông qua vic
đo lng cm xúc ca ngi tiêu dùng v phía nhng ngi có liên quan (gia đình,
10
bn bè, đng nghip,…) s ngh gì v d đnh mua ca h, nhng ngi này thích
hay không thích h mua sn phm/dch v đó. ây là s phn ánh vic hình thành
thái đ ch quan ca h.
Xu hng mua ca ngi tiêu dùng ph thuc vào thái đ ca nhng ngi
xung quanh th hin qua : th nht là mc đ mưnh lit thái đ phn đi hay ng
h ca nhng ngi có nh hng đi vi vic mua sn phm ca ngi tiêu dùng
và th hai là đng c ca ngi tiêu dùng làm theo mong mun ca nhng ngi có
nh hng này.
Thái đ phn đi ca nhng ngi nh hng càng mnh và ngi tiêu dùng
càng gn gi vi nhng ngi này thì càng có nhiu kh nng ngi tiêu dùng điu
chnh xu hng mua dch v ca mình. Và ngc li, mc đ a thích ca ngi tiêu
dùng đi vi dch v s tng lên nu có mt ngi nào đó đc ngi tiêu dùng a
thích cng ng h vic mua dch v này.
Mô hình TRA liên kt nhng thành phn thái đ. Thái đ không nh hng
mnh hoc trc tip đn hành vi mua. Tuy nhiên, thái đ có th gii thích trc tip
đc xu hng mua. Xu hng mua th hin trng thái xu hng mua hay không
mua mt sn phm trong thi gian nht đnh. Trc khi tin đn hành vi mua thì xu
thay đi, nó khác nhau gia các khách hàng, vn hóa và thi gian.
Hình 2.1: MôăhìnhăHcăthuytăhƠnhăđngăhpălỦăcaăAjzenăvƠăFishbein
Xu hng
mua
Hành vi
mua
Nim tin đi vi nhng thuc
tính sn phm
o lng nim tin đi vi
nhng thuc tính
ca sn phm
Nim tin v nhng ngi nh
hng s ngh rng tôi nên hay
không nên mua sn phm
S thúc đy làm theo ý mun
ca nhng ngi nh hng
Thái đ
Chun
ch quan
(Ngun : Ajzen và Fishbein 1975)
bn thành phn giá tr là giá tr thu nhn, giá tr giao dch, giá tr s dng và giá tr
mua li. Trong đó, giá tr thu nhn là nhng li ích nhn đc bi s tin phi tr;
13
giá tr giao dch là s hài lòng mà ngi tiêu dùng nhn đc khi thc hin giao
dch. Trong khi giá tr s dng là li ích nhn đc t vic s dng sn phm, dch
v; còn giá tr mua li là li ích b sung nhn đc ti thi đim giao dch
hoc kt thúc chu k sng ca sn phm hoc chm dt đi vi dch v. Giá
tr thích hp ca mi trong bn thành phn là khác nhau trong sut chu k sng
ca sn phm, dch v.
Sheth, Nemman and Gross (1991), bng các nghiên cu thc nghim m
rng cho các ngành nh kinh t, xã hi hc, tâm lý và hành vi ngi tiêu dùng, đ
ngh nm yu t cu thành giá tr cm nhn ca khách hàng là: giá tr chc nng,
giá tr tri thc, giá tr xã hi, giá tr cm xúc và giá tr có điu kin. Trong đó:
- Giá tr chc nng có liên quan đn tính thit thc kinh t, đn nhng li ích
gn kt vi vic s hu đc sn phm/dch v đc khách hàng đánh giá trên
mt chui nhng thuc tính ni bt nh giá c, s đáng tin cy, tính lâu bn.
- Giá tr tri thc đc đnh ngha trong nghiên cu ca Sheth và các đng s
ca ông nh kh nng ca sn phm/ dch v cung cp s mi l hoc s tha mãn
v hiu bit.
- Giá tr xư hi liên quan đn nhng li ích t s gn kt ca khách hàng vi
nhng nhóm xã hi c th nh bn bè và nhng nhóm có liên quan, Sheth đánh
giá rng giá tr xã hi đóng vai trò quan trng trong s đánh giá ca khách hàng v
sn phm dch v.
- Giá tr cm xúc là đ cp đn các giá tr liên quan đn cm xúc hay trng
thái tình cm vui, bun khi mua đc sn phm và dch v, cng nh n tng ca
khách hàng trong quá trình tiêu dùng sn phm, dch v.
- Giá tr có điu kin đc mô t nh mt tp hp nhng tình hung
mà khách hàng đi mt khi la chn sn phm/ dch v theo ngha là nhng bin
hoàn cnh đc xem nh là có tác đng vào s đánh giá ca khách hàng v li