BăGIỄOăDCăVẨăẨOăTO
TRNGăIăHCăKINHăTăTHẨNHăPHăHăCHệăMINH
NGUYNăTăTRINH MIăQUANăHăGIAăHỊNHăNH
NGỂNăHẨNG,ăCHTăLNGăDCHăVă
VIăSăHẨIăLọNGăCAăKHỄCHăHẨNGă
TRONGăLNHăVCăINTERNETăBANKING:
NGHIểNăCUăTRNGăHPăCAăNGỂNă
HẨNGăăKHUăVCăTP.ăHăCHệăMINH
ChuyênăngƠnh:ăQunătrăkinhădoanh
Mƣăs:ă60340102
LUNăVNăTHCăSăKINHăT
NGIăHNGăDNăKHOAăHC
TS.ăINHăCỌNGăTIN
TP. H Chí Minh ậ Nm 2012
i LIăNịIăU
hoƠn thƠnh lun vn nƠy, tác gi đƣ nhn đc s hng dn, góp ý vƠ
đng viên nhit tình ca Thy Cô, ngi thơn, đng nghip vƠ bn bè.
Tác gi trơn trng cm n Quý Thy, Cô ca Trng i Hc Kinh T thƠnh
lƠ kt qu ca quá trình hc tp, nghiên cu khoa hc đc lp vƠ nghiêm túc.
Tác gi
Nguyn T Trinh
2.3.2 c đim ca dch v Internet Banking 7
2.3.3 Tình hình cung ng dch v Internet Banking ca các ngơn hƠng thng
mi thuc khu vc thƠnh ph H Chí Minh 9
2.4 Cht lng dch v 9
2.4.1 Cht lng dch v truyn thng 9
2.4.2 Cht lng dch v đin t 12
iv 2.4.3 Cht lng dch v Internet Banking 14
2.5 Hình nh ngơn hƠng 18
2.6 S hƠi lòng ca khách hƠng 19
2.7 Mi quan h gia hình nh ngơn hƠng, cht lng dch v vi s hƠi lòng ca
khách hàng 20
2.7.1 Mi quan h gia hình nh ngơn hƠng vƠ s hƠi lòng ca khách hƠng 20
2.7.2 Mi quan h gia cht lng dch v vƠ s hƠi lòng ca khách hƠng 20
2.8 Mô hình vƠ các gi thuyt nghiên cu 21
2.9 Tóm tt 23
CHNG 3. THIT K NGHIểN CU 24
3.1 Gii thiu 24
3.2 Quy trình nghiên cu 24
3.2.1 Nghiên cu s b 24
3.2.2 Nghiên cu chính thc (nghiên cu đnh lng) 28
3.3 Các thang đo s dng 28
3.3.1 Thang đo hình nh ngơn hƠng 28
3.3.2 Thang đo cht lng dch v Internet Banking 29
3.3.3 Thang đo s hƠi lòng ca khách hƠng 31
3.4 Tóm tt 31
CHNG 4: KT QU NGHIểN CU 32
4.1 Gii thiu 32
Ph lc 1.1: DƠn bƠi tho lun h
Ph lc 1.2: Tóm tt kt qu kho sát đnh tính l
Ph lc 1.3: Bng phng vn s b 2 o
Ph lc 2: Bng phng vn chính thc t
Ph lc 3: Kim đnh thang đo bng Cronbach alpha y
Ph lc 4: Kt qu phơn tích nhơn t khám phá gg
Ph lc 5: Kt qu phơn tích hi quy oo
Ph lc 6: Các thang đo gc qq
Ph lc 7: Kt qu kim đnh liên h tuyn tính ss
Ph lc 8: Kt qu kim đnh phng sai ca sai s không đi tt
vi Ph lc 9: Kt qu kim đnh phơn phi chun ca phn d uu
Ph lc 10: Phơn tích h s tng quan Pearson vv
Ph lc 11: Kt qu phơn tích T-test ca s hƠi lòng khách hƠng theo gii tính . vv
Ph lc 12: Kt qu phơn tích ANOVA ca s hƠi lòng khách hƠng theo đ tui
ww
Ph lc 13: Kt qu phơn tích ANOVA ca s hƠi lòng khách hƠng theo trình đ
hc vn xx
Ph lc 14: Kt qu phơn tích ANOVA ca s hƠi lòng khách hƠng theo ngh
nghip yy
Ph lc 15: Kt qu phơn tích ANOVA ca s hƠi lòng khách hƠng theo thu nhp
zz
Ph lc 16: Kt qu phơn tích ANOVA ca s hƠi lòng khách hƠng theo thi gian
s dng dch v Internet Banking aaa
Ph lc 17: Kt qu phơn tích ANOVA ca s hƠi lòng khách hƠng theo tn sut
s dng dch v Internet Banking bbb
viii DANHăMCăBNGăBIU
Bng 2.1 Mt s thang đo v cht lng dch v đin t 12
Bng 4.1 Danh sách ngơn hƠng ca mu kho sát 33
Bng 4.2 c đim ca mu v gii tính, nhóm tui 34
Bng 4.3 c đim ca mu v mc thu nhp, hc vn vƠ ngh nghip 35
Bng 4.4 c đim ca mu v thi gian s dng, tn sut s dng Internet Banking
36
1.1 LỦădoăchnăđătƠi
Hin nay, xu hng toƠn cu hóa, hi nhp kinh t quc t vƠ khu vc đang
din ra mnh m. S phát trin ca khoa hc công ngh, s phát trin vt bc v
công ngh thông tin vƠ vic ng dng nó trong các lnh vc kinh t tr nên ph
bin. c bit, Internet đƣ tác đng rt ln đn môi trng kinh doanh vƠ ngƠnh tƠi
chính ngơn hƠng cng không ngoi l. K thut vƠ công ngh hin đi đƣ to ra
cuc cách mng trong ngƠnh ngơn hƠng, m ra c hi thơm nhp th trng quc t
(Jayawardhena và Foley, 2000).
Vi mc tiêu nơng cao cht lng phc v khách hƠng, đa dng hóa dch v,
m rng kênh giao tip vi khách hƠng, ngoƠi các hot đng kinh doanh truyn
thng, đu t vƠ phát trin dch v ngơn hƠng đin t, mƠ ni bt lƠ dch v Internet
Banking hin đang lƠ hng trin khai đc chú trng ca các ngơn hƠng ti Vit
Nam nhm gia tng sc cnh tranh vƠ v th ca mình trc các đi th. Theo Báo
cáo Thng mi đin t Vit Nam 2011(2012) do Cc Thng mi đin t vƠ Công
ngh thông tin - B Công Thng chính thc công b thì s lng ngơn hƠng trin
khai dch v Internet Banking tng dn qua các nm. Nu nm 2004, mi ch có 3
ngơn hƠng thì đn nm 2007 con s nƠy đƣ lên đn 18 ngơn hƠng vƠ đn thi đim
cui nm 2011 đƣ có 45 ngơn hƠng cung cp dch v Internet Banking, chim 90%
trong tng s 50 ngơn hƠng đang hot đng ti Vit Nam (bao gm các ngơn hƠng
thng mi nhƠ nc, ngơn hƠng chính sách, ngơn hƠng thng mi c phn, ngơn
hƠng liên doanh vƠ ngơn hƠng 100% vn nc ngoƠi). NgoƠi ra, da trên thng kê
ca công ty ComScore (2011) đn 12/2010, Vit Nam có khong 6,8 triu ngi s
dng Internet trong tng s 86 triu dơn vƠ theo d đoán con s nƠy s tip tc tng
cao trong tng lai. Hn na, theo kt qu kho sát do công ty ComScore (2011)
thc hin v s lng khách hƠng s dng dch v Internet Banking, ch trong vòng
mt nm t tháng 1/2010 đn tháng 1/2011, s lng ngi dùng ti Vit Nam đƣ
tng 35% t 701.000 lên 949.000 ngi. iu nƠy chng t nhn thc cng nh
2
1.2ăMcătiêuănghiênăcu
tƠi nghiên cu đc thc hin vi 03 mc tiêu:
- Phát trin các thƠnh phn đo lng cht lng dch v Internet Banking.
- Xác đnh mi quan h gia hình nh ngơn hƠng, các thƠnh phn đo lng
cht lng dch v Internet Banking vi s hƠi lòng ca khách hƠng trong lnh vc
Internet Banking.
- T kt qu phơn tích, tác gi đa ra nhng hƠm ý chính sách nhm gia tng
s hƠi lòng ca khách hƠng đi vi dch v Internet Banking.
1.3 iătngăvƠăphmăviănghiênăcu
i tng nghiên cu: s hƠi lòng ca khách hƠng, hình nh ngơn hƠng, cht
lng dch v trong lnh vc Internet Banking.
i tng kho sát: khách hƠng cá nhơn hin đang s dng dch v Internet
Banking.
Phm vi nghiên cu: ch nghiên cu dch v Internet Banking ca các ngơn
hƠng khu vc thƠnh ph H Chí Minh.
1.4ăPhngăphápănghiênăcu
Tip cn nghiên cu đnh lng, đc thc hin qua 2 bc gm nghiên cu
s b vƠ nghiên cu chính thc.
Nghiên cu s b đc thc hin bng phng pháp nghiên cu đnh tính.
T mc tiêu ban đu, da vƠo c s lý thuyt, tác gi xơy dng đc bng phng
vn s b. Tip theo, tác gi dùng k thut phng vn sơu (tho lun tay đôi) và
kho sát th nhm điu chnh vƠ b sung thang đo ca cht lng dch v Internet
Banking, hình nh ngơn hƠng, s hƠi lòng ca khách hƠng phù hp vi điu kin
đc thù ca Vit Nam nói chung vƠ lnh vc Internet Banking Vit Nam nói riêng
đ xơy dng bng phng vn chính thc.
4 Nghiên cu chính thc đc thc hin bng phng pháp nghiên cu đnh
lng. K thut phng vn trc tip vƠ phng vn qua mng Internet đc s dng
v Internet Banking t góc nhìn ca hình nh ngơn hƠng vƠ cht lng dch v.
- tƠi lƠ tƠi liu tham kho hu ích trong vic xơy dng công c đo lng
cht lng dch v Internet Banking.
1.6 Ktăcuăcaălunăvn
Kt cu ca lun vn gm 5 chng, c th nh sau:
Chng 1: Tng quan.
Chng 2: C s lý thuyt vƠ mô hình nghiên cu
Chng 3: Thit k nghiên cu
Chng 4: Phơn tích kt qu nghiên cu
Chng 5: ụ ngha vƠ kt lun
6 CHNG 2: CăSăLụăTHUYTăVẨăMỌăHỊNHăNGHIểNăCU
2.1ăGiiăthiu
Chng 2 trình bƠy nhng ni dung c bn ca các lý thuyt có liên quan đ
lƠm c s nn tng cho nghiên cu nƠy. Nhiu thut ng, khái nim, mô hình
chng nƠy đc s dng cho các chng khác. Chng nƠy cng trình bƠy mô
hình nghiên cu ca đ tƠi.
2.2ăDchăv
2.2.1ănhănghaădchăv
Internet cung cp mt chc nng tng tác vi khách hƠng vƠ cho phép các dch v
đin t đc u tiên phát trin hƠng đu. Rust vƠ Kannan (2003) cho rng dch v
đin t lƠ s tng tác, dch v khách hƠng da trên Internet vƠ tp trung ni dung,
đc ký kt bi khách hƠng, tích hp k thut vƠ các quá trình h tr khách hƠng
mt cách có h thng nhm mc đích tng cng mi liên h gia khách hƠng vƠ
nhƠ cung cp dch v. Dch v đin t khác vi dch v truyn thng vi ba phng
din: (1) s vng mt ca nhơn viên bán hƠng, (2) s vng mt ca yu t hu hình
truyn thng vƠ (3) tính t phc v ca khách hƠng.
2.3ăDchăvăInternetăBanking
2.3.1ănhănghaădchăvăInternetăBanking
Dch v Internet Banking lƠ dch v ngơn hƠng qua Internet, khách hƠng có th
thc hin các giao dch vi ngơn hƠng bng máy tính hay thit b đin t cm tay có
kt ni Internet (Sayar và Wolfe, 2007).
2.3.2ăcăđimăcaădchăvăInternet Banking
S phát trin vt bc v công ngh đƣ to ra cuc cách mng trong ngƠnh
ngơn hƠng (Jayawardhena vƠ Foley, 2000). c tính ca Internet khin nó tr thƠnh
phng tin lý tng cho vic cung cp các sn phm vƠ dch v. Bng vic s
8 dng Internet, khách hƠng có th truy cp tƠi khon ngơn hƠng vƠ tin hƠnh giao
dch 24 gi mt ngƠy, 7 ngƠy trong tun vi chi phí gim vƠ tin ích gia tng
(Gurau, 2002). Tuy nhiên, s ng dng vƠ phát trin thƠnh công dch v Internet
Banking còn ph thuc các yu t nh cht lng vƠ an ninh mng Internet, mc đ
hiu bit Internet ca ngi dơn, s h tr ca chính ph, chin lc xơy dng kênh
phơn phi qua Internet ca ngơn hƠng cng nh cht lng vƠ đ tin cy ca dch v
Internet Banking (Gurau, 2002).
Các nhƠ qun lý trong ngƠnh ngơn hƠng hin nay đƣ xem Internet Banking lƠ dch
v cn chú trng đu t bi kênh phơn phi sn phm vƠ dch v mi nƠy đem li
nhiu thun li cho c ngơn hƠng vƠ khách hƠng. Theo Jayawardhena vƠ Foley (2000),
v nơng cao nh tính nng giao dch m rng (thanh toán tin vay trc tuyn; thanh
toán hóa đn; chi lng nhơn viên; np tin đin thoi di đng) vƠ qun lý tƠi sn
(m tƠi khon tin gi đu t trc tuyn; m tƠi khon tin gi có k hn; tt toán
tƠi khon tin gi có k hn, chuyn vn, lƣi v tƠi khon tin gi thanh toán; vay
tin trc tuyn,ầ).
2.4ăChtălngădchăv
2.4.1ăChtălngădchăvătruynăthng
Cht lng dch v đc các nhƠ nghiên cu xác đnh lƠ mt yu t thƠnh
công quan trng cho các t chc xơy dng li th cnh tranh. Trong mt thi gian
dài, nhiu nhƠ nghiên cu đƣ c gng đnh ngha vƠ đo lng cht lng dch v.
Theo Lehtinen vƠ Lehtinen (1982) cht lng dch v phi đc đánh giá trên hai
khía cnh bao gm quá trình cung cp dch v vƠ kt qu ca dch v. Gronroos
(1984) cng đ ngh hai thƠnh phn ca cht lng dch v đó lƠ cht lng k
thut, lƠ nhng gì mƠ khách hƠng nhn đc; vƠ cht lng chc nng din gii
dch v cung cp nh th nƠo. Tuy nhiên, khi nói đn cht lng dch v, chúng ta
không th không đ cp đn đóng góp rt ln ca Parasuraman & ctg (1988, 1991).
10 Parasuraman & ctg đnh ngha cht lng dch v lƠ mc đ khác nhau gia s
mong đi ca ngi tiêu dùng v dch v vƠ nhn thc ca h v kt qu ca dch
v. Parasuraman & ctg đƣ khi xng xơy dng thang đo các thƠnh phn ca cht
lng dch v thang đo SERVQUAL. Thang đo SERVQUAL đc điu chnh vƠ
kim đnh nhiu loi hình dch v khác nhau. Nghiên cu tiên phong bi
Parasuraman & ctg (1985) đƣ đa ra danh sách mi yu t quyt đnh ca cht
lng dch v bao gm:
(1) Tin cy (reliability): kh nng thc hin dch v phù hp vƠ đúng thi
hn ngay t ln đu tiên.
(2) áp ng (responsiveness): s mong mun vƠ sn sƠng ca nhơn viên
phc v cung cp dch v cho khách hƠng.
ca công c SERVQUAL vi nhng thuc tính chính yu thƠnh 5 tng th kích thc
ca cht lng dch v (Parasuraman & ctg, 1988, 1991) bao gm:
(1) Tin cy (reliability): th hin qua kh nng thc hin dch v phù hp vƠ
đúng thi hn ngay t ln đu tiên.
(2) áp ng (resposiveness): th hin qua s mong mun, sn sƠng ca nhơn
viên phc v cung cp dch v kp thi cho khách hƠng.
(3) Nng lc phc v (assurance): th hin qua trình đ chuyên môn vƠ cung
cách phc v lch s, nim n vi khách hƠng.
(4) ng cm (empathy): th hin s quan tơm, chm sóc đn tng cá nhơn,
khách hàng.
(5) Phng tin hu hình (tangibles): th hin qua ngoi hình, trang phc ca
nhơn viên, các trang thit b phc v cho dch v.
12 2.4.2ăChtălngădchăvăđinăt
cung cp đc dch v cht lng đn khách hƠng, các nhƠ qun lý dch v
trc tuyn phi hiu đc nhn thc khách hƠng v dch v nh th nƠo vƠ cách
thc đánh giá dch v trc tuyn (Parasuraman & ctg, 2005). gii quyt vn đ
nƠy, vƠi nm qua đƣ có nhiu công c đo lng cht lng dch v trc tuyn đƣ
đc phát trin (Zeithaml & ctg, 2000; Yoo vƠ Donthu, 2001; Loiacono, Watson và
Goodhue, 2002, 2007; Wofinbarger và Gilly, 2003; Parasuraman, Zeithaml và
Malhotra, 2005; Bressolles, 2008).
Bng 2.1 Mt s thang đo v cht lng dch v đin t
STT
Tênăthangăđo
Tácăgi
ThƠnhăphnăđoălng
1
e-SQ
time), thit k hp dn (design appeal),
đ nhy (intuitiveness), hình nh hp
dn (visual appeal), sáng to
(innovativeness), tính liên tc (flow),
tích hp thông tin liên lc (integrated
communication), quy trình kinh doanh
(business process), kh nng thay th
(substitutability)
4
eTailQ
Wofinbarger
và Gilly
(2003)
Thit k (website design), tính cá nhơn
(personalization), đy đ (fulfillment),
tin cy (reliability), tính an toƠn/bo mt
(security/ privacy), dch v khách hƠng
(customer service)
5
e-S-Qual
Parasuraman,
Zeithaml và
Malhotra
(2005)
Hiu qu (efficiency), đy đ
(fulfillment), tính sn sƠng ca h thng
(system availability), bo mt (privacy)
e-RecS-Qual
áp ng (responsiveness), kh nng
phc hi ca dch v (compensation),
cung cp dch v. Kt qu nghiên cu cho bit cht lng dch v Internet Banking
có 17 thƠnh phn đc chia thƠnh 3 nhóm gm:
(1) Cht lng dch v khách hƠng bao gm 10 thƠnh phn đc đt tên nh
sau: đ tin cy (reliability), đáp ng (responsiveness), nng lc phc v
(competence), h tr khách hƠng (courtesy), tín nhim (credibility), tip cn
(access), thông tin (communication), hiu bit khách hƠng (understanding the
customer), hp tác (collaboration) vƠ s ci tin liên tc (continuous improvement).
(2) Cht lng h thng trc tuyn bao gm 6 thƠnh phn: ni dung (content),
chính xác (accuracy), d s dng (ease of use), kp thi (timeliness), thm m
(aesthetics) và an toàn (security).
15 (3) Cht lng sn phm dch v ngơn hƠng ch bao gm 1 thƠnh phn lƠ sn
phm đa dng/ đa tính nng (product variety/diverse features).
Jun vƠ Cai (2001) đƣ chn ra 6 yu t quyt đnh mƠ ngơn hƠng cn chú trng:
đáp ng, đ tin cy, tip cn, d s dng, chính xác vƠ sn phm đa dng/ đa tính
nng vì các yu t nƠy có xu hng tác đng mnh m vƠo s hƠi lòng ca khách
hƠng tùy vƠo kh nng cung ng dch v.
Bên cnh đó, Jayawardhena (2004, 2006) đƣ nghiên cu xơy dng thang đo
cht lng dch v Internet Banking eBankQual vi 21 bin quan sát ca 5 thƠnh
phn sau:
(1) Tip cn (access): khách hƠng có th s dng dch v vi nhiu loi hình
giao dch đc cung ng.
(2) Giao din web (web interface): xơy dng website phù hp, thơn thin vi
khách hàng.
(3) Tin cy (trust): đem đn s tin tng cho khách hƠng qua vic cung ng
dch v nhanh vƠ thông tin phong phú.
(4) Chú tâm (attention): cung cp dch v chính xác đn khách hƠng.
(5) Tín nhim (credibility): cung cp dch v đúng nh cam kt.