B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH
***************
V TH THU HNG


Á
Á
N
N
H
H
G
G
I
I
Á
Á
C
C
Á
Á
C
C
N
N
H
H
Â
Â
N

G




N
N
N
N


N
N
G
G
L
L


C
C
C
C


N
N
H
H
T

N
G
G
N
N
G
G
H
H
I
I


P
P
P
P
H
H


N
N
M
M


M
M
V

I
Á
Á
C
C
Á
Á
C
C
N
N
H
H
Â
Â
N
N
T
T


C
C
H
H


Y
Y


G
L
L


C
C
C
C


N
N
H
H
T
T
R
R
A
A
N
N
H
H
C
C


A

P
P
P
H
H


N
N
M
M


M
M
V
V
I
I


T
T
N
N
A
A
M
M
Chuyên ngành: Kinh t phát trin

Tôi cng xin đc cm n các Thy, Cô trng i hc kinh t TP. H Chí
Minh đã nhit tình ging dy, truyn đt nhiu kin thc quý báu trong sut thi gian
2 nm hc va qua.
Li cui cùng tôi cm n gia đình, bn bè và đng nghip ti S Thông tin và
Truyn thông TP. H Chí Minh đã giúp đ và đng viên tôi trong sut thi gian qua
đ tôi có th hoàn thành lun vn đúng k hn.
TP. H Chí Minh, ngày tháng nm
V TH THU HNG
iii
MC LC
STT Ni dung Trang
Chng 1: GII THIU NGHIÊN CU
1.1
Vn đ nghiên cu và ý ngha ca nghiên cu 1
1.2
Mc tiêu nghiên cu 2
1.3
Câu hi nghiên cu 2
1.4
Phm vi nghiên cu 2
1.5
Phng pháp nghiên cu 3
1.6
Cu trúc lun vn 3
Chng 2: TNG QUAN LÝ THUYT V NNG LC CNH TRANH
2.1
c đim, vai trò ca ngành CNpPM trong nn kinh t 5
2.2
Lý do đ phát trin ngành CNpPM 8
2.3

3.2.6
Vai trò Chính ph 49
3.2.7
Yu t ngu nhiên 50
3.2.8
Bi cnh quc t 51
3.3
Ma trn SWOT ngành CNpPM Vit Nam 52
3.4
ánh giá các nhân t ch yu tác đng đn nng lc cnh tranh ca
ngành CNpPM Vit Nam
53
3.4.1
Ngun nhân lc và k nng qun lý 53
3.4.2
Công ngh 58
3.4.3
Mi liên kt trong và ngoài nc 61
3.4.4
C s h tng 62
3.4.5
Môi trng kinh doanh 65
3.4.6
Th ch chính sách 67
Chng 4: KT LUN VÀ MT S GI Ý CHÍNH SÁCH NHM NÂNG
CAO NNG LC CNH TRANH NGÀNH CNpPM VIT NAM
4.1
Kt lun 70
4.2
Quan đim, mc tiêu và cn c đ xut chính sách 70

DANH MC CÁC BNG
Trang
Bng 2.1: H s ICOR tham kho ca mt s quc gia và ca ngành CNpPM 9
Bng 2.2: Tóm lc các khung phân tích đánh giá nng lc cnh tranh 27
Bng 3.1: Th hng Vit Nam trong bng xp hng gia công phn mm th gii 40
Bng 3.2: Tng hp đánh giá xp hng v giáo dc và ngun nhân lc
CNTT – TT Vit Nam (2009 – 2010) so vi các nc trên th gii
43
Bng 3.3: T l trung bình ngi lao đng s dng thành tho các ngoi ng 
DN va và nh
46
Bng 3.4: thay đi và mc lãi sut c bn áp dng theo ban hành ca ngân hàng
nhà nc Vit Nam giai đon 2000 - 2010
48
Bng 3.5: T l các DN va và nh có chng ch cht lng 68
Bng 3.6: Bin đng ngun nhân lc theo các v trí làm vic  DN va và nh
nm 2010
69
vi
Bng 3.7: Bin đng ngun nhân lc theo các v trí làm vi
c  DN ln nm 2010
69
Bng 3.8: ánh giá dch v và sn phm ca nhà cung c
p dch v internet ch yu
76
Bng 3.9: ánh giá mc đ quan trng và mc đ hài lòng vi các yu t ca
môi trng kinh doanh
79
Bng 3.10: ánh giá mc đ quan trng và mc đ hài lòng v ngi lao đng 80
DANH MC CÁC BIU 

Hình 3.1: Khung phân tích nng lc cnh tranh theo nghiên cu ca Stanley Nollen 32
1
Chng 1: GII THIU NGHIÊN CU
1.1. Vn đ nghiên cu và ý ngha ca nghiên cu
Phát trin Công ngh thông tin (CNTT) nhm phc v cho phát trin đt nc đã
đc Chính ph xác đnh ngay t đu nhng nm 1990 và đc c th hóa ti ngh
quyt s 49/CP ngày 04/08/1993 v phát trin CNTT  Vit Nam. Vi xu th hi nhp
ngày càng sâu rng ca nn kinh t th gii, song song đó là s phát trin ca khoa
hc công ngh mà ni bt là lnh vc CNTT, th gii ngày nay đang chuyn nhanh
sang nn kinh t tri thc mà  đó CNTT đóng vai trò tr ct trong quá trình phát trin.
Xác đnh đc xu th phát trin tt yu này, B Chính tr đã ra Ch th s 58/CT-TW
ngày 17/10/2000 v đy mnh ng dng và phát trin CNTT phc v s nghip CNH -
HH đt nc trong đó nêu rõ: “CNTT là mt trong các đng lc quan trng nht ca
s phát trin, cùng vi mt s ngành công ngh cao khác đang làm bin đi sâu sc
đi sng kinh t, vn hoá, xã hi ca th gii hin đi”.
T đây, phát trin CNTT và đc bit là Công nghip phn mm (CNpPM) là ch
trng đc ng và Nhà nc ta u tiên quan tâm, là mt trong nhng cách đi tt,
đón đu đ thc hin CNH – HH đt nc, góp phn quan trng trong vic bo đm
an ninh quc gia. Quan đim xuyên sut quá trình ch đo, điu hành nhm phát trin
ngành CNpPM ca Chính ph đó là: “CNpPM là ngành kinh t tri thc, công ngh
cao, có giá tr gia tng ln, to ra giá tr xut khu cao, góp phn quan trng vào s
nghip CNH – HH. Nhà nc đc bit khuyn khích và to mi điu kin thun li
đ thu hút đu t và phát trin ngành công nghip này tr thành mt ngành kinh t
trng đim trong nn kinh t quc dân” (Quyt đnh 51/2007/Q – TTg). Quyt đnh
s 246/2005/Q-TTg ca Th tng Chính ph v phê duyt Chin lc phát trin
CNTT – TT Vit Nam đn nm 2010 và đnh hng đn nm 2020 cng đã nêu rõ
quan đim “CNTT – TT là công c quan trng hàng đu đ thc hin mc tiêu thiên
niên k, hình thành xã hi thông tin, rút ngn quá trình CNH - HH đt nc. ng
dng rng rãi CNTT – TT là yu t có ý ngha chin lc, góp phn tng trng kinh
t, phát trin xã hi và tng nng sut, hiu sut lao đng”. Quan đim này mt ln na

1.3. Câu hi nghiên cu:
Câu hi 1: Hin trng v li th cnh tranh và nng lc cnh tranh ca ngành
CNpPM Vit Nam đã và đang din ra nh th nào?
3
Câu hi 2: Nhng nhân t ch yu nào tác đng đn nng lc cnh tranh ca
ngành CNpPM Vit Nam và nhng vn đ còn tn ti ca nhng nhân t này là gì?
1.4. Phm vi nghiên cu
- Phm vi v ngành kinh t:
+ Nghiên cu hin trng nng lc cnh tranh ca ngành CNpPM Vit Nam.
+ Nghiên cu các nhân t ch yu tác đng đn nng lc cnh tranh ngành
CNpPM Vit Nam.
- Phm vi v thi gian:
+ Vic phân tích hin trng nng lc cnh tranh ngành CNpPM Vit Nam s
đc gii hn trong giai đon 2000 - 2010.
+ Ngoài ra đ thc hin đánh giá các nhân t ch yu tác đng đn nng lc cnh
tranh ca ngành CNpPM Vit Nam, đ tài s da trên ngun d liu kho sát DN
CNTT phc v đánh giá nng lc ca các đn v CNTT do HCA thc hin vào tháng
6/2010 và ngun d liu kho sát toàn cnh ngành CNpPM nm 2009 – 2010 do
Vinasa thc hin.
1.5. Phng pháp nghiên cu:
1.5.1 Ngun d liu:
- Ngun d liu tham kho t các đn v có liên quan nh: Hi tin hc TP. HCM
(HCA), Hip hi doanh nghip phn mm Vit Nam (Vinasa), B Thông tin và Truyn
thông (B TT – TT), Tng cc Thng kê (GSO), báo cáo nghiên cu ca các công ty
chuyên t vn, nghiên cu v lnh vc phn mm trên th gii nh Gartner, Tholons,
AT Kearney…
- Ngun d liu tham kho trên báo chí, website, các bài phát biu ca lãnh đo,
chuyên gia ti các s kin có liên quan đn CNTT.
- Ngun d liu kho sát DN CNTT phc v đánh giá nng lc ca các đn v
CNTT do HCA thc hin vào tháng 6/2010.

Nh vy chng này ni dung trình bày s bao gm 6 phn: Phn 1 trình bày v
đc đim, vai trò ca ngành CNpPM trong nn kinh t; Phn 2 trình bày v lý do đ
phát trin ngành CNpPM; Phn 3 trình bày các khái nim v cnh tranh và nng lc
cnh tranh; Phn 4 trình bày các cp đ ca nng lc cnh tranh; Phn 5 trình bày v
các nhân t tác đng đn nng lc cnh tranh và Phn 6 là đúc kt khung phân tích
nng lc cnh tranh ngành CNpPM Vit Nam.
2.1 c đim, vai trò ca ngành CNpPM trong nn kinh t
2.1.1 Khái nim v ngành Công nghip CNTT và ngành CNpPM
- Công nghip CNTT: là ngành kinh t - k thut công ngh cao sn xut và cung
cp sn phm CNTT, bao gm sn phm phn cng, phn mm và ni dung thông tin
s (iu 4, Lut CNTT).
- Công nghip phn mm: CNpPM là ngành công nghip quan trng ca CNTT.
CNpPM bao gm các hot đng sn xut, kinh doanh các sn phm và cung ng các
dch v phn mm (Ngh quyt 07/2000/NQ-CP ngày 05/06/2000).
- Phn mm: là chng trình máy tính đc mô t bng h thng ký hiu, mã
hoc ngôn ng đ điu khin thit b s thc hin chc nng nht đnh (iu 4, Lut
CNTT) .
2.1.2 c đim ca ngành CNpPM
Là ngành kinh t tri thc, công ngh cao:
CNpPM là ngành công nghip ln ca kinh t tri thc, trong đó mt phân ngành
ca CNpPM là ngành Công nghip sáng to (CNST) mà sn phm ca nó là các phn
mm. Vì vy sn phm ngành CNpPM cha đng hàm lng trí tu cao, hàm lng
lao đng c bp và hàm lng nguyên vt liu thp. Nói cách khác “nguyên liu đu
vào” ca ngành CNpPM ch yu là tri thc và trc tip t b não con ngi tham gia
trong quy trình sn xut.
Sn phm ca ngành CNpPM luôn có s ci tin và đi mi:
Ngành CNpPM cho ra nhng sn phm ca trí tu, có đc tính cá th đn l, đc
thù riêng nhm đáp ng nhu cu đa dng ca khách hàng. Sn phm ra đi sau luôn
luôn có s ci tin, đi mi so vi sn phm trc vì khi trí tu con ngi tham gia cao
6

các ngành, các lnh vc và tr thành yu t then cht cho s phát trin nhanh chóng
ca các ngành, lnh vc này.
S lng và cht lng ca ngun nhân lc là điu kin then cht cho s
thành công ca ngành công nghip phn mm:
7
Nh đã đ cp, CNpPM là ngành công nghip mà “nguyên liu đu vào” ch yu
là tri thc, do đó ngun nhân lc cht lng cao đc xem là nhân t quyt đnh nh
hng ti s tng trng và là điu kin tiên quyt đ mang li s thành công cho
ngành này. Vn đ này cng đã đc đ cp đn trong nhiu cuc hi ngh, hi tho
quc gia v phát trin ngun nhân lc cho ngành CNTT
1
cng nh trong quan đim
ch đo điu hành ca Chính ph v phát trin ngành CNpPM
2
.
Chính ph có vai trò đc bit quan trng đi vi s phát trin ngành
CNpPM:
Vai trò ca Chính ph có th đc xem nh vai trò ca “bà đ” đi vi s phát
trin ca bt k mt ngành công nghip nào. Vai trò này còn đc bit quan trng đi
vi ngành CNpPM thông qua các chính sách h tr nh: gim các loi thu, xây dng
các khu công viên phn mm tp trung; thành lp các qu R&D và m to DN …;
các chính sách thu hút đu t nc ngoài; các chính sách phát trin ngành; chính sách
phát trin ngun nhân lc và trên ht là s hot đng hiu qu ca các c quan qun lý
nhà nc. Chính ph đã đc Stanley Nollen (2003- 2004) chng minh có vai trò quan
trng trong s phát trin ca ngành CNpPM n đ và Trung quc
3
.
2.1.3 Vai trò ca ngành CNpPM trong nn kinh t:
T nhng đc đim nêu trên, ngành CNpPM có nhng vai trò ni bt nh sau:
Là ngành kinh t trng đim trong nn kinh t quc dân, góp phn vào tng

C th ti Hi ngh quc gia v CNTT sáng 21/04/2010 ti Hà Ni, ông Nguyn
Thanh Tuyên, Phó V trng V CNTT, B TT-TT cho bit d báo v s phát trin
ca ngành công nghip CNTT vào nm 2020, trong đó doanh s ca ngành CNpPM
Vit Nam s đt 3,5 t USD.  đt đc con s doanh thu trên, nhu cu nhân lc
ngành phn mm vào nm 2020 s là 130.000 ngi, cao gp hai ln so vi s nhân
lc hin nay (ICTnews, ngày truy cp 29/12/2010).
2.2 Lý do đ phát trin ngành CNpPM
Th nht: Xut phát t vai trò quan trng ca ngành CNpPM trong nn kinh
t
Th hai: Ngành CNpPM là ngành có nhiu li th so vi các ngành kinh t
khác
Nu thc hin mt nghiên cu đnh lng c bn s cho ta thy rõ li th ca
ngành CNpPM so vi các ngành khác ca nn kinh t. C th đ tài s đ cp đn h
s ICOR (Incremental Capital Output Ratio- T s vn /sn lng tng thêm) là mt
trong nhng ch tiêu phn ánh hiu qu s dng vn - yu t đc coi là nhân t quan
trng nht  Vit Nam trong giai đon hin nay.
H s ICOR là ch tiêu phn ánh hiu qu ca vn đu t ca mt lnh vc hay
ca toàn b nn kinh t đóng góp vào s gia tng ca mt đn v kt qu sn xut.
Trong mt nn kinh t  trình đ phát trin còn thp thì h s ICOR ca mt lnh vc
hay ca quc gia càng cao nói lên hiu qu đu t càng thp, tuy nhiên khi nn kinh t
phát trin  mc đ cao hn thì h s ICOR thng cao hn và luôn có xu hng tng
lên vì khi nn kinh t càng phát trin thì s cn nhiu hn ngun lc sn xut nói
chung và nhân t vn nói riêng đ làm tng thêm mt đn v kt qu sn xut.
1
Theo s liu thng kê ca GSO, thu nhp bình quân/đu ngi ca Vit Nam nm 2008 đt 1024 USD, nm 2009 khong
1.100 USD và 2010 là 1.200 USD.
9
Bng 2.1: H s ICOR tham kho ca mt s quc gia và ca ngành CNpPM
Quc gia ICOR
ài Loan

trng và là chin lc ca nc ta cho ti nm 2020 và xa hn na. Tuy nhiên theo
Nguyn Trng (2009) thì ngành công nghip chin lc là ngành phi th hin rõ
nhng đc trng sau:
1. Phát huy đc nhng li th tng đi ca Vit Nam, đc bit là v ngun
nhân lc trình đ cao.
10
2. Có th phn đu đt kh nng cnh tranh.
3. Có tim nng chim lnh th trng quc t.
4. Có tác đng ln thúc đy nhiu hot đng xã hi, nhiu ngành kinh t khác,
tác đng tt đn môi trng, góp phn bo v an toàn, an ninh cho đt nc.
Nh vy ngành CNpPM hoàn toàn có th đáp ng đc nhng điu kin trên và
có th tr thành ngành công nghip chin lc ca đt nc ta ti nm 2020. Nhn
đnh này cng đã đc khng đnh trong báo cáo ca Nguyn Trng (2009) [tr.21], đó
là “Không có ngành kinh t nào n cha tim nng mang li hiu qu toàn din và to
ln hn trong khong 10 – 15 nm ti đây cho đt nc ta so vi ngành CNpPM và
dch v CNTT và kh nng đ Vit Nam có mt trong các quc gia hàng đu v
CNpPM và dch v CNTT vào khong nm 2025 là hin thc. Trong chin lc chung
phát trin đt nc, ngành CNpPM và dch v CNTT cn đc đt  v trí mt ngành
công nghip chin lc. Khó khn ln nht phi vt qua là t nay ti đó, chúng ta
cn đào to đc khong 1 triu k s phn mm có trình đ quc t. Mc tiêu này
không quá tm tay ca chúng ta, nhng đòi hi quyt tâm cao ca ng và Nhà nc,
s đng thun và nhng n lc cao đ ca toàn xã hi”.
2.3 Khái nim cnh tranh và nng lc cnh tranh
2.3.1 Khái nim v cnh tranh:
Hin nay trong khoa hc kinh t vn còn tn ti nhiu quan đim khác nhau v
khái nim ca thut ng “cnh tranh”. Tuy nhiên các quan đim này đu tha nhn
rng cnh tranh trong lnh vc kinh t ch thc s xut hin và tn ti đúng ngha trong
nn kinh t th trng, ni mà cnh tranh là hin tng ph bin và có ý ngha quan
trng đi vi phát trin kinh t  các quc gia. Vy cnh tranh là gì?
Mác cho rng “Cnh tranh là s ganh đua, s đu tranh gay gt v kinh t gia

đnh ngha khác v cnh tranh, Nguyn Thing c (2007) đã tng hp li nh sau:
Th nht: Khi nói đn cnh tranh là nói đn s ganh đua ca các ch th cùng
tham d. Mc đ cnh tranh có th m ra  nhiu cp đ khác nhau ch không ch
dng li  cp đ DN ca mt nn kinh t. Nó bao gm cp đ quc gia (cnh tranh
quc gia), cp đ DN (cnh tranh DN ) và cp đ sn phm (cnh tranh sn phm), còn
mt cp đ na là cnh tranh ca cp đ ngành.
Th hai: Mc tiêu ca cnh tranh là giành ly phn li ích cho mình ca ch th
tham gia cnh tranh. Mc đích cui cùng là vn lên giành ly th trng, khách hàng
… nhm đm bo s tn ti và phát trin ca ch th đó.
Th ba: Cnh tranh phi din ra trong mt môi trng c th vi nhng điu kin
c th, trong khong thi gian và không gian c đnh.Tuy nhiên trong xu th toàn cu
hóa hin nay cn hiu phm vi cnh tranh  mc đ rng hn. Nó không ch din ra 
mt khu vc đa lý mà còn din ra  nhng th trng có liên quan hoc phân đon th
trng đó. Do đó vic tìm kim và phát trin th trng mi cng là mt phng thc
cnh tranh ph bin hin nay.
Th t: Các ch th tham gia cnh tranh có th s dng nhiu bin pháp khác
nhau đ giành ly th trng t vic đnh giá bán, cht lng sn phm, khuyn mi,
hu mãi
12
Nh vy, các đnh ngha v cnh tranh đc nêu  trên hu ht đu gn vi các
khái nim “tranh đua”, “đu tranh”, “kình đch” hay “đi đch” đ mô t mâu thun đi
kháng v li ích gia các ch th kinh t trong nn kinh t th trng. Tuy nhiên trong
xu th phát trin ca nn kinh t th gii hin nay là toàn cu hóa và hi nhp trên mi
lnh vc thì các loi rào chn s dn dn đu b d b và cnh tranh s không hn còn
là s kình đch, nhng cng không hn là s hòa bình và hp tác toàn din đ chia s
mi li ích vì th gii hi nhp cng chính là mt th gii cnh tranh và nhng xung
đt gia các đi th cnh tranh đ giành li ích vn luôn luôn xy ra. Vì vy theo tác
gi, trong mt th gii phng thì: Cnh tranh là s tranh đua ca các ch th kinh t
( đây có th là quc gia, ngành, DN) có cùng chung mc đích trong vic s dng
các ngun lc ca th gii mt cách tt nht tc là phi tr chi phí thp hn nhng

th cnh tranh, có kh nng to ra nng sut và cht lng cao hn đi th cnh tranh,
chim lnh th phn ln, to ra thu nhp cao và phát trin bn vng” [tr. 27].
Porter (2008) cho rng: “Nng sut lao đng là thc đo duy nht v nng lc
cnh tranh vì nng sut là yu t quyt đnh hàng đu đi vi mc sng ca mt quc
gia v lâu dài, vì nó chính là ngun gc to nên thu nhp bình quân theo đu ngi ca
quc gia” [tr. 49].
Khi đa ra khái nim nng lc cnh tranh, theo Nguyn Hu Thng (2008) thì
cn lu ý mt s đim sau:
- Quan nim v nng lc cnh tranh cn phù hp vi điu kin, bi cnh và trình
đ phát trin ca tng thi k.
- Nng lc cnh tranh cn th hin kh nng đua tranh, tranh giành gia các DN
không ch v nng lc thu hút và s dng các yu t sn xut, kh nng tiêu th sn
phm mà c kh nng m rng không gian sinh tn ca sn phm (th trng tiêu th)
và kh nng sáng to ca sn phm mi (kh nng R&D).
- Nng lc cnh tranh ca DN cn th hin đc phng thc cnh tranh phù hp
bao gm c nhng phng thc truyn thng và các phng thc hin đi, không ch
da vào li th so sánh mà còn da vào li th cnh tranh, các quy ch cnh tranh.
T nhng yêu cu trên, Nguyn Hu Thng (2008) đã đa ra khái nim v nng
lc cnh tranh nh sau: “Nng lc cnh tranh ca DN là kh nng duy trì và nâng cao
li th cnh tranh trong vic tiêu th sn phm, m rng mng li tiêu th, thu hút và
s dng có hiu qu các yu t sn xut nhm đt li ích kinh t cao và bn vng”
[tr.29].
Nh vy cho đn nay quan nim v nng lc cnh tranh vn cha đc hiu
thng nht, do đó đ có th đa ra quan nim v nng lc cnh tranh phù hp cn lu
ý nhng đc thù ca khái nim này đó là tính đa ngha (vì có nhiu cách đnh ngha),
tính đa tr (vì có nhiu cách đo lng), tính đa cp (vi các cp đ khác nhau nh cp
đ quc gia, ngành, DN), tính ph thuc, tính quan h, tính nng đng và là mt quá
trình (Roger Flanagan và các cng s, 2003:21).
Theo tác gi sau khi tng hp t các đnh ngha trên thì: nng lc cnh tranh là
kh nng ni ti, hin có ca DN, ngành hoc rng hn là ca quc gia trong vic

khng đnh đc v th ca mình trong nn kinh t th gii.
- Nng lc cnh tranh cp đ ngành:
Cho đn nay vn cha có mt đnh ngha thng nht v nng lc cnh tranh  cp
đ ngành, bên cnh đó còn có nhiu ý kin đng nht nng lc cnh tranh ca ngành
vi nng lc cnh tranh ca quc gia và nng lc cnh tranh ca DN .
Theo đnh ngha ca B Nng lng M, trích trong IMD World
Competitiveness Year Book thì: “Nng lc cnh tranh ca ngành công nghip là kh
nng ca mt công ty hay ngành công nghip đáp ng nhng thách thc đt ra bi các
đi th cnh tranh nc ngoài” [tr.12].
15
Theo Phan Ánh Hè (2010): “Nng lc cnh tranh ca ngành là mt khái nim
rng, trong đó không ch th hin nng lc thu hút và s dng có hiu qu các yu t
sn xut, kh nng tiêu th hàng hóa, gia tng li nhun, mà c kh nng m rng
không gian sinh tn ca sn phm, kh nng sáng to sn phm mi. Mt khác, nng
lc cnh tranh ca ngành, mà ht nhân là nng lc cnh tranh ca các DN cn th hin
đc phng thc cnh tranh phù hp, bao gm c nhng phng thc truyn thng
và các phng thc hin đi, theo đó không ch da trên li th so sánh mà còn da
vào li th cnh tranh, da vào các chính sách và thit ch đnh hình ngành” [tr. 24-
25].
Vi cách tip cn trên, Phan Ánh Hè (2010) đã đa ra khái nim: “nng lc cnh
tranh ca ngành là kh nng duy trì và nâng cao li th cnh tranh ca ngành trong
vic tiêu th sn phm, m rng th phn, thu hút và s dng có hiu qu các yu t
sn xut nhm đt li ích kinh t cao và bn vng” [tr. 25].
Trong bt k ngành nào thì nng lc cnh tranh ca ngành đu liên quan đn cu
trúc ngành và s thay đi ca nó. Cu trúc ngành có tác đng rt ln đn nng lc cnh
tranh ca ngành và quyt đnh đn kh nng sinh li ca ngành trong tng lai vì
nhng ngành có c cu hp dn ví d nh nhng ngành sn xut có tm quan trng
trong vic nâng cao mc sng là nhng ngành chu nhiu áp lc cnh tranh do kh
nng thâm nhp ca các đi th t bên ngoài vào ngành s tng lên. S thay đi cu
trúc ngành theo thi gian khi ngành phát trin cng to ra nhng c hi cho các đi th

mi và kh nng lôi kéo khách hàng ca sn phm, dch v đó. Vì vy nng lc cnh
tranh ca sn phm, dch v đc đo bng th phn ca sn phm, dch v c th trên
th trng.
Theo tác gi, nng lc cnh tranh ca sn phm, dch v là s vt tri v cht
lng, giá c, uy tín thng hiu và kh nng duy trì, m rng th phn ca sn
phm, dch v đó so vi sn phm, dch v cùng loi do các đi th khác cung cp
trên th trng.
Qua nghiên cu v khái nim cnh tranh  các cp đ, tác gi nhn thy rng
gia chúng có mi quan h ph thuc ln nhau. Nng lc cnh tranh ca sn phm,
dch v có mi quan h mt thit vi nng lc cnh tranh ca DN, ca ngành và nng
lc cnh tranh quc gia. Khi kh nng cnh tranh ca DN đc hoàn thin và phát
trin s to ra sn phm, dch v có sc cnh tranh mnh trên th trng trong và ngoài
nc. Và ngc li, DN có nhiu sn phm, dch v mang tính cnh tranh cao s làm
cho th và lc ca DN đc cng c và phát trin và đây cng chính là nn tng cho
nng lc cnh tranh ca ngành, nói rng hn là ca c quc gia.
Nh vy, mt ngành kinh t mun có nng lc cnh tranh cao trc tiên phi có
nhiu DN có kh nng cnh tranh, bên cnh đó là môi trng kinh doanh thun li, các
chính sách kinh t v mô rõ ràng và có th d báo đc, nn kinh t n đnh, b máy
nhà nc trong sch, hot đng chuyên nghip và hiu qu.
2.5 Tng hp mt s mô hình phân tích nng lc cnh tranh:
Trên c s nghiên cu các lý thuyt v nng lc cnh tranh, nhóm nghiên cu
ca Roger Flanagan và các cng s (2003) đã h thng hóa đc mt s mô hình phân
tích nng lc cnh tranh ca nhiu nhà nghiên cu thuc nhiu nc vi cách tip cn,
17
mô hình và tên gi khác nhau. Tuy nhiên v c bn các mô hình này đc chia ra 3
loi: đo lng nng lc cnh tranh; hiu bit v nng lc cnh tranh; kt hp gia hiu
bit và đo lng nng lc cnh tranh và đc trình bày chi tit  mc 2.5.1, 2.5.2 và
2.5.3 nh sau:
2.5.1 Các mô hình phân tích da trên đo lng nng lc cnh tranh
2.5.1.1 Mô hình Ba yu t ca nng lc cnh tranh (The three dimensions of

Li, Shen là nhng nhà nghiên cu ngi Trung quc