VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí
VÀO PHỦ CHÚA TRỊNH
(Trích Thượng kinh kí sự)
-Lê Hữu Trác-
A. Mục tiêu bài học:
1. Kiến thức:
- Bức tranh chân thực, sống động về cuộc sống xa hoa, đầy quyền uy nơi phủ
chúa Trịnh và thái độ tâm trạng của nhân vật “tôi” khi bước vào phủ chúa chữa
bệnh cho Trịnh Cán.
- Vẻ đẹp tâm hồn của Hải Thượng Lãn Ông, lương y, nhà nho thanh cao, coi
thường danh lợi.
- Những nét đặc sắc của bút pháp kí sự: tài quan sát miêu tả sinh động những sự
việc có thật, lối kể chuyện lôi cuốn, hấp dẫn, lựa chọn chi tiết đặc sắc, đan xen văn
xuôi và thơ.
2. Kĩ năng:
Đọc hiểu thể kí sự trung đại theo đặc trưng thể loại.
3. Thái độ:
- Thái độ phê phán nghiêm túc lối sống xa hoa nơi phủ chúa.
- Trân trọng lương y, có tâm có đức.
B. Chuẩn bị bài học:
1. Giáo viên:
1.1. Dự kiến tổ chức học sinh hoạt động để hiểu bài học:
- Phương pháp đọc hiểu, phân tích, thuyết trình kết hợp trao đổi thảo luận.
1.2. Phương tiện:
VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí
Sgk, giáo án, đọc tài liệu tham khảo.
2. Học sinh:
Chủ động tìm hiểu soạn bài học qua các câu hỏi sgk và những định hướng của
giáo viên ở tiết trước.
C. Hoạt động dạy và học:
1. Ổn định tổ chức.
(hs trả lời cá nhân gv nhận xét chốt
ý)
Thao tác 2: Tiềm hiểu tác phẩm
“TKKS”
Câu hỏi:
1) Em hiểu như thế nào về tác phẩm
“TKKS” ?
GV hướng dẫn:
- Xuất xứ tác phẩm
- Nội dung đoạn trích.
2) Đọc - hiểu văn bản:ựa vào tác
phẩm, em hãy cho biết nội dung
đoạn trích ?
(hs trả lời cá nhân)
3) Chia bố cục đoạn trích và nêu nội
dung chính của từng phần?
(hs suy nghĩ trả lời gv nhận xét chốt
ý)
Thao tác 3. Tiềm hiểu thể loại tác
2. Tác phẩm “TKKS” và đoạn trích
“VPCT”:
a. Tác phẩm “TKKS”:
- TKKS là tập nhật kí bằng chữ Hán, in ở
cuối bộ “Y tông tâm tĩnh”
- Tác phẩm tả quang cảnh ở kinh đô, cuộc
sống xa hoa phủ chúa Trịnh và quyền uy
thế lực của nhà chúa.
b. Về đoạn trích “VPCT”:
* Nội dung: Sgk
* Bố cục:
sống đời thường và tác giả đã đánh
giá: “Cả trời Nam sang nhất là
đây!”. Qua bài thơ ta thấy danh y
cũng chỉ ví mình như một người
đánh cá ( ngư phủ ) lạc vào động
tiên (đào nguyên ) dù tác giả vốn là
con quan sinh trưởng ở chốn phồn
+ Tác giả thấy đâu đâu cũng cây cối “um
tùm”, tiếng chim ríu rít, hoa đua thắm, mùi
hương thoang thoảng, hành lang nối nhau
liên tiếp, lời truyền báo rộn ràng, người qua
lại như mắc cửi…
→ Quang cảnh phủ chúa Trịnh cực kì xa
hoa tráng lệ nhằm khẳng định quyền uy tột
cùng của nhà chúa trong khi đó dân tình
trong nước đang chịu nhiều khổ cực vì đói
rét, vì chiến tranh.
2. Tác giả kể và tả những điều mắt thấy
tai nghe khi được dẫn vào cung:
- Tác giả đi qua mấy lần cửa đến một cái
điếm, ở đó “ có những cây lạ lùng và
những hòn đá kì lạ”, “ cột và bao lơn lượn
vòng”
- Vượt qua một cái cửa lớn, bị chặn lại vì
tác giả ăn mặc có vẻ lạ lùng”
- Qua một đại đường rồi đến một gác tía,
qua một cửa nửa tác giả quan sát kĩ “ nhà
lớn thật cao và rộng, hai bên hai cái kiệu…
trên sập mắc một cái võng điều”
→ Tác giả đã bị ngợp , bị động trước cảnh
y. Đó là nét nhân cách của ông.
3. Tác giả kể và tả việc đi sâu vào nội
cung và khám bệnh cho thế tử:
- Cảnh thâm cung: trướng gấm, màn là, sập
vàng, ghế rồng, đèn sáng lấp lánh, hương
hoa ngào ngạt, cung nhân xúm xít, màu
mặt phấn, màu áo đỏ.
- Thủ tục rườm rà, nhiêu khê: bữa ăn sáng
của tác giả ở điếm hậu mã, cảnh mọi người
chầu chực hầu thế tử, cảnh chuẩn bệnh kê
đơn, phải lạy chào bốn lạy, lại được khen
một câu : “ Ông này lạy khéo”
→ Nội cung là một cảnh vàng son, nhưng
tù hãm, thiếu không khí, ngột ngạt, cuộc
sống thế tử như “ con chim non nhốt trong
lồng son”.
VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí
cả mình trước tình cảnh của đất
nước.
3) Thái độ của tác giả khi tiếp xúc
với các lương y khác?
( nhóm 3 )
Hs đọc lại đoạn 3 và gv đưa ra câu
hỏi hs trả lời gv nhận xét chốt ý:
1. tác giả kể và tả về thâm cung với
những chi tiết nào?Qua đó ta thấy
chúa Trịnh đã thể hiện cuộc sống
vương giả ntn?
Câu hỏi THMT:
Qua cuộc sống của thế tử, em suy
từ khó và đưa ra câu hỏi:
1) Cách chuẩn bệnh của Lê Hữu
Trác cùng những biến tâm tư của
ông khi kê đơn cho ta hiểu gì về
người thầy thuốc này ?
( hs thảo luận trả lời gv nhận xét)
GV giảng:
Ông cũng muốn kết hợp việc nâng
→ Đó là người thày thuốc giỏi ,giàu kinh
nghiệm ,có lương tâm ,có y đức,
→ Một nhân cách cao đẹp, khinh thường
lợi danh, quyền quí, quan điểm sống thanh
đạm, trong sạch.
5. Bút pháp kí sự đặc sắc của tác phẩm
- Khả năng quan sát tỉ mỉ ,ghi chép trung
thực ,tả cảnh sinh động
- Lối kể khéo léo ,lôi cuốn bằng những sự
việc chi
tiết đặc sắc .
- Có sự đan xen với tác phẩm thi ca làm
tăng chất trữ tình của tác phẩm .
IV. Tổng kết:
Đoạn trích “Vào phủ chúa Trịnh” phản ánh
quyền lực to lớn của Trịnh Sâm, cuộc sống
xa hoa hưởng lạc trong phủ chúa đồng thời
bày tỏ thái độ coi thường danh lợi quyền
quý của tác giả.
VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí
cao thể lực đồng thời với trị bệnh
nhưng ông nghĩ nếu chữa lành quá
Học bài cũ
Soạn bài mới.