vii


 Trang
 i
 ii
 iii
 iv
 vii
 xi
 xii
 xiv
    1
1.  1
2.   2
3.   3
4   3
5.   3
6.  . 3
7.   4
8.   4
 5
 5
1.1.  5
1.1.1.   5
1.1.2.   8
1.2.  10
1.3.   11
1.3.1.   13
1.3.2.   14
1.3.3.   15


               
              
 38
2.4.1. 
 38
 
 48
 57

 59
3.1. .59
 59
 59
3.1.3  60
3.2 61
 62
 77
 77
 77
  77
  78
  79
  79
 79
  81
 81
 85
 91
 92

GD 
GDHN 
GD &  và 
GV : Giáo viên
HN 
HS 
THCN 
THCS 
THPT 
xii



Tên 
Trang

Định hướng nội dung hướng nghiệp chuyên ban
15

Nội dung hoạt động giáo dục HN từ khối 9 đến khối 12
22

Các trường THPT trên địa bàn thành phố Thủ Dầu Một
32

Giới thiệu môn công nghệ lớp 11
35

Giáo viên tại một số trường trên địa bàn thành phố
Thủ Dầu Một được chọn để khảo sát

nghiệp trong môn công nghệ
51

Kết quả khảo sát GV về tính khả thi của việc tích hợp
HN vào môn công nghệ
52

HS tại một số trường THPT trên địa bàn thành phố
Thủ Dầu Một được chọn để khảo sát
54

Kết quả khảo sát HS về sự cần thiết của HN
54

Kết quả khảo sát HS về hiệu quả của công tác HN
55

Mức độ hiểu biết ngành nghề của HS
56
xiii Tên 
Trang

Môn học có định hướng nghề nghiệp cho HS
57

Mức độ thích thú của HS khi học công nghệ
58


Kết quả lấy ý kiến GV về việc tích hợp HN vào môn
công nghệ
93

Kết quả lấy ý kiến HS về mức độ hứng thú khi học
môn công nghệ
94

Kết quả khảo sát HS về nội dung môn công nghệ
95

Kết quả khảo sát mức độ tự tin của HS khi chọn
ngành nghề
96

Kết quả khảo sát HS về phương pháp mà GV sử dụng
97

Kết quả khảo sát HS về sự cần thiết của môn công
nghệ
99
xiv





Kết quả khảo sát GV về tâm lý HS khi học môn
công nghệ 11
47

Kết quả khảo sát GV về cách thức dạy môn công
nghệ
48

Nhận định về môn công nghệ của GV
49

Kết quả khảo sát GV về khả năng định hướng nghề
nghiệp của môn công nghệ
50

Kết quả khảo sát GV về việc thực hiện định hướng
nghề nghiệp trong môn công nghệ
51

Những yếu tố gây khó khăn khi định hướng nghề
nghiệp trong môn công nghệ
52

Kết quả khảo sát GV về tính khả thi của việc tích
hợp HN vào môn công nghệ
53

Kết quả khảo sát HS về sự cần thiết của HN
55
xv

89

Tỉ lệ % GV đánh giá về hoạt động của HS
90

Ý kiến GV về thái độ của HS khi tham gia thảo luận
91

Thống kê ý kiến của GV về việc dạy tích hợp
92
3.6
Tỉ lệ % ý kiến GV về hiệu quả hoạt động HN
93

Tỉ lệ % ý kiến GV về việc tích hợp HN vào môn CN
94

Đánh giá mức độ hứng thú của HS đối với môn CN
95

Đánh giá nhận xét của HS về nội dung môn CN
96

Tỉ lệ % HS tự tin khi lựa chọn ngành nghề
97

Mức độ ủng hộ của HS đối với phương pháp dạy
của GV
98


kiện phát huy năng lực cá nhơn để lựa chọn hng phát triển, tip tc học đi học,
cao đẳng, trung cấp, học ngh hoặc đi vƠo cuc sng lao đng”.
Hng nghiệp, phát triển kin thc ngh nghiệp cũng nh việc chọn ngh
ca học sinh nhất là vi học sinh trung học ph thông giúp cho chính những học
sinh đó có c hi tìm hiểu, nhn định v mc đích, trách nhiệm ca ngh nghiệp,
2

giúp họ xây dựng đợc những Ủ tng thích đáng nhằm hình thành cho họ mt ngh
nghiệp tng lai thích hợp. Hng nghiệp không chỉ quan trọng đi vi từng cá
nhơn, gia đình học sinh mƠ còn liên quan đn lợi ích ca cả cng đng xã hi. Tuy
nhiên, thực t cho thấy, học sinh đ xô vƠo đi học trong khi trng ngh tuyển sinh
không đ chỉ tiêu, chính điu này to nên sự mất cơn đi trong phơn công lao đng
xã hi, gây hn ch cho việc phát triển nhân lực, phc v nc nhà. Mt trong
những lý do gây hiện tợng học sinh chỉ chú tơm vƠo các trng đi học theo xu th
xã hi mƠ không căn c trên năng lực, điu kiện bản thân là do cải cách giáo dc
cha chú trọng đn cải cách s phm, đặc biệt lƠ phng pháp dy học và t chc
hot đng hng nghiệp đi vi học sinh THPT lƠ cha hiệu quả.
Thi gian qua đƣ có nhiu đ tài khoa học nghiên cu v lƿnh lực hng
nghiệp cho học sinh ph thông, tuy nhiên nghiên cu v hot đng hng nghiệp
đi vi học sinh thông qua các môn học cha nhiu. Trong khi những môn học này
rất gần vi các lƿnh vực sản xuất, công việc hàng ngày, thông qua các môn học ta có
thể khi dy đợc nim đam mê vƠ năng khiu ca học sinh Chính vì vy, việc
hng nghiệp thông qua các môn học là cần thit.
Từ những lỦ do trên vƠ để góp phần tìm hiểu v hot đng hng nghiệp và
cải tin hot đng hng nghiệp để đa vƠo dy lng trong các môn học nhằm
nâng cao hiệu quả hot đng nƠy, ngi nghiên cu thực hiện nghiên cu đ tài:
“Tích hợp hot đng hng nghiệp vào môn công nghệ lp 11 ti các trng THPT
ca thành ph Th Dầu Mt, tỉnh Bình Dng”.
2. Mc tiêu nghiên cu
Tích hợp hot đng hng nghiệp cho học sinh thông qua môn học công

- Nghiên cu các văn bản pháp qui nh Lut Giáo dc
- Nghiên cu ni dung chng trình vƠ hình thc t chc hot đng GDHN.
- Nghiên cu v ni dung, chng trình, mc tiêu môn công nghệ 11.
6.2. u tra bng phiu hi ý kin
Sử dng bảng câu hi trắc nghiệm để lấy ý kin từ phía HS và giáo viên
nhằm xác định thực trng dy và học môn CN và hot đng HN ti trng THPT.
6.3. Thc nghim
Tin hành thực nghiệm s phm cho 2 lp, 1 lp thực nghiệm và mt lp đi
chng nhằm đánh giá hiệu quả ca việc tích hợp hot đng HN vào môn CN lp 11.
4

6.4. ng kê toán hc
Dùng các phng pháp thng kê toán học để tng hợp, phân tích kt quả
khảo sát. Xử lý s liệu thu thp đợc bằng phần mm Exel.
6.5. 
Tham khảo ý kin ca các cán b quản lý, GV để tìm hiểu quan điểm, kinh
nghiệm v hot đng hng nghiệp cho học sinh THPT.

Tham khảo ý kin ca các GV b môn, ban giám hiệu v hiệu quả ca bài
dy bằng cách mi GV dự gi vƠ đánh giá tit dy thông qua phiu dự gi.
7. Gii hn c tài:
Do quy mô ca đ tài và thi gian nghiên cu nên ngi nghiên cu gii hn
đ tài trong phm vi nghiên cu sau:
- Nghiên cu thực trng hot đng hng nghiệp học sinh THPT trên địa bàn
thành ph Th Dầu Mt, tỉnh Bình Dng.
- Minh ho và thực nghiệm s phm mt s bài giảng tích hợp giáo dc hng
nghiệp trong dy học công nghệ 11.
- Địa điểm: Các trng THPT trên địa bàn thành ph Th Dầu Mt, tỉnh Bình
Dng.
8. Nhi c tài

VƠo năm 1849,  Pháp đƣ xuất hiện cun sách di nhan đ "Hng dn lựa
chọn ngh".
Hiện nay, Pháp thực hiện công tác hng nghiệp không những cho học sinh
ph thông mà còn cả vi ngi ln theo mt tip cn mi. Đó lƠ kt hợp các hng
cung cấp thông tin v th gii ngh nghiệp, v đặc điểm lao đng ca từng ngh, v
các trng đƠo to ngh giúp ngi học có nhu cầu thông tin để so sánh lựa chọn.
Mặt khác nhƠ trng t chc các phng pháp nh giáo viên quan sát, tìm hiểu
nhiu mặt liên quan đn ngh nghiệp tng lai ca trò, còn các chuyên gia tâm lý
hng nghiệp, thầy thuc trng học tin hành các kiểm tra v nhân học, tâm lý, y
học đi vi học sinh. Trên c s đó, nhƠ trng hay nhƠ t vấn đa ra những t vấn
6

tâm lý v chọn ngh, để từng học sinh tự quyt định sự chọn ngh lần đầu, hay điu
chỉnh chọn ngh, thay đi ngh. Căn c vào nhiệm v ca từng loi cán b làm
công tác hng nghiệp mà t chc đƠo to nhà giáo dc hay chuyên gia hng
nghiệp khác nhau làm việc ti các loi trng, các c quan quản lý giáo dc các cấp
hay các trung tơm thông tin vƠ t vấn ngh ca nhƠ nc hay trong doanh nghiệp.
Không chỉ chú trọng công tác HN  các b môn v HN, mà trong dy học các b
môn khoa học khác cũng có ni dung GDHN.
Ti Anh, học sinh trong giai đon từ 11 đn 14 tui vƠ giai đon từ 14 đn 16
tui có thể lựa chọn ngh nghiệp cho mình theo bảng danh mc và khi hoàn thành
chng trình hng nghiệp này, họ s nhn đợc mt chng chỉ để lƠm c s cho
việc nhn đợc bằng quc gia… Mc đích ca giáo dc ph thông là nhằm trang bị
cho học sinh vn kin thc tip thu chng trình đƠo to hng nghiệp và giáo dc
đi học  những giai đon sau. Tất cả các học sinh 16 tui đu phải có hai tuần thử
việc  các công ty địa phng nh lƠ mt phần ca chng trình đƠo to hng
nghiệp chung [2, tr 287]
 Đc, việc định hng ngh cho học sinh đợc thực hiện ngay từ lp đầu
cấp, khi vào lp 6 căn c vào kt quả học tp trc đó cùng vi kt quả bài test, học
sinh s đợc sắp xp vƠo các trng kỹ thut hay ph thông, mà  đây thì hầu ht

Đơy chính lƠ hình thc giáo dc hng nghiệp trong nhƠ trng ph thông
thực hiện nguyên lý giáo dc: “ Học kt hợp vi hành, giáo dc kt hợp vi lao
đng sản xuất vƠ nhƠ trng gắn lin vi xã hi”.
Singapore: Trc đơy Singapore có ít các trng đƠo to ngh, thiu ngun
nhân lực đợc đƠo to vƠ đi ngũ lao đng còn yu v kin thc và kỹ năng để phc
v cho công cuc công nghiệp hóa ca đất nc. Việc thay đi chính sách ca nhà
nc vƠo các năm 1973, 1992 lƠ HS ca bc THCS phải học các chng trình kỹ
thut ngh nh mt phần bắt buc ca chng trình ph thông. Chính ph
Singapore cũng đƣ thƠnh công trong việc thay đi nhn thc ca ngi dơn đi vi
công nhân kỹ thut bằng chin dịch “ Đôi tay vƠng”. Hệ thng giáo dc ngh là
những c s đƠo to HS sau khi hoƠn thƠnh chng trình ph thông đợc tp trung
hệ thng giáo dc kỹ thut phân lung hn 25% lợng HS cả nc. Ngày nay hệ
thng dy ngh ca Singapore đợc công nhn trong cả nc và quc t vì phng
8

châm ca giáo dc Sigapore là nn giáo dc tp trung vƠo “Đôi tay, khi óc và trái
tim” [5, tr65].
Qua nghiên cu các nn giáo dc ca th gii, mi mt nn văn hóa đƣ to
nên mt mô hình giáo dc ca riêng mình. Các thành tựu và kinh nghiệm ca các
nc rất đáng để chúng ta nghiên cu, phân tích và học tp nh: Pháp, Anh, Đc,
Nht, Mỹ, Singapore… Trong các mô hình giáo dc ca các nc tiên tin, sự đầu
t cho giáo dc luôn là vấn đ đợc đặt nặng vƠ hng nghiệp luôn là vấn đ đợc
quan tơm hƠng đầu. Vì vy mƠ các nc trên th gii đƣ có những nghiên cu và
hng đi nhằm định hng công tác hng nghiệp bc ph thông.
1.1.2. Nghiên cu hong nghip Vit Nam
Công tác hng nghiệp đi vi sự nghiệp giáo dc  Việt Nam nói chung và
nhƠ trng THPT nói riêng đƣ đợc thực hiện từ lơu vƠ đƣ có rất nhiu đ tài, tài
liệu, báo cáo v lƿnh vực nƠy nh:
- Phan Thị T Oanh, 1996, Nghiên cu nhn thc ngh và dự định chọn ngh ca
học sinh THPT. Trng Đi học S Phm Hà Ni. Lun án phó tin sƿ khoa học s

giả đƣ tin hành hiệu chỉnh b công c trắc nghiệm hng nghiệp, thit k website
và vit chng trình máy tính để phc v công tác hng nghiệp.
- Nguyễn Thị Thúy Diễm, 2010, Thực trng và giải pháp hot đng hng nghiệp
học sinh THPT ti tỉnh Bình Dng. Đ tài tt nghiệp thc sƿ Trng ĐH SPKT
Tp.HCM. Đ tƠi đƣ phơn tích thực trng hot đng hng nghiệp  tỉnh Bình
Dng, đng thi đ xuất năm nhóm giải pháp nâng cao hiệu quả hot đng hng
nghiệp ti tỉnh Bình Dng.
- Nguyễn Thị Ánh Tuyt, 2008, Tích hợp giáo dc HN trong quá trình dy học sinh
học 9. Đ tài tt nghiệp thc sỹ trng đi học Thái Nguyên. Đ tƠi đƣ phơn tích
thực trng vƠ đa ra giải pháp tích hợp hot đng HN vào môn Sinh học 9.
Những kt quả nghiên cu trên đơy lƠ tƠi liệu tham khảo hữu ích cho công
tác nghiên cu ca tác giả. Qua đó, ngi nghiên cu thấy rằng các đ tài v hot
đng hng nghiệp thực sự là vấn đ đợc nhiu ngi quan tâm và cần đợc tip
tc nghiên cu c thể hn.
Ngi nghiên cu nhn thấy các tác giả trên đƣ có những nghiên cu mang
tính thực tiễn tp trung vào các vấn đ nóng bng ca công tác hng nghiệp hiện
nay đó lƠ xu hng, đng c lựa chọn ngh nghiệp ca lp tr, những định hng
10

giá trị ca thanh niên, những nguyên nhân dn đn xu hng, đng c vƠ định
hng giá trị đng thi nghiên cu mi quan hệ giữa giáo dc hng nghiệp và vấn
đ phát triển ngun nhân lực phc v đất nc trong thi kỳ công nghiệp hóa ậ hiện
đi hóa. Từ đó có những biện pháp, giải pháp phù hợp nhằm nâng cao chất lợng
ngun nhân lực. Bên cnh đó còn lƠm rõ đợc các thực trng, những s liệu, những
kinh nghiệm GDHN và dy ngh cho HS ph thông. Đng thi cũng đ cp và làm
rõ các vấn đ nh t vấn ngh cho HS ph thông, các phng thc giáo dc tng
hợp vƠ hng nghiệp trong nhƠ trng.
Các đ tƠi trc đơy đƣ đ xuất mt s giải pháp v định hng ngh nghiệp
cho học sinh các trng Trung học ph thông theo hng tìm hiểu thực trng và
giải pháp khi hng nghiệp đợc dy  những bui riêng biệt. Tuy nhiên việc lng

1.2.3. Bài dy tích hp
Bài dy tích hợp đợc hiểu lƠ “ Đn vị học tp nh nhất có khả năng hình
thƠnh ni ngi học cả kin thc, kỹ năng, thái đ cần thit để giải quyt mt công
việc chuyên môn hoặc mt tình hung ngh nghiệp c thể, góp phần hình thành
năng lực thực hiện hot đng ngh nghiệp ca họ.”
1.2.4. m v tích hp ni dung
- Quan điểm đn môn: có thể xây dựng chng trình học tp theo hệ thng
mi môn riêng biệt, các môn học đợc tip cn mt cách riêng r.
- Quan điểm đa môn: thực chất là những tình hung, những đ tƠi đợc nghiên
cu theo những quan điểm khác nhau, nghƿa lƠ theo những môn học khác nhau.
- Quan điểm liên môn: trong dy học có những tình hung chỉ có thể tip cn
qua nhiu môn học.  đơy nhấn mnh đn sự liên kt các môn học, làm cho chúng
tích hợp vi nhau để giải quyt mt tình hung cho trc hoặc trong quá trình học
tp s đợc đ cp đn.
- Quan điểm xuyên môn: những kỹ năng mƠ học sinh có thể sử dng trong tất
cả các môn học, trong tất cả các tình hung, chẳng hn nêu mt giả thuyt, đọc các
thông tin, giải mt bƠi toán….
Nhu cầu phát triển xã hi hiện đi đòi hi nhƠ trng hng ti quan điểm liên môn
và xuyên môn.

12

1.3. ng nghip
Hng nghiệp là hot đng định hng ngh nghiệp ca các nhƠ s phm
cho học sinh nhằm giúp họ chọn mt ngh phù hợp vi hng thú, năng lực ca cá
nhân và yêu cầu nhân lực xã hi [6, tr69].
Hng nghiệp là mt b phn ca ni dung giáo dc ph thông, nhằm dn
dắt học sinh hòa nhp vi đi ngũ những ngi lao đng xã hi. Hng nghiệp là
quá trình điu chỉnh hng thú, nguyện vọng ca học sinh trong chọn ngh, để tránh
những hiện tợng chọn ngh mt cách tự phát. Hng nghiệp còn là việc cung cấp

loi hình lao đng ngh nghiệp hoặc các loi hình đƠo to ngh  các mc đ khác
nhau. Nhiệm v chọn ngh ca học sinh sau khi tt nghiệp THCS v c bản đƣ phải
giải quyt để bc vào các loi hình lao đng hoặc đƠo to ngh nghiệp. Vì vy, ni
dung chng trình sinh hot hng nghiệp trong giai đon này rất quan trọng và cần
đợc xây dựng theo hng c bản và toàn diện, bảo đảm cho học sinh có đầy đ
những tri thc vƠ năng lực lựa chọn ngh nghiệp tng lai theo nhiu hng khác
nhau. Có thể gọi giai đon nƠy lƠ giai đon hng nghiệp c bản.
Giai đon II: (từ lp 10 đn lp 12) trên c s k thừa ni dung sinh hot
hng nghiệp  giai đon 2 cần đợc nâng cao và phân hóa theo các phân ban 
TRUNG HC
C S
BC TIU HC
6
11
11
15
15
18
12
10
9
6
5
1
Tuổi
Lớp
Ban A
Ban B
ĐI HC ậ CAO ĐẲNG
Ban C

các ngƠnh kỹ thut, xơy dựng, c khí, điện.
B. Hóa sinh
Định hng theo các ngƠnh khoa học thực nghiệm, công nghệ hóa
học, công nghê sinh học, nông nghiệp, lơm nghiệp, ch bin lng
thực…
C. Nhơn văn
Định hng theo các lƿnh vực khoa học xƣ hi, dịch v, quản lỦ, y
t, văn hóa, giáo dc
D. Ngoi ngữ
Định hng theo các ngƠnh ngh phiên dịch, giáo viên du lịch, văn
th lu trữ, th kỦ, ngoi giao, ngoi thng, thng nghiệp, dịch
v
E. Kỹ thut
- Công nghiệp
- Nông nghiệp
- Dịch v
Tùy thuc vƠo các phơn ban ni dung hng nghiệp đợc định
hng sơu vƠo các ngƠnh ngh tng ng vi ni dung phân ban:
công nghiệp, nông nghiệp, dịch v.
ng nghip cho hc sinh trung hc ph thông.
Hng nghiệp cho học sinh ph thông không những có vai trò quyt định vi
tng lai ca ngi học sinh ph thông mà còn có mt Ủ nghƿa quan trọng trong đƠo
to nhân lực.
Trên bình diện cá nhơn, hng nghiệp là hệ thng những biện pháp dựa trên
c s tâm lý học, sinh lý học, giáo dc học, xã hi học và nhiu khoa học khác để
giúp cho học sinh chọn ngh phù hợp vi nhu cầu xã hi, đng thi tha mãn ti đa
nguyện vọng, thích hợp vi năng lực, s trng vƠ điu kiện tâm sinh lý cá nhân,
cũng nh điu kiện ca gia đình để họ có thể phát triển ti đỉnh cao trong ngh
nghiệp, cng hin đợc nhiu cho xã hi cũng nh to đợc cuc sng tt đẹp cho
bản thân.

- Giúp học sinh tìm hiểu v th gii ngh nghiệp. Th gii ngh nghiệp rất đa
dng, có hàng ngàn ngh trong xã hi, vƠ hƠng trăm ngh đợc đƠo to. Tuy nhiên
16

qua kt quả ca mt s cuc điu tra cho thấy đi b phn học sinh ph thông bit
đợc tên không quá 15 ngh. Nh th thì làm sao học sinh có thể chọn ngh đúng
đắn đợc. Do vy cần cung cấp cho học sinh những thông tin cp nht v th gii
ngh nghiệp: danh mc các ngh ca địa phng, ca cả nc; đặc điểm ca các
ngh, những yêu cầu ca ngh đi vi ngi lao đng; nhu cầu ca thị trng lao
đng v các ngh khác nhau.
- Giúp cho học sinh tìm hiểu các c s đƠo to  địa phng vƠ ca cả nc, ngành
ngh vƠ trình đ đƠo to ca từng trng, các em có thể chọn đợc ni phù hợp
- T vấn chọn ngh (trên c s các hiểu bit v cá nhân học sinh và v th gii
ngh nghiệp nêu trên, ngi lƠm công tác hng nghiệp s khuyên bảo học sinh
chọn ngh cho phù hợp.)
- Thử sc (Cho học sinh thử sc vi ngh định chọn qua việc học môn công
nghệ, học ngh ph thông…)
Công tác hng nghiệp bao gm hàng lot biện pháp nh: tọa đƠm, trắc
nghiệm tâm lý học sinh, khuyên bảo, thử sc, tham quan xí nghiệp vƠ c s kinh
doanh, t chc gặp mặt các nhà sản xuất gii, các công nhân lành ngh…
1.3.5. Nhim v ng nghip
Nhiệm v ca hot đng hng nghiệp đƣ đợc chỉ rõ trong quyt định
126/CP (ph lc 1): “V công tác hng nghiệp trong các trng ph thông và việc
sử dng hợp lý học sinh các cấp ph thông c s và ph thông trung học tt nghiệp
ra trng”. Hng nghiệp thực hiện những nhiệm v chính nh sau:
- Giáo dc thái đ lao đng đúng đắn.
- T chc cho học sinh thực tp và làm quen vi mt s ngh.
- Tìm hiểu năng khiu, khuynh hng ngh ca từng học sinh để khuyn
khích, hng dn, bi dỡng khả năng ngh nghiệp thích hợp nhất.
- Đng viên, hng dn học sinh đi vƠo những ngh, những ni đang cần lao