Nâng cao vai trò nhà nước trong xóa đói giảm
nghèo ở Lạng Sơn

Tạ Đức Thanh

Trường Đại học Kinh tế
Luận văn ThS ngành: Kinh tế chính trị; Mã số: 60 31 01
Người hướng dẫn: TS. Vũ Thị Dậu
Năm bảo vệ: 2010

Abstract: Hệ thống hóa lý luận về xóa đói, giảm nghèo và về vai trò của Nhà nước trong
hoạt động xóa đói giảm nghèo. Phân tích, đánh giá thực trạng về vai trò Nhà nước trong
hoạt động xóa đói giảm nghèo tại Lạng Sơn. Đề xuất và luận cứ có cơ sở khoa học về giải
pháp nhằm nâng cao vai trò Nhà nước trong hoạt động xóa đói giảm nghèo ở Lạng Sơn.

Keywords: Xóa đói giảm nghèo; Chính sách kinh tế; Nhà nước; Lạng Sơn Content
PHẦN MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu
Chương trình mục tiêu quốc gia về xóa đói giảm nghèo ở Việt Nam được thực hiện từ nhiều
năm qua, đặc biệt là Chiến lược phát triển toàn diện về tăng trưởng kinh tế và xoá đói giảm nghèo
phê duyệt tháng 5/2002, được coi là một bộ phận cấu thành của Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội
của Việt Nam trong giai đoạn (2001-2010) và kế hoạch 5 năm (2001-2005), được tổ chức triển khai
và thực hiện đã mang lại cho đồng bào ở các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam những công trình cơ
sở hạ tầng thiết yếu, cải thiện một phần đời sống vật chất, tinh thần cho đồng bào, góp phần tích cực
giảm tỷ lệ đói nghèo, nâng cao niềm tin của đồng bào vào đường lối phát triển kinh tế của Đảng, Nhà
nước.
Bên cạnh những thành tựu to lớn mà chương trình mang lại cũng còn những vấn đề tồn tại,
đó là hệ thống chính sách, chương trình, cơ chế về xóa đói giảm nghèo, việc tổ chức thực hiện, công

Trần Đình Hoan chủ biên (nhà xuất bản Chính trị quốc gia - 1996) đã đưa ra những luận cứ khoa
học để nghiên cứu đổi mới chính sách xã hội và cơ chế quản lý, trong đó có chính sách về xóa
đói giảm nghèo.
- Vũ Minh Cường (2003), “Thực trạng và một số giải pháp chủ yếu nhằm xóa đói, giảm
nghèo ở tỉnh Hà Giang”, Luận văn tốt nghiệp cử nhân chính trị, Học viện Chính trị quốc gia Hồ
Chí Minh.
- Trần Đình Đàn (2002), “Những giải pháp kinh tế- xã hội chủ yếu nhằm xóa đói giảm
nghèo ở Hà Tĩnh”, Luận án tiến sỹ Kinh doanh và quản lý, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí
Minh.
- Hoàng Thị Hiền (2005), “Xóa đói, giảm nghèo đối với đồng bào dân tộc ít người tỉnh
Hòa Bình- Thực trạng và giải pháp”, Luận văn thạc sỹ Kinh tế, Học viện Chính trị quốc gia Hồ
Chí Minh.
- Thái Văn Hoạt (2007), “Giải pháp xóa đói giảm nghèo trên địa bàn tỉnh Quảng Trị
trong giai đoạn hiện nay”, Luận văn thạc sỹ Kinh doanh và quản lý, Học viện Chính trị quốc gia
Hồ Chí Minh.
- Năm 2007, Trung tâm thông tin và dự báo quốc gia - Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã xuất
bản cuốn sách “Tăng trưởng và xóa đói giảm nghèo ở Việt Nam - Thành tựu, thách thức và giải
pháp”, đói nghèo, thành tựu công cuộc xóa đói giảm nghèo và đưa ra những giải pháp cụ thể để
đẩy nhanh công cuộc xóa đói giảm nghèo ở Việt Nam.
- Mai Sơn (2008), “Hoàn thiện chính sách xã hội nông thôn trong phát triển kinh tế - xã hội ở
Việt Nam”, Luận văn thạc sỹ kinh tế, trường Đại học Kinh tế quốc dân cũng đề cập đến chính sách xóa
đói giảm nghèo ở Việt Nam.
Ngoài ra còn nhiều bài báo, tạp chí viết về vấn đề xóa đói, giảm nghèo như: TS. Đàm
Hữu Đắc, “Cuộc chiến chống đói nghèo ở Việt Nam thực trạng và giải pháp”, Tạp chí Lao động
và Xã hội, số 272, tháng 10/2005; TS.Nguyễn Hải Hữu, “Hướng tới giảm nghèo toàn diện, bền
vững, công bằng và hội nhập”, Tạp chí Cộng sản, số 9, tháng 5/2006,
Đồng thời, còn nhiều công trình khoa học khác nghiên cứu vấn đề xóa đói, giảm nghèo ở
nhiều khía cạch khác nhau. Có thể khẳng định, các công trình nghiên cứu về đói nghèo và xóa
đói, giảm nghèo ở Việt Nam là rất phong phú. Thành quả của những công trình đã cung cấp
những luận cứ khoa học, thực tiễn cho việc xây dựng, triển khai công tác xóa đói, giảm nghèo

Phạm vi không gian: Vai trò của các cấp chính quyền địa phương ở Lạng Sơn.
Phạm vi thời gian: Từ năm 2001, nhưng chủ yếu từ 2006 đến nay.
5. Phương pháp nghiên cứu
- Tác giả luận văn kế thừa các công trình đã nghiên cứu để hệ thống hóa lý luận về xóa
đói giảm nghèo và khái quát thực tiễn xóa đói giảm nghèo
ở Việt Nam.
- Luận văn sử dụng các số liệu của Chi cục thống kê Lạng Sơn, các Báo cáo thường kỳ
của Sở lao động - Thương binh và Xã hội tỉnh Lạng Sơn để phân tích, đánh giá thực trạng công
tác xóa đói giảm nghèo ở Lạng Sơn.
- Trên cơ sở phân tích những hạn chế và nguyên nhân về vai trò của nhà nước ở Lạng
Sơn, kết hợp với việc dự báo tình hình mới, luận văn đưa ra những giải pháp cơ bản nhằm nâng
cao vai trò của nhà nước trong hoạt động xóa đói giảm nghèo.
6. Những đóng góp của luận văn
- Luận văn làm rõ hơn lý luận và thực tiễn Việt Nam về đói nghèo, xóa đói giảm nghèo
và vai trò của nhà nước trong XĐGN.
- Nhận diện rõ vai trò của Nhà nước trong hoạt động xóa đói giảm nghèo ở Lạng Sơn.
- Đưa ra những đề xuất, những giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao vai trò của Nhà nước
trong hoạt động xóa đói giảm nghèo ở Lạng Sơn.
7. Bố cục của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, phụ lục và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn kết cấu
thành 3 chương.
Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về vai trò của Nhà nước trong hoạt động xóa đói
giảm nghèo.
Chương 2: Thực trạng vai trò của Nhà nước trong hoạt động xóa đói giảm nghèo ở Lạng
Sơn.
Chương 3: Định hướng và giải pháp nhằm tiếp tục nâng cao vai trò Nhà nước trong hoạt
động xóa đói giảm nghèo ở Lạng Sơn. References

nghèo, Hà Nội.
15. Lê Trọng Cúc, Chu Hải Quý (2002), Phát triển bền vững miền núi Việt Nam, 10 năm nhìn lại và
những vấn đề đặt ra, Nxb. Nông nghiệp, Hà Nội.
16. Cục Thống kê tỉnh Lạng Sơn (2007), Niên giám thông kê tỉnh Lạng Sơn 2007, Lạng Sơn.
17. Mai Ngọc Cường (2006), "Chính sách xã hội ở nông thôn nước ta hiện nay: Thực trạng
và khuyến nghị", Tạp chí Kinh tế và phát triển, số 111, tr. 3-7.
18. Vũ Minh Cường (2003), “Thực trạng và một số giải pháp chủ yếu nhằm xóa đói, giảm nghèo
ở tỉnh Hà Giang”, Luận văn tốt nghiệp cử nhân chính trị, Học viện Chính trị quốc gia Hồ
Chí Minh
19. Đảng bộ tỉnh Lạng Sơn (2006), Văn kiện Đại hội Đảng bộ tỉnh Lạng Sơn lần thứ XIV, Lạng
Sơn.
20. Đảng Cộng sản Việt Nam (1991), Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng cộng sản toàn quốc lần
thứ VII, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội
21. Đảng Cộng sản Việt Nam (1996), Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng cộng sản toàn quốc lần
thứ VIII, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội.
22. Đảng Cộng sản Việt Nam (2006), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X, Nxb. Chính
trị quốc gia, Hà Nội.
23. Trần Đình Đàn (2002), “Những giải pháp kinh tế- xã hội chủ yếu nhằm xóa đói giảm nghèo
ở Hà Tĩnh”, Luận án tiến sỹ Kinh doanh và quản lý, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí
Minh
24. Nguyễn Đình Hòa (2008), "Phát triển du lịch công đồng và xóa đói giảm nghèo ở Việt Nam”,
Tạp chí Kinh tế và phát triển, số 136, tr. 7-10.
25. Nguyễn Đình Hòa (2009), "Chuyển dịch giàu, nghèo hộ gia đình Việt Nam", Tạp chí Kinh tế
và phát triển, số 140, tr. 17-21.
26. Hoàng Thị Hiền (2005), “Xóa đói, giảm nghèo đối với đồng bào dân tộc ít người tỉnh Hòa
Bình- Thực trạng và giải pháp”, Luận văn thạc sỹ Kinh tế, Học viện Chính trị quốc gia
Hồ Chí Minh
27. Thái Văn Hoạt (2007), “Giải pháp xóa đói giảm nghèo trên địa bàn tỉnh Quảng Trị trong
giai đoạn hiện nay”, Luận văn thạc sỹ Kinh doanh và quản lý, Học viện Chính trị quốc
gia Hồ Chí Minh.

nước và Việt Nam, Nxb. Nông nghiệp, Hà Nội.
43. Thủ tướng Chính phủ (2007), Quyết Định số 20/2007/QĐ-TTg ngày 5/2/2007 Phê duyệt
Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo giai đoạn 2006-2010, Hà Nội.
44. Thủ tướng Chính phủ (2008), Chỉ thị số 04/2008/CT-TTg ngày 25/01/2008 về việc tăng
cường chỉ đạo thực hiện các Chương trình giảm nghèo, Hà Nội.
45. Vương Xuân Tình (2007), Hướng sử dụng đất với xóa đói giảm nghèo của các dân tộc thiểu
số ở miền núi Việt Nam, Tạp chí Dân tộc học, số 2(146), tr. 5-19.
46. UBND tỉnh Lạng Sơn (2006), Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế-xã hội tỉnh Lạng Sơn
đến năm 2010, tầm nhìn đến 2020, Lạng Sơn.
47. UBND tỉnh Lạng Sơn (2006), Tài liệu tập huấn cán bộ xóa đói giảm nghèo, Lạng Sơn.
48. Ủy ban Dân tộc tỉnh Lạng Sơn (2008), Sổ tay hướng dẫn quản lý tài chính cho các chủ đầu
tư thực hiện dự án Chương trình 135 giai đoạn 2, Lạng Sơn.
49. Văn phòng Chương trình quốc gia xóa đói, giảm nghèo (1993), Báo cáo tại hội nghị chống
đói nghèo, Băng Cốc.