i hc Kinh t
ngành: ; 60 31 01
2008
Abstract:
so sánh và tr
Keywords: ; ;
Content
PHN M U
1. Tính cp thit c tài
i hi biu toàn quc ln th ng Cng Sn Vit Nam 12/1986 là mc son
quan trng ca công cui mi kinh t c, nhm mc tiêu xây dng thành công
CNXH Vit Nam.Tri qua nhic hii m c rt nhiu
thành tu to lc có nhng chuyn bin.
thc hin thành công nhim v
trên, nhiu công vic, nhin kinh t - xã hi cc hoàn thành
trong tn phát trin, u kin c th cc và th gii. N
ra,
nhng lý thuyt hii v công nghip hoá, hii hoá và
kinh nghim c n hành công nghip hoá, hii hoá, nhm xây
dng mô hình công nghip hoá, hii hoá hiu qu và phù hp vi Vit Nam.
Trung Quc là mt quc gia có nhing vi Vit Nam v a lý,
lch s và chính tr - xã hn hành công nghip hoá, hic trong thi kì
ci cách, m ca kinh t vi xum ging Visc sn xut th
2
kinh t k hoch tp trung bao c trong mt thi gian ngc phát
trin thn tc, tr m sáng v phát trin kinh t trên th gii.
Do vy, nghiên cu mô hình công nghip hoá c
thc hiy nhanh
,
Trung Quc s giúp gi m
cho Vit Nam nhng bài hc kinh nghim cn thit, có ý ngha v
công nghip hoá và hii hoá nông nghip Trung Qu Tp chí nhng v kinh t
th gii 2003.
* vi bài vit s la chn mang tm thi ng công nghip
hoá kiu m Tp chí nghiên cu Trung Quc 2003.
* Nguyn Minh Hu v hii hoá nông nghip Trung Qu
Mt s v v hii hoá nông nghip Trung Quc Nhà xut bn khoa hc xã hi
2003.
do s vng, phát trin không ngng ca Trung Quc và th gii nên v
công nghip hoá, hii hoá Trung Quc cc nghiên cu mt cách h thng và cp
nh,
.
Tác gi lut s phân tích và k tha có chn lc kt qu ca các công trình
, tip tu v công nghip hoá, hii hoá Trung Quc và rút ra
bài hc kinh nghii vi Vit Nam.
3. Mc m v nghiên cu
* M nghiên cu:
T vit cách toàn din v công nghip hoá, hii hoá Trung
Quc, lung bài hc kinh nghii vi Vit Nam .
* Nhim v nghiên cu :
- Lun gii khoa hc v công nghip hoá, hii hoá Trung Quc khi ci cách, m ca
kinh t, chuy th ng.
- H thng hoá các chính sách, ch n pháp thc hin công nghip hoá, hii
hoá Trung Quc.
* i tng nghiên cu :
Lup trung nghiên cu quá trình công nghip hoá, hii hoá Trung Quc t
thp k 80 ca th k XX n nay.
* Phm vi nghiên cu :
Luu các chính sách, ch n pháp thc hin công nghip hoá,
hii hoá Trung Quc và kt qu ca quá trình này,
1992 .
5. Phu
c nghiên c n ca ch ngha duy vt bin chng và
ch ngha duy vt lch s. Nhng th c s dng là: nghiên cu tng hp
các tài liu lý lun khoa hc, phân tích và tng hp, thi chi
6.
óng góp ca lu
- Trình bày mt cách h thng và toàn din v quá trình công nghip hoá, hii hoá
Trung Quc t thp k 80 ca th k XX n nay.
- Rút ra nhng bài hc có ý ngha sâu si vi quá trình công nghip hoá, hii hoá
Vit Nam.
,
lý lun
1.1.1. Quan nim v công nghip hoá, hii hoá trên th gii
4
1.1.1.1.
ông nghip hoá, hii hoá
trong
t chc Phát trin công nghip ca Liên hp quc
.
1.1.1.2.
1.1.1.3. Các mô hình
trong lch s
Trong lch s u mô hình CNH, có
nhng mô hì
sau:
- Mô hình CNH c n
- k hoch tp trung
- Mô hình CNH thay th nhp khu
- ng v xut khu
1.1.1.4.
côn
,
Mt s nghiên cu quc t v tiêu chí công nghiu li làm ch
m ( 3.000 USD) cùng vi các ch tiêu khác,
thành ph, ch ng cuc s phát trin giáo dc, khoa hc công
ngh, t trng công nghip - dch v trong tng GDP
,
rong báo cáo chính tr c t i h ng Cng sn
Trung Quc, phn IV, cu Tnh: Trung Qu
ng công nghip hoá mi và thc hin công nghip hoá vn là nhim v lch s
n trình hic ta".
ng công nghip hoá mi c hiu là vic thc hin quá trình công nghip
c mi, theo mô hình mi và mô hình công nghip hoá mi này có nhng
m du n, màu sc Trung Quc.
1.1.2.2. Mô hình công nghip hoá Trung Quc
C
,
,
,
,
5
,
, ,
ca công nghip hoá, hii hoá Trung Quc
1.2.1.
,
:
1.2.1.1.
,
,
1.2.2.1. u ki
.
1.2.2.3. u ki
1949 Trung Qu
,
.
Trung Quc có Hng vùng lãnh th khá phát trin, có
quan h cht ch vi lc.
1.2.2.4. u ki
Trung Quc là mc ln, có dân s t th gii, c
1,3 , chim 21% tng dân s toàn th gii
6
- Chuyn nc, khoa hc k thut lc hu, chim t trng ln sang n
hoá giáo dc khoa hc k thui phát trin.
- Chuy c si thp sang xây dng toàn din xã hi
khá g
- Tc rút ngn khong cách chênh lch v kinh ta các khu vc thông
qua s phát trin có th t.
- Xây dng và hoàn thin th ch chính tr dân ch xã hi ch ngha và các th ch khác.
- Tc rút ngn khong ch v tiên tin trên th gii.
c hin công nghip hoá,
Quá trình công nghip kin s c thc hii nhiu
th là:
c 1: t 1980 1990
c 2: t 1990 2000
c 3: t i mp 4 ln
m, hoàn thành v n quá trình công nghip hoá.
,
80
2.1.1.
Trung Quc
2.1.1.1. Hin tru kinh
a Trung Quc ci cách, m ca kinh t
30
2.1.1.2.
-
.
-
,
-
sau: Nâng cp tu ngành ngh.
2.1.2.
,
cho quá trình công nghip hoá, hii
hoá
Trung Qu
, :
- (27 5 1985)
-
-
c
-
,
,
c và ching quc nhân tài
2.1.3.
,
, nông thôn
2.1.3.1. Các chính sách và bin pháp nhm thc hin công nghip hoá, hin i hoá
nông nghip,
1978
-
,
nông thô
- Kiên trì coi phát trin sc sn xut nông nghip lên v trí quan tru trong tin
trình xây dng nông thôn mi XHCN
- M rng h thng ngành ngh nông nghip.
- n thc hing nông thôn toàn quc.
- u, lng
8
- i cách nông thôn
2.1.4.
,
.
-
,
,
,
- Chính sách nhanh nhy, sc bén, bin pháp kiên quyt và kp thi
- Xây
ng
-
2.1.5.2.
-
-
c
2.2.1.
a quá trình công nghip hoá, hii hoá Trung Quc
2.2.1.1. T ng kinh t cao và nh trong thi gian dài
-
1978 2001(
)
Qu
, GDP quy mô GDP l
2004, 2005, 20n tip cn vc, 2007
3
.
- GDP ca Trung Quc ch chim khong 1% GDP th gi
chin 6%, và nu tip tc phát trin nh, kinh t Trung Qu chim
t 12 - 15% GDP toàn cu.
Trung Quc có s bii mnh m ng hii
,
- S phát trin thành th -
- Sn nghip hoá nông nghic nhc tin mi
- An toàn chng nông sn không ngc nâng cao.
- n cu2007, Trung Quc có 720 triu nông dân tham gia mô hình
nông thôn hp tác khám cha bnh
- 10 2007, 92%
.
, 99%
- i sc ci thin rõ rt.
2.2.1.5. Quan h kinh t quc t t c nhng thành tu quan trng
- Tng giá tr xut khu ca Trung Quc vi t cao,
sau 5
21,4%.
- Lnh vc m ca vt nhiu thành tu ni bt.
- T -2007, FDI tích lt 760 t u thu hút FDI tc
ng th hai th giic biu tiên Trung Qut
Mu th gii v thu hút FDI vi s vn là 52,7 t USD.
10
- T - 2007, kim ngch ngo 20,64 t USD lên 2.170 t USD,
n.
- Vic tham gia ca Trung Quc vào hp tác kinh t khu vc cc nhng tin b
.
2.2.1.6. K
- Theo T chc Hp tác và Phát trin Kinh t (OECD), Trung Quc trí s
mt th gii v xut khu các mt hàng công ngh và thông tin.
- Trung Quc khu công ngh cao cp quc gia c
- Trung Qu
u công trình trm
- Nht phá trong ngành nghiên cu v tr là mt trong nhng thành tu khoa
hc công ngh ln mà Trung Quc trong nh
- Trung Quc
rút ngn khong cách
so vc phát trin.
2.2.2. Nhng hn ch ca quá trình công nghip hoá, hii hoá Trung Quc
2.2.2.1.
Trung Quc
2.2.2.2.
,
- t s lnh vc có s mi nghiêm trng.
- u t chc công nghip không hp lý, qui mô ngành nh chuyên ngành hoá
còn thp.
- u sn phm không h ngành có stha.
- u công ngh không hp lý, trang thit b k thut và công ngh lc hu.
- u tài nguyên nhân lc không hng thp.
- u vùng không h không th .
- Chính sách mu dch hàng nông sn ca các quc gia phát trin ngày càng có khuynh
ng theo ch ngha bo h, làm cho nông nghip Trung Quc phi mt vi nhng khó
- Ngành dch v Trung Quc cng chu s cnh tranh ngày càng ác lii m
v m ca.
g, n
- Thi gian qua kinh t Trung Quc tin b t bi tr giá
t".
- Trong nhng ca Trung Qu tình trng b
phá hoi nghiêm trng.
- S phát trin mnh m ca nn kinh t Trung Quc trong 3 thp k vn
tình trng ngày càng khan him tài nguyên.
3.1.
3.1.1.1. Trung Quc và Viu thc hin
,
,
a,
3.1.1.4.
rng quan h kinh t i ngoi,
a,
3.1.2.1. thi gian
,
ca hi nhp
kinh t quc t
3.1.2.2.
,
k t n nay gn
lin và là kt qu i m
,
.
3.2.3. V phát huy li th so sánh và tranh th các ngun lc quc t phc v quá
trình công nghip hoá, hic
ng Cng sn ViHi nhp kinh t quc t là xu th ca thi, là
ng tt y du nhp th ng quc t to vn ling, tip thu k thut mi, nhm
rút ngn thi gian tin hành công nghip hoá -hii hoá
ng hi nhp kinh t khu vc và quc t, chúng ta nên:
- Cn lng l tip tc thc hin ci cách kinh t
- ng chính sách thích h ng dòng FDI vào các ngành mà có li th
so sánh, nhng ngành công ngh mi và công ngh cao
- ng khuyn khích các doanh nghic ngoài nhi
na
- Thc hin t i thông qua vic m ca th ng vc.
- i ngoc.
- Hoàn thin h thng lut pháp theo nguyên tc ca WTO
3.2.4. V công nghip hoá, hii hoá
, nông thôn và phát trin công
nghip nông thôn
Trung Qu
công nghip nhm công nghip, khu nông nghip công nghing tim lc
khoa hc và công ngh trong nông nghip, nht là công ngh sinh hc, công ngh thông tin,
công ngh sch; phát trin mnh kt cu h tng k thut cho nông nghip, nông thôn, nht là
thy lng hc, trm y tm
nghèo và giáo d dân trí các vùng nông thôn
3.2.5. Bài hc v khai thác li th ca các vùng lãnh th và xây dng các khu kinh t
m
13
Theo kinh nghim ca Trung Quc trong v xây dng khu kinh t m, Vit Nam có
th:
- Chm thích h xây dng các khu khu kinh t m .
- nh rõ cha tng kh có bin pháp xây dng và vn hành các
khu mt cách hiu qu
- La chn xây dng khu khu kinh t m , làm khu kinh t nòng ct trong
toàn b nn kinh t c.
cao nhân t i, chú trng phát trin giáo do
a chng ngun nhân lc ,
, t
kinh nghim ca Trung Quc, v bng, tuyn dng và thu hút ngun nhân lc nên
theo nhng sau:
- Xây d hp tác ging vi các doanh nghip, công ty, ti
to, b
- Thành lp mt s công viên công ngh u và phát
trin
- Tu kin tt cho h n tt khi h có mong mun tr v Vit Nam
công tác hoc cng hin
- Cu
,
. 14
,
.
S thành công rc r
,
a Trung Quc là
bài hc tham khi vi nhiu quc gia, nh i vi các qu
trit Nam.
n v này, tác gi tài " Công nghiệp hoá, hiện đại hoá ở
Trung Quốc và bài học kinh nghiệm đối với Việt Nam cho lut nghip thc s kinh
a mình.
Lun :
- Trình bày khái quát mt s lý lun v
,
- Lun cng phân tích
mt s
,
,
c,
.
-
,
ca Trung
Quc vào Vit Nam. Lun i mi
các chính sách ca
ng
,
ng thi lun cng làm rõ
nhng và khác bit ca Vit Nam và Trung Quc trong
15
,
,
,
,
.
c s tn tình ca TS.
, c s
chuyên ngành kinh t chính tr ca mình. Tuy nhiên, do th còn nhiu hn
,
01/012, 2002
6. CNXH
,
c (2001),
Trung Quc, , Hà Ni.
7.
Nam, , Hà Ni.
8. (2006), Trung Quc 10
: ,
1 (65)
9. Nguyn Minh Hng (1995), Ci cách kinh t Cng hoà nhân dân Trung Hoa, Nhà
xut bn Khoa hc xã hi, Hà
.
10. Nguyn Minh Hng (2003), Mt s v v hii hoá nông nghip Trung Quc,
Nhà xut bn khoa hc xã hi, Hà Ni.
11. Kim Hoa (2005), Thu hút và s dng FDI Trung Quc i và thách thc,
Tp chí kinh t 52
12. Hoàng Xuân Hoà (2006), c ngoài, chính sách phát trin mi ca Trung
Quc, Tp chí nghiên cu Trung Quc s 3 (67)
13.
c ,
5 (69)
18. Jun-Ma (2002), Trung Qu
,
19. Nguyn Anh Minh (2005), Vai trò cc tii vi xut khu
ca Trung Quc, Tp chí nghiên cu Trung Quc s 4(62)
20. (2003),
20
, , Hà Ni.
22. Tin Sâm (2004), Trung Quc vi vic hoàn thin th ch kinh t th ng xã hi
ch ngha , Tp chí Nghiên cu Trung Quc s 3(55)
23. (2006), Trung Qu
5
(2001-
2005) 5
(2006-2010),
Trung Qu3 (67)
24
20
, 7-7/2006.
26.
(2000), Trung Qu
(1978-1998),
, Hà Ni.
27. (1998), c
33.
34.
35.
36.
37.