Website: Email : Tel : 0918.775.368
Đề bài:
Phân tích luận điểm của Hồ Chí Minh “ Vì lợi ích mười năm thì phải
trồng, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”. Vận dụng phân tích
thực tiễn Việt Nam hiện nay.
Bài làm:
I. Đặt vấn đề.
Chủ tịch Hồ Chí Minh là vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc. Người được thế giới
tôn vinh là anh hùng giải phóng dân tộc, là danh nhân văn hóa thế giới. Cả cuộc
đời người luôn sống, làm việc và cống hiến hết mình vì đất nước Việt Nam anh
hùng. Tấm gương đạo đức của Người là ánh dương soi sáng cho nhân dân cả
nước cùng học tập và noi theo. Đó là những giá trị cao đẹp nhất của tâm hồn, trí
tuệ, lối sống và nhân cách. Người đã để lại cho con người Việt Nam cũng như cả
thế giới những câu nói bất hủ. Và “ Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây, vì lợi
ích trăm năm thì phải trồng người” cũng chính là một lời răn dạy của Người cho
toàn thể nhân dân Việt Nam. Đây là một chân lí được Người tổng kết cho đến
hôm nay và mãi mãi về sau.
Trước hết, cần hiểu xuất xứ lời nói trên đây của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Tại
lớp học chính trị của giáo viên cấp II, cấp III toàn miền Bắc, ngày 13/9/1958,
Bác Hồ đã có bài nói quan trọng về nhiệm vụ của những người thầy giáo với sự
nghiệp giáo dục- đào tạo. Bác căn dặn: “ Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây,
vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người. Chúng ta phải đào tạo ra những cán bộ
và công dân tốt cho nước nhà. Nhân dân, Đảng, Chính phủ giao các nhiệm vụ
đào tạo thế hệ tương lai cho các cô, các chú. Đó là một trách nhiệm nặng nề
nhưng rất vẻ vang”.
Bài nói của Bác Hồ đăng báo Nhân Dân, số1645, ra ngày 14/9/1958; về sau
đưa vào sách “ Hồ Chí Minh- tuyển tập”, tập II, NXB Sự Thật, Hà Nội- 1980,
trang 93.
Lời dạy của Bác đã ghi sâu vào trong trái tim mỗi người dân Việt Nam. Nó
như một chân lí sống soi sáng, thấm sâu vào mỗi người dân Việt. Không những
1

Website: Email : Tel : 0918.775.368
thể nóng vội một sớm một chiều, không phải một lúc là xong, cũng không phải
tùy tiện, đến đâu hay đến đó. Nhớ lại ngày xưa, Quản Trọng - một nhà chính trị
và nhà tư tưởng lớn của Trung Quốc, tướng quốc nước Tề, giúp vua Hoàn Công,
làm nên nghiệp bá cũng từng đưa ra kế sách: “Kế sách cho một năm, lấy việc
trồng lúa làm đầu. Kế sách cho mười năm, lấy việc trồng cây làm đầu. Kế sách
cho trọn đời, lấy việc trồng người làm đầu . Lúa, thì trồng một gặt một. Cây, thì
trồng một hái mười. Người, thì trồng một gặt trăm”.
Trồng cây được Bác phát động vào thời điểm cuối năm 1959 đầu năm 1960
xuất phát từ ý tưởng văn hóa dân tộc: “Một năm khởi đầu từ mùa xuân, một đời
khởi đầu từ tuổi trẻ”. Trong lúc cả nước hân hoan phấn khởi lập thành tích chào
mừng Đảng ta tròn 30 tuổi, Bác đã phát động phong trào “Tết trồng cây”. Bác
cũng chỉ rõ: “Chúng tôi đề nghị tổ chức một ngày “Tết trồng cây”. Việc này tốn
kém ít mà lợi ích rất nhiều. Đây cũng là một cuộc thi đua dài hạn nhưng nhẹ
nhàng mà tất cả mọi người, từ các cụ phụ lão đến các cháu thiếu nhi đều có thể
hăng hái tham gia”. (Trích báo Nhân dân, ngày 28/11/1959). Qua đó cũng thấy
được tầm quan trọng và hiệu quả thiết thực của việc trồng cây, không những xây
dựng kinh tế mà còn phát triển văn hóa xã hội, giáo dục đạo đức lối sống của
con người.
Tuy nhiên điều quan trọng mà Bác muốn nhấn mạnh ở đây chính là vấn đề
“Trồng người”. Theo quan điểm của Bác thì con người là một nhân tố hàng đầu
quyết định đến sự phát triển của đất nước. Tiếp đến, ta bàn đến quan điểm của
Hồ Chí Minh về con người.
Thứ nhất: Con người là vốn quý nhất, nhân tố quyết định thành công của sự
nghiệp cách mạng.Như thế có nghĩa là nói rằng con người là yếu tố quan trọng
trong việc phát triển đất nước. Do đó, Bác đặc biệt quan trọng việc phát triển
giáo dục. Trước hết phải nói đến giải phóng con ngời thoát khỏi tăm tối lạc hậu,
đưa dân tộc ta trở thành một dân tộc văn minh, tiến bộ. Tháng 1 năm 1946, Hồ
Chủ tịch có nói câu: “Tôi chỉ có một sự ham muốn, ham muốn đến tột bậc, là
làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng

sĩ trên mặt trận đó. Nhiệm vụ của nền giáo dục cách mạng là: “phục vụ tổ quốc,
4
Website: Email : Tel : 0918.775.368
phục vụ nhân dân, phục vụ đường lối chính trị của Đảng và Chính phủ, gắn liền
với sản xuất và đời sống của nhân dân”. Giáo dục phải tạo ra những người lao
động mới. Đó là những người yêu nước nồng nàn, có đạo đức trong sáng, có ý
chí vươn lên...và đặt biệt là có sức khỏe để trở thành những người chủ tương lai
của đất nước.
Thứ tư: chủ tịch Hồ Chí Minh đặt biệt chú trọng phương châm giáo dục thiết
thực cụ thể. Người luôn nhắc nhở những người làm công tác giáo dục “nhận
thức tầm quan trọng của giáo dục, coi giáo dục là sự nghiệp của quần chúng, là
nhiệm vụ của toàn Đảng, toàn dân”. Trong công tác quản lí giáo dục, người đã
chỉ thị “phải đi sâu vào việc điều tra nghiên cứu, tổng kết kinh nghiệm. Chủ
trương phải cụ thể, thiết thực đúng đắn; kết hợp chặt chẽ chủ trương chính sách
của trung ương với tình hình thực tế và kinh nghiệm quý báu, phong phú của
quần chúng, của cán bộ và của địa phương”.
Thứ năm: tư tưởng Hồ Chí Minh đã vạch ra phương hướng cơ bản cho chiến
lược con người, chiến lược phát triển giáo dục của nước ta trong suốt mấy chục
năm qua và cả thời gian sắp tới. Quán triệt tư tưởng của Người, Đảng ta hết sức
quan tâm đến giáo dục, coi giáo dục là quốc sách hàng đầu, là nền tảng, là động
lực của sự nghiệp công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước nhất là trong thời kì
hội nhập và phát triển.
2.2.Vận dụng phân tích thực tiễn Việt Nam hiện nay.
Hội nghị lần thứ VI Ban chấp hành trung ương Đảng cộng sản Việt Nam
khoá VII (từ 24/11/1993 đến 1/12/1993) và Đại hội đại biểu toàn quốc giữa
nhiệm kỳ (20-25/1/1994) đã xác định tới đây nước ta “chuyển dần sang một thời
kỳ phát triển mới, đẩy tới một bước công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước,
nhằm tạo thêm nhiều công ăn việc làm, đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng kinh tế, cải
thiện hơn nữa đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân”.
Hiện nay, toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta đang thực hiện cuộc vận động