SỞ GIÁO DỤC – ĐÀO TẠO THÀNH PHỐ HÀ NỘI
PHÒNG GIÁO DỤC – ĐÀO TẠO QUẬN HOÀN KIẾM
----------

BÀI DỰ THI
CUỘC THI VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN
ĐỂ GIẢI QUYẾT CÁC TÌNH HUỐNG THỰC TIỄN
DÀNH CHO HỌC SINH TRUNG HỌC
TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ TRƯNG VƯƠNG
ĐỊA CHỈ: 26 HÀNG BÀI – HOÀN KIẾM – HÀ NỘI
SĐT: 043.825 4182 – 043.826 2837
EMAIL:

Tên tình huống:
ẢNH HƯỞNG CỦA THUỐC TRỪ SÂU TỚI
HỆ SINH THÁI VÀ SỨC KHỎE CỦA CON NGƯỜI
Môn học chính được vận dụng: Sinh học
Các môn tích hợp
: Công nghệ, Địa lí, GDCD, Hóa học, Tin học
Thông tin học sinh
Họ và tên
: Vũ Tuấn Hưng
Ngày sinh
: 5/12/2000
Lớp : 9E
Số điện thoại : 0919551586

Hà Nội, tháng 12/2014


BÀI DỰ THI

chứa quá nhiều vi lượng thuốc bảo vệ thực vật nên càng khiến em bối rối khi
phải hoàn thành nhiệm vụ bố giao. Từ thực tiễn này, qua quá trình tìm hiểu kết
hợp với việc tham khảo ý kiến từ bạn bè, thầy cô giáo, em đã biết cách chuẩn bị
một bữa ăn vừa đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng, vừa đảm bảo vệ sinh an toàn thực
phẩm và biết thêm những ảnh hưởng của thuốc trừ sâu tới sức khỏe con người
và hệ sinh thái.
II. Mục tiêu giải quyết tình huống
Sử dụng những kiến thức đã học và tài liệu tham khảo để:
- Xây dựng thực đơn đầy đủ các chất dinh dưỡng và đảm bảo vệ sinh an toàn
thực phẩm.
- Nghiên cứu ảnh hưởng của thuốc trừ sâu tới sức khỏe con người và hệ sinh
thái, từ đó tìm ra biện pháp giảm thiểu tác hại của thuốc trừ sâu tới môi trường
và con người.
III. Tổng quan về các nghiên cứu
1. Các kiến thức môn học sử dụng:
• Môn Sinh học:
- Chuỗi thức ăn, vai trò của thực vật đối với động vật và đời sống con người
(Bài 48 – Sinh học 6)
- Trao đổi chất và năng lượng trong cơ thể người (Chương VI – Sinh học 8)
• Môn Địa lí:


- Ô nhiễm môi trường ở đới ôn hòa (Bài 17 – Địa lí 7)
- Con người và môi trường địa lí (Bài 21 – Địa lí 8)
- Chất lượng cuộc sống (Bài 4 – Địa lí 9)
• Môn Hóa học:
- Ảnh hưởng của hóa học tới môi trường
• Môn Công nghệ:
- Nấu ăn trong gia đình (Chương III – Công nghệ 6)
- Thu, chi trong gia đình (Chương IV – Công nghệ 6)

Các chất dinh dưỡng này lại có các chức năng khác nhau. Chất đạm (Protein)
giúp cơ thể phát triển về thể chất và trí tuệ, tái tạo lại các tế bào chết. Chất
đường bột (Gluxit) giúp cung cấp năng lượng cho mọi hoạt động và chuyển hóa
các chất dinh dưỡng khác. Chất béo (Lipit) cung cấp năng lượng, tích trữ dưới
da ở dạng một lớp mỡ và bảo vệ cơ thể, chuyển hóa một số vitamin cần thiết.
Sinh tố (Vitamin) giúp hệ tuần hoàn, hệ tiêu hóa, hệ thần kinh, xương,... hoạt
động bình thường, tăng cường sức đề kháng, luôn vui vẻ và khỏe mạnh. Chất
khoáng (Photpho, I-ot, Canxi, Sắt,...) giúp cho sự phát triển xương, hoạt động cơ
bắp, tổ chức hệ thần kinh, cấu tạo hồng cầu.

Hình 3.7 SGK Công nghệ 6 trang 69
Ngoài ra, nước và chất xơ là thành phần chủ yếu trong bữa ăn mặc dù không
phải là chất dinh dưỡng. Nước chiếm 75% khối lượng cơ thể là môi trường của
mọi sự chuyển hóa và trao đổi chất, điều hòa thân nhiệt. Chất xơ giúp ngăn ngừa
bệnh táo bón và đào thải một số chất ra khỏi cơ thể.
Vì vậy, muốn có đủ chất dinh dưỡng, cần phải kết hợp nhiều loại thức ăn
trong bữa ăn hàng ngày.


Bên cạnh đó, khi xây dựng khẩu phần ăn, tùy theo tập quán dinh dưỡng, cần
thay đổi món ăn cho ngon miệng, hợp khẩu vị mà vẫn đảm bảo về thành phần và
giá trị dinh dưỡng.
2. Một số ảnh hưởng của thuốc trừ sâu tới hệ sinh thái và sức khỏe con
người.
2.1. Các biện pháp phòng trừ sâu bệnh hại
Với khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa, nền nông nghiệp nước ta có cơ cấu cây
trồn vật nuôi đa dạng bao gồm các loại miền nhiệt đới, cận nhiệt,... điều kiện
nhiệt độ trung bình năm trên 20oC, lượng mưa trên 1500 mm/ năm, độ ẩm từ 7080% đem lại nhiều thuận lợi cũng như không ít khó khăn tới việc phát triển nông
nghiệp, đặc biệt là sự phát triển của sâu bệnh hại. Để phòng trừ sâu bệnh hại,
người dân đã sử dụng một số biện pháp sau:

công, song lại dễ gây độc cho người, cây trồng, vật nuôi.
2.2. Ảnh hưởng của thuốc trừ sâu tới hệ sinh thái
Trong thiên nhiên, các sinh vật nói chung có quan hệ mật thiết với nhau về
thức ăn và nơi sống. Thực vật và cả động vật là những nguồn cung cấp chất dinh
dưỡng cho con người. Giả sử, nếu thực – động vật trong chuỗi liên tục dưới đây
mà bị nhiễm độc do các thuốc bảo vệ thực vật thì những thực phẩm con người
ăn phải có bị nhiễm độc hay không?
Là thức ăn
Thực vật

Là thức ăn
Động vật ăn cỏ

Động vật ăn thịt

Hoặc
Là thức ăn
Thực vật

Là thức ăn
Động vật

Con người

Ngoài ra, thuốc bảo vệ thực vật còn làm ô nhiễm các môi trường như: Đất,
nước và giết chết các loài sinh vật khác.
- Môi trường đất: Đất là một hệ sinh thái, bình thường hệ sinh thái đất ở
trạng thái cân bằng. Tuy nhiên khi có mặt một số chất và hàm lượng của chúng
vượt quá giới hạn thì hệ sinh thái đất bị mất cân bằng và bị ô nhiễm. Các tác
nhân hóa học như phân bón hóa học, chất bảo vệ thực vật, chất kích thích tăng

sôi” , không dùng các thức ăn đã bị biến chất hoặc nhiễm độc, quá hạn sử dụng
- Khi ăn phải thức ăn bị nhiễm độc, cần tới ngay các cơ sở y tế để kiểm tra và
điều trị kịp thời.
- Trong nông nghiệp để nâng cao hiệu quả việc phòng trừ sâu bệnh hại bằng
biện pháp hóa học, cần đảm bảo các yêu cầu:


+ Sử dụng đúng thuốc, nồng độ và liều lượng;
+ Phun đúng kỹ thuật ( đảm bảo thời gian cách ly đúng quy định, phun đều,
không phun ngược chiều gió, lúc mưa,...)
- Thông thường, môi trường bị ô nhiễm thường có thể nhận biết qua: Quan
sát (mùi, màu sắc...), Thuốc thử để xác định độ pH, Các dụng cụ đo. Một số
phương pháp hóa học có thể áp dụng khi ô nhiễm môi trường: Phương pháp hấp
thụ; Phương pháp hấp thụ trong than bùn, đất xốp, than hoạt tính,... (sau đó phân
hủy bằng phương pháp sinh hóa); Phương pháp oxi hóa – khử.
V. Thuyết minh tiến trình giải quyết tình huống
- Bước 1: Nghiên cứu tài liệu về:
+ Cơ sở của ăn uống hợp lý
+ Chi tiêu trong gia đình
 Chi tiêu trong gia đình bao gồm:
 Chi tiêu cho các nhu cầu vật chất: Ăn, mặc, ở, đi lại.
 Chi tiêu cho các nhu cầu văn hóa, tinh thần: Học tập, giải trí,
vui chơi.
 Chi tiêu trong gia đình phụ thuộc vào hoàn cảnh, môi trường:
Ở thành phố chi tiêu thường lớn hơn ở nông thôn.
 Để cân đối chi tiêu:
 Cân nhắc các khoản cần chi tiêu trước khi ra quyết định (có kế
hoạch, hợp lí)
 Chi tiêu phù hợp với khả năng thu nhập
+ Vệ sinh an toàn thực phẩm


1 tô bún

1 bát cơm

100g thịt bò

100g cá

100g thịt lợn

200g rau muống

1 miếng đu đủ

2 miếng đậu phụ 100g khoai tây
nhỏ
200g bắp cải
2 múi bưởi
1 miếng dưa hấu

1 bát cơm

1 bát cơm

1 bát cơm

100g súp lơ xanh

100g thịt gà


Tổng chi (1 người/ngày)

- Bước 3: Tìm hiểu ảnh hưởng của thuốc trừ sâu tới hệ sinh thái và sức khỏe
của con người
- Bước 4: Tìm hiểu các biện pháp để hạn chế ảnh hưởng của thuốc trừ sâu tới
hệ sinh thái và sức khỏe con người
- Bước 5: Viết báo cáo
VI. Ý nghĩa của việc giải quyết tình huống
Việc giải quyết tình huống có ý nghĩa đối với em:
- Đối với học tập: Em có thể được nghiên cứu lại những kiến thức đã học và
sử dụng những kiến thức đó áp dụng vào cuộc sống, đồng thời tự trau dồi cho
mình những kiến thức mới chưa biết. Hơn nữa, nó còn giúp em tăng khả năng
ham học hỏi, ham tìm tòi và tăng độ kiên trì để có thể tìm ra cách giải quyết thỏa
đáng nhất.


- Đối với thực tiễn đời sống kinh tế - xã hội: Em có thể rèn luyện cho mình ý
thức hơn về việc sử dụng tiết kiệm (chi tiêu hợp lý), bảo vệ sức khỏe (tự xây
dựng khẩu phần ăn hợp lý, phòng tránh ngộ độc thực phẩm, một số lưu ý khi lựa
chọn và bảo quản thực phẩm). Mong rằng, bài viết của em giúp mọi người phần
nào hiểu được tác hại của thuốc trừ sâu tới hệ sinh thái và sức khỏe của con
người. Pháp luật cần có những xử phạt thích đáng đối với những cá nhân tổ chức
vì lợi ích cá nhân làm ảnh hưởng tới sức khỏe, tiền bạc của những công dân
khác.
Trên đây là toàn bộ tình huống thực tiễn mà em đã gặp và giải quyết. Trong
quá trình trình bày và giải quyết chắc hẳn sẽ có những sai sót và những hạn chế
nhất định, mong thầy cô và các bạn giúp đỡ.
Em xin chân thành cảm ơn!
Người viết bài