SVTH: Đ ng Th Nh t Oanh
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
L I CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan khóa lu n “Phân tích ngu n cung và nhu c u tiêu th rau h u c trên
đ a bàn thành ph H Chí Minh” là công trình nghiên c u c a tôi và hoàn toàn do tôi th c
hi n
S li u s d ng trong khóa lu n này đ
chính xác các trích d n đ u đ
c thu th p và tính toán m t cách trung th c và
c d n ngu n rõ ràng K t qu nghiên c u đ t đ
k t t quá trình nghiên c u c a tôi và không sao chép hay đã đ
trình nghiên c u khoa h c nào khác
Khóa lu n đ
c th c hi n d
is h
c là do đúc
c công b t b t kỳ công
ng d n khoa h c c a TS Tr n Ti n Khai Khóa lu n
này không nh t thi t ph n ánh quan đi m c a Tr
c ni m m
c th c hi n khóa lu n này tôi
i thân trong gia đình đã t o
c c a mình Kho ng th i gian h c t p
t hào và là tr i nghi m có ý nghĩa r t l n đ i v i tôi
Tôi xin g i l i c m n sâu s c đ n th y Tr n Ti n Khai gi ng viên h
không nh ng đã t n tình giúp đ
tr
ng
ng d n chính Th y
h tr tôi trong su t quá trình th c hi n khóa lu n này
mà còn đ ng viên và truy n ngu n c m h ng h c t p cho tôi qua nh ng bài gi ng th t hay
c a th y
Tôi xin c m n th y Tr n Bá Hùng giám đ c công ty TNHH Organik – Đà L t Lâm Đ ng
cũng nh các cô chú anh ch trong công ty đã t o đi u ki n và nhi t tình giúp đ tôi có
đ
c nhi u thông tin và s li u cho đ tài Xin g i l i c m n chân thành đ n các th y cô
Đ ng th i do thi t l p đ
c chu i giá tr rau h u c hi u qu
công ty v a là nhà s n xu t v a là nhà cung ng đ n t n n i tiêu th cu i cùng nên ti t
ki m đ
ng
c các chi phí trung gian V phía c u s n ph m nghiên c u th c hi n kh o sát
i tiêu dùng trên đ a bàn thành ph H Chí Minh sau đó ti n hành phân tích nhân t
EFA và phân tích h i quy đa bi n d a trên m t s nghiên c u th c nghi m trên th gi i v
nhu c u tiêu th nông s n h u c
K t qu nghiên c u cho th y đ i v i nh ng ng
đi m tích c c v l i s ng ch t l
ng rau h u c và môi tr
i tiêu
dùng có thu nh p cao trình đ h c v n cao nhi u tr em nh tu i trong gia đình có quan
m c s n lòng tr cho s n ph m rau h u c
ng có kh năng làm gia tăng
DANH M C HÌNH V ........................................................................................................................... vii
DANH M C CÁC PH L C .................................................................................................................. vii
CH
NG
GI I THI U Đ TÀI.................................................................................................
Tính c p thi t c a đ tài .....................................................................................................
M c tiêu nghiên c u.............................................................................................................
Đ it
ng và ph m vi nghiên c u ...................................................................................
Câu h i nghiên c u ...............................................................................................................
Ph
ng pháp nghiên c u...................................................................................................
Ý nghĩa khoa h c và th c ti n c a đ tài.......................................................................
C u trúc c a đ tài.................................................................................................................
CH
NG
T NG QUAN TÀI LI U ............................................................................................
C s lý thuy t .......................................................................................................................
Khái ni m v rau h u c
5
Lý thuy t v m c s n lòng chi tr
NG
TH C TR NG V CUNG VÀ C U RAU H U C TRÊN Đ A BÀN THÀNH
PH H CHÍ MINH ...............................................................................................................................
Th c tr ng v ngu n cung rau h u c trên đ a bàn TP HCM ..............................
v
9
SVTH: Đ ng Th Nh t Oanh
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
Gi i thi u v công ty TNHH Organik
Th c tr ng s n xu t rau h u c c a công ty Organik
Th c tr ng cung ng rau h u c c a công ty Organik
Th c tr ng v nhu c u rau h u c c a ng
CH
NG S LI U VÀ PH
Ngu n s li u và ph
Mô hình kinh t l
ng
i tiêu dùng khu v c TP HCM .....
NG
K T LU N VÀ M T S GI I PHÁP KHUY N NGH ......................................
TÀI LI U THAM KH O ........................................................................................................................
PH L C ..................................................................................................................................................
vi
SVTH: Đ ng Th Nh t Oanh
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
DANH M C B NG BI U
B ng
B ng
B ng
B ng
Y ut
nh h
ng đ n quy t đ nh chăn nuôi bò s a theo ph
K t qu nghiên c u th c nghi m v các y u t
nh h
ng th c h u c
c bi n đ c l p c a mô hình
ng bàng quan c a m t cá nhân
Khung phân tích
DANH M C CÁC PH L C
ng
i tiêu dùng TP HCM
Ph l c
Phi u kh o sát thông tin tiêu dùng rau h u c t i thành ph H Chí Minh
Ph l c
K t qu phân tích nhân t EFA
Ph l c
K t qu mô hình h i quy
Ph l c
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
GI I THI U Đ TÀI
Tính c p thi t c a đ tài
N m 1986, chính sách đ i m i toàn di n đ t n
nghi p đã đi tr
c b ng các ch
c đ
ng trình “Khoán 10, Khoán 100”. Nh ng b
phong c a nông nghi p đã gi i quy t v n đ thi u l
l
c thông qua. Tuy nhiên, nông
ng th c trong n
c đi tiên
c và dành m t
ng l n đ xu t kh u, t o đi u ki n tích l y t b n cho giai đo n phát tri n sau này.
Qua h n 20 n m đ i m i, nông nghi p đã có nh ng b
thành qu c a Vi t Nam là bài h c cho nhi u n
báo đ ng. Vì v y nông dân ngày càng có xu h
đ đ t n ng su t cao và s n ph m trông đ p m t.
ng ngày càng cao, đ n m c
ng s d ng càng nhi u hoá ch t đ c h i
i u này đ c bi t nghiêm tr ng đ i v i
rau qu , d n đ n tình tr ng ng đ c th c ph m do d l
ng hoá ch t nông nghi p ngày
càng t ng, m t khác, phá v s cân b ng sinh h c trong môi tr
ng t nhiên.
T đó nhu c u nông s n an toàn ngày càng tr nên c n thi t, thúc đ y s ra đ i và phát
tri n các lo i hình s n xu t nông nghi p h u c , v i ý ngh a không dùng hoá ch t đ c
h i, đ m b o an toàn th c ph m và chú tr ng b o v môi tr
s nđ
c quan tâm nhi u nh t. Giá bán rau h u c th
rau thông th
ng. Rau h u c là lo i nông
ng đ t h n nhi u so v i các lo i
ng đ
c tr ng theo đúng ph
c s d ng
ng th c h u
i tiêu dùng, khuy n khích h s n lòng chi tr nhi u h n
cho s n ph m. Tuy nhiên, câu h i đ t ra là li u t t c m i đ i t
ng khách hàng có s n
lòng chi tr nhi u h n cho lo i rau h u c không? Các y u t nào chi ph i tiêu dùng rau
h uc c ah ?
Nh ng đi u trên đ
h t ng
c nhìn nh n d
i góc đ r ng l n c a m t qu c gia hay th m chí h u
i tiêu dùng trên th gi i. Tuy nhiên cũng nh nh ng ho t đ ng kinh t khác ho t
đ ng s n xu t và tiêu th s n ph m nông nghi p nói chung và rau h u c nói riêng có th
khác nhau
t ng đ a ph
năng đ ng b c nh t c n
M c tiêu nghiên c u
N mđ
c các c s lý thuy t v vi c l a ch n ph
và m t s lý thuy t v hành vi l a ch n c a ng
ng th c s n xu t nông nghi p h u c
i tiêu dùng đ i v i m t lo i s n ph m lý
thuy t v m c s n lòng chi tr WTP và lý thuy t v mô hình kinh t l
Phân tích và đánh giá đ
ng logit
c th c tr ng v ngu n cung ng rau h u c hi n t i
ch y u là công ty TNHH Organik
Ti p c n phân tích và đánh giá các y u t
nh h
tiêu dùng TP HCM đ i v i s n ph m rau h u c
2
Đ tài nghiên c u này s tr l i cho câu h i nghiên c u chính sau đây
• Các y u t nào nh h
• Các y u t nào nh h
ng đ n quy t đ nh l a ch n s n xu t nông nghi p h u c ?
ng đ n nhu c u s d ng rau h u c ?
• Li u s n xu t nông nghi p theo ph
nông nghi p b n v ng trong t
Ph
ng lai?
ng pháp h u c có ph i là xu h
ng pháp nghiên c u
Đ phù h p v i n i dung đ tài và m c tiêu nghiên c u ph
d ng trong đ tài này là ph
vi c ng d ng kinh t l
y ut
nh h
ng phát tri n
ng pháp nghiên c u đ
ng pháp đ nh tính k t h p v i ph
Hi n nay ngu n cung ng rau h u c
khu v c phía nam Vi t Nam còn khá ít và non tr
ch y u là t công ty TNHH Organik – Đà L t Lâm Đ ng Qua vi c phân tích th c tr ng bài
vi t cung c p m t s thông tin v ngu n cung ng rau s ch này qua đó cho th y nh ng u
đi m và khuy t đi m đ đ nh h
ng phát tri n ph
nh m đáp ng nhu c u s d ng rau an toàn c a ng
ng th c s n xu t nông nghi p h u c
i dân
SVTH: Đ ng Th Nh t Oanh
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
Bên c nh đó b ng nh ng công c phân tích đ nh l
gi i bài nghiên c u đã ch ra đ
ng
cm ts y ut
C u trúc c a đ tài
ng th c s n xu t b n v ng
N i dung c a đ tài nghiên c u này g m ch
• Ch
ng
• Ch
ng
ng
Gi i thi u đ tài – Gi i thi u v đ tài nghiên c u
T ng quan tài li u – Cung c p c s lý thuy t và m t s b ng ch ng th c
nghi m có liên quan đ n đ tài nghiên c u
• Ch
ng
Th c tr ng v cung và c u rau h u c trên đ a bàn TP HCM – Nêu m t s th c
tr ng v đ tài nghiên c u đánh giá và phân tích
• Ch
4
ng nghiên c u trong
SVTH: Đ ng Th Nh t Oanh
CH
NG
Ch
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
T NG QUAN TÀI LI U
ng này s trình bày m t s nghiên c u tr
xu t nông nghi p h u c và nhu c u c a ng
di n Th
nh t v phía cung là các y u t
nghi p h u c
c đây có liên quan đ n v n đ l a ch n s n
i tiêu dùng đ
nh h
d ng các ch t hóa h c t ng h p nh thu c tr sâu thu c b o v th c v t không s d ng
h t gi ng bi n đ i gen và không đ
c x lý b ng cách s d ng chi u x
nghi p hóa ch t ph gia th c ph m (theo www organikvn com
Ng
i nông dân s n xu t rau h u c luôn tuân th theo các ph
Th c hi n luân canh
Cung c p ch t dinh d
Th
ng th c t nhiên nh
compost
ng xuyên th c hi n c gi i hóa s n xu t đ b o v đ t tr ng và ki m soát sâu
SVTH: Đ ng Th Nh t Oanh
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
Canh tác Nông nghi p h u c s c i thi n và duy trì c nh quan t nhiên và h sinh thái nông
nghi p tránh vi c khai thác quá m c và gây ô nhi m cho các ngu n l c t nhiên gi m thi u
vi c s d ng năng l
dinh d
ng và các ngu n l c không th tái sinh s n xu t đ l
ng không đ c h i và có ch t l
ng cao
ng th c có
Ngoài ra nông nghi p h u c còn đ m
b o duy trì và gia tăng đ màu m lâu dài cho đ t c ng c các chu kỳ sinh h c trong nông
tr i đ c bi t là các chu trình dinh d
ng b o v cây tr ng d a trên vi c phòng ng a thay
cho c u ch a đa d ng các v mùa và các lo i v t nuôi phù h p v i đi u ki n đ a ph
Lý thuy t v m c s n lòng chi tr
Ýt
gi a hàng hóa X v i các hàng hóa còn l i mà mang l i cùng m t m c đ th a d ng cho cá nhân
T i đi m A t
ng ng v i tình tr ng tiêu dùng hàng hóa X ban đ u cá nhân tiêu dùng x
đ n v ti n t cho hàng hóa X và chi tiêu y đ n v ti n t cho nh ng hàng hóa còn l i T i
đi m B cá nhân đã s d ng hàng hóa X nhi u h n qua vi c chi tiêu t x lên x nh ng chi
tiêu cho các hàng hóa khác ph i gi m t y xu ng y Vì A và B có cùng đ th a d ng nên giá
tr y – y đo n AC chính là m c s n lòng chi tr thêm cho hàng hóa X
M c s n lòng chi tr
thích đ
WTP có th đ
cl
ng b ng m t trong hai ph
c phát bi u stated preference ho c s thích đ
Đi m c b n phân bi t hai ph
l
c
cb cl
cl
ng WTP d a trên
SVTH: Đ ng Th Nh t Oanh
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
thông tin t nh ng quan sát và b ng ch ng th c t
du hành - travel cost method đánh giá h
b ng nh ng ph
ng th - hedonic price
ng pháp nh chi phí
A
y
y
C
Hình
B
xo
V n đ l n nh t khi áp d ng ph
các các đi m tiêu th không có hóa
ng pháp s thích đ
ng pháp s thích đ
c phát bi u đ
ng
c phát bi u là tính ch t gi đ nh c a
nh ng câu h i và đ chính xác c a nh ng câu tr l i K t qu thu đ
c là m c giá mà ng
ta s n lòng chi tr ch không ph i là m c giá mà h đã thanh toán th t s
cũng là ph
cl
i
Tuy nhiên đây
ng pháp ti p c n g n nh t đ n giá tr c a hàng hóa b i nó thu th p thông tin
tr c ti p t khách hàng thông qua phát bi u v mong mu n M u ch t là cách thi t k
c tính giá tr kinh t c a c hàng hóa mô hình ch n
c dùng đ tính toán giá tr kinh t c a m t thu c tính trong hàng hóa ví d nh giá
tr c a hàm l
đ
ng đ
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
ng dinh d
ng có trong rau h u c
c s d ng l n đ u vào năm
và sau đó đ
đ
c s d ng ph bi n đ
ng và dùng trong nh ng tr
b cl
Nghiên c u này s áp d ng ph
cl
Nghiên c u v WTP đ i v i m t lo i hàng hóa nào đó hàng hóa X th
cl
ng xác su t x y ra m t bi n c nào đó ví d nh xác su t ng
d ng hàng hóa X h n hay xác su t ng
ng đi li n v i vi c
i tiêu dùng mu n s
i tiêu dùng ch p nh n m t m c giá cho tr
c
Vì
đây là bi n ph thu c mang tính nh phân ch có hai giá tr mu n không mu n ch p
nh n không ch p nh n
quy logistic logit
Nh v y WTP s đ
nên mô hình th
ng đ
c áp d ng đ
8
i tiêu dùng th i ng h m c giá c a
SVTH: Đ ng Th Nh t Oanh
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
. M t s nghiên c u tr
c
Vi c s n xu t nông nghi p theo ph
ng th c h u c đã đ
c áp d ng khi n n nông nghi p s
khai b t đ u Tuy nhiên trong nh ng th p niên tr l i đây môi tr
c a con ng
i ph i ch u nh h
canh tác Vì v y ng
ng t nhiên và s c kh e
ng nghiêm tr ng do s d ng nhi u hóa ch t đ c h i trong
ng đ n c u nông s n h u c
Loureiro
Hine
Reuters
Nghiên c u v các y u t
Sánchez
Gardebroek
nh
Th hai nghiên
giá s n lòng tr cho khoai tây h u c
và giá s n lòng tr cho nông s n h u c
Tây Ban Nha Gil Gracia
Th ba kh o sát v nhu c u nông s n h u c c a
nh h
i
ng
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
B ng
Y ut
nh h
ng đ n quy t đ nh chăn nuôi bò s a theo ph
Bi n đ c l p
Đ tu i c a ng
L p lu n
i
nông dân
Đ tu i trung bình c a các nông dân áp d ng ph
h uc
Trình đ h c v n
Phân tán quy n nh
h
ng
nh ng ng
S h u đ t hay đi
ng
Các nông dân áp d ng ph
th
S nl
ng th c h u c
ng khó áp d ng ph
i l n tu i có t t
i nông dân truy n
ng th c h u c do
ng v các ph
ng N u vi c s n xu t ch do m t ng
ng pháp thông
i nông dân (tr
tu i d đi đ n quy t đ nh s n xu t h u c h n
t h n ng ch
ng th c h u c đòi h i ph i có quy mô
SVTH: Đ ng Th Nh t Oanh
Th c ăn
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
Vi c s n xu t theo ph
nhi u l
ng th c h u c s góp ph n t o ra
ng ch t x h n so v i ph
ng th c thông th
ng có
th tr c ti p làm th c ăn cho gia súc do đó các nhà nông có
th l a ch n ph
Doanh thu t vi c
bán s n ph m nông
nghi p
L i nhu n kỳ tr
Giá c s xác đ nh thu nh p c a ng
ng pháp s n
i nông dân S có s khác
bi t gi a thu nh p c a nông dân tham gia s n xu t h u c và
thông th
ng N u s khác bi t này đ l n s khuy n khích
các nhà nông chuy n qua s n xu t theo ph
ng pháp h u c
Ngu n T ng h p t nghiên c u c a Cornelis Gadebroek Wageningen Agricultural
University Netherlands
Sau khi nghiên c u th c nghi m trên
nông tr i h u c và
nông tr i thông th
ng
Hà Lan nhóm tác nh n đ nh k t qu h i quy nh sau quy t đ nh chuy n sang s n xu t
S th h trong gia đình
_
S h u đ t hay đi thuê
S nl
ng đ
NS
c s n xu t t i đa quota
_
Quy mô trang tr i
+
Th c ăn
NS
Doanh thu bán s a t nông tr i
L i nhu n kỳ tr
Giá s a
ng tác đ ng
+
Tr em Không có tr em d
M c thu nh p
Đ tu i
Trình đ h c v n
M cđ t
Dinh d
i
m cđ t d
tu i trong h gia đình
i THPT đ n Ti n sĩ
i m i c a s n ph m Likert đ n
ng Likert
đ n
Nhóm trí th c cao và thu nh p
ng
đã đ a ra
SVTH: Đ ng Th Nh t Oanh
i m i c a s n ph m
ng
Ngu n Loureiro
Không bi n đ i gen Đ a ph
NS
–
+
+
NS
NS
NS
NS
NS
NS
NS
+
thái đ v môi tr
y ut đ uđ
ng
c tác gi s d ng ph
ng pháp th ng kê mô t nh m phân khúc th tr
tìm ra nhóm khách hàng có ti m năng s d ng nông s n h u c
đ nh b ng ph
ng pháp phân tích nhân t EFA t
Madrid K t qu nghiên c u đ
c t ng h p qua b ng sau
y u t sau đ
phi u kh o sát ng
ng
c xác
i tiêu dùng
ng
i
ho c ng
i
nhi u h n ng
Đ tu i
i
Nh h n
tu i
L nh n
tu i
T
tu i đ n
tu i
Trình đ h c v n
B o v s c kh e
+
ng
SVTH: Đ ng Th Nh t Oanh
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
S n ph m t nhiên
+
Ít cholesterol
+
Tiêu c c
–
Cân b ng cu c s ng
+
Quan đi m v s n ph m h u c
H
Rau h u c
Phía c u
(2)
Phân tích th c tr ng ngu n cung ng rau h u c
Đ ng
(2) ng d ng kinh t l
ng đ phân tích các y u t
s n ph m rau h u c c a ng
i tiêu dùng TP HCM
công ty TNHH Organik – Đà L t Lâm
nh h
ng đ n m c s n lòng chi tr cho
SVTH: Đ ng Th Nh t Oanh
CH
NG
GVHD: TS Tr n Ti n Khai
Nam do T ch c Phát tri n nông nghi p Châu Á – Đan M ch (ADDA) tài tr và do H i Nông
dân Vi t Nam th c hi n là m t trong nh ng d án phát tri n h u c đ u tiên t i Vi t Nam
Tuy nhiên vi c l a ch n s n xu t nông nghi p theo ph
ng th c h u c hi n nay
th
ng Vì v y ng
Vi t
Nam còn r t h n ch Do chi phí đ u t ban đ u khá cao thêm vào đó năng su t lao đ ng
ng không cao b ng ph
ng th c s n xu t thông th
i nông dân ch a
m nh d n đ u t cho lo i hình s n xu t này Tuy nhiên n u có th gi i quy t v n đ v
ngu n v n lao đ ng và ch p nh n m c năng su t v a ph i ng
i nông dân hoàn toàn có
th tham gia s n xu t nông nghi p h u c đ gia tăng l i nhu n M c khác vi c s n xu t rau
h u c đòi h i ph i đáp ng m t h th ng ch tiêu nghiêm ng t nh
ph i an toàn không có m m b nh và đ ch p dinh d
thu n l i cho s sinh tr
trình canh tác
doanh nghi p Hùng
Thiên đ i tên thành Công ty TNHH liên doanh Organik v i m c tiêu t o ra s n ph m rau s
d ng phân h u c
ch t vi sinh không s d ng thu c tr sâu không s d ng phân bón hóa
h c đ m b o xanh s ch an toàn Trang tr i c a công ty r ng
lũng cách trung tâm thành ph Đà L t
t
i nhân t o đ m b o n
ct
ha n m trong m t thung
km t i thôn Đa Th xã Xuân Th Có h ch a n
c
i rau không có m m b nh Tr ng xen k các lu ng rau là
các lo i hoa có màu đ đ thu hút côn trùng tiêu di t đ
h c
c sâu b không dùng thu c hóa
c a s n ph m vì qua quá trình r a c đi n b ng tay làm rau b h
v t qua đ
ng tay chân gi i quy t tri t đ các nguy c v t lý đ t s i cát đá
Hàng tu n công ty thu
trong n
tránh b tái nhi m vi sinh
c Ch y u
t n rau các lo i v i c
mô hình trên
các nhà hàng khách s n các khu ngh d
s n ph m rau tiêu th
ng siêu th ng
i có thu
nh p cao Ph n còn l i xu t kh u sang Nh t Đ c và Đài Loan Công ty còn ch đ ng m m t
c a hàng đ bán các lo i rau v i c
tiêu chu n trên t i Tp H Chí Minh
c theo quy đ nh Không co nguy c
ng b nh vi n nghĩa trang giao thông và n
c th i sinh
T o vùng đ m cách ly
M i khu v c s n xu t ph i thi t l p vùng đ m thích h p đ ngăn ch n nguy c xâm nhi m
t bên ngoài vào
B
c
Phân
Làm phân nóng
nóng s làm tăng t i đa các ch t h u c cho đ t giúp ph c h i và duy trì đ phì
nhiêu c a đ t Đ t kh e s cho cây tr ng kh e m nh có kh năng ch ng l i s xâm h i c a
sâu b nh
B
c
Chu n b đ t
X lý đ t b ng nhi t nóng c a m t tr i ho c s d ng ch ph m vi sinh đ tiêu di t các
ngu n sâu b nh h i trong đ t tr
Copyright: Tài liệu đại học ©