Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel
(
: 0918.775.368
LỜI MỞ ĐẦU
Nhắc đến hoạt động kinh doanh thương mại ta không thể không nhắc đến hoạt
động mua bán hàng hóa. Mặc dù hoạt động mua bán hàng hóa nằm trong hoạt động
thương mại nhưng nó vẫn mang những nét riêng thể hiện sự khác biệt của hoạt động
mua bán hàng hóa với các loại hợp đồng khác. Theo đó, hợp đồng mua bán hàng hóa
cũng mang những nét đặc trưng riêng để phân biệt với các loại hợp đồng khác. Theo
pháp luật Việt Nam trước đây hợp đồng này chịu sự điều chỉnh của pháp lệnh kinh tế.
Hiện nay, khi Việt Nam trở thành thành viên chính thức của Tổ chức Thương mại thế
giới (WTO), pháp luật điều chỉnh hợp đồng là Bộ luật dân sự 2005 và Luật thương mại
2005…Pháp luật Việt Nam đang sửa đổi, bổ sung và ngày càng hoàn thiện hơn pháp
luật về hợp đồng mua bán hàng hóa để phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế thế
giới, nhất là khi cánh cửa tự do hóa thương mại của Việt Nam đang ngày càng được
mở rộng.
Qua quá trình thực tập tại công ty TNHH Nhất Nước, em nhận thấy rằng hoạt
động mua bán hàng hóa là một trong những lĩnh vực hoạt động phát triển nhất tại Công
ty và cũng là lĩnh vực có nhiều những vấn đề pháp lý trong thực tiễn giao kết và thực
hiện các hợp đồng kinh doanh thương mại nói chung và hợp đồng mua bán hàng hóa
nói riêng. Việc áp dụng pháp luật về hợp đồng đối với loại hợp đồng này chưa thật sự
đầy đủ và đúng đắn nên đã dẫn đến tranh chấp giữa các bên. Sau một thời gian tìm
hiểu về Công ty và tìm hiểu về thực trạng áp dụng pháp luật về hợp đồng tại Công ty
cùng với kiến thức được trang bị ở nhà trường em nhận thấy rằng hợp đồng là một
công cụ pháp lý không thể thiếu của hoạt động mua bán hàng hóa. Nó giúp các bên dẫn
chiếu đến khi một trong hai bên không thực hiện nghĩa vụ, nhờ đó mà bảo vệ được
quyền và lợi ích hợp pháp của các bên. Buộc các bên tham gia hoạt động mua bán hàng
hóa phải thực hiện đúng nghĩa vụ của mình. Nhận thấy được vai trò quan trọng của
hợp đồng trong hoạt động mua bán hàng hóa nên em chọn đề tài “Giao kết và thực
hiện hợp đồng mua bán hàng hóa tại công ty TNHH Nhất Nước” để làm chuyên
đề nghiên cứu này.

CBCNV Cán bộ công nhân viên
ĐT Đầu tư
GTGT Giá trị gia tăng
HD Hợp đồng
HĐKT Hợp đồng kinh tế
KV Kilovolt
NNC Công ty TNHH Nhất Nước
P.KD Phòng kinh doanh
P.TCHC Phòng tổ chức hành chính
USD Đồng đô la Mỹ
VND Việt Nam đồng
SV : Mai Thị Thương Lớp : Luật kinh doanh 48
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel
(
: 0918.775.368
CHƯƠNG I: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ GIAO KẾT VÀ THỰC
HIỆN HỢP ĐỒNG MUA BÁN HÀNG HÓA
I. Khái quát chung về hợp đồng mua bán hàng hóa
Trong hoạt động kinh doanh thương mại, hợp đồng là căn cứ để các bên thực
hiện quyền và nghĩa vụ của mình. Hợp đồng thương mại giúp các bên bảo vệ lợi ích
của chính mình và giúp các bên giải quyết tranh chấp trong kinh doanh thương mại nói
chung và hoạt động mua bán hàng hóa nói riêng.
1. Khái niệm
Khoản 1 điều 3 Luật thương mại 2005 có quy định: “hoạt động thương mại là
hoạt động nhằm mục đích sinh lợi bao gồm mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ, đầu
tư xúc tiến thương mại và các hoạt động nhằm mục đích sinh lợi khác”. Các hoạt động
thương mại này được điều chỉnh bởi các hợp đồng mua bán hàng hóa và hợp đồng
cung ứng dịch vụ…Hoạt động mua bán hàng hóa là hoạt động quan trọng nhất trong
kinh doanh thương mại, cơ sở pháp lý để hoạt động mua bán hàng hóa này được xác
lập đó là hợp đồng mua bán hàng hóa.

chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, quỹ từ thiện và các tổ chức khác có đầy đủ
các điều kiện. Không phải sự thỏa thuận nào giữa các chủ thể cũng dẫn tới việc hình
thành hợp đồng, cũng như không phải mọi quyền và nghĩa vụ của các chủ thể đối với
nhau đều phát sinh từ sự thỏa thuận. Một thỏa thuận chỉ được coi là hợp đồng và được
pháp luật công nhận và bảo vệ phải đáp ứng những điều kiện theo quy định của pháp
luật như: được thành lập hợp pháp; có cơ cấu tổ chức chặt chẽ; có tài sản độc lập với
cá nhân; tổ chức khác và tự chịu trách nhiệm bằng tài sản đó; nhân danh mình tham gia
các quan hệ pháp luật một cách độc lập
2
.
Theo Luật thương mại 2005 thì hợp đồng mua bán hàng hóa phải có ít nhất một
bên là thương nhân còn bên kia có thể là thương nhân hoặc là cơ quan, tổ chức, cá nhân
khác không phải là thương nhân. Về hình thức thì cá nhân, tổ chức kinh tế sau khi
được cấp phép đăng ký kinh doanh thì trở thành thương nhân và có quyền tham gia
giao kết và thực hiện hợp đồng.
Hiện nay, các tổ chức kinh tế được thành lập hợp pháp theo nhiều loại hình
doanh nghiệp như: doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp liên doanh, doanh nghiệp
100% vốn nước ngoài, doanh nghiệp tư nhân và các loại hình công ty như: công ty cổ
phần, công ty hợp danh, công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên, công ty trách
nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên và hợp tác xã.
- Về nội dung của hợp đồng: Nội dung của hợp đồng mua bán hàng hóa trong
kinh doanh là các điều khoản do các bên thỏa thuận, thể hiện quyền và nghĩa vụ của
các bên trong quan hệ hợp đồng. Theo đó, nội dung của hợp đồng được phân thành các
1

Bộ luật dân sự 2005
2
Điều 84 Bộ luật dân sự 2005
SV : Mai Thị Thương Lớp : Luật kinh doanh 48
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel

thì đó là sản phẩm lao động của con người, được tạo ra nhằm mục đích thỏa mãn nhu
cầu của con người. Dưới góc độ pháp lý được quy định trong Luật thương mại 2005 thì
phạm vi điều chỉnh các quan hệ mua bán có đối tượng là hàng hóa là các động sản, kể
cả động sản được hình thành trong tương lai; những vật gắn liền với đất đai. Theo quy
định của pháp luật Việt Nam thì động sản là những tài sản không phải là bất động sản.
3
Điều 51 Luật các tổ chức tín dụng 1997(đã sửa đổi bổ sung 2004)
SV : Mai Thị Thương Lớp : Luật kinh doanh 48
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel
(
: 0918.775.368
Động sản là các tài sản bao gồm: đất đai; nhà, công trình xây dựng gắn liền với đất đai,
kể cả các tài sản gắn liền với nhà, công trình xây dựng đó; các tài sản khác gắn liền với
đất đai; các tài sản khác do pháp luật quy định
4
.
Nhóm hàng hóa là các động sản như: máy móc, thiết bị, nguyên liệu, nhiên liệu,
vật liệu và hàng tiêu dùng…kể cả các động sản được hình thành trong tương lai. Động
sản được hình thành trong tương lai là các động sản chưa được hình thành tại thời điểm
các bên giao kết hợp đồng. Ví dụ công ty giày da X ký hợp đồng bán 1000 đôi giày cho
công ty Y vào ngày 01-06-2008 với thời hạn giao hàng là vào ngày 10-12-2008. Tại
thời điểm hai bên ký kết hợp đồng với nhau chưa có giày mà sau khi có hợp đồng mua
1000 đôi giày của công ty Y thì công ty X mới bắt đầu vào sản xuất đóng giày theo yêu
cầu của hợp đồng đã ký kết giữa hai bên. Trong trường hợp này giày là động sản được
hình thành trong tương lai.
Luật thương mại 2005 không coi đất đai – quyền sử dụng đất là hàng hóa trong
thương mại. Tuy nhiên, nhà và các công trình xây dựng luôn gắn liền với đất đai –
quyền sử dụng đất. Quyền sử dụng đất cũng được chuyển nhượng (mua bán) nhưng
giao dịch này do Luật đất đai điều chỉnh. Như vậy, hợp đồng mua bán hàng hóa là nhà,
công trình gắn liền với đất đai không những chịu sự điều chỉnh của Bộ luật dân sự

59/2006/NĐ-CP ngày 12/06/2006 của Chính phủ quy định danh mục và các hàng hóa,
dịch vụ cấm kinh doanh, hạn chế kinh doanh. Nghị định số 12/NĐ-CP ngày
23/01/2006 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành Luật Thương mại về hoạt động
mua bán hàng hóa quốc tế và các hoạt động đại lý mua, bán, gia công và quá cảnh hàng
hóa với nước ngoài mua bán, gia công, đại lý hàng hóa quốc tế, Thông tư số 04/TT-
BTM ngày 06/04/2006 hướng dẫn một số nội dung quy định tại Nghị định 12. Pháp
luật Việt Nam không cho phép được giao kết hợp đồng trái với thuần phong mỹ tục
của Việt Nam, trái với quy tắc đạo đức xã hội.
- Nguyên tắc tự nguyện, bình đẳng, thiện chí, hợp tác, trung thực và ngay thẳng.
Tự nguyện giao kết hợp đồng là các bên hoàn toàn thể hiện ý chí của mình mong muốn
ký kết hợp đồng sau khi thống nhất thông qua các điều khoản đã thỏa thuận vì lợi ích
của đôi bên, không đe dọa, cưỡng ép bên kia giao kết hợp đồng mà không theo ý chí
của họ. Việc tuân thủ các nguyên tắc giao kết hợp đồng có ý nghĩa quan trọng nhằm
đảm bảo sự thỏa thuận của các bên trong hợp đồng có thể mang lại lợi ích cho các bên
đồng thời không xâm hại đến những lợi ích mà pháp luật cần bảo vệ.
3.2. Đề nghị giao kết và chấp nhận đề nghị giao kết hợp đồng
- Đề nghị giao kết hợp đồng: có bản chất là hành vi pháp lý đơn phương của
một chủ thể, có nội dung bày tỏ ý định giao kết hợp đồng với các chủ thể khác theo
những điều kiện xác định. Đó là sự trả lời của bên được đề nghị đối với bên đề nghị
về việc chấp nhận toàn bộ nội dung của hợp đồng. Đề nghị giao kết hợp đồng là việc
thể hiện rõ ý định giao kết hợp đồng và chịu sự ràng buộc về đề nghị này của bên đề
SV : Mai Thị Thương Lớp : Luật kinh doanh 48
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel
(
: 0918.775.368
nghị đối với bên đã được xác định cụ thể
5
. Về nguyên tắc thì hình thức của đề nghị
giao kết hợp đồng phải phù hợp với những quy định pháp luật về hợp đồng. Bộ luật
dân sự 2005 không quy định về hình thức của đề nghị giao kết hợp đồng, để xác định

5
Điều 390 Bộ luật dân sự 2005
6

Pháp luật về hợp đồng thương mại và đầu tư: những vấn đề pháp lý cơ bản – TS Phạm Thị Dung
XBCTQG 2008
SV : Mai Thị Thương Lớp : Luật kinh doanh 48
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel
(
: 0918.775.368
của hợp đồng. Thời điểm giao kết hợp đồng bằng văn bản là thời điểm bên sau cùng
ký vào văn bản.
Khi bên đề nghị có ấn định thời hạn trả lời thì việc trả lời chấp nhận chỉ có hiệu
lực khi được thực hiện trong thời hạn đó; nếu bên nhận đề nghị giao kết hợp đồng
nhận được trả lời khi đã hết thời hạn trả lời thì chấp nhận sau này được coi là đề nghị
mới của bên chậm trả lời. Trong trường hợp thông báo chấp nhận đề nghị giao kết
hợp đồng đến chậm vì lý do khách quan thì thông báo chấp nhận đề nghị giao kết hợp
đồng này vẫn có hiệu lực.
Bên được đề nghị giao kết hợp đồng có thể rút lại thông báo chấp nhận giao kết
hợp đồng, nếu thông báo này đến trước hoặc cùng với thời điểm bên đề nghị nhận
được trả lời chấp nhận giao kết hợp đồng.
Thời điểm giao kết hợp đồng đối với hợp đồng được giao kết trực tiếp bằng văn
bản thì thời điểm giao kết hợp đồng là thời điểm bên sau cùng ký vào văn bản. Hợp
đồng được giao kết gián tiếp bằng văn bản, thời điểm đạt được sự thỏa thuận được
xác định khi bên đề nghị nhận được trả lời chấp nhận giao kết hợp đồng. Đối với hợp
đồng bằng lời nói thì thời điểm giao kết hợp đồng là thời điểm các bên đã thỏa thuận
về nội dung của hợp đồng. Các bên có thể sử dụng những chứng cứ hợp pháp để
chứng minh việc các bên đã thỏa thuận.
4. Ký kết hợp đồng mua bán hàng hóa
Bill Gates, trong một lần phỏng vấn các ứng viên thi tuyển vào Microsoft, đã