B
TR
NG
GIÁO D C VĨ ĨO T O
I H C KINH T TP.H
CHÍ MINH
--------------
LÊ MINH MÃN
GI I PHÁP NÂNG CAO S
LAO
HÀI LÒNG CÔNG VI C C A NG
NG T I CÔNG TY C
PH N
UT
VĨ XỂY D NG
TI N GIANG
LU N V N TH C S KINH T
VĨ XỂY D NG
TI N GIANG
Chuyên ngành: Qu n tr Kinh doanh
Mã s : 60340102
LU N V N TH C S KINH T
NG
IH
NG D N KHOA H C:
TS. Ngô Quang Huân
TP. H Chí Minh – N m 2015
I
L I CAM OAN
Tôi cam đoan, đây là công trình nghiên c u c a riêng tôi. Các s li u, k t qu
nêu trong lu n v n là trung th c và ch a t ng đ
c ai công b trong b t k công
trình nghiên c u nào khác.
TÁC GI
c nh và đ ng viên tôi trong quá trình h c t p và th c hi n lu n v n.
TÁC GI
M CL C
T NG QUAN ............................................................................................................1
1. LÝ DO CH N
TÀI. .................................................................................1
2. M C TIÊU NGHIÊN C U. ..........................................................................2
IT
3.
4. PH
NG VÀ PH M VI NGHIÊN C U. ..............................................2
NG PHÁP NGHIÊN C U. .................................................................2
5. K T C U
CH
TÀI. .........................................................................................3
NG 1: Lụ THUY T V S
LAO
HÀI LÒNG CÔNG VI C C A NG
1.3.3. Thuy t thành t u c a McClelland (1988) ............................. 16
1.3.4. Thuy t hai nhân t c a Herzberg (1959)............................... 17
1.3.5. Thuy t công b ng c a Adam (1964) ...................................... 18
1.3.6. Thuy t k v ng c a Vroom (1964) ......................................... 19
1.3.7. Mô hình đ cđi m công vi c c a Hackman & Oldham(1974) 21
1.4. K T QU NGHIÊN C U V S
C A NG
CH
I LAO
TH A MÃN
NG T I VI T NAM ........................................................24
NG 2: PHỂN TệCH TH C TR NG S
C A NG
I LAO
I V I CÔNG VI C
NG T I CÔNG TY C
HÀI LÒNG CÔNG VI C
PH N ỂU T
VĨ XỂY
2.2.3.1
c đi m m u kh o sát. ...................................................... 35
2.2.3.2
ánh giá đ tin c y b ng h s Cronbach's Alpha .............. 37
2.2.2.3 K t qu phân tích nhân t khám phá EFA .......................... 38
2.2.3.4. Phân tích h i quy b i. ........................................................ 40
2.3.
NG
ÁNH GIÁ TH C TR NG V S
I LAO
HÀI LÒNG CÔNG VI C C A
NG T I CÔNG TY C PH N
UT
XÂY D NG TI N
GIANG .....................................................................................................................41
2.3.1 Chính sách ti n l
2.3.1.1 Chính sách ti n l
ng và phúc l i .......................................... 41
HÀI LÒNG TRONG CÔNG VI C
NG T I CÔNG TY C
PH N
UT
VĨ XỂY
D NG TI N GIANG .............................................................................................52
3.1.
NH H
NG PHÁT TRI N C A CÔNG TY C PH N
UT
VÀ XÂY D NG TI N GIANG ..............................................................................52
3.2. GI I PHÁP NH M NÂNG CAO S
VI C C A NG
I LAO
HÀI LÒNG
NG T I CÔNG TY C PH N
3.2.4.3 Hi u qu . ............................................................................. 68
3.2.5. Tính ch t công vi c. .............................................................. 69
3.3. ịNG GÓP VÀ Ý NGH A C A NGH A C A NGHIÊN C U ...........70
3.3.1.
óng góp. .............................................................................. 70
3.3.2. ụ ngh a c a nghiên c u. ........................................................ 70
3.4. H N CH C A NGHIÊN C U ...............................................................71
3.5 H
NG NGHIÊN C U TRONG T
NG LAI .....................................71
K T LU N ..............................................................................................................73
TÀI LI U THAM KH O
PH L C
DANH M C CÁC CH
DTPT: ào t o và phát tri n/c h i th ng ti n
PCCC: Phòng cháy ch a cháy
PTAT: Ph
ng ti n làm vi c và an toàn lao đ ng
QHLV: Quan h n i làm vi c
B ng 2.8: T ng ph
ng sai trích
B ng 2.9a: K t qu s tác đ ng c a các y u t đ n s hài lòng trong công vi c
B ng 2.9b: K t qu phân tích h i quy
B ng 2.10: Hình th c khen th
ng bi u d
ng
B ng 2.11: Giá tr trung bình các thành ph n c a y u t ”L
ng, th
ng và phúc
l i”
B ng 2.12: Tình hình luân chuy n công vi c và m r ng ph m vi công vi c
B ng 2.13: T ng h p nhu c u đào t o và phát tri n giai đo n 2010-2014
B ng 2.14: Giá tr trung bình các thành ph n c a y u t “ ào t o, phát tri n và
th ng ti n”
B ng 2.15a: Chi phí trang b d ng c an toàn, b o h lao đ ng
B ng 2.15b: GTTB các thành ph n c a y u t “Quan h làm vi c”
DANH M C HÌNH V , BI U
Hình 1.1: Lý thuy t nhu c u c p b c c a Maslow
ng, v nhà cung c p, v ch t
ng s n ph m, v giá c … thì v n đ v nhu c u ngu n nhân l c c ng đ
c chú
tr ng nhi u h n. B i vì, suy cho cùng doanh nghi p mu n đ ng v ng và phát tri n
thì y u t con ng
i là quan tr ng và quy t đ nh s thành công hay th t b i c a
doanh nghi p, con ng
bi t đ
iđ
c xem là tài s n quý giá nh t c a doanh nghi p. Nh n
c đi u này trong th i gian v a qua các doanh nghi p đã chú tr ng nhi u h n
vào công tác tuy n d ng sao cho ch n đúng ng
i, đúng vi c, thu hút nhân tài v
phía doanh nghi p mình mà còn ph i làm cho nhân viên c m th y hài lòng v i công
vi c mà h đang làm. V y làm th nào đ các nhà qu n tr doanh nghi p làm th nào
đ ng
i lao đ ng g n bó và c m th y hài lòng trong công vi c h đang làm trong
Công ty C ph n
u t và Xây d ng Ti n Giang là đ n v ho t đ ng trong
l nh v c đ u t xây d ng, là m t doanh nghi p có qui mô l n t i t nh Ti n Giang.
Hi n t i nhân viên công ty kho ng trên 408 ng
i, công tác trong các b ph n,
phòng ban, l nh v c khác nhau. Th c t trong nh ng n m g n đây, công tác qu n tr
ngu n nhân l c trong Công ty v n còn nhi u b t c p so v i s thay đ i nhanh chóng
2
c a c ch th tr
con ng
ng. Bên c nh đó, Công ty c ng ch a có s đ u t th a đáng cho
i do đó đã x y ra tình tr ng m t s lao đ ng gi i r i b Công ty, gây
không ít khó kh n trong qu n lý nhân l c nói riêng và ho t đ ng c a Công ty nói
chung.
Do đó, th c hi n m t cu c nghiên c u v s hài lòng công vi c c a ng
i
lao đ ng t i Công ty TICCO là m t đi u c n thi t cho s t n t i và phát tri n c a
Công ty. V i ý ngh a đó, tôi nghiên c u đ tài ắGi i pháp nâng cao s hài lòng
IT
u t Xây d ng Ti n Giang.
NG VÀ PH M VI NGHIÊN C U.
it
i lao đ ng t i Công ty
ng nghiên c u: S hài lòng công vi c c a ng
Ph m vi nghiên c u: S li u th c p đ
2014 và s li u s c p thì đ
i lao đ ng.
c thu th p trong gia đo n 2010 –
c kh o sát t i Công ty TICCO t tháng 6/2015
đ n tháng 7/2015.
4. PH
NG PHÁP NGHIểN C U.
Ph
B
c ti n hành nh m xác đ nh các khái ni m
dùng trong thang đo l
ng các y u t
c a ng
i lao đ ng d
i góc nhìn c a chuyên gia. Nghiên c u đ
hi n d
i hình th c th o lu n nhóm gi a các nhân viên c a phòng nhân s
t i Công ty C ph n
nh h
ng đ n s hài lòng công vi c
u t và Xây d ng Ti n Giang nh m phát tri n thang
đo các thành ph n c a s hài lòng công vi c c a ng
cho cu c kh o sát đ nh l
B
i lao đ ng và là c s
d ng đ đánh giá m c đ tác đ ng m nh y u c a t ng y u t đ n s hài lòng
công vi c c a ng
B
i lao đ ng.
c 4: Trên c s k t qu nghiên c u đ nh l
các y u t đ n s hài lòng công vi c c a ng
áp d ng các ph
ng v m c đ
nh h
ng c a
i lao đ ng thì tác gi ti p t c
ng pháp đ nh tính nh phân tích, ph
ng pháp chuyên gia,
ph ng v n sâu đ tìm hi u nguyên nhân c a th c tr ng đ đ xu t m t s gi i
pháp nh m nâng cao s hài lòng công vi c c a ng
C ph n
5. K T C U
i lao đ ng t i Công ty
Công ty C ph n
u t và Xây d ng Ti n Giang.
i lao đ ng t i
5
CH
LÝ THUY T V S
1.1. KHÁI NI M V S
NG 1
HÀI LÒNG CÔNG VI C C A NG
I LAO
NG
TH A MÃN CÔNG VI C
Theo t đi n Oxford Advance Learner’s Dictionary thì đ nh ngh a “s hài lòng”
là vi c đáp ng m t nhu c u hay mong mu n nào đó và vì v y có th hi u s hài
lòng công vi c là vi c nhân viên đ
c đáp ng nhu c u hay mong mu n c a h khi
làm vi c.
i nhân viên
yêu thích công vi c c a h , đó là thái đ d a trên s nh n th c c a ng
i nhân viên
(tích c c hay tiêu c c) v công vi c ho c môi tr
h n, môi tr
ng
ng làm vi c càng đáp ng đ
ng làm vi c c a h . Nói đ n gi n
c các nhu c u, giá tr và tính cách c a
i lao đ ng thì đ hài lòng công vi c càng cao.
Theo Schemerhon (1993) đ nh ngh a s hài lòng công vi c nh là s ph n ng
v m t tình c m và c m xúc đ i v i các khía c nh khác nhau c a công vi c c a
nhân viên. Tác gi nh n m nh các nguyên nhân c a s hài lòng công vi c bao g m
v trí công vi c, s giám sát c a c p trên, m i quan h v i đ ng nghi p, n i dung
công vi c, s đãi ng , và các ph n th
môi tr
ng g m th ng ti n đi u ki n v t ch t c a
ng làm vi c, c ng nh c c u c a t ch c. (Luddy, 2005)
NG
NS
HÀI LÒNG CÔNG VI C
NG.
1.2.1. Nhóm y u t ngu n nhân l c.
a) L
ng, th
ng và phúc l i.
Theo Willis (2000, trang 20) cho r ng ti n l
quan tr ng nh t đ thu hút và gi đ
ng “là m t trong nh ng v n đ
c nhân tài”. M t m c l
ng công b ng là n n
t ng c a các th a thu n th hi n trên h p đ ng ho c th a thu n ng m gi a ng
đ ng và ng
nh h
i lao
c m t s bi n trong đ ng l c làm vi c, các bi n này là k t qu khi
thay đ i các giá tr trong k t qu đ u ra nh m c l
nhiên, trong th c t , l
th
ng đ
c đo l
ng đ
ng đ
c tr (Das, 2001). Tuy
c coi là m t k t qu trong các k t qu công vi c và
ng v i đ chính xác không cao (Mitchell và Mickel, 1999). M c
dù s hài lòng có m i liên quan nh t đ nh v i ch đ ti n l
ng và s g n bó v i t
ch c, và m i quan h này là m t trong nhi u đ ng l c đ th c hi n cam k t v i t
7
ch c nh ng m i liên h này ch đ
c ni m tin r ng m t ch
ng. Nh ng nghiên c u này ti p t c c ng
ng trình khen th
ng trên ph m vi r ng và đ
c tri n
khai th c hi n t t s tr giúp cho công tác qu n lý nhân tài.
Phúc l i c ng là nh ng l i ích mà m t ng
ngoài kho n ti n mà ng
i đó ki m đ
i có đ
c t công ty c a mình
c. Theo Artz (2008) phúc l i có vai trò quan
tr ng trong vi c xác đ nh m c hài lòng công vi c. Theo ông, phúc l i nh h
ng
đ n s hài lòng công vi c. Phúc l i là b ph n c u thành nên ph n thù lao mà công
ty tr cho ng
vi c.
b) ào t o và ph́t tri n ngh nghi p
ào t o là quá trình h c h i nh ng k n ng c n thi t đ th c hi n m t công
vi c c th . Còn th ng ti n là vi c di chuy n lên v trí ho c công vi c quan tr ng
h n trong m t công ty. ào t o trong đ tài này đ
đào t o th
c nhóm chung v i th ng ti n do
ng nh m m c đích cu i cùng là th ng ti n ho c nâng cao kh n ng,
hi u qu làm vi c c a nhân viên. ào t o đã đ
c Schmidt (2007) đánh giá cao t m
8
quan tr ng c a nó trong công ty. K t qu nghiên c u c a ông đã cho th y s hài
lòng đ i v i đào t o trong công vi c có quan h rõ r t v i s hài lòng công vi c nói
chung. Trong đ tài này, ta s kh o sát m c hài lòng v đào t o trong công vi c c a
nhân viên
các khía c nh nh đào t o đ có đ k n ng hoàn thành t t công vi c,
đào t o đ đ
c nâng cao ki n th c và k n ng làm vi c, các ch
ng trình đ o t o
i là m t lo t các ho t đ ng nh m trang b cho nhân
viên các kh n ng mà t ch c s c n đ n trong t
ng lai thì đào t o cung c p cho
nhân viên các k n ng c th ho c giúp s a ch a thi u sót trong quá trình ho t đ ng
c a h . Phát tri n k n ng có th bao g m vi c c i thi n trình đ v n hóa c b n,
các bí quy t công ngh , thông tin liên l c gi a các cá nhân, ho c kh n ng gi i
quy t v n đ .
Nghiên c u c a Jamrog (2002) ch ng minh r ng nhân viên mu n có nhi u c
h i đào t o t t đ nâng cao kh n ng x lý công vi c. Tr
c kia, ng
i ta quan ni m
r ng khi công ty đào t o cho nhân viên tr nên gi i giang th o vi c thì h s r i
kh i công ty ngay khi có th . Tuy nhiên, ngày nay các công ty đ u nh n ra r ng, n u
nhân viên đ
c đào t o t t, h s có nhi u kh n ng
l i v i công ty h n. Và qu
th t đúng nh v y, đi m k t thúc c a th i gian đào t o là đi m kh i đ u mà các
nhân viên đó mang lai doanh thu.
thì m t công vi c s mang đ n nhân viên s hài lòng chung và t o đ
c hi u qu
công vi c t t n u thi t k công vi c đó hài lòng các đ c đi m sau: s d ng các k
n ng khác nhau, nhân viên n m rõ đ u đuôi công vi c và công vi c có t m quan
tr ng nh t đ nh đ i v i ho t đ ng s n xu t kinh doanh nói chung c a doanh nghi p;
công vi c đó cho phép nhân viên th c hi n m t s quy n nh t đ nh đ hoàn t t công
vi c c a mình và nhân viên s ch u trách nhi m đ i v i các quy t đ nh c a mình;
công vi c ph i có c ch ph n h i đánh giá c a c p trên đ i v i nh ng gì nhân viên
đã làm đ rút kinh nghi m cho l n sau. Ngoài ra, đ có đ
viên r t c n đ
c s hài lòng ng
i nhân
c làm công vi c phù h p v i n ng l c c a h (Weiss et al., 1967;
Bellingham, 2004). Ngoài ra, Công ty c n t o ra các th thách sáng t o đ kích
thích nhân viên b i n u không, h s tìm đ n nh ng n i có nh ng công vi c đ y
thách th c và thú v . Trong m t môi tr
tiêu cá nhân, ng
cm c
i s d ng lao đ ng ph i mang đ n cho nhân viên nh ng nhi m v
có tính thách th c và ch rõ các ph
ra c n ph i đ t đ
vai trò lãnh đ o c p cao c a t ch c.
Nghiên c u c a Phillips (1997) ch ra r ng nh ng nhân viên c m th y t ch c
không giao cho h công vi c đ y th thách và thú v , s t do sáng t o, c h i đ
phát tri n các k n ng m i, quy n t ch và ki m soát, s có nhi u kh n ng th
hi n tiêu c c và thi u trung thành đ i v i t ch c mà h đang làm vi c. C th h n,
khi nh ng l i h a liên quan đ n quy n t ch , th ng ti n, khen th
ng và các c h i
b vi ph m, nhân viên s th hi n c m xúc và thái đ tiêu c c v i t ch c. M c đ
g n bó v i t ch c càng th p h n, ý đ nh r i b t ch c càng l n h n.
1.2.2. Nhóm y u t v t ch c.
a) N ng l c l̃nh đ o
C p trên là ng
i
v trí cao h n trong m t công ty hay t ch c. S hài lòng
công vi c mang l i t nh ng y u t m i quan h gi a c p trên v i nhân viên c p
d
i c a mình bao g m s d giao ti p v i c p trên (Ehlers, 2003), s h tr khi
c n thi t (Wesley & Muthuswamy, 2008) và s quan tâm c a c p trên (Bellingham,
2004), s b o v nhân viên khi c n thi t (Linden & Maslyn, 1998, đ
c trích b i
Dionne, 2000), n ng l c c a c p trên, s t do th c hi n công vi c c a c p d
11
Theo các k t qu nghiên c u, công tác lãnh đ o có kh n ng t ng c
ng s cam
k t c a t ch c. M c dù các lý thuy t v lãnh đ o th ng hóa (transformational) và
lãnh đ o uy tín (charismatic) có s khác bi t nh ng hi n nay các h c gi nhìn nh n
các h c thuy t này có m t đi m chung là đ u đ c p đ n lý thuy t "lãnh đ o m i"
hay lý thuy t "thuy t lãnh đ o ng
theo thuy t th ng hóa đ
i hùng m i" (Nanus, 1992). Các nhà lãnh đ o
c xem là nh ng ng
i lãnh đ o ch đ ng và th
ng đ
c
phân bi t b i các đ c đi m sau: uy tín, đam mê, kh n ng kích thích t duy, kh
n ng hi u mình - hi u ng
i (Kouzes & Posner, 1995).
Khá nhi u nghiên c u v thu t lãnh đ o trong ph m vi nhi u t ch c đã đánh giá
ng tham gia m t t ch c ho c tìm ki m vi c làm trong m t ngành
nh t đ nh vì h tìm th y s h p d n trong n n v n hóa c a t ch c đó.
Y u t b sung cho v n hóa c a t ch c là c c u t ch c, c c u t ch c c a
m t c quan, đ n v đ
c đ nh hình b i v n hóa và công ngh . C c u t ch c b t
đ u t khâu thi t k công vi c và mô hình quy trình làm vi c, bao g m các chính
sách và th t c, các h ki m soát, báo cáo, các m i quan h và các y u t khác quy
đ nh cách th c th c thi công vi c và tri n khai các ho t đ ng c a t ch c. T lý do
đ i ng nhân viên tham gia làm vi c cho các t ch c m t ph n vì h th y môi
tr
ng v n hoá và c c u t ch c c a các t ch c này h p d n, chúng ta có th th y,
đây là đi m b t đ u đ i v i công tác qu n lý duy trì đ i ng nhân viên. Nh ng nhà
qu n lý, n u mu n ki m tra môi tr
ng v n hoá và c c u t ch c c a t ch c mình
12
có đ h p d n đ gi chân ng
i làm hay không, c n ph i ki m tra t các nút th p
nh t trong h th ng c a t ch c.
T quan đi m phát tri n t ch c, khái ni m v n hóa t ch c g i ý cho chúng ta
tr giúp đ c a đ ng nghiêp khi c n thi t, tìm th y s tho i mái thân thi n khi làm
vi c v i đ ng nghi p (Hill, 2008).
ng th i, nhân viên ph i tìm th y đ ng nghi p
c a mình t n tâm v i công vi c đ đ t đ
c k t qu t t nh t (Bellingham, 2004).
Cu i cùng, đ ng nghi p c n ph i là ng
i đáng tin c y (Chami & Fullenkamp,
2002).
Nhân viên
l i t ch c khi h có m i quan h ch t ch v i các đ ng nghi p và
công vi c c a mình. Ngày nay, các t ch c đ u khuy n khích vi c t ch c làm vi c
theo nhóm, phân vi c theo d án t o đi u ki n cho nhân viên ph i h p v i đ ng
nghi p, và các c h i t
ng tác xã h i c trong và ngoài công vi c. M t trong
nh ng giá tr c a hình th c m t t ch c hình thành trên c s nhóm là s g n k t
gi a các thành viên trong nhóm. Nh Ray (1987) đã quan sát th y r ng "Trò chuy n
v nh ng c ng th ng trong công vi c có th mang l i cho nhân viên c m nh n v
tình b n và tinh th n đ ng đ i, giúp t ng thêm giá tr ý ngh a trong môi tr
vi c c a h ".
ng lao đ ng là s
công nh n t m quan tr ng c a cá nhân và cu c s ng gia đình (Stum, 1998).
iv i
m t s nhân viên, nh ng u tiên cá nhân ho c các tình hu ng cá nhân t o ra s khác
bi t khi n h quy t tâm r i b t ch c hay
l i. Các cá nhân s
l iv im tt
ch c bi t cân nh c và quan tâm rõ ràng đ n các u tiên ngh nghi p c a h (các nhu
c u theo giai đo n trong cu c s ng), y t , đ a đi m, gia đình, tình tr ng hai v ch ng
làm chung m t công vi c và các nhu c u cá nhân khác (Gonyea & Googins, 1992;
Kamerman & Kahn, 1987).
Nghiên c u c a Gumbus và Johnson (2003) ch ra r ng c i thi n các bi n pháp
tác đ ng vào m i quan h gi a công vi c - cu c s ng s đóng góp vào v n hoá
doanh nghi p d a trên hi u su t và cam k t c a nhân viên. Vì v y, nhi u t ch c
thành công đã t o ra m t môi tr
ng thân thi n v i nhân viên b ng cách tích h p
s p x p công vi c chuyên môn nh gi linh ho t, trao đ i thông tin, và cho phép
ngh phép vì lý do gia đình đ h tr nhân viên t o ra s cân b ng gi a cu c s ng và
công vi c.
M t s nhà nghiên c u cho r ng đ kinh nghi m làm vi c tích c c có th làm
t ng đáng k m c g n bó c a nhân viên v i t ch c, nhân viên ph i tin r ng nh ng
kinh nghi m làm vi c nh v y là k t qu c a các chính sách qu n lý hi u qu c a t
I LAO
NS
HÀI LÒNG CÔNG VI C C A
NG.
1.3.1. Thuy t nhu c u c p b c c a Maslow (1944)
Nói đ n s hài lòng nói chung ng
i ta th
ng nh c đ n lý thuy t nhu c u c p
b c c a Maslow (1943). Theo ông nhu c u c a con ng
iđ
c chia làm n m c p
b c t ng d n: sinh lý, an toàn, xã h i, t tr ng và t th hi n. Sau khi m t nhu c u
nào đó đã đ
c hài lòng thì nhu c u
c p b c cao h n k ti p s xu t hi n. T lý
thuy t này, ta có th th y nhà qu n lý c n ph i bi t đ