B GIÁO D C VÀ ÀO T O
TR
NG
I H C C N TH

KHOA LU T
----- –&— -----

LU N V N T T NGHI P
Tên

tài:

VAI TRÒ C A T CH C XÃ H I
TRONG QU N LÝ HÀNH CHÍNH NHÀ N

GIÁO VIÊN H

NG D N :

TR N TH Y QU C THÁI
MÔN: HÀNH CHÍNH

SINH VIÊN TH C HI N:
TR NH TH H NG
P
MSSV : 5044027
P: HÀNH CHÍNH 30

5/2008


………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………


CL C
c&d
Trang

I NÓI
CH

U .....................................................................................................1

NG 1

VAI TRÒ C A T CH C XÃ H I TRONG QU N LÝ NHÀ N
C ..........3
1.1. KHÁI QUÁT CHUNG V T CH C XÃ H I.........................................3
1.1.1. Khái ni m và c
m c a t ch c xã h i ...........................................3
1.1.2.

u ki n thành l p và gi i th các t ch c xã h i................................8


TÀI LI U THAM KH O


Vai trò c a các t ch c xã h i trong qu n lý hành chính Nhà n

L I NÓI

c

U

c&d
1. Lý do ch n tài
Trong ti n trình h i nh p kinh t qu c t nh hi n nay,
c c u t ch c và
ho t ng c a b máy hành chính nhà n c
c t t và ho t ng t hi u qu cao
n thì không nh ng òi h i các c quan qu n lý ph i h p v i nhau m t cách ng
và ch t ch mà còn ph i có s tham gia qu n lý c a t ch c xã h i. T ch c xã
i óng vai trò quan tr ng trong h th ng Chính tr Vi t Nam, thu hút ông o
qu n chúng thu c m i t ng l p, l a tu i, gi i tính tham gia nh :
ng C ng s n
Vi t Nam, M t tr n T qu c Vi t Nam, Công oàn, H i C u chi n binh, H i Nông
dân, H i Ng i cao tu i và các t ch c xã h i ngh nghi p nh : H i lu t gia, H i
xây d ng... Góp ph n hi u qu vào công cu c qu n lý hành chính nhà n c. Nh n
th c
c t m quan tr ng c a t ch c xã h i trong vi c qu n lý hành chính nhà
c, làm th nào
phát huy h n n a vai trò c a các t ch c này
công vi c

SVTH: Tr nh Th H ng

p


Vai trò c a các t ch c xã h i trong qu n lý hành chính Nhà n
4. Ph m vi nghiên c u
Quy ch pháp lý c a t ch c xã h i

c

c ghi nh n trong nhi u v n b n quy

ph m pháp lu t nh trong Hi n pháp, lu t, ngh nh, thông t … Hi n t i, do
u
ki n có h n nên ng i vi t không th phân tích t t c các v n
m t cách c b n,
tài này ch t p trung nghiên c u v v n
vai trò c a t ch c xã h i trong qu n
lý hành chính nhà n c.
5. Ph

ng pháp nghiên c u tài
n i dung c a
tài
c nêu lên m t cách c th và chi ti t, tác gi ã có
k t h p ch t ch gi a lý lu n và th c ti n. cùng v i ngu n tài li u thu th p
c
ng i vi t ã s d ng nhi u ph ng pháp c th nh : phân tích, so sánh và t ng
p…

ng xã h i ch ngh a mà
ng và nhân
dân ã ch n, n c ta có h th ng c quan qu n lý hành chính nhà n c
c t ch c
trung ng n a ph ng nh m qu n lý nhà n c, qu n lý xã h i và phát huy
quy n làm ch c a nhân dân.
th ng chính tr n c ta xét v c c u g m các t ch c sau :
- ng C ng s n Vi t Nam gi vai trò lãnh o h th ng chính tr Vi t Nam.
- Nhà n c gi vai trò trung tâm trong h th ng chính tr .
- M t tr n T qu c Vi t Nam, các t ch c thành viên c a M t tr n T qu c
và các oàn th nhân dân gi vai trò th c hi n và phát huy dân ch trong h th ng
chính tr .
Ngoài b ph n trung tâm c b n là Nhà n c Vi t Nam, ph i k
n vai trò
thi t y u th hi n m c
dân ch và oàn k t c ng nh lãnh o dân t c, ó là
ng c ng s n cùng M t tr n T qu c và các t ch c thành viên. Khác v i Nhà
c, các t ch c này mang tính chính tr , xã h i và th hi n tính t nguy n c l p
i b máy Nhà n c
c g i t t là các t ch c xã h i.
Nói cách khác, t ch c xã h i là hai trong ba b ph n c u thành h th ng chính
tr n c ta,
c hình thành trên các nguyên t c t nguy n, t qu n
c t ch c và
ho t ng theo
u l hay theo các quy nh c a Nhà n c, qu n lý xã h i nh m
o v l i ích chính áng c a các thành viên và góp ph n qu n lý xã h i.
1.1.1.2.

c


p


Vai trò c a các t ch c xã h i trong qu n lý hành chính Nhà n

c

i nào ó. Không ai có quy n ép bu c m t ng i nào ó ph i tham gia hay không
tham gia vào các t ch c xã h i nh t nh. Tuy nhiên, t nguy n
ây chúng ta
không có ngh a là vô t ch c, vô k lu t mà m i t ch c xã h i u t ra nh ng
tiêu chu n nh t nh i v i nh ng ng i mu n tr thành thành viên c a t ch c xã
i ó. Nh ng tiêu chu n quy nh trong u l không nh m h n ch kh n ng tham
gia vào các t ch c mà nh m
m b o khi m t ng i mu n tham gia vào m t t
ch c xã h i nào ó thì ph i t n m t tiêu chu n nh t nh. Nh ng thành viên có
c tiêu chu n ó thì m i ch ng t h có kh n ng góp s c vào ho t ng c a t
ch c, phù h p v i m c ích ho t ng và
u l c a t ch c ó
u này hoàn toàn không gây khó hay phân bi t i x v kinh t , v dân
c, gi i tính c a i t ng tham gia. Ngoài ra, tính t nguy n chúng ta có th hi u
là vi c k t n p hay không k t n p, khai tr hay không khai tr m t thành viên b t k
ra kh i t ch c hoàn toàn do t ch c xã h i và nh ng thành viên ng u c a t
ch c ó quy t nh mà nhà n c không can thi p ho c chi ph i ho t ng c a t
ch c ó, các t ch c này ho t ng c l p v i các c quan nhà n c nh ng ch u s
ch qu n lý t phía nhà n c, quá trình ho t ng c a các t ch c ó ph i tuy t i
tuân th theo hi n pháp và pháp lu t.
- T ch c xã h i là t p h p nh ng thành viên có cùng chung d u hi u, c
m.


c

i không ph i là m t b ph n c u thành nên b máy nhà n c. Nhà n c ch th a
nh n và b o h s t n t i c a các t ch c xã h i. Khi th c hi n các quy n và ngh a
này các t ch c nhân danh t ch c mình ch không ph i nhân danh nhà n c
không s d ng quy n l c nhà n c. Tuy nhiên, trong m t s tr ng h p do pháp
lu t quy nh nhà n c trao quy n cho các t ch c xã h i, cho phép các t ch c này
thay m t cho nhà n c qu n lý m t s công vi c nh t nh, lúc này các t ch c xã
im i
c phép nhân danh nhà n c và s d ng quy n l c nhà n c,
c nhà
c trao quy n nên các quy t nh c a các t ch c xã h i a ra m i mang tính
ch t quy n l c nhà n c, có tính ch t b t bu c i v i nh ng i t ng có liên
quan.
Ví d : T hòa gi i
c nhà n c giao cho nhi m v hòa gi i c s . Ban
Thanh nhân dân
c nhà n c trao quy n ki m tra, thanh tra ho t ng c a m t s
quan nhà n c trong m t s l nh v c nh t nh.
- Các t ch c xã h i
c t ch c và h at ng theo
u l do các thành
viên trong t ch c xây d ng nên ho c theo các quy nh c a nhà n c
Ph n l n các t ch c xã h i
u có
u l ho t ng nh
ng C ng s n
Vi t Nam, oàn thanh niên C ng s n H Chí Minh, Liên oàn lao ng Vi t Nam,
i liên hi p ph n Vi t Nam vv...

p


Vai trò c a các t ch c xã h i trong qu n lý hành chính Nhà n

c

a các thành viên trong t ch c m t cách dung hòa m m d o ch không mang tính
ng ch nhà n c. Các t ch c có th áp d ng các bi n pháp nh : c nh cáo, khi n
trách, cách ch c, khai tr ra kh i t ch c i v i các thành viên vi ph m
ul .
Các t ch c xã h i không
c quy n s d ng quy n l c nhà n c
truy c u
trách nhi m i v i các thành viên c a t ch c mình khi h vi ph m các
u l hay
quy nh c a t ch c ó.
- Các t ch c xã h i ho t ng có m c ích chung là giáo d c ý th c pháp
lu t cho các thành viên
h s ng và làm vi c theo pháp lu t.
ng th i ho t ng c a các t ch c xã h i còn nh m n m c ích là b o
quy n và l i ích chính áng c a các thành viên trong t ch c, khi có nh ng hành
vi xâm h i t i quy n và l i ích h p pháp c a các thành viên trong t ch c hay
nh ng ng i lao ng khác thì các t ch c xã h i có th t o ra d lu n r ng rãi
ph n i nh ng hành vi vi ph m và có th khi u n i, yêu c u các c quan nhà n c
có th m quy n b o v , khôi ph c l i nh ng l i ích mà các thành viên ho c nh ng
ng i lao ng b xâm h i.
- Các t ch c xã h i có th làm kinh t nh ng ây không ph i là m c ích
ho t ng chính c a các t ch c này
Có m t s t ch c xã h i

Vai trò c a các t ch c xã h i trong qu n lý hành chính Nhà n

c

ty trách nhi m h u h n, công ty c ph n, h p tác xã, b nh vi n t , tr ng h c t và
ch c nghiên c u khoa h c t 1 v.v... Nh ng nguyên t c này có ngo i l là:
+ Vi c tham gia vào t ch c này có tác ng tiêu c c nh h ng tr c ti p
vào ho t ng c a t ch c khác.
u này không th ng xuyên x y ra khi có m t
thành viên tham gia vào m t trong s hai t ch c không h p pháp. B i vì các t
ch c xã h i ho t ng h p pháp Vi t Nam tuy có khác nhau v m c ích nh ng
n phù h p trong các c m: i di n cho ti ng nói t ch c phát huy dân ch và
tuyên truy n, v n ng thành viên th c hi n pháp lu t c a nhà n c. H u qu pháp
lý có th d n n là thành viên ó ch u các hình th c k lu t t khi n trách, c nh
cáo n b khai tr ra kh i t ch c h p pháp ó, n u vi c tham gia vào t ch c
không h p pháp tr c ti p ho c gián ti p vi ph m ho c vi ph m nghiêm tr ng n t
ch c h p pháp ó.
+ Các t ch c ó có m c ích không ng nh t v i nhau. Tr ng h p này
là các t ch c ó u ho t ng h p pháp. Tuy nhiên có tính ch t, c
m khác
nhau nên m t ng i không th cùng tham gia hai t ch c.
u này x y ra ch y u
các t ch c i di n cho ti ng nói các tôn giáo.
Ví d : Ng i tham gia H i thánh Tin lành Vi t Nam s không là thành viên
a H i Ph t giáo Vi t Nam; c ng nh không th tham gia vào các t ch c tôn giáo
khác b i vì các m i t ch c tôn giáo này có m t h t t ng khác nhau.
+ Vai trò khi tham gia vào t ch c này có th nh h ng n kh n ng, th i
gian, công tác vi c tham gia ho t ng t ch c và hoàn thành t t nhi m v
iv i
vai trò, v trí trong t ch c khác, m c dù hai t ch c này ho t ng h p pháp, th m


SVTH: Tr nh Th H ng

p

Deleted:


Vai trò c a các t ch c xã h i trong qu n lý hành chính Nhà n

c

- V i t cách là thành viên c a các t ch c xã h i, cá nhân có nh ng h n
ch nh t nh khi tham gia vào c quan nhà n c
Tr ng h p s tham gia c a cá nhân ó vào c quan nhà n c d n n
nh p nh ng v t cách mà công vi c v i t cách này có th can thi p vào công vi c
i t cách kia.
m b o tính dân ch , thông th ng không b trí cá nhân lãnh o ng
u c quan nhà n c vào v trí ng u t ch c xã h i trong cùng c quan ó, vì
u này có th nh h ng n kh n ng, th i gian công tác khi tham gia ho t ng
a t ch c và hoàn thành t t nhi m v
i v i vai trò, v trí trong c quan nhà
c, m c dù c quan nhà n c, t ch c này u ho t ng h p pháp, th m chí h
tr l n nhau.
Ví d : Bí th chi oàn tr ng ph thông trung h c th ng không ng th i
là hi u tr ng.
i v i tr ng h p này ch gi i h n v m t v trí, vai trò (n u có)
ch không gi i h n vi c tham gia vào ng th i c c quan nhà n c và t ch c xã
i. Th m chí trong nh ng tr ng h p nh t nh, vi c tham gia vào t ch c còn là
khuy n khích, ho c theo quy nh.

c
3
ch n tên và bi u t ng theo quy nh c a pháp lu t . Trong
u ki n cho phép
3

u 6 Ngh
at

nh c a Chính ph s 88/2003/ N

- CP ngày 30 tháng 7 n m 2003 quy

nh v t ch c,

ng và qu n lý h i.

Trang 8

SVTH: Tr nh Th H ng

p


Vai trò c a các t ch c xã h i trong qu n lý hành chính Nhà n
chúng ta ch khái quát lên m t s quy nh c b n ngoài ra còn m t s quy nh
khác óng vai trò th y u nh th t c thành l p h i và m t s quy nh liên quan
khác.
i v i các t ch c chính tr , t ch c chính tr - xã h i, t ch c xã h i ngh nghi p, t ch c t qu n, các h i qu n chúng khác
c quy nh i v i

quan nhà n c cho phép thành l p. Nguyên t c này
c áp d ng i v i t ch c
i qu n chúng theo tính ch t ngh nghi p không áp d ng i v i t ch c h i là
thành viên c a y ban M t tr n t qu c Vi t Nam. Nh ng ho t ng t ch c n i
nh b u c Ban lãnh o, chi phí tài chính, phát ng các phong trào thi ua,
p x p c c u do t ch c xã h i quy t nh theo quy nh c a
u l ho c quy t
nh c a i bi u. H i
c t ch c, ho t ng theo
ul .H i
c c quan
nhà n c có th m quy n phê duy t và không trái v i pháp lu t. H i t ch c và
ho t ng theo nguyên t c t nguy n, t qu n, t trang tr i kinh phí và ch u trách
nhi m tr c pháp lu t.

4

Kh n 3
ch c, h at

u 2 Ngh nh c a Chính ph s 88/2003/ N - CP ngày 30 tháng 7 n m 2003 quy nh v t
ng và qu n lý h i

Trang 9

SVTH: Tr nh Th H ng

p

c

t tr n T qu c Vi t Nam) ho c
c m i d các phiên h p c a Chính ph , ho c
a các c quan hành chính
a ph ng. Nh ng ng c l i m t s h i qu n chúng
không có kh n ng ó. Pháp lu t quy nh r ng rãi cho các t ch c công oàn
c
th hi n y rõ nét trong Lu t Công oàn (thông qua ngày 30/6/1999).
Trong m i quan h gi a
ng và Nhà n c c tr ng là quan h lãnh o.
ng l i c a
ng
c th ch thành pháp lu t, các c quan
ng l a ch n
ng i vào v trí ch ch t c a Nhà n c, ki m tra ho t ng c a các c quan Nhà
c trong vi c th c hi n
ng l i c a mình.
Các t ch c xã h i không ch khác nhau v n ng l c pháp lý - hành chính mà
còn khác nhau các s tác ng c a Nhà n c i v i chúng. Nhà n c không tr c
ti p can thi p vào các oàn th xã h i là thành viên c a M t tr n t qu c Vi t Nam
mà ch quy nh nh ng nhi m v quy n h n pháp lý.
u ch nh pháp lý i v i ho t ng c a các t ch c xã h i không gi i h n
vi c quy nh quy n và ngh a v , mà còn t o
u ki n cho các t ch c xã h i
phát huy
c tính tích c c chính tr tham gia vào m i l nh v c i s ng xã h i. i
Trang 10

SVTH: Tr nh Th H ng

p

c gây qu h i trên c s h i phí c a h i viên và ngu n thu phí c a các t
ch c h i kinh doanh, d ch v theo qui nh c a pháp lu t t trang trãi v kinh phí
ho t ng.
c nh n các ngu n tài tr h p pháp các t ch c, cá nhân trong và ngoài
c theo qui nh c a pháp lu t
- H i có ph m vi ho t ng c n c ho c liên t nh
c gia nh p làm h i viên
a các h i qu c t và khu v c theo qui nh t i Ngh nh s 20/2002/N -CP ngày
20/02/2002 c a Chính ph v kí k t và tho thu n qu c t c a các t nh thành ph
tr c thu c trung ng, các t ch c chính tr - xã h i, các t ch c xã h i và t ch c
xã h i ngh nghi p c a n c C ng hòa xã h i ch ngh a Vi t Nam.
Ngh a v c a các t ch c xã h i
- Ho t ng c a h i ph i theo úng u l ã phê duy t.
- H i ho t ng thu c l nh v c nào ph i ch u s qu n lý nhà n c c a c quan
qu n lý nhà n c v ngành, l nh v c ó.
- 30 ngày tr c khi t ch c i h i nhi m kì, ban lãnh o h i ph i có v n b n
báo cáo c quan nhà n c có th m quy n.

Trang 11

SVTH: Tr nh Th H ng

p


Vai trò c a các t ch c xã h i trong qu n lý hành chính Nhà n

c

- Vi c l p v n phòng i di n c a h i


có trách
có hi u
nghi p,
c h tr

1.1.2. 5 M i quan h c a các t ch c xã h i v i c quan hành chính Nhà N c
Theo Hi n pháp n c ta các t ch c xã h i c bi t là các oàn th nhân dân
ho t ng nh là nh ng y u t c a h th ng chính tr . Các t ch c xã h i không
ph i là các c quan ph c a Nhà n c mà chúng là nh ng t ch c t nguy n c a
nhân dân có ch c n ng và nhi m v rõ ràng. T t nhiên chúng ph i ho t ng trên c
Hi n pháp và pháp lu t nhà n c. T ch c xã h i
c quy n c
i di n tham
gia vào các h i ngh c a các c quan Nhà n c khi c n thi t, h là nh ng l c l ng
tr
c l c và là h u thu n cho ho t ng c a
ng và công tác qu n lý Nhà
c. Vì v y các t ch c xã h i và Nhà n c có quan h sau ây:
Nhà n c có quy n xác nh ph m vi ho t ng c a các t ch c xã h i, t o
s pháp lý cho ho t ng c a các t ch c xã h i. Hi n pháp, pháp lu t và các v n
n pháp qui là các c s cho các t ch c xã h i tham gia vào công vi c qu n lý
Nhà n c.
Nhà n c m b o quy n t do ho t ng c a các t ch c xã h i theo pháp
lu t
Trang 12

SVTH: Tr nh Th H ng

p

ho t ng và t ó gi m b t ho c có th b i vi c l y kinh t t ngân sách Nhà
c c p cho các t ch c xã h i.
* Các m i quan h gi a Nhà n c và các t ch c xã h i
c xây d ng và b o
m b i các y u t sau:
+ S lãnh o t p trung, th ng nh t c a ng i v i các t ch c xã h i.
+S
u hành theo Hi n pháp và pháp lu t c a Nhà n c.
+ Quy n tham gia và khuy n khích tham gia vào công vi c qu n lý xã h i c a
Nhà n c.
+ Quy n tham gia vào ho t ng sáng t o pháp lu t, th o lu n
xu t, s a
i, b sung pháp lu t.
+
c th c hi n m t s công vi c c a Nhà n c do Nhà n c u quy n.
Trong tình hình i m i hi n nay,
ng ta ã ch ra r ng các oàn th qu n
chúng ph i m nh v t ch c, v ng v t t ng, có quy t tâm i m i v t ch c cán
, v n i dung, ph ng pháp, hình ho t ng thì m i có th t o nên s chuy n bi n
tích c c, làm h u thu n cho ng và Nhà n c trong vi c th c hi n nhi m v cách
ng c a Nhà n c.
1.1.3. Phân lo i các t ch c xã h i
Các t ch c xã h i r t a d ng do ó có th phân lo i theo nhi u cách khác
nhau. C n c vào m c ích c a t ch c, tính chính tr , ph m vi ho t ng… Hi n
nay Vi t Nam có các t ch c xã h i sau:

Trang 13

SVTH: Tr nh Th H ng


nay n c ta ch t n t i m t ng chính tr là ng C ng s n Vi t Nam mà vai trò
lãnh o c a ng i v i Nhà n c và xã h i ã
c ghi nh n t i
u 4 Hi n
pháp 1992.
1.1.3.2. Các t ch c chính tr - xã h i
ây là các t ch c t nguy n
c t ch c và ho t ng theo nguyên t c
p trung dân ch , có h th ng t ch c t trung ng n c s . Các t ch c xã
i này có
u l ho t ng do h i ngh toàn th hay h i ngh
i bi u các thành
viên thông qua. Bao g m các t ch c nh : M t tr n t qu c Vi t Nam và các t
ch c thành viên c a M t tr n t qu c Vi t Nam.
1.1.3.2.1.
t tr n t qu c Vi t Nam
t tr n t qu c Vi t Nam là m t b ph n c u thành h th ng chính tr c a
c ta hi n nay, quy nh này là do yêu c u khách quan c a s nghi p cách
ng, là xu t phát t th ch chính tr : N c ta là n c dân ch , m i quy n l c
thu c v nhân dân.
Vai trò c a M t tr n t qu c Vi t Nam không ph i t m t tr n t ra mà là
do chính nhân dân, chính l ch s th a nh n.
khi có
ng là có m t tr n, ngay sau khi nhân dân giành
c chính
quy n, m t tr n ã tr thành m t b ph n c u thành c a h th ng chính tr trong
vai trò, v trí, ch c n ng và ph ng th c h at ng c a t ng b ph n c u thành

5


M t tr n T qu c và các t ch c thành viên h at ng có
hi u qu ”.
u ó càng kh ng nh M t tr n T qu c Vi t Nam là m t b ph n
không th thi u
c c a h th ng chính tr n c ta.
t tr n T qu c Vi t Nam và các oàn th thành viên có vai trò r t quan
tr ng trong s nghi p i oàn k t toàn dân, xây d ng và b o v t qu c... ó là
ng c t ng c ng kh i i oàn k t toàn dân, t o nên s nh t trí v chính tr và
tinh th n trong nhân dân, th t ch t m i quan h m t thi t gi a nhân dân v i ng
và nhà n c th c hi n th ng l i công cu c i m i.
Quá
lên ch ngh a xã h i n c ta là m t quá trình lâu dài. Trong quá
trình ó còn có s khác nhau gi a các giai c p, các dân t c, các t ng l p xã h i,
các tôn giáo... Nh ng bi n i v c c u giai c p và thành ph n xã h i ang t
ra cho công tác v n ng qu n chúng nói chung và công tác m t tr n nói riêng
nh ng v n
m i nhu c u liên minh m r ng vi c t p h p các l c l ng yêu
c t ra m t cách b c bách. M t khác các th l c thù ch ang th c hi n
chi n l c di n bi n hòa bình và nhi u âm m u chia r kh i i oàn k t dân t c,
nh m phá ho i s nghi p cách m ng c a nhân dân ta.
Trong b i c nh ó, y m nh công nghi p hóa, hi n i hóa t n c, m t
nghi p y khó kh n gian kh , càng òi h i ph i t ng c ng kh i i oàn k t
toàn dân t c, phát huy quy n làm ch c a nhân dân. Do v y, vai trò c a m t tr n
và các oàn th thành viên càng quan tr ng. Nâng cao vai trò tác d ng c a m t
tr n trong h th ng chính tr và i s ng xã h i là m t yêu c u c a công cu c i
i xây d ng và b o v qu c.
Thành viên c a M t tr n t qu c Vi t Nam g m các t ch c:
ng C ng
n Vi t Nam, Liên oàn Lao ng Vi t Nam, oàn thanh niên C ng s n H Chí
Minh, H i liên hi p Ph n , H i Nông dân. Các t ch c này óng vai trò quan

khác; tham gia qu n lý Nhà n c và xã h i, tham gia ki m tra, giám sát ho t
ng c a c quan Nhà n c, t ch c kinh t ; giáo d c cán b , công nhân, viên
ch c và nh ng ng i lao ng khác xây d ng và b o v T qu c 6.
Công oàn là t ch c chính tr - xã h i r ng l n c a giai c p công nhân và
a ng i lao ng Vi t Nam (g i chung là ng i lao ng) t nguy n l p ra
i s lãnh o c a
ng C ng s n Vi t Nam; là thành viên trong h th ng
chính tr c a xã h i Vi t Nam là tr ng h c ch ngh a xã h i c a ng i lao
ng7.
Công oàn Vi t Nam t ch c theo ngành ngh và a ph ng g m b n c p
b n:
- T ng liên oàn lao ng Vi t Nam;
- Liên oàn lao ng t nh, thành ph tr c thu c trung ng, công oàn
ngành ngh toàn qu c;
- Công oàn ngành ngh
a ph ng, Liên oàn lao ng qu n, huy n, th
xã, thành ph thu c t nh và c p t ng
ng;
- Công oàn c s và nghi p oàn.
1.1.3.2.3. oàn thanh niên C ng s n H Chí Minh
oàn thanh niên c ng s n H Chí Minh là t ch c Chính tr - xã h i c a
thanh niên Vi t Nam do
ng C ng s n Vi t Nam và Ch t ch H Chí Minh
sáng l p, lãnh o và rèn luy n. oàn bao g m nh ng thanh niên tiên ti n, t
nguy n ph n u vì s nghi p xây d ng n c Vi t Nam c l p, dân ch , giàu
nh, công b ng và v n minh theo nh h ng xã h i ch ngh a.
c xây
ng, rèn luy n và tr ng thành qua các th i k
u tranh cách m ng, oàn ã
p h p ông o thanh niên phát huy ch ngh a anh hùng cách m ng, c ng hi n

i Thi u niên ti n phong H Chí Minh; là l c l ng n ng c t chính tr
trong phong trào thanh niên và trong các t ch c thanh niên Vi t Nam.
oàn Thanh niên c ng s n H Chí Minh là thành viên c a h th ng chính
tr , ho t ng trong khuôn kh Hi n pháp và pháp lu t c a n c C ng hòa xã h i
ch ngh a Vi t Nam. oàn ph i h p v i các c quan Nhà n c, các oàn th và
ch c xã h i, các t p th lao ng và gia ình ch m lo giáo d c, ào t o và b o
thanh thi u niên, t ch c cho oàn viên, thanh niên tích c c tham gia vào vi c
qu n lý Nhà n c và xã h i.
oàn Thanh niên c ng s n H Chí Minh oàn k t, h p tác bình ng v i t
ch c thanh niên ti n b trên th gi i, ph n u vì t ng lai và h nh phúc c a tu i
tr , vì hòa bình, c l p dân t c, dân ch và ti n b xã h i8.
Là t ch c xã h i c a thanh niên
c hình thành nh m thu hút th h tr
vào nh ng ho t ng xã h i b ích, lành m nh, qua ó giáo d c ý th c pháp lu t
i v i thanh niên. Các t ch c c a oàn thanh niên hình thành trên ph m vi c
c, có m t h u h t các t ch c, c quan, n v t trung ng n a
ph ng. V i vai trò c a t ch c chính tr xã h i c a thanh niên do thanh niên, vì
thanh niên, oàn thanh niên C ng s n H Chí Minh ti p t c i m i toàn di n,
ph n u th t s
tr thành ng i b n, ng i ng chí thân thi t c a thanh niên
ng hành v i thanh niên trên
ng l p thân, l p nghi p, xung kích trong phát
tri n kinh t xã h i và b o v T qu c. oàn xác nh ch m lo l i ích c a thanh
niên g n v i l i ích c a dân t c, t o môi tr ng giúp thanh niên phát huy ti m
ng c a mình.
1.1.3.2.4. H i liên hi p Ph n
i liên hi p Ph n là t ch c xã h i c a gi i n
c thành l p nh m
ng viên thu hút các t ng l p ph n tham gia vào các ho t ng xã h i, b o v
quy n và l i ích h p pháp c a ph n ch ng phân bi t i x , b o v quy n bình

Ph i h p v i các c quan, t ch c liên quan b i d ng, gi i thi u ph n
tiêu chu n ng c
i bi u Qu c h i, i bi u H i ng nhân dân; ph n
tiêu chu n tham gia qu n lý, lãnh o các c quan trong h th ng chính tr .
Th c hi n ch c n ng i di n, b o v quy n và l i ích h p pháp c a ph
và tr em gái theo quy nh c a pháp lu t.
Th c hi n ph n bi n xã h i i v i chính sách, pháp lu t v bình ng
9
gi i .
1.1.3.2.5. H i nông dân Vi t Nam
i nông dân Vi t Nam là t ch c c a giai c p nông dân Vi t Nam,
c
thành l p nh m b o v quy n và l i ích chính áng, ph n ánh tâm t , nguy n
ng c a giai c p nông dân Vi t Nam10.
1.1.3.2.6. H i C u chi n binh Vi t Nam
i C u chi n binh là t ch c chính tr - xã h i thu c thành viên c a M t
tr n T qu c có vai trò trong c c u quy n l c chính tr
t d i s lãnh o c a
ng C ng s n Vi t Nam. ây là oàn th nhân dân i di n cho ý chí và quy n
i c a các c u chi n binh Vi t Nam. óng vai trò không th thi u trong vi c
góp ph n xây d ng Chính quy n, H i c u chi n binh phát huy vai trò c a “B
i c H ” tham gia tích c c vào công cu c xây d ng và b o v t qu c.
1.1.3.3. Các t ch c xã h i ngh nghi p
Là lo i hình t ch c xã h i do nhà n

c sáng ki n thành l p

c hình

thành theo quy nh c a nhà n c. Ho t ng c a các t ch c xã h i ngh nghi p

c ti n hành b i h i ng tr ng tài thu c trung tâm tr ng tài nh t
nh ho c b i h i ng tr ng tài do các bên thành l p, tùy thu c vào quy n l a
ch n c a các bên.
Tr ng tài kinh t : là t ch c xã h i ngh nghi p có th m quy n gi i quy t
các tranh ch p v h p ng kinh t , gi a các thành viên c a công ty v i nhau liên
quan n vi c mua bán c phi u, trái phi u, vi c thành l p, gi i th công ty11.
1.1.3.3.2. Trung Tâm Tr ng Tài Qu c T Vi t Nam
Trung tâm Tr ng tài qu c t Vi t Nam: Là m t t ch c xã h i ngh nghi p
bao g m các thành viên thu c các thành ph n kinh t , ho t ng theo
ul c a
ch c
c Chính ph chu n y,
c phát sinh t h p ng mua bán ngo i
th ng ã
c kí k t gi a t ch c kinh t Vi t Nam v i phía n c ngoài bao
m c th nhân và pháp nhân; các tranh ch p trong l nh v c giao thông v n t i
qu c t nh thuê tàu, v n chuy n hàng hoá qu c t , c u h tàu bi n… Gi a m t
bên hay các bên
ng s là ng i n c ngoài ho c t ch c kinh doanh n c
ngoài.
1.1.3.3.3. oàn Lu t S
Theo Lu t Lu t s 2006 quy nh: oàn lu t s là t ch c xã h i - ngh
nghi p c a lu t s
t nh, thành ph tr c thu c trung ng; oàn lu t s là t
ch c xã h i - ngh nghi p toàn qu c c a lu t s .
oàn lu t s là t ch c xã h i - ngh nghi p c a lu t s
t nh, thành ph
tr c thu c trung ng, có t cách pháp nhân, có con d u và tài kho n h at ng
theo nguyên t c t trang trãi b ng ngu n thu t phí thành viên, các kho n óng
góp c a thành viên và các ngu n thu h p pháp.


p

c


Vai trò c a các t ch c xã h i trong qu n lý hành chính Nhà n

c

1.1.3.4. Các t ch c t qu n
ch c t qu n
c thành l p theo sáng ki n c a nhà n c, ho t ng
theo quy nh c a nhà n c. Các t ch c này ho t ng theo nguyên t c t qu n
trong m t ph m vi nh t nh i v i v i công vi c mà nhà n c không tr c ti p
qu n lý.
Các t ch c t qu n th ng
c thành l p theo ch
b u c dân ch ,
không có c c u t ch c ch t ch , gi a các t ch c cùng lo i không có m i quan
oàn th .
Ho t ng c a các t ch c t qu n
c t d i s qu n lý tr c ti p c a
các c quan nhà n c h u quan.
Thôn, làng, p, b n, buôn, phum sóc… (g i chung là thôn); t dân ph , khu
ph , khóm (g i chung là t dân ph ) không ph i là m t c p hành chính mà là t
ch c t qu n c a c ng ng dân c , n i th c hi n dân ch m t cách tr c ti p và
ng rãi phát huy các hình th c ho t ng t qu n và t ch c nhân dân th c hi n
ch tr ng,
ng l i c a


p


Vai trò c a các t ch c xã h i trong qu n lý hành chính Nhà n

c

+ Ph i h p giúp Thanh tra Nhà n c khi thanh tra
a ph ng. C quan,
n v mình, giám sát t ch c, cá nhân trong a ph ng, c quan n v th c hi n
ki n ngh , quy t nh v thanh tra.
+ Ch t ch y ban nhân dân c p xã, th tr ng c quan n v có trách
nhi m t o
u ki n cho Ban Thanh tra nhân dân ho t ng, xem xét, gi i quy t
p th i yêu c u ki n ngh c a Ban Thanh tra nhân dân và thông báo k t qu gi i
quy t trong th i h n ch m nh t không quá ba m i ngày, k t ngày nh n
c
yêu c u ki n ngh ó. Trong tr ng h p yêu c u, ki n ngh nói trên không
c
th c hi n thì Ban Thanh tra nhân dân có quy n ki n ngh v i c quan, t ch c, có
th m quy n gi i quy t. Khi nh n
c ki n ngh c a ban Thanh tra nhân dân, c
quan có th m quy n gi i quy t và tr l i trong th i h n ba m i ngày, k t ngày
nh n
c ki n ngh ó.
Ví d : y ban b o v hòa bình th gi i Vi t Nam;
a ph ng có các H i
o th , b o tr h c
ng, i t v dân ph …


p