SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC
I.
II.
III.
THÔNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN
1. Họ và tên: Vũ Thị Kim Thành
2. Sinh ngày: 15 -08 -1982
3. Nữ
4. Địa chỉ: Ấp Trầu, Phước Thiền, Nhơn Trạch, Đồng Nai
5. Điện thoại: 0973682584
6. Chức vụ: Giáo viên
7. Đơn vị công tác:
TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO
- Học vị cao nhất: Kỹ sư
- Năm cấp bằng: 2006
- Chuyên ngành đào tạo: Nông học
KINH NGHIỆM KHOA HỌC
- Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm: dạy học môn công nghệ khối10
- Số năm kinh nghiệm: 5 năm
- Các sáng kiến kinh nghiệm đã có trong 5 năm gần đây: Sử dụng hình
ảnh trong dạy học môn công nghệ 10.
Sáng kiếm kinh nghiệm công nghệ 10
Trường THPT Phước Thiền
SỬ DỤNG PHƯƠNG PHÁP ĐÓNG VAI TRONG DẠY HỌC
Gv: Vũ Thị Kim Thành
2
Sáng kiếm kinh nghiệm công nghệ 10
Trường THPT Phước Thiền
không thành công vì HS chưa thích ứng, vẫn quen với lối học tập thụ động. Vì vậy,
GV phải kiên trì dùng cách dạy hoạt động để dần dần xây dựng cho HS phương
pháp học tập chủ động một cách vừa sức, từ thấp lên cao. Trong đổi mới PPDH phải
có sự hợp tác của cả thầy và trò, sự phối hợp nhịp nhàng hoạt động dạy với hoạt
động học thì mới thành công.
b. Phương pháp đóng vai
Đóng vai là phương pháp tổ chức cho học sinh thực hành “làm thử” một số
cách ứng xử nào đó trong một tình huống giả định.
Ưu điểm của phương pháp đóng vai
- Gây hứng thú và chú ý cho học sinh, tạo điều kiện để HS có thể chủ động
sáng tạo trong việc lĩnh hội kiến thức qua lời nói hoặc việc làm của các vai diễn.
- Giúp HS phát huy được khả năng của từng cá nhân cũng như sự phối hợp chặt
chẽ của cá nhân với tập thể nhóm.
Hạn chế của phương pháp đóng vai
- Mất nhiều thời gian, phải suy nghĩ "kịch bản", "diễn viên"...
- Đối tượng học sinh có tỷ lệ khá giỏi phải nhiều
- Nếu số lượng học sinh nhiều hiệu quả không cao.
Tiến hành phương pháp đóng vai
Cách thức tiến hành phương pháp đóng vai có thể tóm tắt bằng sơ đồ sau:
GV chia nhóm, giao nhiệm vụ
Các nhóm thảo luận, xây dựng kịch bản
Bước 2: Các nhóm thảo luận, xây dựng “kịch bản” và phân công đóng vai.
Bước 3: Thứ tự các nhóm lên đóng vai
Bước 4: Các học sinh khác theo dõi, phỏng vấn, nhận xét, bổ sung (nếu cần).
Bước 5: Giáo viên kết luận, nhận xét, đánh giá
Lưu ý: phải cho HS chuẩn bị trước vì nếu chỉ với thời gian 45 phút ở lớp
không thể kịp để các nhóm có thể xây dựng kịch bản, phân công diễn viên,
học thuộc lời thoại và trình bày.
Sau đây tôi xin giới thiệu “kịch bản” của 2 nhóm học sinh lớp 10 A 2 trường
THPT Phước Thiền lên đóng vai:
+ Nhóm 1: Tình huống như sau: “Một anh công nhân viên chức sinh ra trong
gia đình làm nông, nhưng từ nhỏ đến lớn chỉ lo học hành nên chưa bao giở phải
tham gia vào việc đồng áng. Hôm nay là ngày nghỉ, bố anh lại đi vắng nên mẹ anh
đã nhờ anh đi mua phân bón dùm, trước khi đi mẹ anh chỉ nhớ dạy con là đi mua
phân hóa học”. tình huống diễn ra như thế nào mời cô và các bạn cùng xem.
Người mua(NM): Chào các bác, hôm nay là ngày nghỉ em tranh thủ giúp mẹ
đi mua phân bón.
Gv: Vũ Thị Kim Thành
4
Sáng kiếm kinh nghiệm công nghệ 10
Trường THPT Phước Thiền
Sao mà nhiều cửa hàng bán phân thế nhỉ, mình biết chọn cửa hàng nào đây,
thôi mình cứ vào thử cửa hàng này xem sao.
Người bán(NB): Chào chú em, chú em mua phân à?
NM: Cái ông này vô duyên thật, vào cử hàng bán phân mà không mua phân thì
mua gì?
Sáng kiếm kinh nghiệm công nghệ 10
Trường THPT Phước Thiền
NM: Tôi hiểu rồi, thế còn cách sử dụng có dễ không hả bác?
NB: Rất dễ, đối với Đạm và kali do dễ tan nên chú dùng để bón thúc là chính(tức
là bón lúc nào cây cần). Phân Lân khó tan nên chủ yếu dùng để bón lót (bón trước
khi gieo hạt), còn NPK thì có thể bón lót hoặc bón thúc cũng được.
NM: Có cách nào để hạn chế nhược điểm của loại phân này không?
NB: Có chứ, đất dễ bị chua hóa nên cần kết hợp bón vôi cải tạo.
NM: À.
NB: Chú em còn thắc mắc gì nữa không nào?
NM: dạ đủ rồi ạ.
NB: Thế giở chú em mua loại nào, mua bao nhiêu để chị lấy.
NM: Mua loại nào bây giờ nhỉ, mẹ mình có dặn đâu. Chị ơi, chị bán quen hay là
chị tự lấy cho em đi.
NB(ngạc nhiên): chú em dở hơi à, mua phân thì phải tùy thuộc vào loại cây trồng,
loại đất và diện tích nữa chứ.
NM (suy nghĩ): hay là thế này nhá chị, em sẽ về hỏi lại mẹ rồi trở lại mua, chào
chị.
NB: ơ này, từ từ đã, thế là không mua à? Trời ơi! Xỉu……………
Ghi chú: Từ in nghiêng là nội dung chính được HS trình bày trên giấy A0.
+ Nhóm 2:Tình huống như sau: 1 chị nông dân nghe tin người bà con của mình
ở xóm trên vụ mùa vừa qua thắng lợi lớn, năng suất cao mà chất lượng nông sản lại
rất tốt. Chị quyết định lên thăm người bà con của mình
Bác hai đang ở ngoài vườn rau, vừa dọn vườn bác vừa hát nghêu ngao: trên đất
vồng mình trồng khoai lang, trên đất vồng mình trồng ngô khoai…. Thì nghe tiếng
gọi: Cô ba: anh hai ơi anh hai, có ở nhà không anh hai.
Bác hai: Cô nhìn xem đây là gì? (bác hai đưa cô ba ra chỗ có mớ lá cây bác vừa
dọn lại lúc nãy)
Cô ba: Thân, lá cây đậu, cây mía, cây cỏ hôi, cây điền thanh.
Bác hai: Chưa hết đâu còn đây nữa này (bác hai lại chỉ đến đống phân bò, phân
dê)
Cô ba: Những thứ này để làm gì vậy anh hai?
Bác hai: Đây chính là phân hữu cơ đó cô ba.
Cô ba: Vậy hả, thế mà từ trước tới giờ những thứ này em toàn đem bỏ đi không à,
đúng là lãng phí quá. Mà anh hai này, loại phân này có những đặc điểm gì anh biết
không?
Bác hai: À có chứ, cô ba biết không loại phân này có đặc điểm thứ nhất là Chứa
nhiều nguyên tố dinh dưỡng nhưng thành phần và tỷ lệ không ổn định, thứ 2 là cần
phải có thời gian phân hóa nên hiệu quả chậm (lâu dài).
Nhưng đáng nói nhất là phân này bón nhiều không hại đất mà có khả năng cải tạo
đất tốt. Chính vì vậy mà đất nhà tôi mới ngày càng tơi xốp và màu mỡ đó.
Cô ba: Thế sử dụng ntn, có hôi không anh hai, với lại em chỉ sợ trên cây còn mầm
bệnh, trong phân động vật có các loại giun, sán gây bệnh thì sao?
Gv: Vũ Thị Kim Thành
7
Sáng kiếm kinh nghiệm công nghệ 10
Trường THPT Phước Thiền
Bác hai: Phân này sử dụng rất đơn giản cô sử dụng để bón lót, vùi vào đất trước
khi gieo hạt thế là xong, còn mầm bệnh và các loại ký sinh gây bệnh thì cô xử lý
chúng bằng cách ủ cho hoai mục với một ít vôi sống trước khi bón vào đất.
8
Sáng kiếm kinh nghiệm công nghệ 10
Trường THPT Phước Thiền
4. Tiến trình dạy học
a. Ổn định tổ chức (2 phút)
b. Vào bài mới (3 phút)
GV hỏi: Trong việc cải tạo 4 loại đất trồng đã học, muốn cung cấp chất dinh
dưỡng cho đất người ta thường sử dụng biện pháp nào?
HS: Bón phân
GV:Em hãy kể tên một số loại phân bón mà em biết?
HS: Phân đạm, phân ure, phân NPK, phân bò, phân heo…
HS trả lời xong → GV chiếu lai 1 lên màn hình 3 loại phân bón:
Phân hoá học gồm: Phân đạm, lân, kali, Phân hỗn hợp NPK
Phân hữu cơ: Phân chuồng, Phân xanh: bèo, cây họ đậu…, Phân rác…
Phân vi sinh vật: cố định đạm
Như vậy, có rất nhiều loại phân bón khác nhau. Muốn sử dụng có hiệu quả thì
chúng ta phải hiểu đặc điểm, tính chất và cách sử dụng của các loại phân đó. Để
hiểu rõ các loại phân này chúng ta nghiên cứu bài hôm nay (Chiếu lai thứ 1: Đặc
điểm, tính chất , kỹ thuật sử dụng một số loại phân bón thông thường)
Thời
Hoạt động của
Nội dung chính
gian
giáo viên – học sinh
GV chia lớp làm 3 nhóm, cử nhóm
trưởng, thư ký và phát mỗi nhóm 1
Đạm urê có 46% đạm nguyên chất.
GV hỏi thêm: Vì sao đạm, kali bón
lót lượng nhỏ? Bón lượng lớn thì
sao?
HS: Dễ tan nên có thể cây hấp thu
8
không kịp gây lãng phí.
phút GV bổ sung: Ảnh hưởng đến môi
trường và bón đạm nhiều sẽ cháy lá
GV chiếu hình và giải thích sơ về vai
trò của 3 nguyên tố dinh dưỡng N, P,
5
K đối với cây trồng.
phút - Đại diện nhóm 2 lên bảng “đóng
vai”
HS khác bổ sung → GV tổng kết
- Đại diện nhóm 2 lên bảng “đóng
vai”
Sau đó GV kiểm tra xem HS nắm
kiến thức ntn qua phần đóng vai của
nhóm 2 bằng cách chiếu 1 số câu hỏi
trắc nghiệm để HS lựa chọn đáp án
đúng?
Gv: Vũ Thị Kim Thành
Trường THPT Phước Thiền
1. Khái niệm
- Là loại phân bón được sản xuất theo
10
Sáng kiếm kinh nghiệm công nghệ 10
Trường THPT Phước Thiền
8
- Đại diện nhóm 2 lên bảng “đóng II. PHÂN HỮU CƠ
phút vai”
1. Khái niệm: Là tất cả các chất hữu cơ
khi vùi vào đất cung cấp chất dinh
HS khác bổ sung → GV tổng kết
dưỡng và tăng năng suất cây trồng
2. Phân loại: chia làm 2 loại chính
5
Sau đó GV kiểm tra xem HS nắm - Phân xanh: bèo, thân lạc, đậu…
phút kiến thức ntn qua phần đóng vai của - Phân chuồng:
nhóm 1 bằng cách chiếu 1 số câu hỏi Ngoài ra có các loại phân bùn, phân rác
trắc nghiệm để HS lựa chọn đáp án 3. Đặc điểm
đúng?
- Chứa nhiều nguyên tố dinh dưỡng
- Thành phần và tỷ lệ không ổn định
GV hỏi thêm: Vì sao phân hữu cơ - Quá trình phân hóa chậm nên hiệu quả
dùng bón lót là chính? Bón thúc chậm (lâu dài).
được không?
- Bón nhiều không hại đất mà có khả
- Tác dụng của việc ủ hoai?
năng cải tạo đất tốt.
GV chiếu cho HS xem hình ảnh về 4. Sử dụng
- Không làm hại đất
4. Sử dụng
11
Sáng kiếm kinh nghiệm công nghệ 10
Trường THPT Phước Thiền
GV hỏi thêm: Đặc điểm có liên quan
gì đến cách sử dụng?
HS: Do phân có chứa vi sinh vật nên
phải sử dụng như trên.
- Sử dụng ngay, không để lâu
- Trộn hoặc tẩm vào hạt, rễ trước khi
gieo
- Có thể bón trực tiếp vào đất
5. Củng cố và dặn dò (4 phút): GV chiếu 3 lai có câu hỏi phần củng cố vào
yêu cầu học sinh trả lời trong 4 phút
Lưu ý: Có đính kèm theo bài Power poin ( bài trình chiếu)
----------------------------------------------------------------III. HIỆU QUẢ CỦA ĐỀ TÀI
Bài này được dạy song song cùng thời gian và chéo nhau với 2 loại giáo án:
- Giáo án thực nghiệm có sử dụng phương pháp đóng vai theo cách 1 vào soạn
bài và giảng dạy đối với lớp 10A1, 10A2.(Lớp thực nghiệm)
- Giáo án đối chứng không sử dụng phương pháp đóng vai đối với các lớp còn
lại.(Lớp đối chứng)
Những ghi nhận sau khi dạy thực nghiệm ở 2 lớp 10A1 và 10A2:
Về không khí lớp học:
hs
46
46
Trường THPT Phước Thiền
1
2
0
3
0
4
1
5
4
6
6
7
15
8
14
đối chứng lại cao hơn. Điều đó phần nào cho thấy học sinh lớp thực nghiệm tiếp thu
kiến thức nhiều hơn và tốt hơn.
IV. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ KHẢ NĂNG ỨNG DỤNG
1. Kết luận
Từ những kết quả nghiên cứu chúng tôi rút ra những kết luận chính sau:
- Trong dạy học hiện nay việc sử dụng phương pháp đóng vai trong dạy học
Công nghệ 10 theo hướng nghiên cứu của đề tài này có thể áp dụng rộng rãi.
- Bước đầu hệ thống hóa được cơ sở lý luận và thực tiễn của việc sử dụng
phương pháp đóng vai trong dạy học Bài 12. “Đặc điểm, tính chất, kỹ thuật sử dụng
một số loại phân bón thông thường - Công nghệ 10”. Nhằm phát huy tính tích cực,
chủ động sáng tạo của học sinh.
- Hệ thống, phân tích được khái niệm, vai trò, ưu nhược điểm và một số lưu ý
khi sử dụng phương pháp đóng vai trong tổ chức dạy học Bài 12. “Đặc điểm, tính
chất, kỹ thuật sử dụng một số loại phân bón thông thường - Công nghệ 10”.
- Xây dựng được quy trình thiết kế và sử dụng phương pháp đóng vai gồm 5
bước trong dạy học Bài 12. “Đặc điểm, tính chất, kỹ thuật sử dụng một số loại phân
bón thông thường - Công nghệ 10”.
2. Kiến nghị
Qua nghiên cứu đề tài này, chúng tôi rút ra một số kiến nghị sau:
- Cần phát huy tối đa vai trò của phương pháp đóng vai
Gv: Vũ Thị Kim Thành
13
Sáng kiếm kinh nghiệm công nghệ 10
Trường THPT Phước Thiền
1, NXB Hà Nội, 2006.
5. Hoàng Văn Đạt(2006), Sở GD và ĐT tỉnh Hải Duwowngvowis đè tài: Vận
dụng phương pháp thảo luận dóng vai.
6. Đinh Thị Phương Thảo, Vận dụng phương pháp đóng vai trong giảng dạy
môn Tam lí học ở trường Đại học Hải Phòng.
7. www.baigiang.edu.com
8. Nghean.violet.vn
9. Ier.edu.vn
Gv: Vũ Thị Kim Thành
15