MỤC LỤC
Trang
Mục lục……………………………………………………………..….01
Lời mở đầu…………………………………………………………….02
Nội dung………………………………………………………………02
1,học thuyết phân chia quyền lực…………………………………02
2, sự áp dụng các nguyên tắc của học thuyết phân chia quyền lực
trong quá trình xây dựng và phát triển của bộ máy nhà nước tư sản
thời kì cận đại…………………………………………………………02
2.1, sự phân quyền cứng rắn ở những nước theo chính thể cộng
hòa tổng thống…………………………………………………02
2.2, nguyên tắc phân chia quyền lực trong những nước theo
chính thể quân chủ lập hiến, quân chủ nghị viện………….04
Kết luận……………………………………………………………….06
Danh mục tài liệu tham khảo……………………………………….07


LỜI MỞ ĐẦU
Nhà nước là bộ máy quyền lực đặc biệt, được tổ chức chặt chẽ để
thực thi chủ quyền quốc gia, tổ chức và quản lý xã hội bằng pháp luật,
phục vụ lợi ích giai cấp, lợi ích xã hội và thực thi các cam kết quốc tế.
Cùng với sự hình thành và phát triển của nhà nước việc nghiên cứu và
đnáh giá các tư tưởng về nhà nước luôn chiếm vị trí quan trọng. Trong
các tư tưởng ấy tư tưởng phân chia quyền lực của nhà nước luôn là vấn đề
phức tạp và nhận dduwwocj nhiều sự quan tâm. Chính vì thế em xin chọn
đề tài “đánh giá việc áp dụng các nguyên tắc của học thuyết phân
chia quyền lực trong quá trình xây dựng và phát triển của bộ máy
nhà nước tư sản thời kỳ cận đại” làm đề tài cho bài tập học kỳ lần này.

NỘI DUNG
1 học thuyết phân chia quyền lực

Hiến pháp Mỹ 1787 thể hiện sự áp dụng đầy đủ và triệt để học thuyết
phân chia quền lực. trên cơ sơ của học thuyết này nhà nước tư sản Mỹ
được tổ chức theo ba nguyên tắc.
a. Ba bộ phận của nhà nước có nguồn gôc hình thành khác nhau
nghị viện: là cơ quan lập pháp gồm hai viện;
Hạ nghị viện là cơ quan dân biếu, do dân chúng các tiểu bang bầu
lên. Số đai biểu tỉ lệ với số dân của tiểu bang.
Thượng nghị viện: là cơ quan đại diện của các bang, mỗi tiểu bang
có hai thượng nghị sĩ không kể bang lớn hay nhỏ, dân số nhiều hay ít.
Theo khoản 3 điều 1, thượng nghị sĩ do (ở liên bang) do quốc hội tiểu
bang bầu lên. Sau đó theo điều bổ sung và sửa đổi sau này (điều 17),
thượng nghị sĩ cũng như hạ nghị sĩ đều do dân chúng trực tiếp bầu ra.
Tổng thống: theo hiến pháp mỹ 1787 tổng thống vừa là nguyên thủ quốc
gia vừa là người đứng đầu bộ máy hành pháp. Tổng thống do toàn dân
bầu ra nhưng theo bầu gián tiếp. cuộc bầu cử tổng thống diễn ra qua ba
giai đoạn:
Giai đoạn các chính đảng đề cử ra ứng cử viên của mình (bầu cử sơ
bộ). trước tiên các đảng bộ ở tiểu bang bầu đại biểu của mình đi dự đại
hội đảng toàn liên bang. Người trúng ứng cử viên tổng thống phải chiếm
được đa số tuyệt đối số phiếu bầu trong đại hội đảng toàn liên bang nếu
không thì phải bầu ở vòng 2 và vòng 3.
Giai đoạn bầu cử chính thức cử tri trực tiếp bầu ra tuyển cử đoàn
của tiểu bang mình. Chỉ cần cộng tổng số người của các tuyển cử đoànlà
sẽ biết được ai thắng cử tổng thống. hay nói cách khác nhân dân chỉ cần
bầu xong tuyển cử đoàn sẽ xác định được người làm tổng thống.
Giai đoạn các tuyển cử đoàn họp ở từng tiểu bang để bầu tổng
thống và gửi kết quả lên thượng nghị viện ở mỹ.
Pháp viện tối cao: là cơ quan tư pháp gồm 9 thẩm phán do tổng thống bổ
nhiệm và được sự chấp nhận của thượng nghị viện.
b. Ba bộ phận đó có nhiệm kì khác nhau:

do Hạ viện khởi tố và xét xử, thượng viện có quyền cách chức hoặc truất
quyền đảm nhận chức vụ của bị cáo, sau đó trao trả lại cho tòa án thuộc
ngành tư pháp. Trong lịch sử Mỹ, Hạ viện có 17 lần thông qua các biên
bản luận tội, 13 trong tổng số 17 người bị kết tội là thẩm phán tối cao và
7 người bị thượng viện luận tội. có đôi khi chiều theo ý nghị viện và tổng
thống, với những vấn đề chính trị, quân sự, đối ngoại thì tòa án thường từ
chối xét xử.
Trên thực tế không phải lúc nào nguyên tắc phân chia quyền lực nhà
nước cũng được tuân thủ chặt chẽ. Mặc dù được hiến pháp quy định về
toàn quyền lập pháp song tổng thống mỹ thường can thiệp rất sâu vào
quá trình xây dựng pháp luật của nghị viện như việc vạch ra chu trình
làm luật hàng năm hay yêu cầu các nghị sĩ thuộc đảng của mình trình
bày dự án luật theo ý tổng thống trước quốc hội. tuy vậy mô hình này
cũng đạt được nhiều ưu điểm đó là hạn chế được sự lạm dụng quyền lực
của bất kì ngành quyền lực nào. Hiến pháp đã chỉ ra được cơ chế kìm
kẹp, đối trọng – một trong những hạt nhân hợp lí của tư tưởng phân
quyền.
2.2 nguyên tắc phân chia quyền lực trong những nước theo chính
thể quân chủ lập hiến, quân chủ nghị viện


a, Nhà nước tư sản Anh:
Quyền hành pháp do 2 bộ phận nắm giữ là nguyên thủ quốc gia
(nhà vua) và chính phủ (thủ tướng hoặc nội các). Quyền lực của nguyên
thủ quốc gia bị hạn chế trong cả hai lĩnh vực là hành pháp và lập pháp,
quyền lực nhà vua chỉ mang tính chất tượng trưng. ở anh hoàng đế là
nguyên thủ quốc gia nhưng hoàng đế không có thực quyền đúng như câu
ngạn ngữ “hoàng đế trị vì nhưng không cai trị”. Mọi hoạt động của hoàng
đế chỉ nhằm mục đích chính thức hóa về mặt nhà nước các hoạt động của
nghị viện, của chính phủ. Mọi quyết định của hoàng đế chỉ có hiệu lực

Viện quý tộc (hạ nghị viện)do thiên hoàng lựa chọn những người
trong hoàng tộc, quý tộc, những người đóng thuế nhiều nhất, những
người có công lao đặc biệt với nhà nước.


Viện dân biểu(hạ nghị viện) có quyền hạn tương đương với quyền
của viện nguyên lão trừ quyền thảo luận và thông qua ngân sách nhà
nước. viện dân biểu có thể bị thiên hoàng giải tán. Viện dân biểu có
nhiệm kỳ 4 năm do cử tri bầu ra.
Nội các (chính phủ): là cơ quan hành pháp, đứng đầu là thủ tướng. các
thành viên của nội các không chịu trách nhiệm trước nghị viện mà chịu
trách nhiệm trước thên hoàng.
Theo hiến pháp 1889 quyền hạn của thiên hoàng rất lớn nhưng cơ
cấu tổ chức nhà nước là theo chính thể quân chủ lập hiến. tuy cùng là
chính thể quân chủ nghị viện nhưng so với Anh quyền hạn của thiên
hoàng Nhật Bản rất lớn còn quyền hành của hoàng đế nước Anh chỉ là hư
quyền.
Như vậy ở cả Anh và Nhật đều áp dụng các nguyên tắc của học
thuyết phân chia quyền lực một cách mềm dẻo, ưu điểm của sự phân
chia quyền lực này là dễ dàng tạo sự bình ổn trong đời sống chính trị đất
nước, sẽ không dẫn đến sự phân lập quyền lực nhưng nhược điểm của nó
là sự bị động, thiếu linh hoạt trong vai trò của nguyên thủ quốc gia và
không đảm bảo được sự độc lập, cạnh tranh, kìm chế - đối trọng giữa
hành pháp và lập pháp, Từ đó biến nghị viện và chính phủ từ chỗ thể
hiện sự phân chia quyền lực thành hai cơ quan thực hiện chính sách của
đảng cầm quyền.

KẾT LUẬN
Trên đây là những nét khái quát nhất về sự áp dụng các nguyên tắc
của học thuyết phân chia quyền lực vào quá trình xây dựng và phát triển