Khoa cơ khí động lực - Trường đại học SPKT Hưng Yên
1.4. Sơ đồ cấu tạo và nguyên lý làm việc của một số hệ thống phun xăng
1.4.1. Hệ thống phun xăng cơ khí nhiều điểm K – Jetronic
Hình
1.1 Hệ thống phun xăng cơ khí nhiều điểm
1. Bình chứa xăng; 2. Bơm xăng điện; 3. Bộ tích tụ xăng; 4. Bộ lọc xăng;
5. Thiết bị hiệu chỉnh chạy ấm máy; 6. Vòi phun chính; 7. Đường ống nạp;
8. Vòi phun khởi động lạnh; 9. Thiết bị điều chỉnh độ chênh áp;
9a. Thiết bị điều chỉnh áp suất nhiên liệu; 9b. Thiết bị định lượng- phân phối;
10. Lưu lượng kế không khí; 10a. Mân đo của lưu lượng kế không khí;
11. Van điện; 12. Cảm biến Lambda; 13. Công tắc nhiệt thời gian; 14. Bộ đánh lửa;
15. Van khí phụ; 16. Cảm biến vị trí bướm ga; 17. Rơ le điều khiển bơm xăng;
18. ECU; 19. Khoá điện; 20. Ắc quy
Đồ án tốt nghiệp 1
Khoa cơ khí động lực - Trường đại học SPKT Hưng Yên
1.4.2. Hệ thống phun xăng cơ điện tử nhiều điểm KE – Jetronic
Hình1.2. Hệ thống phun xăng cơ điện tử KE – Jetronic
1.Bình chứa xăng; 2.Bơm xăng; 3.Bộ tích tụ xăng; 4. Bầu lọc xăng;
5. Bộ điều chỉnh áp suất xăng; 6. Vòi phun chính; 7. Đường ống nạp;
8. Vòi phun khởi động lạnh; 9. Bộ phân phối - định lượng; 10. Lưu lượng kế không khí;
11. Thiết bị chấp hành thuỷ điện;12. Cảm biến Lambda; 13. Công tắc nhiệt;
14. Cảm biến nhiệt độ nước;15. Bộ đánh lửa; 16. Van khí phụ;
17. Cảm biến vị trí bướm ga; 18. ECU; 19. Khoá điện; 20. Ắc quy.
1.4.3. Hệ thống phun xăng điện tử một điểm Mono – Jetronic
Đồ án tốt nghiệp 2
Khoa cơ khí động lực - Trường đại học SPKT Hưng Yên
Hình 1.3 .Hệ thống phun xăng điện tử một điểm Mono – Jetronic
1.Bình chứa xăng; 2.Bơm xăng; 3.Bộ lọc xăng; 4. Bộ điều chỉnh áp suất xăng;
5. Vòi phun chính; 6. Cảm biến nhiệt độ không khí; 7. ECU;
8. Động cơ điện điều khiển bướm ga; 9. Cảm biến vị trí bướm ga; 10. Van điện
11.Bộ tích tụ hơi xăng; 12. Cảm biến Lamdda; 13. Cảm biến nhiệt độ nước; 14. Bộ chia
Hình 1.7. Sơ đồ cấu tạo HTPX điện tử L- Jetronic
1. Bình chứa xăng 12. Cảm biến lưu lượng khí nạp
2. Bơm xăng điện 13. Rơ le mở mạch
3. Bầu lọc xăng 14. Cảm biến lambda
4. Dàn phân phối xăng 15. Cảm biến nhiệt độ động cơ
5. Bộ điều chỉnh áp suất xăng 16. Công tắc nhiệt thời gian
6. Bộ điều khiển trung tâm ( ECU) 17. Bộ đánh lửa
7. Vòi phun chính 18. Van gió phụ
8. Vòi phun khởi động 19. Vít điều chỉnh hỗn hợp chạy không tải
9. Vít điểu chỉnh tốc độ chạy không tải 20. Ắc quy
10. Cảm biến vị trí bướm ga 21. Khoá điện
11. Bướm ga
2.2. Nguyên lý làm việc của hệ thống
2.2.1. Sơ đồ nguyên lý
Thông số
Q
a
N
n(pc)
Đồ án tốt nghiệp 5
Khoa cơ khí động lực - Trường đại học SPKT Hưng Yên
T
m
T
a
U
b
S
b
Cảm biến
Đồ án tốt nghiệp 7
Hình 1.8. Sơ đồ nguyên lý
Khoa cơ khí động lực - Trường đại học SPKT Hưng Yên
trình đã lập trình sẵn, rồi điều chỉnh tín hiệu phun xăng cho phù hợp và gửi tín hiệu này tới
vòi phun nhiên liệu.
Đồng thời khi đó bơm xăng cũng hoạt động tạo ra áp suất tại dàn phân phối. Khi vòi
phun nhận được tín hiệu phun xăng và mở ra, xăng có áp suất cao sẽ được phun vào đường
nạp kết hợp với không khí do động cơ hút vào tạo thành hỗn hợp cung cấp cho động cơ.
Hỗn hợp này do ECU, một số chi tiết khác như van khí phụ, công tắc nhiệt thời
gian… điều chỉnh sao cho tối ưu nhất với từng chế độ làm việc của động cơ.
2.3. Các chi tiết, cụm chi tiết của hệ thống phun xăng điện tử L- Jetronic
Hình 1.9.Các chi tiết của hệ thống phun xăng điện tử L – Jetronic
1. Bộ cảm biến lưu lượng dòng khí nạp; 2. ECU; 3. Bầu lọc xăng; 4. Bơm xăng;
5. Bộ điều áp xăng; 6.Van khí phụ; 7. Công tắc nhiệt thời gian; 8. Cảm biến nhiệt độ;
9. Cảm biến vị trí bướm ga; 10. Vòi phun khởi động lạnh; 11. Vòi phun chính
2.3.1. Hệ thống cung cấp nhiên liệu
Đồ án tốt nghiệp 8
Khoa cơ khí động lực - Trường đại học SPKT Hưng Yên
2.3.1.1. Bơm xăng
a. Cấu tạo
Bơm xăng có công dụng cung cấp xăng cho vòi phun với lưu lương và áp suất nhất
định. Có cấu tạo được trình bày trên hình 1.10.
Hình1.10. Kết cấu và hoạt động của bơm xăng điện loại con lăn
1. Đường xăng vào; 2. Van giới hạn áp suất; 3. Bi gạt; 4. Rôto bơm
5. Van chặn; 6. Đường xăng ra; 7. Stato.
Bơm xăng là loại bơm điện sử dụng nguồn 12V.
Kết cấu bao gồm:
Rôto(4) được lắp lệch tâm với vỏ bơm(7). Quanh chu vi có xẻ rãnh để chứa con lăn.
Trên rôto được quấn các cuộn dây.
Stato(7) được gắn các nam châm vĩnh cửu.
2
L1 Mát. Dòng điện qua cuộn dây L1 của
rơ le làm từ hoá lõi thép, hút đóng tiếp điểm của rơ le chính. Khép kín mạch điện:
(+) Ắc quy Cầu chì Công tắc rơ le chính +B +B của giắc kiểm tra.
+B rơ le ngắt bơm xăng.
Khi khởi động khoá điện được bật sang nấc ST
1
. Có dòng điện chạy như sau:
(+)Ắc quy Cầu chì AM
2
IG
2
L1 Mát. Làm đóng rơ le chính.
Cầu chì AM
1
ST
1
STA L3 E
1
Mát.
Đồng thời khi khởi động gió được hút vào động cơ, tác động vào vào cảm biến đo lưu
lượng gió làm đóng công tắc tại đây. Khi đó có dòng điện sau: (+)Ắc quy Cầu chì L1
+B L2 FC Công tắc bơm xăng tại cảm biến đo gió Mát.
Dòng điện chạy qua các cuộn dây L2, L3 tạo ra từ trường hút đóng công tắc bơm
xăng làm khép kín mạch điện: (+)Ắc quy Cầu chì Công tắc rơ le chính +B
Công tắc rơ le bơm xăng FB bơm xăng Mát. Dòng điện chạy qua bơm xăng làm
bơm xăng hoạt động.
Đồ án tốt nghiệp
10
Khoa cơ khí động lực - Trường đại học SPKT Hưng Yên
bằng giấy (1) và tấm lọc (2). Độ xốp của giấy lọc khoảng 10
m
µ
. Bầu lọc xăng được lắp ở
đường ra của bơm xăng, có cấu tạo chỉ cho xăng đi theo môt chiều. Do đó trong quá trình
lắp phải chú ý đúng chiều để không
cản trở xăng qua bầu lọc.
2.3.1.3. Dàn phân phối
Dàn phân phối có vai trò như một kho chứa nhiên liệu cung cấp cho các vòi phun. Có
lượng xăng lớn hơn rất nhiều lượng xăng cần cung cấp cho một chu kì làm việc của động
cơ.
Hình 1.14 giới thiệu kết cấu của dàn phân phối. Dàn phân phối có kết cấu dạng ống
rỗn, có các lỗ để lắp các vòi phun. Một đầu được nối với bầu lọc, đầu còn lại nới với bộ
điều áp xăng.
Dàn phân phối có hai tác dụng
Cung cấp xăng đồng đều cho các vòi phun với áp suất ổn định.
Là nơi để gá lắp các vòi phun.
2.3.1.4. Bộ điều áp xăng
* Cấu tạo
Bơm xăng hoạt động liên tục ( khi động cơ đã làm việc) cung cấp xăng cho các vòi
phun ( lượng xăng nay chứa tại dàn phân phối ), song lượng xăng động cơ sử dụng cho
mỗi chu kì làm việc lại rất ít và không giống nhau ở những chế độ khác nhau. Vì vậy mà áp
suất trên dàn phân phối sẽ thay đổi lúc quá cao hoặc quá thấp. Để hạn chế điều này hệ
thống phun xăng trang bị thêm bộ ổn định áp suất.
Bộ điều áp xăng có tác dụng điều chỉnh áp suất xăng tới các vòi phun phù hợp với
chế độ làm việc của động cơ.
Bộ điều áp xăng được lắp với một đầu của dàn phân phối.
Hình 1.15 giới thiệu kết cấu của bộ điều áp xăng. Bao gồm vỏ kim loại, màng(4) chia
vỏ thành hai khoang riêng biệt. Khoang trên (đối chiếu với hình vẽ) chứa lò (2) luôn có xu
hướng ấn màng (4) đi xuống, thống với đường nạp phía sau bướm ga. Khoang dưới chứa
xo, lò xo ép màng (4) đi xuống tác dụng vào van (5) đóng bớt đường dầu hồi. Làm áp suất
trong dàn tăng lên.
Còn khi động cơ không làm việc, độ chân không trong khoang chứa lò xo không tồn
tại, lò xo đẩy màng (4) đi xuống tác dụng vào van (5) bịt kín đường dầu hồi, giữ áp suất
trong dàn phân phối giúp lần khởi động động cơ sau được dễ dàng.
2.3.1.5. Vòi phun chính
Vòi phun chính có tác dụng phun vào đường nạp một lượng xăng chính xác đã được
định lượng nhờ ECU.
* Cấu tạo
Vòi phun chính hoạt động bằng điện từ. Bao gồm các chi tiết như hình 1.16.
Đồ án tốt nghiệp
13