TRƯỜNG ĐÀO TẠO CÁN BỘ LÊ HỒNG PHONG THÀNH PHỐ HÀ
NỘI

Lớp bồi dưỡng ngạch Chuyên viên K4A - 2015

TIỂU LUẬN TỐT NGHIỆP

Tên đề tài:
Xác định thẩm quyền ban hành văn bản quy định việc điều chỉnh, bổ
sung giá một số dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh đối với các cơ sở y tế
của Nhà nước thuộc thành phố Hà Nội.

Họ và tên: Vũ Thị Hạnh
Chức vụ: Chuyên viên
Đơn vị công tác: Phòng Văn bản pháp quy
Sở Tư pháp TP Hà Nội

Hà Nội, ngày 12 tháng 11 năm 2015


Phần I. MỞ ĐẦU
1) Lý do lựa chọn đề tài
Cùng với sự phát triển nền kinh tế - xã hội các loại hình khám chữa bệnh
ngày càng trở nên phong phú và đa dạng giúp cho người dân thành phố Hà Nội
có nhiều cơ hội lựa chọn các loại hình dịch vụ khám chữa bệnh phù hợp với khả
năng chi trả của mình. Phấn đấu đạt đến sự công bằng hơn trong việc tiếp cận sử
dụng dịch vụ khám chữa bệnh là một vấn đề quan trọng trong hoạt động quản lý
nhà nước của thành phố Hà Nội đối với lĩnh vực y tế, Ủy ban nhân dân thành
phố Hà Nội đã xem xét và nghiên cứu việc ban hành văn bản quy phạm pháp
luật liên quan đến việc điều chỉnh, bổ sung giá một số dịch vụ khám bệnh, chữa
bệnh đối với các cơ sở y tế của Nhà nước thuộc thành phố Hà Nội.

Để giải quyết tình huống này, tôi sử dụng các phương pháp: thu thập thông
tin (tìm hiểu các văn bản liên quan đến việc quy định thẩm quyền về giá); phân
tích; và phương pháp đánh giá.
4) Phạm vi nghiên cứu
Xung quan nội dung công văn của Sở Y tế về việc yêu cầu Sở Tư pháp tham
gia ý kiến đối với việc xác định thẩm quyền ban hành văn bản quy định về việc
điều chỉnh, bổ sung giá một số dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh đối với các cơ sở y tế
của Nhà nước thuộc thành phố Hà Nội.
5) Bố cục của tiểu luận
Bố cục của tiểu luận gồm ba phần:
Phần I. Mở đầu
1) Lý do lựa chọn đề tài.
2) Mục tiêu chọn đề tài.
3) Phương pháp nghiên cứu.
4) Phạm vi nghiên cứu.
5) Bố cục.
Phần II. Nội dung
1) Mô tả tình huống
2) Xác định mục tiêu xử lý tình huống
3) Phân tích nguyên nhân và hậu quả
4) Xây dựng, phân tích và lựa chọn phương án giải quyết tình huống
5) Lập kế hoạch tổ chức thực hiện phương án đã chọn
Phần III. Kết luận và kiến nghị

2


Phần II. NỘI DUNG
Ngày 22/5/2014, Sở Y tế thành phố Hà Nội ban hành Công văn số
1713/SYT-TCKT đề nghị Sở Tư pháp tham gia ý kiến về việc xác định thẩm

quy định tại Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2008 vả Luật Giá năm 2012 về
thẩm quyền ban hành đề nghị Sở Tư pháp tham gia ý kiến về việc xác định thẩm
quyền ban hành văn bản trên để Sở Y tế soạn thảo dự thảo và trình Ủy ban nhân
dân thành phố cho đúng tiến độ.
2) Xác định mục tiêu xử lý tình huống
Theo yêu cầu tại công văn số 1713/SYT-TCKT của Sở Y tế, để xác định
được thẩm quyền ban hành về giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh đối với các cơ
sở y tế của nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội chính xác không trái với quy
định của pháp luật cần phải tìm được các văn bản hướng dẫn có liên quan đến
vấn đề này.
Việc xác định chính xác thẩm quyền ban hành thuộc về Hội đồng nhân
dân thành phố Hà Nội hay Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội góp phần làm cho
văn bản của thành phố khi được ban hành không vi phạm các quy định của pháp
luật cấp trên và có hiệu lực áp dụng ngay vào thực tiễn, đáp ứng được nhu cầu
quản lý nhà nước về vấn đề khám chữa bệnh trên địa bàn thành phố Hà Nội. Bảo
vệ được lợi ích chính đáng không chỉ của các cơ sở y tế của Nhà nước mà còn
bảo vệ được quyền và lợi ích của người khám bệnh, chữa bệnh trên địa bàn
thành phố.
3) Phân tích nguyên nhân và hậu quả
3.1 Nguyên nhân dẫn đến tình huống trên
Một số nguyên nhân dẫn đến việc có sự quy định khác nhau về thẩm
quyền ban hành văn bản quy định về cùng một lĩnh vực dẫn đến sự lúng túng,
khó khăn trong việc áp dụng văn bản để xây dựng dự thảo Quyết định của Ủy
ban nhân dân thành phố đối với cơ quan chủ trì, soạn thảo.
Thứ nhất: khi tham gia góp ý dự thảo Luật Giá năm 2012 cơ quan xây
dựng dự thảo Luật đã chưa chú trọng việc việc rà soát, đối chiếu và so sánh các
quy định về thẩm quyền ban hành giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh tại Luật
Khám bệnh, chữa bệnh năm 2008 dẫn đến tình trạng khi góp ý dự thảo Luật Giá
lại quy định thẩm quyền ban hành giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh khác với


Thứ nhất: Văn bản ban hành không đúng thẩm quyền không có giá trị về
mặt pháp lý trong thực tiễn làm cho văn bản khi ban hành ra không thực hiện
được.
5


Thứ hai: việc ban hành sai thẩm quyền sẽ làm tốn kém thời gian, công sức
trong quá trình xây dựng đề cương, kế hoạch thực hiện việc soạn thảo dự thảo,
tổ chức các cuộc hội thảo, hội nghị để lấy ý kiến các chuyên gia, cơ quan chuyên
môn và tổ chức, cá nhân có liên quan; tốn kém ngân sách nhà nước trong việc
trích một phần kinh phí vào quá trình xây dựng, soạn thảo văn bản.
Thứ ba: ban hành văn bản không đúng thẩm quyền ảnh hưởng nghiêm
trọng đến công tác quản lý của thành phố đối với nhu cầu khám chữa bệnh của
người dân. Ảnh hưởng đến quyền và lợi ích của các cơ sở khám chữa bệnh và
lợi ích của người bệnh. Làm giảm lòng tin của nhân dân đối với hệ thống pháp
luật của cơ quan quản lý nhà nước.
4) Xây dựng, phân tích và lựa chọn phương án giải quyết tình huống
Qua việc phân tích, xác định mục tiêu của tình huống đặt ra tôi có thể đưa
ra các phương án xác định thẩm quyền ban hành quy định điều chỉnh, bổ sung
giá một số dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh đối với các cơ sở y tế của Nhà nước
thuộc thành phố Hà Nội
4.1. Phương án 1: Ủy ban nhân dân ban hành Quyết định quy định về
việc điều chỉnh, bổ sung giá một số dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh đối với
các cơ sở y tế của Nhà nước thuộc thành phố Hà Nội
Nếu cơ quan chủ trì, soạn thảo dự thảo ban hành thuộc thẩm quyền của
Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội có những ưu điểm và nhược điểm sau:
a) Ưu điểm:
Thứ nhất: Phù hợp với quy định tại khoản 3 Điều 22 Luật Giá năm 2012
và phù hợp với quy định tại điểm i khoản 4 Điều 8 Nghị định 177/2013/NĐ-CP
ngày 14/11/2013 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số

đoàn thể xã hội và các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân nên khi họp
bàn về những vấn đề có liên quan đến lĩnh vực y tế thì các đại biểu tham dự
cuộc họp sẽ có những ý kiến của mình xung quanh việc điều chỉnh giá để Ủy
ban nhân dân nắm vững được tình hình thực tiễn và đưa ra được quyết định phù
hợp.
b) Nhược điểm
Bên cạnh những ưu điểm thì còn tồn tại những nhược điểm sau:
Thứ nhất: Giá dịch vụ khám chữa bệnh là một trong những vấn đề rất
nhạy cảm bởi nó ảnh hưởng và tác động rất lớn đến người dân đi khám chữa
7


bệnh nên nếu để Ủy ban nhân dân ban hành Quyết định sẽ không thể hiện được
ý chí của đối tượng chịu sự tác động - người dân khám bệnh, chữa bệnh mà chỉ
thể hiện được ý chí chủ quan của người quản lý vào trong Quyết định.
Thứ hai: Ủy ban nhân dân thành phố quản lý hoạt động trên tất cả các lĩnh
vực nên chỉ có thể quản lý một cách bao quát, chung chung chứ không quản lý
một cách cụ thể tới từng lĩnh vực do đó không thể đưa ra được mức giá phù hợp
nhất về vấn đề giá dịch vụ khám chữa bệnh.
4.2. Phương án 2: Hội đồng nhân dân thành phố ban hành Nghị quyết
về việc điều chỉnh, bổ sung giá một số dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh đối
với các cơ sở y tế của Nhà nước thuộc thành phố Hà Nội
a) Ưu điểm:
Thứ nhất: Hội đồng nhân dân ban hành Nghị quyết phù hợp với quy định
tại khoản 4 Điều 88 Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2008. Tại khoản 4 Điều
88 Luật này quy định “Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quy định giá dịch vụ khám
bệnh, chữa bệnh đối với cơ sở khám bệnh, chữa bệnh của Nhà nước thuộc phạm
vi quản lý của địa phương theo đề nghị của Ủy ban nhân dân cùng cấp.”
Thứ hai: Hội đồng nhân dân là cơ quan quyền lực nhà nước của Thành
phố Hà Nội, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân

chữa bệnh lại là một vấn đề rất nhạy cảm ảnh hưởng rất lớn đến lợi ích và quyền
lợi của người khám chữa bệnh. Khi đưa nội dung này ra kỳ họp của Hội đồng
nhân dân để thông qua ban hành sẽ dẫn đến tình trạng thảo luận qua loa và ban
hành sẽ không đi sâu, đi sát với thực tiễn dẫn tới việc khi ban hành văn bản
không có tính khả thi cao.
Thứ ba: đại biểu Hội đồng nhân dân thành phố là những người do nhân
dân bầu ra, đại diện cho ý chí và nguyện vọng của nhân dân tham dự các kỳ họp
của Hội đồng nhân dân và tham gia thảo luận, phát biểu ý kiến và biểu quyết các
vấn đề thuộc chức năng nhiệm vụ của Hội đồng nhân dân. Tuy nhiên, đa số đại
biểu Hội đồng nhân dân lại hoạt động kiêm nhiệm, không có nhiều thời gian
giành cho công tác đại biểu trong khi đó các đại biểu chuyên trách lại rất ít nên
không thể tổ chức nhiều cuộc giám sát, điều tra tình hình khám chữa bệnh của
người dân nên không nắm bắt được bức xúc của người dân trong việc khám
chữa bệnh để đưa ra các kiến nghị trong phiên họp nhằm nâng cao chất lượng

9


khám chữa bệnh tại các cơ sở y tế song song với việc điều chỉnh giá dịch vụ phù
hợp với chất lượng khám chữa bệnh.
Thứ tư: đại biểu Hội đồng nhân dân do dân bầu ra nhưng đa số là những
đại biểu mới còn non trẻ về tuổi đời, ít kinh nghiệm, không chuyên nghiệp trong
hoạt động đại biểu nên khi tham gia các phiên họp Hội đồng nhân dân còn lúng
túng trong phương pháp hoạt động, chưa mạnh dạn phát biểu ý kiến, ngại va
chạm, tranh luận đặc biệt là trong hoạt động chất vấn và đề xuất những bức xúc,
nổi cộm cho nên không thể hiện được ý chí, nguyện vọng của người dân đối với
vấn đề này.
4.3. Phương án 3: Hội đồng nhân dân ban hành Nghị quyết về việc
điều chỉnh, bổ sung giá một số dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh đối với các cơ
sở y tế của Nhà nước thuộc thành phố Hà Nội. Ủy ban nhân dân ban hành

Hội đồng nhân dân thông qua, hoặc Chủ tịch Ủy ban nhân dân ký ban hành. Như
vậy, theo quy định của pháp luật sẽ làm cho thời gian có hiệu lực của Nghị quyết
về việc điều chỉnh, bổ sung một số giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh đối với
các cơ sở y tế của Nhà nước thuộc thành phố Hà Nội bị kéo dài do phải chờ văn
bản của Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội triển khai thực hiện Nghị quyết của
Hội đồng nhân dân thành phố. Nghị quyết Hội đồng nhân dân có hiệu lực sau 10
ngày kể từ ngày thông qua và trong điều khoản thi hành có một điều Hội đồng
nhân dân thành phố quy định giao cho Ủy ban nhân dân thành phố có nhiệm vụ
triển khai thực hiện Nghị quyết. Ủy ban nhân dân ban hành Quyết định quy định
về việc triển khai thực hiện Nghị quyết có hiệu lực sau 10 ngày kể từ ngày ký
ban hành. Như vậy, nếu chuẩn bị tốt và chủ động trong công tác triển khai soạn
thảo xây dựng Quyết định của Ủy ban nhân dân thành phố thì Nghị quyết của
Hội đồng nhân dân quy định về vấn đề này có hiệu lực tối thiểu cần phải có 20
ngày mới thực hiện được. Nếu trong trường hợp Nghị quyết của Hội đồng nhân
dân có hiệu lực thi hành nhưng Ủy ban nhân dân chưa ban hành Quyết định để
triển khai thực hiện thì Nghị quyết của Hội đồng nhân dân tuy có hiệu lực nhưng
chưa thể áp dụng được vào thực tiễn.
Thứ hai: Nghị quyết do Hội đồng nhân dân ban hành thì sẽ phải do Hội
đồng nhân dân soạn thảo nhưng trên thực tế hiện nay, Hội đồng nhân dân
thường giao cho Ủy ban nhân dân soạn thảo dự thảo và trình Hội đồng nhân dân
tại kỳ họp Hội đồng nhân dân. Việc soạn thảo ban hành văn bản như vậy sẽ dẫn
11


đến tình trạng vừa đá bóng vừa thổi còi làm cho việc soạn thảo ban hành văn
bản về việc điều chỉnh, bổ sung giá một số dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh đối
với các cơ sở y tế của Nhà nước thiếu khách quan mà lồng vào đó là ý chí chủ
quan của những nhà quản lý.
Từ ba phương án nêu ở trên, để giải quyết tình huống này tôi đề nghị Sở
Y tế lựa chọn phương án 03 đó là Hội đồng nhân dân ban hành Nghị quyết và


Sở

Y tế 15/7/2014

Nghị thành

dung

phố

Kinh

phí

từ Văn

nguồn chi xây phòng Ủy

quyết về việc Hà Nội

dựng văn bản ban nhân

điều chỉnh, bổ

quy phạm pháp dân thành

sung một số

luật đã được phố

việc

điều Hà Nội

chỉnh, bổ sung

phí

từ Văn

phố kể từ ngày nguồn chi xây phòng Ủy
nhận

được dựng văn bản ban nhân

công

văn quy phạm pháp dân thành
12


một số giá dịch

yêu cầu góp luật đã được phố

vụ khám bệnh,

ý

chữa bệnh đối


Nội

thành phố Hà
Nội.
3

Thẩm định dự Sở Tư pháp Sau 15 ngày Kinh
thảo

Nghị thành

phí

từ Văn

phố kể từ ngày nguồn chi xây phòng Ủy

quyết về việc Hà Nội

nhận

được dựng văn bản ban nhân

điều chỉnh, bổ

công

văn quy phạm pháp dân thành


với các cơ sở

đồng

nhân

y tế của Nhà

dân do Sở Y

nước

tế gửi

thuộc

Hà

thành phố Hà
Nội
4

Hoàn chỉnh dự Sở Y tế Hà Hoàn
thảo

Văn

trong

thời

dịch vụ

Hà

Nội

bệnh,

chữa bệnh đối
với các cơ sở y
13


tế

của

nước

Nhà
thuộc

thành phố Hà
Nội trình Ủy
ban nhân dân
thành phố Hà
Nội kiểm tra
5

Trình dự thảo Ủy


dịch vụ khám

đại

biểu

bệnh,

chữa

Hội đồng

bệnh đối với

nhân dân

các cơ sở y tế

thành phố

giá

của Nhà nước
thuộc

thành

phố Hà Nội tại
kỳ họp thường


điều chỉnh, bổ Hà Nội

dân thành

sung một số

phố

giá
khám

dịch

vụ

bệnh,
14


chữa bệnh đối
với các cơ sở y
tế

của

nước

Nhà
thuộc

lực

một số giá dịch

ngày

vụ khám bệnh,

qua

kể

từ luật đã được phố

thông phê duyệt

Hà

Nội

chữa bệnh đối
với các cơ sở
y tế của Nhà
nước

thuộc

thành phố Hà
Nội
7


dịch

vụ

bệnh,

được quy phạm pháp dân thành
văn luật đã được phố
Nội

đề nghị Sở

chữa bệnh đối

Tư

pháp

với các cơ sở

tiến

hành

y tế của Nhà

góp

nước


định ban hành

kể từ ngày dựng văn bản ban nhân

quy định điều

nhận

chỉnh, bổ sung

công

một số giá dịch

của Sở Y tế phê duyệt

vụ khám bệnh,

đề nghị Sở

chữa bệnh đối

Tư

pháp

với các cơ sở

tiến

Văn

Quyết định ban

phòng Ủy

hành quy định

ban nhân

điều chỉnh, bổ

dân thành

sung một số

phố

giá

Nội

khám

dịch

vụ

Hà



ban nhân

điều chỉnh, bổ thành

phố ký ban hành

dân thành

sung một số Hà

Nội

phố

giá

mặt

Nội

khám

dịch

vụ thay

bệnh, Ủy

Hà

2. Kiến nghị
a) Đối với cơ quan trung ương
Thứ nhất: đề nghị cơ quan trung ương khi tiến hành soạn thảo dự thảo văn
bản mới cần phải rà soát, đối chiếu với các quy định của những văn bản có liên
quan đã ban hành để so sánh và quy định phù hợp với những quy định đã có tại
các văn bản khác để tránh tình trạng khi ban hành văn bản mới sẽ không bị mâu
17


thuẫn, chồng chéo hay trùng lắp, giúp cho cơ quan, tổ chức, cá nhân khi thực
hiện theo văn bản đó được dễ dàng.
Thứ hai: đề nghị cơ quan trung ương khi ban hành văn bản nên quy định
cụ thể để khi văn bản được ban hành có hiệu lực áp dụng được ngay vào trong
thực tiễn mà không cần phải giao trách nhiệm tới cơ quan cấp dưới ban hành văn
bản để triển khai thực hiện.
b) Đối với Thành phố Hà Nội
Thứ nhất: cần phải bố trí thêm một phòng thuộc Hội đồng nhân dân thành
phố Hà Nội giúp Hội đồng nhân dân xây dựng và soạn thảo Nghị quyết khắc
phục tình trạng như hiện nay là dự thảo Nghị quyết của Hội đồng nhân dân lại
do Ủy ban nhân dân xây dựng như vậy sẽ làm cho văn bản khi ban hành chỉ thể
hiện được ý chí chủ quan của nhà quản lý.
Thứ hai: đề nghị Ủy ban nhân dân thành phố yêu cầu thủ trưởng các đơn vị
tại các Sở căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và yêu cầu công tác, khẩn
trương xây dựng đề án thành lập Phòng pháp chế trên cơ sở rà soát chức năng,
nhiệm vụ của từng phòng, ban trong cơ quan để bố trí công việc cho phù hợp
bảo đảm sự liên thông, thống nhất nhịp nhàng trong cơ quan, đơn vị, giúp Ủy
ban nhân dân trong quá trình xây dựng dự thảo các Quyết định được nhanh
chóng và đúng với quy định của pháp luật.

18