Mt s kinh nghim vn dng mụ hỡnh trng tiu hc mi VNEN vo dy hc

Thông tin chung về sáng kiến

1. Tên sáng kiến:
Một số KINH NGHIệM VậN DụNG mô hình tr-ờng tiểu học mới VNEN vào dạy học
2. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Tất cả các phân môn ở tiểu học
3. Thời gian áp dụng sáng kiến:
Từ ngày 20 tháng 8 năm 2014 đến ngày 25 tháng 5 năm 2015
4. Tác giả:
Họ và tên

: Trần Minh Hiên

Năm sinh

: 6-11-1991

Nơi th-ờng trú

: Mỹ Thuận - Mỹ Lộc - Nam Định

Trình độ chuyên môn: Cao đẳng
Chức vụ công tác

: Giáo viên

Nơi làm việc

: Tr-ờng Tiểu học B Minh Thuận


khuyến khích các lớp đăng kí dạy và áp dụng những ưu điểm của phương pháp ở
những môn học khác. Đến năm học 2014 – 2015, cùng với Nghị quyết số 29NQ/TW Hội nghị lần thứ Tám ban chấp hành trung ương Đảng khóa XI về Đổi mới
căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa hiện đại
hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập
quốc tế và Thông tư 30/2014/TT-BGDĐT ngày 28/8/2014 của Bộ trưởng Bộ Giáo
dục và Đào tạo, nhà trường đã chỉ đạo vận dụng phương pháp dạy học theo mô
hình trường học mới VNEN vào dạy học đối với tất cả các lớp, và dạy theo phương
pháp VNEN dựa trên Hướng dẫn học và sách giáo khoa hiện hành. Qua nghiên cứu
và tìm hiểu tôi thấy:
- Ưu điểm của mô hình này đối với học sinh: Đây là mô hình nhà trường tiên
tiến, hiện đại, phù hợp với mục tiêu phát triển và đặc điểm của giáo dục nước ta.
Các phòng học dạy theo mô hình VNEN được bố trí giống như phòng học bộ môn,
thư viện linh động với đồ dùng dạy và học sẵn có để HS tham khảo; góc đồ dùng
học tập, góc cộng đồng, góc trưng bày sản phẩm... Mô hình VNEN thực hiện đổi
mới phương pháp dạy học theo nguyên tắc lấy HS làm trung tâm, học tập mang
tính tương tác và phù hợp với từng cá nhân HS; chuyển việc truyền thụ của GV
Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

-2-


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học

thành việc hướng dẫn HS tự học. Lớp học do HS tự quản và được tổ chức theo các
hình thức như: làm việc theo cặp, làm việc cá nhân và làm việc theo nhóm, trong
đó hình thức học theo nhóm là chủ yếu. Học sinh được học trong môi trường học
tập thân thiện, thoải mái, không bị gò bó, luôn được gần gũi với bạn bè, với thầy
cô, được sự giúp đỡ của bạn học trong lớp, trong nhóm và thầy cô, phù hợp với tâm
sinh lý lứa tuổi các em. Học sinh khá giỏi được phát huy, học sinh còn hạn chế,
chưa mạnh dạn tự tin trong học tập, giao tiếp được học sinh của nhóm và giáo viên

chế, trong giờ học các em không dám nói ra ý tưởng, cách làm của mình. Khi nhà
trường triển khai mô hình lớp học kiểu mới VNEN, tôi đã rất tâm đắc và muốn áp
dụng với lớp học của mình. Tôi quyết định chọn sáng kiến: “Một số kinh nghiệm
vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học” làm đề tài nghiên cứu.
II. MÔ TẢ GIẢI PHÁP
1. Mô tả giải pháp trước khi tạo ra sáng kiến
Mô hình trường học mới khởi nguồn từ Côlômbia từ những năm 1995-2000
để dạy học trong những lớp ghép ở vùng miền núi khó khăn, theo nguyên tắc lấy
học sinh làm trung tâm. Điểm nổi bật của mô hình này là đổi mới các hoạt động sư
phạm, đó là hệ thống tài liệu dạy học, đổi mới phương pháp học, phương pháp giáo
dục HS. Nhận thấy những ưu điểm của mô hình này, lãnh đạo Bộ GD&ĐT đã báo
cáo và đề xuất với Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân về việc nghiên cứu áp dụng
mô hình trường học mới vào Việt Nam.
Trên tinh thần đó, Thứ trưởng Nguyễn Vinh Hiển đã chỉ đạo nghiên cứu, khảo
sát và tổ chức xây dựng tài liệu "Hướng dẫn học tập" các môn Tiếng Việt, Toán, Tự
nhiên xã hội cho HS lớp 2 trên cơ sở giữ nguyên chương trình, nội dung SGK hiện
hành (chỉ thay đổi cách tổ chức lớp học và phương pháp dạy học là dạy cho HS tự
học), các môn học khác vẫn học bình thường. Mô hình trường học mới khi triển
khai thí điểm ở cơ sở đã được các hiệu trưởng, giáo viên và phụ huynh học sinh tán
đồng, ủng hộ. Các em học sinh hào hứng học tập, lớp học vui, học sinh tích cực,
mạnh dạn, tự tin tham gia các hoạt động học tập, các hoạt động giáo dục.
Để mô hình này đạt hiệu quả cao, yêu cầu giáo viên cần có sự thay đổi tư
duy về dạy học trên cơ sở bảo đảm chuẩn kiến thức và kỹ năng của chương trình.
Giáo viên thiết kế bài dạy, tổ chức dạy học phù hợp nhận thức và nhu cầu của từng
Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

-4-


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học

-5-


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học

Các mục nhận xét, đánh giá

Học sinh

%

3

15 %

8

40 %

Học sinh cần phải rèn luyện thêm

6

30 %

Học sinh mạnh dạn tự tin

4

20 %

4. Phụ huynh và cộng đồng phối hợp chặt chẽ với giáo viên giúp đỡ học sinh
một cách thiết thực trong các hoạt động giáo dục; tham gia giám sát việc học tập
của con em mình.
5. Giúp phần hình thành nhân cách, ý thức tập thể cho học sinh.
Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

-6-


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học

* Các hoạt động, công cụ, góc học tập, cách thức tổ chức lớp học và tổ chức dạy
học được thể hiện theo sơ đồ Mô hình VNEN sau:

HDTQ

Sau khi nhà trường triển khai và quyết định áp dụng phương pháp dạy học
VNEN, dựa trên sơ đồ Mô hình VNEN và tình hình thực tế đã vận dụng, tôi thấy để
áp dụng được tốt phương pháp này cần phải thực hiện tốt những mặt sau:
2.1. Xây dựng mô hình tự quản của lớp
Việc tuyên truyền và hướng dẫn học sinh cách học tập theo mô hình VNEN
đã được triển khai ngay từ đầu năm học. Trong quá trình tổ chức lớp học theo mô
hình VNEN, việc thành lập Hội đồng tự quản học sinh và giúp mỗi thành viên
trong Hội đồng tự quản hiểu được nhiệm vụ của mình là hoạt động thu hút được
nhiều học sinh tham gia và sôi nổi nhất trong các lớp. Được sự chỉ đạo của Ban
giám hiệu nhà trường, tôi và các thầy giáo, cô giáo đã hướng dẫn các em tham gia
bầu Hội đồng tự quản của các lớp một cách công bằng, hiệu quả theo các bước như
sau:
Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận



Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

-8-


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học

Bước 4: Tiến hành bầu cử:
a. Bầu lãnh đạo Hội đồng tự quản( chủ tịch, phó chủ tịch) và các trưởng ban:
- Thảo luận đưa ra tiêu chí của lãnh đạo hội đồng tự quản:
Sau khi hoàn thành bước chuẩn bị về tư tưởng cho học sinh, tôi hướng dẫn
các em tự do thảo luận về các tiêu chí của lãnh đạo hội đồng tự quản. Các em đã
thảo luận một cách sôi nổi, hào hứng. Nhiều em đã mạnh dạn nói lên ý kiến của
mình: “Theo tớ Chủ tịch hội đồng tự quản là phải nói to, rõ ràng để điều hành lớp
tốt.” “ Còn theo tớ thì lãnh đạo hội đồng tự quản phải là những bạn học giỏi, có
năng lực, nhanh nhẹn và biết giúp đỡ các bạn khác…” Cuối cùng các em thống
nhất đưa ra được những tiêu chí sau: Lãnh đạo hội đồng tự quản là những bạn có
trình độ học tập tốt, nhanh nhẹn trong mọi công việc, có phẩm chất đạo đức tốt và
luôn thực hiện tốt mọi nhiệm vụ được giao.

Học sinh tham gia thảo luận sôi nổi hào hứng để bầu lãnh đạo HĐTQ
- Tổ chức cho học sinh tự ứng cử.
- Tổ chức cho học sinh giới thiệu ứng cử viên.
- Tổ chức bầu cử lãnh đạo Hội đồng tự quản và các trưởng ban:
Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

-9-




- Chủ tịch và phó chủ tịch cùng các trưởng ban ra mắt trước lớp.
b. Thành lập các ban chuyên trách
Sau khi bầu cử xong, tôi hướng dẫn các ban họp để xây dựng kế hoạch
hoạt động và xây dựng nhiệm vụ của từng ban, cùng với đó xây dựng kế hoạch làm
các công cụ phù hợp cho từng ban, từng hoạt động.
Tiến hành bầu phó ban, thư kí để xây dựng kế hoạch hoạt động , động viên
các bạn tham gia. Các em được đăng kí vào các ban theo nguyện vọng, sở thích của
mình. Sau đó, các em bàn bạc thống nhất được nhiệm vụ và công cụ của ban mình
như sau:
Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

- 11 -


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học

Nhiệm vụ

Tên ban

Công cụ

Theo dõi xem các bạn học tập chuyên cần Góc học tập, góc
chưa? ai tích cực, ai chưa tích cực? nhóm con thư
Ban học tập

viện,

bảng


Ban lao

chăm sóc vườn hoa, phân công các nhóm chăm

động, vệ sinh sóc khu vườn kĩ thuật của lớp. Tuyên truyền
với các bạn và mọi người vứt rác đúng nơi quy
định…
Hàng tuần, hàng tháng, các ban tổ chức họp lên kế hoạch hoạt động cho từng
ban.

Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

- 12 -


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học

=> Có thể nói, quá trình hình thành lập Hội đồng tự quản giúp các em hiểu
được quá trình bầu cử tự do, công bằng và dân chủ, giúp học sinh có thể nảy sinh
đề xuất những ý tưởng mới của chính các em. Thông qua hội đồng này, học sinh tự
giác hơn, mạnh dạn tự tin hơn, phát huy được tinh thần trách nhiệm, sự sáng tạo
trong các nhiệm vụ được giao.
* Một số vấn đề cần lưu ý:
- Đối với chủ tịch và các phó chủ tịch hội đồng tự quản, qua thời gian giao
nhiệm vụ cũng như thực hiện nhiệm vụ, giáo viên cùng các bạn học sinh cần nắm
được năng lực để hướng cho lớp bầu chọn lại cho phù hợp trong suốt năm học.
- Đối với các trưởng ban và các thành viên trong từng ban hoạt động:
Như chúng ta đã biết, khi bầu và thành lập Hội đồng tự quản cũng như các
ban được diễn ra một cách công khai dân chủ, và các thành viên trong Hội đồng tự

mở và mang thái độ góp ý chứ không chê bai như: “Cậu đã tiến bộ rồi, cố lên, tớ sẽ
giúp cậu những chỗ chưa hiểu.” “ Cậu cần cố gắng hơn nữa nhé!”…
2.2 Hướng dẫn học sinh nắm vững 10 bước học tập

Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

- 14 -


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học

2.3. Trang trí mô hình lớp học kiểu mới:
Cùng với đó, tôi tổ chức trang trí lớp học với sự tham mưu và giúp đỡ của
ban giám hiệu nhà trường và đặc biệt là của phụ huynh học sinh. Việc làm đó đã
phát huy sự tham gia tích cực của cộng đồng vào nhà trường. Lớp học được trang
trí các góc như: góc học tập, góc cộng đồng, thư viện, nội quy lớp học, hộp thư
điều em muốn nói và hòm thư lớp 5B, cũng như trang trí lớp học, tạo ra môi trường
giáo dục thân thiện, an toàn. Các bậc phụ huynh nhiệt tình và hào hứng tham gia
cùng các con làm cho lớp học sạch đẹp hơn như: quét vôi ve, khoan, đóng bảng
biểu, tranh ảnh trên tường. Có những phụ huynh khéo tay còn giúp cô trò tôi vẽ và
trang trí bảng biểu, trang trí các góc. Đặc biệt nhiều phụ huynh cảm thấy rất vui
mừng vì con mình được học trong môi trường học tập sạch đẹp, than thiện nên đã
hào hứng tặng cô và trò rất nhiều những chậu cảnh đẹp, làm phong phú thêm góc
môi trường và làm cho lớp học xanh mát, thân thiện hơn.

Một số hình ảnh phụ huynh tham gia trang trí lớp học

Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

- 15 -

đầu sách hay, bổ ích, phục vụ cho việc học tập và giải trí. Góc thư viện được các
em sắp xếp một cách khoa học theo từng loại sách: sách tham khảo, truyện thơ, đố
vui… Hằng ngày, cử các nhóm luân phiên sắp xếp và thống kê, quản lí các đầu
sách. Ngoài hoạt động đọc sách sau mỗi giờ gia chơi, trước, sau mỗi buổi học các
em còn được tham gia các hoạt động “ giới thiệu quyển sách của em” do giáo viên
và ban học tập hướng dẫn. Những hoạt động này giúp các em tự tin hơn, diễn đạt
tốt hơn. Đây là một trong những kĩ năng rất cần thiết cho học sinh sau này.

Góc thư viện
Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

- 17 -


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học

2.3.3. Góc sinh nhật
Với những vật dụng đơn giản như miếng xốp, miếng bìa dưới bàn tay khéo
léo của các em đã tạo nên một góc sinh nhật ngộ nghĩnh, đáng yêu. Các em cắt 12
bông hoa tương ứng với 12 tháng và viết tên những bạn có ngày sinh ở tháng đó
gắn lên bông hoa. Góc sinh nhật do ban đời sống
phụ trách. Đầu mỗi tháng trưởng ban tổ chức họp,
phân công nhiệm vụ và chuẩn bị tổ chức sinh
nhật cho các bạn có sinh nhật trong tháng. Các
em học sinh lớp tôi rất hào hứng tham gia. Buổi
tiệc sinh nhật nho nhỏ với những tiết mục văn
nghệ, những trò chơi hào hứng vui nhộn, những
món quà nhỏ bé và ý nghĩa:các bút chì hay một
bức tranh do các em tự vẽ và trang trí… Ngoài ra,
tôi còn hướng dẫn các em sử dụng các công cụ

Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

- 19 -


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học

2.3.5. Hòm thư lớp 5B
Từ những tấm bìa, những tờ giấy, các em gấp những phong bì thư rồi trang
trí những hình vẽ ngộ nghĩnh để làm hòm thư lớp. Mỗi buổi học, những mẩu giấy
chứa bao tình cảm yêu thương, những lá thư với những dòng chữ còn hơi nghuệch
ngoạc nhưng chất chứa bao tình cảm sâu lắng, rồi cả những hình vẽ ngộ nghĩnh
đáng yêu các em gửi cho nhau được đặt trong từng bì thư của bạn.

HßM TH¦ LíP 5B

Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

- 20 -


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học

2.3.6. Góc môi trường
Góc môi trường được các em mang
những chậy cây đến trồng. Ngoài ra, góc
môi trường còn có sự đóng góp của các
bậc phụ huynh và nhà trường làm cho
lớp học xanh mát, thân thiện hơn.
Các em còn mang những cây dây leo


Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

- 22 -


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học

Một số hình ảnh học sinh tham gia trang trí không gian lớp học
2.4. Tổ chức sắp xếp bàn ghế sao cho thuận lợi trong việc hoạt động nhóm.
Vấn đề sắp sếp lại chỗ ngồi để thuận tiện cho việc dạy học theo nhóm và tận
dụng được không gian phòng học để tổ chức trò chơi trong tiết học, quả là một vấn
đề được nhiều giáo viên quan tâm và cũng là chủ đề gây nên nhiều tranh luận nhất
trong nhiều trường học hiện nay.
Tôi xin đưa ra hai mô hình để so sánh về việc này và để các bạn đồng nghiệp
lựa chọn.
Mô hình 1: Theo cách sắp xếp truyền thống.

B
ả
n
g

Giáo viên: Trần Minh Hiên – Trường Tiểu học B Minh Thuận

- 23 -


Một số kinh nghiệm vận dụng mô hình trường tiểu học mới VNEN vào dạy học