Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
MỤC LỤC
PHẦN MỞ ĐẦU .............................................................................................. 1
1.Lý do chọn đề tài ............................................................................................ 9
2.Mục đích nghiên cứu .................................................................................... 11
3.Khách thể và đối tượng nghiên cứu ............................................................. 11
4. Phạm vi nghiên cứu của đề tài .................................................................... 12
5. Giả thuyết khoa học .................................................................................... 12
6. Nhiệm vụ nghiên cứu .................................................................................. 12
7. Phương pháp nghiên cứu............................................................................. 13
8. Những đóng góp mới của đề tài .................................................................. 14
9. Kế hoạch nghiên cứu và tổ chức nghiên cứu .............................................. 14
CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN HOẠT ĐỘNG RÈN LUYỆN NGHIỆP
VỤ SƢ PHẠM CỦA SINH VIÊN CHUYÊN NGÀNH GIÁO DỤC THỂ
CHẤT TRƢỜNG CAO ĐẲNG SƢ PHẠM HÀ TÂY ............................... 15
1.1 Tổng quan vấn đề nghiên cứu ................................................................... 15
1.1.1. Những công trình nghiên cứu trong nước ............................................. 16
1.1.2 Những công trình nghiên cứu ở nước ngoài .......................................... 17
1.2 Hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm trong quá trình đào tạo giáo viên
ở các trường Cao đẳng Sư phạm ..................................................................... 19
1.2.1 Khái niệm nghiệp vụ sư phạm .............................................................. 19
1.2.2 Vai trò của hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm trong quá trình đào
tạo giáo viên ở các trường sư phạm ................................................................ 20
1.2.3 Nội dung của hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm......................... 23
1.2.3.1 Giao tiếp sư phạm ............................................................................... 23
1.2.3.2 Trình bày bảng .................................................................................... 24
1.2.3.3 Diễn đạt bằng lời ................................................................................. 25
1.2.3.4 Xử lý tình huống sư phạm .................................................................. 26
1.3.3.4 Đảm bảo hiệu quả của chương trình .................................................. 44
1.3.3.5 Đảm bảo tính sư phạm của chương trình ............................................ 45
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
1.3.4 Các bước xây dựng chương trình dạy học ............................................ 46
1.4 Đặc trưng rèn luyện nghiệp vụ sư phạm trong đào tạo giáo viên Thể dục
thể thao ............................................................................................................ 49
CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG RÈN LUYỆN NGHIỆP VỤ
SƢ PHẠM CỦA SINH VIÊN CHUYÊN NGÀNH GIÁO DỤC THỂ
CHẤT TRƢỜNG CAO ĐẲNG SƢ PHẠM HÀ TÂY ............................... 50
2.1 Thực trạng các yếu tố liên quan đảm bảo chất lượng đào tạo giáo viên Thể
dục của trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây ..................................................... 51
2.1.1 Khái quát về trường cao đẳng sư phạm Hà Tây..................................... 51
2.1.2 Đội ngũ giảng viên Thể dục khoa Giáo dục Thể chất – Nhạc – Họa
trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây .................................................................. 52
2.1.3 Cơ sở vật chất phục vụ đào tạo chuyên ngành Giáo dục thể chất Khoa
Giáo dục thể chất – Nhạc – Họa trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây .............. 53
2.2. Thực trạng kết quả rèn luyện nghiệp vụ sư phạm của sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây ....................... 55
2.3 Thực trạng hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm của sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây với các nội dung
rèn luyện nghiệp vụ sư phạm .......................................................................... 58
2.3.1. Trình độ thể thao của sinh viên trước khi nhập trường......................... 58
2.3.2 Động cơ nghề nghiệp của sinh viên. ...................................................... 59
2.3.3 Nhận thức của sinh viên khoa Giáo dục thể chất đối với hoạt động rèn
luyện nghiệp vụ sư phạm ................................................................................ 59
2.3.3.1 Nhận thức của sinh viên về tầm quan trọng của hoạt động rèn luyện
3.1.3 Đảm bảo tính khoa học, cập nhật và khả thi ......................................... 80
3.1.4 Đảm bảo hiệu quả của chương trình ..................................................... 80
3.1.5 Đảm bảo tính sư phạm của chương trình .............................................. 80
3.2 Xây dựng chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên
chuyên ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây.............. 81
3.2.1 Chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên ngành
Giáo dục thể chất năm thứ 2 ........................................................................... 87
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
3.2.2 Chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên ngành
Giáo dục thể chất năm thứ 3 ........................................................................... 90
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ..................................................................... 93
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
DANH MỤC BẢNG SỐ LIỆU
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
Bảng 2.1: Đội ngũ giảng viên Thể dục khoa Giáo dục thể chất – Nhạc – Họa
trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây .................................................................. 45
Bảng 2.2: Cơ sở vật chất phục vụ đào tạo chuyên ngành Giáo dục thể chất khoa
Giáo dục thể chất – Nhạc – Họa trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây .................. 46
Bảng 2.3 Kết quả rèn luyện nghiệp vụ sư phạm K28; K29 chuyên ngành Giáo
dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây .............................................. 55
Bảng 2.16 Những hạn chế trong chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư
phạm của sinh viên chuyên ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư
phạm Hà Tây ........................................................................................ 76
Bảng 3.1 Kết quả phỏng vấn lựa chọn các biện pháp cải tiến chương trình rèn
luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên ngành giáo dục thể chất ......... 84
Bảng 3.2 Kết quả phỏng vấn lựa chọn các nội dung trong chương trình rèn
luyện nghiệp vụ sư phạm cho từng năm học .................................................. 85
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
DANH MỤC BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 2.1 Nhận thức về tầm quan trọng của sinh viên về tầm quan trọng
từng nội dung hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm .................................. 62
Biểu đồ 2.2 Thái độ của sinh viên đối với từng nội dung rèn luyện nghiệp vụ
sư phạm ........................................................................................................... 68
Biểu đồ 2.3 Thực trạng rèn luyện nghiệp vụ sư phạm của sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây .......................... 74
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
PHẦN MỞ ĐẦU
1.Lý do chọn đề tài
Trong những năm qua, công tác đào tạo giáo viên ở các trường sư phạm
đã tạo ra được một đội ngũ đông đảo tới hàng vạn giáo viên họ đã đóng góp
công sức to lớn vào sự nghiệp phát triển giáo dục ở nước ta. Trước yêu cầu
trong quá trình đào tạo giáo viên nói chung và giáo viên Thể dục nói riêng
Rèn luyện nghiệp vụ sư phạm là quá trình thực tế hóa hoạt động đào tạo của
các nhà trường sư phạm, tạo điều kiện để sinh viên sớm được làm quen với
yêu cầu của nhà trường phổ thông, được thực hành kiến thức và kỹ năng đã
thu nhận trong quá trình học tập. Bên cạnh đó, thông qua hoạt động rèn luyện
nghiệp vụ sư phạm, giáo viên và nhà trường trang bị cho sinh viên năng lực
chuẩn đoán nhu cầu và đặc điểm của đối tượng giáo dục: năng lực thiết kế kế
hoạch dạy học; năng lực tổ chức thực hiện kế hoạch dạy học; năng lực giám
sát và đánh giá hoạt động dạy học; năng lực giải quyết những vấn đề nảy sinh.
Rèn luyện nghiệp vụ sư phạm giúp cho sinh viên có điều kiện vận dụng, kiểm
nghiệm lại những kiến thức đã được tích lũy trong nhà trường sư phạm vào
thực tế giáo dục, rút ngắn được khoảng cách giữa lý thuyết và thực hành từ đó
nâng cao năng lực sư phạm cho sinh viên. Qua quá trình rèn luyện nghiệp vụ
sư phạm giúp các em sinh viên hình thành nên động cơ nghề nghiệp, tình cảm
nghề nghiệp, gắn bó với nghề…đồng thời sẽ có những phương hướng phấn
đấu riêng cho bản thân mình trong tương lai.
Với sự thay đổi nhanh chóng những yêu cầu của các trường phổ thông
với sản phẩm giáo dục ở các trường sư phạm đòi hỏi các trường sư phạm phải
thường xuyên cải tiến nội dung, chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm
đáp ứng những yêu cầu thực tiễn đặt ra ở trường phổ thông.
Những năm qua hoạt động cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư
phạm cho sinh viên chuyên ngành giáo dục thể chất ở trường cao đẳng sư
phạm Hà Tây diễn ra còn chậm, chưa đáp ứng được những yêu cầu của thực
tiễn. Các em sinh viên còn gặp nhiều khó khăn, bỡ ngỡ khi xuống trường phổ
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
thông qua đó cho thấy hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm ở trường Cao
Hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm của sinh viên chuyên ngành
Giáo dục thể chất trường cao đẳng sư phạm Hà Tây.
3.2 Đối tượng nghiên cứu:
Chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm của sinh viên chuyên ngành
Giáo dục thể chất trường cao đẳng sư phạm Hà Tây.
4. Phạm vi nghiên cứu của đề tài
Đề tài nghiên cứu thực trạng hoạt động RLNVSP, thực trạng chương
trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm của sinh viên chuyên ngành Giáo dục thể
chất trường cao đẳng sư phạm Hà Tây – Xuân Mai – Hà Nội
Qua nghiên cứu thực trạng đề tài đề xuất một số biện pháp cải tiến
chương trình RLNVSP cho sinh viên chuyên ngành GDTC năm thứ 2 và năm
thứ 3 trường CĐSP Hà Tây.
Đề tài sử dụng kết quả rèn luyện nghiệp vụ sư phạm của sinh viên
chuyên ngành GDTC trường CĐSP Hà Tây đã tốt nghiệp trong 2 năm gần
đây là khóa K28; K29 và nghiên cứu sinh viên 2 khóa đang học tập tại trường
là sinh viên năm thứ 2 (K31); sinh viên năm thứ 3(K30) chuyên ngành GDTC
trường CĐSP Hà Tây
5. Giả thuyết khoa học
Có nhiều yếu tố ảnh hưởng tới kết quả rèn luyện nghiệp vụ sư phạm, nếu
hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm được thực hiện theo một chương trình
phù hợp giữa mục đích, nội dung và kế hoạch đào tạo trong từng năm học
đảm bảo phù hợp với trình độ của sinh viên qua từng giai đoạn thì sẽ nâng cao
được hiệu quả của hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm.
6. Nhiệm vụ nghiên cứu
Để thực hiện mục tiêu của đề tài cần giải quyết những nhiệm vụ sau:
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
Phỏng vấn lấy ý kiến các chuyên gia về tính khả thi của các nội dung,
biện pháp dự kiến trong xây dựng cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ
sư phạm.
Phỏng vấn các cán bộ quản lý, giảng viên giàu kinh nghiệm về những
biện pháp cải tiến nâng cao hiệu quả hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm.
Kết quả phỏng vấn là những đánh giá chính xác về những ưu điểm, hạn chế
của chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm hiện hành từ đó làm căn cứ để đề
xuất các biện pháp cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh
viên chuyên ngành GDTC trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây góp phần nâng cao
hiệu quả hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên.
7.4 Phương pháp toán học thống kê
Phương pháp này sử dụng để xử lý các số liệu thu thập trong thực
nghiệm sư phạm, trong phân tích, đánh giá những thông tin cần tìm hiểu.
8. Những đóng góp mới của đề tài
Đánh giá được thực trạng hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm của
sinh viên chuyên ngành giáo dục thể chất trường cao đẳng sư phạm Hà Tây.
Đề xuất cải tiến chương trình trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho
sinh viên chuyên ngành giáo dục thể chất trường cao đẳng sư phạm Hà Tây
phù hợp với thực tiễn và yêu cầu ở các trường phổ thông THCS.
9. Kế hoạch nghiên cứu và tổ chức nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu được chia làm 4 giai đoạn
* Giai đoạn 1: Từ tháng 8 năm 2010 đến tháng 11 năm 2010
Lựa chọn đề tài, phân tích và tổng hợp tài liệu, viết đề cương nghiên cứu
và bảo vệ đề cương
* Giai đoạn 2: Từ tháng 11 năm 2010 đến tháng 2 năm 2011
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
liệu hướng dẫn sinh viên hệ đào tạo này thực hành giảng dạy.
Từ khi Bộ Đại học và Trung học chuyên nghiệp (nay là Bộ Giáo dục và
Đào tạo) phát triển rộng rãi chủ trương đổi mới quy trình đào tạo, trong đó có
vấn đề rèn luyện nghiệp vụ sư phạm, các hoạt động thực hành, thực tập mới
được chú ý nhiều hơn. Một số trường đã coi trọng công tác thực hành, thực
tập sư phạm và cho đó là “đòn bẩy” chất lượng đào tạo.
Vấn đề “Thực tập sư phạm -1991” của tác giả Nguyễn Đình Chỉnh [10].
Trong tài liệu này, tác giả đã giải quyết các vấn đề cơ bản về tổ chức thực tập
sư phạm. Tác giả đã đề cập đến nhiều vấn đề cơ bản trong việc tổ chức thực
tập sư phạm, song những vấn đề trên chủ yếu cũng chỉ mới đưa ra những vấn
đề bao quát mang tính lý luận chưa đi vào giải quyết những mặt cần thiết
trong việc thực tập sư phạm và những nội dung cần phải rèn luyện để chuẩn
bị cho công tác thực tập sư phạm.
Năm 1995, luận án “Xây dựng quy trình luyện tập kỹ năng giảng dạy
cơ bản trong các hình thức thực hành, thực tập sư phạm” của tác giả Trần
Anh Tuấn [66], với số liệu điều tra rất nhiều sinh viên ở nhiều khoa, chuyên
ngành khác nhau và trên một số đông giáo viên hướng dẫn thực tập sư phạm ở
các trường sư phạm và các trường phổ thông. Đề tài đã đưa ra một quy trình
rèn luyện các kỹ năng dạy học cơ bản thông qua hoạt động thực tập sư phạm.
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
Năm 1993, luận văn “Tìm hiểu việc bồi dưỡng kỹ năng dạy học cho
sinh viên Đại học Sư phạm qua thực tập tốt nghiệp” của Nguyễn Thị Thúy
[70] là công trình nghiên cứu vấn đề rèn luyện kỹ năng dạy học của sinh viên
Đại học sư phạm Hà Nội thông qua thực tập sư phạm. Coi đây là một hình
thức quan trọng để rèn luyện nghiệp vụ sư phạm nói chung, kỹ năng dạy học
nói riêng cho sinh viên sư phạm.
Cudơmia, O.A. Apdullina, N.A. Bônđưrép… Nhưng chưa có thể coi vấn đề
nghiên cứu về công tác tổ chức hoạt động rèn luyện tay nghề cho sinh viên là
đã hoàn thiện. Viện sĩ N.I Bônđưrép nhận xét: “Nghề chuyên môn của người
thầy giáo, nghiệp vụ của người thầy giáo còn được nghiên cứu quá ít”.
Vào những năm đầu 70 của thế kỷ XX ở Liên Xô, hàng loạt các công
trình nghiên cứu vấn đề nâng cao chất lượng đào tạo đội ngũ giáo viên được
công bố. Các công trình này đề cập đến phẩm chất, năng lực sư phạm và vai
trò của nó đối với hoạt động giảng dạy và giáo dục của người thầy. Vấn đề kỹ
năng sư phạm nói chung, kỹ năng dạy học và kỹ năng giáo dục nói riêng cũng
được đề cập tới
Tác giả N.I Bônđưrép trong cuốn: “Chuẩn bị cho sinh viên làm công tác
giáo dục ở trường phổ thông” đã nhấn mạnh vai trò kỹ năng sư phạm đối với
nghề thầy giáo và khẳng định kỹ năng sư phạm được hình thành và củng cố
trong hoạt động thực tiễn của người thầy giáo.
Công trình nghiên cứu của O.A Apdullina về “Kỹ năng sư phạm về nội
dung và cấu trúc thực hành sư phạm ở các trường đại học sư phạm trong giai
đoạn hiện nay”. (Trong cuốn những vấn đề đào tạo giáo viên đại học đại
cương cho các giáo viên tương lai do A.I Piscunop chủ biên). Đã đưa ra nhiều
lý luận khoa học có giá trị sâu sắc.
Ở các nước phương Tây, qua một số tài liệu đã có ở nước ta hiện nay đã
đề cập nhiều tới vấn đề kỹ năng và kỹ năng dạy học, cách tiến hành, huấn
luyện các kỹ năng thực hành giảng dạy cho sinh viên ở các trường sư phạm.
Điển hình là cuốn “ Begining teaching” của Barry. K và King. L [6] và “The
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
process of learning” của Bigss.J.B và Tellfer. R [7] đang được sử dụng như là
các giáo trình thực hành lý luận dạy học trong việc đào tạo giáo viên nói
dục của người giáo viên trong hoạt động nghề nghiệp của họ.
Rèn luyện NVSP là hoạt động cơ bản trong quá trình đào tạo người giáo
viên. Nó có ý nghĩa quyết định trong việc hình thành phẩm chất và năng lực
nghề nghiệp của người sinh viên. Trường sư phạm là trường dạy nghề, là nơi
rèn luyện những kỹ năng nghề nghiệp cơ bản cho sinh viên. Rèn luyện NVSP
là nhiệm vụ thường xuyên của nhà trường sư phạm, mọi hoạt động của nhà
trường đều nhằm mục đích nâng cao nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên.
1.2.2 Vai trò của hoạt động rèn luyện nghiệp vụ sư phạm trong quá trình
đào tạo giáo viên ở các trường sư phạm
Trong suốt thời gian đào tạo tại trường CĐSP, sinh viên phải thực hiện
nhiều hoạt động khác nhau. Mỗi hoạt động đó có vị trí, vai trò nhất định trong
quá trình đào tạo của nhà trường, trong đó hoạt động RLNVSPTX có vị trí,
vai trò rất quan trọng đối với sinh viên.
Trường CĐSP có chức năng “dạy chữ, dạy nghề, dạy người”. Như vậy
đào tạo nghề là một trong ba chức năng không thể thiếu nhằm khẳng định sự
tồn tại của trường CĐSP. Trong những năm qua, thực hiện đào tạo giáo viên
hệ THCS, các trường CĐSP đã đạt nhiều thành tích đáng kể về nhiều mặt
trong đó có lĩnh vực đào tạo tay nghề. Qua việc tổ chức học tập, nghiên cứu
học phần RLNVSP, các trường CĐSP đã trang bị cho sinh viên những hiểu
biết sâu sắc về quan điểm, đường lối của Đảng và Nhà nước trong lĩnh vực
chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội nhất là với lĩnh vực giáo dục đào tạo giúp
sinh viên nắm vững sự đổi mới về chương trình, nội dung, phương pháp giáo
dục phổ thông, cao đẳng, đại học, phương pháp tổ chức quá trình dạy học,
giáo dục học sinh, nắm được phương pháp giải quyết các tình huống xảy ra
trong hoạt động sư phạm, bước đầu làm quen với công tác nghiên cứu khoa
học giáo dục… Tất cả những việc làm đó giúp nâng cao tay nghề cho sinh
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
trường CĐSP. RLNVSPTX là một hoạt động được các trường sư phạm
quan tâm, tạo điều kiện về thời gian, có sự hướng dẫn của giảng viên và sự
đóng góp ý kiến của tập thế giáo sinh với những nội dung, yêu cầu cụ thể,
phù hợp. Chính vì vậy nếu biết tận dụng cơ hội này sinh viên có bước
trưởng thành rõ rệt về tay nghề.
RLNVSP là cầu nối giữa lý luận đào tạo nghề làm thầy với thực tiễn giáo
dục phổ thông. Tổ chức, quản lý tốt việc rèn luyện nghiệp vụ phạm thường
xuyên sẽ góp phần quan trọng trong việc biến các mục tiêu giáo dục thành
hiện thực. Sự hình thành và phát triển tay nghề của giáo sinh không chỉ giới
hạn trong thời gian đào tạo ở trường CĐSP mà đã có tiền đề ngay từ khi giáo
sinh còn học ở trường phổ thông. Hơn nữa sau khi tốt nghiệp CĐSP, tay nghề
của sinh viên sẽ được tiếp tục phát triển mạnh mẽ, vì khi đó họ đã đứng vào vị
trí người thầy. Như vậy xét về mặt lý luận, sự hình thành và phát triển tay
nghề của sinh viên có thể chia làm ba giai đoạn: trước khi vào trường CĐSP,
trong thời gian đào tạo ở trường và sau khi ra trường. Trong đó giai đoạn thứ
nhất có ý nghĩa tiền đề, giai đoạn thứ hai giữ vị trí quyết định và giai đoạn thứ
ba có tính chất củng cố, phát triển.
Cùng với các học phần khác, RLNVSP đã làm cho hệ thống chương
trình đào tạo giáo viên THCS hệ CĐSP trở lên hoàn chỉnh, toàn diện hơn so
với chương trình trước đây. Trong những năm qua, chương trình đào tạo của
các trường CĐSP còn nặng về lý luận, chưa coi trọng đúng mức phần thực
hành. Chính vì vậy học phần RLNVSPTX đưa vào giảng dạy nhằm khác phục
những thiếu sót trước đây về mặt đào tạo nghề.
Nội dung RLNVSP làm cho quy trình đào tạo nghề của trường CĐSP trở
nên tường minh, rõ ràng và có khả năng thực thi. Bởi vì, nội dung chương
trình, giáo trình RLNVSP được sắp xếp một cách phù hợp với logic của
Rèn luyện nghiệp vụ sư phạm được thực hiện tập trung nhất vào trong
chuyên đề “giao tiếp sư phạm”, trong đó phần lý thuyết (lý luận cơ bản về
giao tiếp sư phạm) và phần thực hành (Rrèn luyện về kỹ năng giao tiếp).
Rèn luyện kỹ năng giao tiếp sư phạm được tiến hành bằng cách cho sinh
viên tiếp xúc với các tình huống và lựa chọn phương án để giải quyết tốt nhất
Đề tài: Cải tiến chương trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho sinh viên chuyên
ngành Giáo dục thể chất trường Cao đẳng sư phạm Hà Tây
hoặc giáo viên hướng dẫn sinh viên tiến hành trắc nghiệm để tự đánh giá về
giao tiếp sư phạm của bản thân.
Khi rèn luyện và sử dụng các phương tiện trong giao tiếp sư phạm sinh
viên được chuẩn bị để tiến hành hoặc theo dõi bạn mình sử dụng phương tiện
ngôn ngữ, phương tiện phi ngôn ngữ hay trang phục …để đánh giá về kỹ năng
giao tiếp theo những tiêu chuẩn nhất định.
Rèn luyện kỹ năng giao tiếp sư phạm sinh viên được rèn luyện từng
bước từ kỹ năng định hướng, kỹ năng nhận biết về dấu hiệu bên ngoài, kỹ
năng điều chỉnh, điều khiển bản thân qua tiếp xúc với các bài tập miêu tả chân
dung học sinh, bài tập nhận biết thông tin qua dấu hiệu bề ngoài hoặc lựa
chọn những phương án tự điều chỉnh thích hợp với các bài tập tình huống.
Mọi tình huống đều phải có sự hướng dẫn của giáo viên, phải có sự chuẩn bị
tích cực từ phía người học. Kỹ năng giao tiếp sư phạm có thế được hình thành
từ nhiều con đường nhưng rèn luyện trong môi trường sư phạm thì qua nghiệp
vụ sư phạm, thực hành, thực tập giảng dạy, làm chủ nhiệm lớp hoặc tiếp xúc
với học sinh là chủ yếu nhất.
Kỹ năng giao tiếp sư phạm có vị trí đặc biệt quan trọng trong đào tạo
giáo viên Thể dục. Đặc thù trong giảng dạy Thể dục là các môn thực hành, sự
tương tác giữa giáo viên với học sinh trong một giờ học, một buổi học rất lớn.
Vì vậy, trong đào tạo giáo viên Thể dục ở các trường Cao đẳng, Đại học cần
điều kiện hơn do các em ít được thực hành hoạt động viết bảng trong các giờ
học trên lớp, các giờ tự học của bản thân.
1.2.3.3 Diễn đạt bằng lời
Diễn đạt bằng lời là kỹ năng của người giáo viên sử dụng lời nói của
mình để truyền đạt những nội dung giúp học sinh lĩnh hội những tri thức, tư
tưởng, tình cảm…từ đó người học nảy sinh những quá trình, trạng thái tâm lý
nhất định và những thuộc tính nhân cách được hình thành. Người giáo viên có
kỹ năng diễn đạt tốt sẽ giúp cho học sinh dễ dàng “mã hóa” tri thức trong đầu
ra bên ngoài, giúp học sinh lĩnh hội tri thức đó một cách nhanh chóng hơn.
Copyright: Tài liệu đại học ©