I.
TÍNH CẤP THIẾT:
1. Lý do chọn đề tài:
Với lợi thế là trung tâm kinh tế, văn hóa, chính trị, … của cả nước, là đầu
mối giao thông lớn, nối liền với các tỉnh trong vùng và là cửa ngõ quốc tế của
khu vực, trong những năm qua, ngành du lịch Thành phố Hồ Chí Minh đã nỗ lực
phát triển không ngừng, thể hiện qua việc luôn giữ vị trí đứng đầu cả nước.
Hệ thống cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ khách du lịch giữ vai trò quan
trọng trong việc phát triển du lịch, trong đó phải kể đến đầu tiên là hệ thống cơ
sở lưu trú du lịch. Việc nâng cao chất lượng các cơ sở lưu trú, tạo điều kiện
thuận lợi về nơi ăn, nghỉ, đi kèm với các dịch vụ tiện ích, đáp ứng nhu cầu của
du khách sẽ góp phần quảng bá, giới thiệu với du khách về tiềm năng du lịch,
nét đẹp văn hoá truyền thống của địa phương.
Trong quá trình hội nhập, ngành Khách sạn Việt Nam nói chung và Thành
phố Hồ Chí Minh nói riêng đang từng bước phát triển vững vàng, có khả năng
cạnh tranh với các điểm đến khác trong khu vực, đồng thời là một trong những
nhân tố đóng góp tích cực vào việc tổ chức thành công các sự kiện mang tầm
quốc tế.
Tại Thành phố Hồ Chí Minh, lĩnh vực kinh doanh lưu trú du lịch đã và
đang thu hút nguồn vốn đầu tư từ tất cả các thành phần kinh tế. Mặc dù đóng
góp khá lớn vào kết quả kinh doanh chung của ngành du lịch, sự phát triển của
hệ thống cơ sở lưu trú du lịch cần phải được định hướng phù hợp với đặc điểm
tình hình kinh tế từng giai đoạn.
Công tác quản lý nhà nước về cơ sở lưu trú du lịch trong những năm qua
ngày càng được tăng cường trên phạm vi cả nước, trong đó có thành phố Hồ Chí
1
2. Mục đích chọn đề tài:
− Đảm bảo về chất lượng đối với tất cả các loại, hạng cơ sở lưu trú đáp ứng
được nhu cầu của du khách tới thành phố. Góp phần tích cực vào việc
nâng cao chất lượng sản phẩm du lịch thành phố.
− Trong quá trình phát triển không để xảy ra tình trạng dư thừa phòng gây
lãng phí tiền đầu tư của xã hội, làm giảm hiệu quả kinh doanh thậm chí
thua lỗ, phá sản của các nhà đầu tư.
− Trên cơ sở đó, các cơ sở lưu trú luôn đạt được công suất sử dụng phòng
tối ưu nhất, hiệu quả kinh doanh cao. Lợi ích của các nhà đầu tư cũng như
của du khách đều được bảo vệ. Tránh được những tác động tiêu cực về
mặt an ninh trật tự xã hội cũng như môi trường văn hóa mà hoạt động du
lịch gây ra cho xã hội.
− Định hướng cho nhà đầu tư kinh doanh cơ sở lưu trú du lịch.
II.
TÌNH HUỐNG:
1. Mô tả tình huống:
Lúc 08 giờ 00 phút ngày 24 tháng 7 năm 2015, Tổ thẩm định gồm: Phòng
Khách sạn - đại diện Sở Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh và Phòng Văn hóa,
Thông tin Quận 1 thực hiện công tác thẩm định, phân loại xếp hạng đối với
khách sạn Nam Sơn, địa chỉ A67 Nguyễn Trãi, phường Nguyễn Cư Trinh, quận
1, do ông Chu Văn Nam làm chủ theo đơn đề nghị phân loại, xếp hạng. Khách
sạn hoạt động theo giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh số 0309722441 do Sở
3
Kế hoạch và Đầu tư Thành phố Hồ Chí Minh cấp ngày 12 tháng 01 năm 2010,
ngành, nghề kinh doanh: khách sạn. Qua thẩm định thực tế, Tổ thẩm định đưa ra
lưu trú tại thành phố, chịu trách nhiệm thụ lý hồ sơ của khách sạn Nam Sơn do
ông Chu Văn Nam làm chủ, phân tích xem xét giải quyết các tình tiết thuộc
phạm vi thẩm quyền của Sở Du lịch thành phố nhằm tham mưu cho Ban Giám
đốc Sở giải quyết vụ việc sao cho doanh nghiệp có thể kinh doanh đúng theo
Luật nhưng vẫn đảm bảo hợp tình, hợp lý, bao gồm:
a) Nội dung đề nghị trong đơn của ông Chu Văn Nam là đúng hay sai?
b) Phương hướng giải quyết vụ việc?
III.
PHƯƠNG ÁN GIẢI QUYẾT:
1. Cơ sở pháp lý:
- Luật Du lịch số 44/2005/QH11 ngày 14 tháng 06 năm 2005. Có hiệu lực từ
ngày 01/01/2006.
- Nghị định số 92/2007/NĐ-CP ngày 01 tháng 6 năm 2007 của Chính phủ
quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Du lịch. Có hiệu lực từ ngày
14/7/2007.
- Thông tư số 88/2008/TT-BVHTTDL ngày 30 tháng 12 năm 2008 của Bộ
trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch hướng dẫn thực hiện Nghị định số
92/2007/NĐ-CP ngày 01/06/2007 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành
5
một số điều của Luật Du lịch về lưu trú du lịch. Có hiệu lực từ ngày
30/01/2009.
2. Các phương án để giải quyết:
a) PHƯƠNG ÁN 1:
− Căn cứ Luật Du lịch số 44/2005/QH11 ngày 14 tháng 6 năm 2005,
Mục 4, Điều số 64, khoản 2a, về Điều kiện kinh doanh lưu trú du lịch:
“Đối với khách sạn, làng du lịch phải bảo đảm yêu cầu tối thiểu về xây
Nhằm tăng cường công tác quản lý chất lượng cơ sở lưu trú du lịch, đảm
bảo chất lượng phục vụ cho du khách, Phòng Khách sạn đề xuất với Ban Giám
đốc Sở có công văn trả lời, yêu cầu doanh nghiệp nghiêm túc thực hiện theo nội
dung công văn khuyến cáo Tổ thẩm định đã gửi doanh nghiệp ngày 31 tháng 7
năm 2015.
Nếu quá 90 ngày làm việc doanh nghiệp vẫn chưa khắc phục thì sẽ chuyển
hồ sơ sang Thanh tra Sở để xử lý theo quy định, đồng thời thông báo với Ủy ban
nhân dân Quận 1 để theo dõi để xử lý.
Với cách giải quyết này, có nhận xét sau:
Ưu điểm:
− Thể hiện tính nghiêm minh của pháp luật.
− Đây là bài học kinh nghiệm cho doanh nghiệp khi tham gia kinh
doanh cần phải tìm hiểu pháp luật để thực hiện việc kinh doanh theo đúng luật.
− Hạn chế, giảm số lượng các khách sạn không đảm bảo tiêu chuẩn tiếp
tục kinh doanh, gây ảnh hưởng đến hình ảnh và chất lượng du lịch của Thành
phố.
7
Khuyết điểm:
− Cách xử lý này còn quá cứng nhắc, chưa phù hợp khả năng khắc
phục của người dân trong khi vốn kinh doanh của họ thấp, họ chỉ là những người
mở khách sạn kiếm kế sinh nhai hàng ngày.
− Khiến người dân cảm thấy e ngại khi làm việc với cơ quan Nhà nước,
dẫn đến hậu quả doanh nghiệp sẽ tìm cách tránh né việc thực hiện theo luật.
Ở tình huống này, việc tổ thẩm định ra công văn khuyến cáo với trường
hợp khách sạn Nam Sơn là đúng luật pháp. Việc ông Sơn có đơn đề nghị không
phân loại, xếp hạng do thiếu kinh phí và đưa ra dẫn chứng các doanh nghiệp
khác trên địa bàn không đăng ký thẩm định mà vẫn hoạt động, là không có cơ sở
và không phù hợp với Luật Du lịch.
Tuy nhiên, sau khi xem xét hồ sơ, đánh giá mặt khó khăn của doanh
nghiệp, xét việc kinh doanh của khách sạn chỉ mang tính chất gia đình, quy mô
nhỏ, Phòng Khách sạn đề xuất với Ban Giám đốc Sở xem xét, tạo điều kiện cho
doanh nghiệp được miễn đầu tư, nâng cấp, không phân loại, xếp hạng.
Với cách giải quyết này, có nhận xét sau:
Ưu điểm:
− Bảo vệ quyền và lợi ích của ông Chu Văn Nam chỉ về mặt vật chất
(miễn đầu tư).
− Thể hiện tính nhân đạo.
Khuyết điểm:
− Sự đồng thuận với đề nghị của ông Chu Văn Nam làm giảm uy tín
của cơ quan hành chính trực tiếp thụ lý, bên cạnh đó còn tạo luồng sóng các
9
doanh nghiệp trong địa bàn (hoặc có thể nguy hiểm hơn là cả Thành phố) không
quan tâm đầu tư, nâng cấp.
− Gây ảnh hưởng đến chất lượng phục vụ du lịch của Thành phố.
c) PHƯƠNG ÁN 3:
− Căn cứ Luật Du lịch số 44/2005/QH11 ngày 14 tháng 6 năm 2005,
khác trên địa bàn không đăng ký thẩm định mà vẫn hoạt động là không có cơ sở
và không phù hợp với Luật Du lịch.
Tuy nhiên, qua xem xét trường hợp của doanh nghiệp, Phòng Khách sạn
đề xuất Ban Giám đốc hướng dẫn cụ thể để doanh nghiệp kinh doanh theo luật
và có công văn gia hạn cho doanh nghiệp có thời gian khắc phục để đạt loại
hạng theo quy định, đồng thời Sở Du lịch đề nghị Phòng Văn hóa, Thông tin
Quận 1 phối hợp theo dõi, đôn đốc doanh nghiệp thực hiện.
Với cách giải quyết này, có nhận xét sau:
Ưu điểm:
− Chứng minh cơ quan quản lý nhà nước có sự nghiên cứu, xem xét hồ
sơ của doanh nghiệp rất cẩn trọng.
− Thể hiện tính nghiêm minh của pháp luật.
− Bảo vệ quyền và lợi ích của ông Chu Văn Nam về mặt vật chất (cho
thời gian kinh doanh lấy vốn đầu tư).
− Thể hiện tính nhân đạo.
− Góp phần cải thiện chất lượng phục vụ du khách tại Thành phố.
Khuyết điểm:
− Thời gian giải quyết sự việc kéo dài.
11
− Cần sự phối hợp chặt chẽ giữ Sở Du lịch thành phố và cơ quan quản
lý địa bàn (phòng Văn hóa Thông tin Quận 1).
3. Lựa chọn phương án để giải quyết:
Trong 3 phương án trên, xét ưu và khuyết điểm thì việc áp dụng cách giải
quyết theo phương án 3 là tối ưu.
tất trong thời hạn 90 ngày làm việc theo công văn Sở đã gửi ngày 31
tháng 7 năm 2015.
− Bước 3: Phòng Khách sạn cho thời hạn 5 ngày làm việc để ông Chu Văn
Nam soạn thảo lộ trình đầu tư nâng cấp và cam kết gửi Sở. Doanh nghiệp và cơ
quan quản lý ký tên vào biên bản họp, thống nhất hướng xử lý.
− Bước 4: Phòng Khách sạn tiếp nhận công văn cam kết khắc phục của
khách sạn Nam Sơn theo nội dung họp.
− Bước 5: Phòng Khách sạn thực hiện tờ trình (đính kèm biên bản họp và
cam kết của khách sạn Nam Sơn), trình Ban Giám đốc nội dung đã xử lý và đề
xuất Ban Giam đốc có công văn trả lời, gia hạn cho khách sạn Nam Sơn thời
gian đầu tư, nâng cấp.
− Bước 6: Sở Du lịch phát hành công văn đồng ý gia hạn việc đầu tư nâng
cấp theo lộ trình cho khách sạn Nam Sơn, đồng thời giao Phòng Khách sạn – Sở
Du lịch và đề nghị Phòng Văn hóa, Thông tin Quận 1 phối hợp theo dõi, đôn đốc
doanh nghiệp.
− Bước 7: Căn cứ theo lộ trình đã thống nhất với ông Nguyễn Văn Nam,
Phòng Khách sạn sẽ kiểm tra việc thực hiện của doanh nghiệp và kịp thời có
phương án giúp doanh nghiệp tháo gỡ vướng mắc.
13
V.
ĐỀ XUẤT, KIẾN NGHỊ:
Qua nghiên cứu tình huống trên, nguyên nhân phát sinh đề xuất không phân
loại, xếp hạng là xuất phát từ quyền lợi của cá nhân, tổ chức; từ sự thiếu hiểu
biết, hiểu biết chưa đến nơi đến chốn, chưa đầy đủ cặn kẽ các quy định của pháp
luật Việt Nam của một bộ phận không nhỏ quần chúng nhân dân khi tham gia
với công tác giáo dục pháp luật. Bên cạnh giáo dục văn hóa, công tác
giáo dục pháp luật nhằm nâng cao ý thức pháp luật trong quần chúng
nhân dân được thông qua các kênh truyền hình và chuyên mục trên
đài phát thanh.
• Kiện toàn tổ chức và đội ngũ cán bộ công chức quản lý hành chính
nhà nước để thực hiện chức năng của mình, bảo đảm quyền tự do và
lợi ích hợp pháp của công dân.
• Tăng cường kiểm tra giám sát của nhà nước đối với hoạt động kinh
doanh du lịch là nhiệm vụ quan trọng của quản lý nhà nước đặc biệt là
hoạt động thanh tra, kiểm tra do hoạt động kinh doanh du lịch có ảnh
hưởng trực tiếp tới sự hình thành và phát triển ngành Du lịch của
Thành phố.
• Các cơ quan chức năng ở địa phương cần quản lý chặt chẽ địa bàn
hơn, động viên nhân dân tìm hiểu pháp luật khi tham gia kinh doanh.
• Nhà nước cần có những văn bản hướng dẫn cụ thể, kịp thời những quy
định pháp luật, giải thích rõ các khái niệm trong luật như khái niệm
phòng ngủ, sảnh lễ tân…; khi thẩm định nên áp dụng linh hoạt đối với
từng tình huống khác nhau không áp dụng cứng nhắc lập khuôn…
− Đối với cán bộ công chức:
15
• Luôn trau dồi nghiệp vụ chuyên môn thông qua các lớp tập huấn, tự
cập nhật thông tin bằng cách thường xuyên nắm vững các văn bản
pháp luật đã được ban hành và có hiệu lực để áp dụng đúng đắn và
đầy đủ nhằm hoàn thành tốt chức năng, nhiệm vụ mà nhà nước giao
cho mình. Để có thể giải quyết một sự việc hành chính người cán bộ
công chức nhà nước phải có kiến thức về quản lý nhà nước và quàn lý
chuyên ngành. Do đó người cán bộ công chức ngoài việc cần phải
trang bị những kiến thức pháp luật cũng cần bồi dưỡng cả những kiến
tính chất bắt buộc nhưng hợp tình, hợp lý để đảm bảo sự cân bằng của cung-cầu,
tạo điều kiện cho các cơ sở lưu trú phát triển lành mạnh, hiệu quả./.
17