BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ
ĐẶNG KIM BẢO TRÂN

ÁP DỤNG PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC NÊU VẤN ĐỀ
TRONG MÔ ĐUN TIỆN CƠ BẢN TẠI TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ
KỸ THUẬT CÔNG NGHỆ TPHCM

NGÀNH: LÝ LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC – 601410

S K C0 0 4 3 4 5

Tp. Hồ Chí Minh, tháng 10/2014


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

LUẬN VĂN THẠC SỸ
ĐẶNG KIM BẢO TRÂN

ÁP DỤNG PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC NÊU VẤN ĐỀ
TRONG MÔ ĐUN TIỆN CƠ BẢN TẠI TRƯỜNG CAO ĐẲNG
NGHỀ KỸ THUẬT CÔNG NGHỆ TPHCM.

NGÀNH: LÝ LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC – 601410.



Nơi sinh: Vĩnh Long.

Nguyên quán: Tam Bình – Vĩnh Long.

Dân tộc: Khơme.

Chỗ ở riêng hoặc địa chỉ liên lạc: 36/12 đường số 5, phường Linh Chiểu, Quận Thủ
Đức, TPHCM.
2.QUÁ TRÌNH ĐÀO TẠO
2.1.Đại học
Hệ đào tạo: Chính quy.

Thời gian đào tạo:9/2005 đến 9/2010.

Nơi học (trường, thành phố): Đại Học Sư Phạm Kỹ Thuật TPHCM.
Ngành học: Kỹ thuật công nghiệp.
Tên đồ án tốt nghiệp: Thiết kế giáo án điện tử vi điều khiển.
Người hướng dẫn: Lê Tấn Cường.
2.2.Sau đại học
Hệ đào tạo: Chính quy.

Thời gian:10/2012 đến 10/2014.

Nơi học (trường, thành phố): Đại Học Sư Phạm Kỹ Thuật TPHCM.
Ngành học: Lý luận & Phương pháp DH.
Tên luận văn: Áp dụng phương pháp dạy học nêu vấn đề trong mô đun Tiện cơ
bản tại trường CĐ Nghề Kỹ Thuật Công Nghệ TPHCM.
Người hướng dẫn: TS. Võ Văn Nam.
Trình độ ngoại ngữ: tiếng anh B1.

LỜI CẢM ƠN
Xin chân thành cảm ơn:
- Tiến sĩ Võ Văn Nam người đã tận tình chỉ dẫn và giúp đỡ em trong quá trình
thực hiện luận văn này, nhờ đó mà bản thân em có thêm kiến thức, niềm tin để hoàn
thành luận văn này.
- Qúy thầy cô giảng dạy lớp Cao học Trường Đại Học Sư Phạm Kỹ Thuật
TP.HCM đã truyền đạt những kiến thức qúy báu, hướng dẫn và định hướng để cho
em thực hiện tốt luận văn này.
- Ban lãnh đạo, quí thầy cô Trường Cao Đẳng Nghề Kỹ Thuật Công Nghệ
TP.HCM đã tạo điều kiện và giúp đỡ cho em thực hiện hoàn thành luận văn.
- Không quên gởi lời cám ơn đến các em HS, những tham gia đóng góp của các
em là nguồn động lực lớn giúp tôi hoàn thành tốt các nhiệm vụ của đề tài.
- Và cuối cùng là gia đình của tôi đã tạo niềm tin, chia sẻ và là nguồn động viên
để tôi hoàn thành tốt luận văn này.

Đặng Kim Bảo Trân


iv

TÓM TẮT NỘI DUNG LUẬN VĂN
Đất nước ta đang trên đà phát triển, nhiều phát minh sáng chế ra đời mở ra cho ta
nhiều cơ hội giao lưu hợp tác, trao đổi những kiến thức, kinh nghiệm để sánh vai
với các cường quốc năm châu. Trong điều kiện như vậy xã hội cần có nguồn nhân
lực giỏi, năng động và sáng tạo phù hợp tình hình như hiện nay.
Muốn vậy, cần làm cho HS chủ động, tích cưc, tìm tòi sáng tạo trong học tập.
Đặc biệt tổ chức dạy học mà ở đó GV phải tìm mọi cách để đưa HS vào các tình
huống có vấn đề, để từ đó GV có thể hướng dẫn, giúp đỡ HS giải quyết vấn đề, lĩnh
hội được những kiến thức mới, từ đó HS tích cực hơn trong quá trình học tập. Chính
vì vậy, người nghiên cứu chọn đề tài “Áp dụng phương pháp dạy học nêu vấn đề

why the researcher chooses the topic “Application teaching methods of problem
solving in the basic lathe module at vocational college technical of technology
HCM”.
The thesis consists of three parts:
Preamble: Show the reasons, objectives, tasks, the object of study, research
hypotheses, limitations of the study, the research methodology.
Content:
Chapter 1: The rationale of adopting problem solving teaching methods, related
concepts and applying problem solving teaching methods in the basic lathe module.
Chapter 2: Current status of teaching in the basic lathe module at Vocational
College Technical of Technology HCM.
Chapter 3: Applying problem solving teaching methods and attempting these
methods in basic lathe module at Vocational College Technical of Technology
HCM.


vi

Conclusion – petition: Displaying the achieved results; evaluate the status of
teaching basic lathe modules add, applying reasonably problem solving teaching
methods in sequence.
Specific proposals to apply methods problem solving effectively.


vii

MỤC LỤC
Quyết định giao đề tài
Lý lịch khoa học……………………………………………………………………i
Lời cam đoan………………………………………………………………………ii

1.3. CÁC KHÁI NIỆM LIÊN QUAN ĐẾN DẠY HỌC NÊU VẤN ĐỀ ................ 11
1.3.1.Dạy học nêu vấn đề ......................................................................................... 11
1.3.2.Phương pháp dạy học ...................................................................................... 12
1.3.3.Vấn đề ............................................................................................................. 13
1.3.4.Tình huống có vấn đề ...................................................................................... 13
1.3.5.Tình huống có vấn đề trong học tập ................................................................ 15
1.3.6. Tổ chức dạy học mô đun tiện cơ bản theo phương pháp dạy học nêu vấn đề
.................................................................................................................................. 15
1.4. MỘT SỐ CÁCH TẠO TÌNH HUỐNG CÓ VẤN ĐỀ ...................................... 15
1.5. QUÁ TRÌNH TỔ CHỨC DẠY HỌC NÊU VẤN ĐỀ ...................................... 16
1.6.MỨC ĐỘ TÍCH CỰC THAM GIA CỦA HS ................................................... 17
1.7.ƯU VÀ NHƯỢC ĐIỂM CỦA DẠY HỌC NÊU VẤN ĐỀ .............................. 18
1.8.CÁC PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC NÊU VẤN ĐỀ ĐƯỢC TRIỂN KHAI
TRONG MÔ ĐUN TIỆN CƠ BẢN ......................................................................... 19
1.8.1.Phương pháp đàm thoại nêu vấn đề ................................................................ 19
1.8.2. Phương pháp dạy học giải quyết vấn đề ........................................................ 20
1.8.3. Phương pháp thảo luận ................................................................................... 21
1.8.4. Phương pháp thuyết trình ............................................................................... 22


ix

Kết luận chương 1 .................................................................................................... 24
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG DẠY HỌC MÔ ĐUN TIỆN CƠ BẢN TẠI
TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ KTCN TPHCM
2.1.GIỚI THIỆU TỔNG QUAN VỀ TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ KTCN
TPHCM .................................................................................................................... 25
2.1.1.Sơ lược quá trình hình thành và phát triển ...................................................... 25
2.1.2.Cơ cấu tổ chức ................................................................................................. 27
2.1.3.Mục tiêu và nhiệm vụ ...................................................................................... 27

3.4.1.Thời gian ......................................................................................................... 56
3.4.2.Kết quả thực nghiệm ....................................................................................... 56
Kết luận chương 3 .................................................................................................... 67
PHẦN KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
KẾT LUẬN .............................................................................................................. 68
KIẾN NGHỊ ............................................................................................................. 69
TÀI LIỆU THAM KHẢO ........................................................................................ 71


xi

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
CNH – HĐH: Công nghiệp hóa – Hiện đại hóa.
GV: Giáo viên.
HS: Học sinh.
CĐNKTCN TPHCM: Cao đẳng nghề kỹ thuật công nghệ Thành Phố Hồ Chí Minh.
DHNVĐ: Dạy học nêu vấn đề.
DHGQVĐ: Dạy học giải quyết vấn đề.
PPDH: Phương pháp dạy học.


xii

DANH SÁCH CÁC HÌNH
Hình 1.1…………………………………………………………………………….13


xiii

DAMH SÁCH CÁC BẢNG

Biểu đồ 2.5…………………………………………………………………………35
Biểu đồ 2.6…………………………………………………………………………36
Biểu đồ 2.7…………………………………………………………………………37
Biều đồ 2.8…………………………………………………………………………37
Biểu đồ 2.9…………………………………………………………………………38
Biểu đồ 2.10………………………………………………………………………..39
Biểu đồ 2.11………………………………………………………………………..39
Biểu đồ 3.1…………………………………………………………………………57
Biểu đồ 3.2…………………………………………………………………………58
Biểu đồ 3.3…………………………………………………………………………59
Biểu đồ 3.4…………………………………………………………………………60
Biểu đồ 3.5…………………………………………………………………………61
Biểu đồ 3.6…………………………………………………………………………63
Biểu đồ 3.7…………………………………………………………………………65


1

1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI.
- Đất nước ta đang trên đà phát triển, nhiều phát minh sáng chế ra đời mở ra cho
ta nhiều cơ hội giao lưu hợp tác, trao đổi những kiến thức, kinh nghiệm để sánh vai
với các cường quốc năm châu. Trong điều kiện như vậy xã hội cần có nguồn nhân
lực giỏi, năng động và sáng tạo phù hợp tình hình đất nước và thời đại.
- Xu thế thời đại đã đưa đến một quan niệm mới về giáo dục. Giờ đây giáo dục
được xem là một lực lượng sản xuất trực tiếp chịu sự tác động mạnh mẽ của các tiến
bộ khoa học kĩ thuật, đồng thời góp phần thúc đẩy sự phát triển của khoa học và
công nghệ. Chính từ những nhận thức mới đó, trong những năm cuối của thế kỉ
trước, các nước đặt lại vấn đề cải tiến và nội dung phương pháp (PP) đào tạo. Nhờ
vậy, giáo dục đã tạo ra một nguồn nhân lực góp phần thúc đẩy những thay đổi quan
trọng trên các lĩnh vực hoạt động của đời sống xã hội. Luật Giáo dục nước Cộng

những đổi mới để thay đổi lối truyền thụ một chiều của GV sang HS. GV không
chỉ giúp cho HS có những kiến thức cơ bản mà quan trọng là rèn luyện cho HS
có khả năng tự học tập, tự nghiên cứu, tìm tòi sáng tạo và giải quyết vấn đề.
- Vì những lý do trên, người nghiên cứu chọn đề tài : “Áp dụng phương pháp
dạy học nêu vấn đề trong mô đun Tiện cơ bản tại Trường Cao Đẳng Nghề Kỹ
Thuật Công Nghệ TPHCM” nhằm hướng tới việc nắm bắt hệ thống kiến thức lý
thuyết và thực hành của phương pháp này, góp phần nâng cao chất lượng dạy học
theo hướng tích cực, chủ động sáng tạo của người học trong quá trình học tập.
2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU.
- Áp dụng phương pháp dạy học nêu vấn đề nhằm nâng chất lượng dạy và học,
bộ môn tiện cơ bản tại trường CĐN Kỹ Thuật Công Nghệ TPHCM.
3. NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU.
- Để đạt mục tiêu trên, người nghiên cứu tập trung nghiên cứu nhằm giải quyết
các nhiệm vụ như sau:
1. Tìm hiểu cơ sở lý luận về phương pháp dạy học nêu vấn đề.
- Tổng quan về dạy học nêu vấn đề.
- Các khái niệm cơ bản.
2. Thực trạng về phương pháp dạy mô đun Tiện cơ bản cho HS khoa cơ khí
chế tạo máy tại Trường Cao Đẳng Nghề Kỹ Thuật Công Nghệ TPHCM hiện nay.
- Khảo sát thực trạng.


3

3. Áp dụng phương pháp dạy học nêu vấn đề trong quá trình dạy mô đun Tiện cơ
bản tại trường CĐN Kỹ Thuật Công Nghệ TPHCM và thực nghiệm sư phạm.
- Đưa ra quy trình vận dụng phương pháp dạy học nêu vấn đề trong mô đun tiện
cơ bản.
- Tiến hành thực nghiệm sư phạm tại trường CĐN Kỹ Thuật Công Nghệ
TPHCM.

- Phương pháp điều tra bằng phiếu: Người nghiên cứu phát các phiếu thăm dò
cho giáo viên và học sinh về phương pháp dạy học nêu vấn đề.
- Phương pháp thực nghiệm: đây là phương pháp mà người nghiên cứu sử
dụng để qua đó xác định tính khả thi, những điều kiện cần thiết để tiến hành áp
dụng phương pháp dạy học nêu vấn đề cho mô đun Tiện cơ bản.
7.3.Phương pháp thống kê toán học: sử dụng các phần mềm toán thống kê để
xử lí số liệu và phân tích kết quả điều tra thực nghiệm sư phạm của nhóm đối
chứng và nhóm thực nghiệm, cũng như xử lý số liệu do các PP khác mang lại.
8. CẤU TRÚC CỦA LUẬN VĂN
Gồm có 3 phần:
- Phần mở đầu
- Phần nội dung
Chương 1: Cơ sở lý luận của việc áp dụng phương pháp dạy học nêu vấn đề.
Chương 2: Thực trạng dạy học mô đun Tiện cơ bản tại Trường Cao Đẳng
Nghề Kỹ Thuật Công Nghệ TPHCM.
Chương 3: Áp dụng phương pháp dạy học nêu vấn đề và thực nghiệm phương
pháp này trong mô đun Tiện cơ bản tại Trường Cao Đẳng Nghề Kỹ Thuật Công
Nghệ TPHCM.
- Phần kết luận và đề nghị.
- Tài liệu tham khảo.


S

K

L

0