Sang kien kinh nghiem
Nguyen Quqng Huy

2012

A- ĐẶT VẤN ĐỀ
I- LỜI MỞ ĐẦU
Song hành với sự phát triển lớn lao của cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật
trên toàn thế giới, thì nước ta đang trên đà phát triển trong thời kì công nghiệp
hoá, hiện đại hoá. Việt Nam đang phấn đấu trở thành một quốc gia có cơ sở kỹ
thuật hiện đại, dân giầu nước mạnh, xã hội công bằng văn minh. Trước thực tế
đó, ngành giáo dục và đào tạo Việt nam nhất là đào tạo Cao đẳng, Đại học và
Sau đại học đang đứng trước những thách thức và vận hội mới. Nó đòi hỏi phải
có những đổi mới trong hệ thống giáo dục để đáp ứng ngay nhu cầu phát triển xã
hội.
Trong hoàn cảnh hiện tại của Việt nam đang ở chặng đầu của con đường đổi
mới, giáo dục còn gặp nhiều khó khăn, chương trình đào tạo còn gặp nhiều bất
cập, chưa đồng bộ, điều kiện đầu tư cho cơ sở vật chất còn hạn chế. Vậy làm thế
nào để áp dụng được các phương pháp dạy học tích cực nhằm nâng cao chất
lượng giảng dạy nói chung và đặc biệt là môn tiếng Anh – một môn học mà
người học từ trước đến nay vẫn coi là môn “phụ”, môn “điều kiện”? Làm thế nào
để sinh viên nói chung và nhất là học viên hệ đại học vừa làm vừa học khắc phục
được tâm lí này? Để học viên trở nên yêu thích hứng thú với bộ môn, giờ học
không cảm thấy nhàm chán, tẻ nhạt, một trong những phương pháp học tập có
tính khả thi là dạy học hợp tác trong nhóm nhỏ và tự học, tự nghiên cứu.
Hiện nay, trên thế giới phương pháp dạy học hợp tác nhóm và tự học, tự
nghiên cứu đã, đang được vận dụng và thu được nhiều thành tựu. Chính vì vậy
cần phải nghiên cứu vận dụng phương pháp dạy học này trong dạy học nói
chung và môn tiếng Anh nói riêng cho học viên đại học hệ vừa làm vừa học và
hệ từ xa ở Việt nam.
Xuất phát từ những lí luận và thực tiễn trên tôi chọn đề tài: “Vận dụng

môn học hoặc khoảng cách các đợt học cách nhau quá xa nên tính hệ thống bài
giảng không phát huy hiệu quả. Riêng hệ ĐH Từ xa thời gian lên lớp ít, chủ yếu
là hướng dẫn giáo trình, giải đáp thắc mắc, vì vậy việc tổ chức học nhóm và tự
học ở nhà là hoàn toàn phù hợp để phát huy tối đa việc lĩnh hội kiến thức.

2


Sang kien kinh nghiem
Nguyen Quqng Huy

2012

B- GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I- CÁC GIẢI PHÁP THỰC HIÊN .
Tổ chức hoạt động học theo từng nhóm học viên.
Mục tiêu của môn học là phát triển mẫu lời nói, sử dụng chúng một cách
tốt nhất và linh hoạt nhất trong giao tiếp xã hội và trong công việc, vì thế không
thể học theo cách thụ động như những môn học khác.
Phương pháp học theo nhóm có những ưu điểm sau:
+ Học viên được thực hành nhiều hơn trong nhóm.
+ Các thành viên của nhóm được thỏa sức trình bày quan điểm của mình
và bộc lộ hết khả năng ngôn ngữ săn có.
+ Trong quá trình giao lưu trong nhóm, phát hiện lỗi ngôn ngữ để sửa cho
nhau và hỗ trợ nhau cùng hoàn thành nhiệm vụ.
+ Có tính thi đua rất cao, hạn chế sự nhú nhát trước đám đông.
+ Hình thành khả năng cộng tác trong học tập, cũng như trong công việc.
+ Chuyển hóa hình thức học trên lớp về học theo nhóm ở nhà khi không
lên lớp và phát huy tính liên tục trong học ngoại ngữ.
II- CÁC BIỆN PHÁP TỔ CHỨC THỰC HIỆN.

chuyển và thảo luận.
Yêu cầu về cách thức làm việc theo nhóm.
Yêu cầu về cách thể hiện kết quả: Viết, vẽ, sắm vai...
Về phía học viên:
+ Sau khi nhận nhiệm vụ, các nhóm học viên cần tích cực chủ động nghiên
cứu, tìm tòi để tìm cách giải quyết các yêu cầu.
+ Phải xác định nội dung, dựa vào thông tin nào trong giáo trình hay các
phương tiện khác: tranh ảnh, tài liệu bổ sung...
Bước 3: Làm việc trong nhóm
Giáo viên phân công công việc cho từng thành viên, nhóm đầy đủ thường có
các vai:
Thư ký có nhiệm vụ ghi chép lại những câu trả lời hoặc ghi vắn tắt ý chính
của cuộc thảo luận. Trước khi ghi thư ký phải đảm bảo rằng tất cả các thành viên
trong nhóm đều đã đồng ý.

4


Sang kien kinh nghiem
Nguyen Quqng Huy

2012

Người động viên có nhiệm vụ khuyến khích và nhắc nhở tất cả các thành viên
trong nhóm tham gia đóng góp ý kiến cho hoạt động nhóm, có thể hỏi họ đang
nghĩ gì, thậm chí nhắc nhở một cách khéo léo “Chúng tôi chưa được nghe ý kiến
của bạn”
Người kiểm tra : Phải đảm bảo rằng tất cả các thành viên đã hiểu và đồng ý
với những vấn đề mà cả nhóm đang bàn bạc. Phải lưu ý là không được phép bỏ
qua những dấu hiệu, ngôn ngữ mà mọi người dễ bị nhầm lẫn hoặc có thắc mắc.

Thứ nhất:
+ Chia lớp thành các nhóm nhỏ 4-6 học viên (Đặt tên cho mỗi nhóm)
+ Mỗi nhóm thảo luận và giải quyết vấn đề của bài học.
Thứ hai:
+ Tổ chức các nhóm mới. Mỗi nhóm mới chỉ chứa một thành viên của mỗi
nhóm ban đầu (các thành viên nhóm mới mang một tên mới).
+ Mỗi cá nhân trong nhóm mới sẽ đem kiến thức của mình vừa khám phá
lắp ghép với nhau để thành thông tin hoàn chỉnh.
Phương pháp này rất hiệu quả đối với các bài dài, có nhiều nội dung kiến
thức, nhiều tình huống cần giải quyết. Nó còn giúp cho mọi học viên tham gia
hoạt động học tập, làm tăng sự tự tin, khả năng tự học chủ động, sáng tạo, năng
lực tư duy.
Bước 4: Báo cáo kết quả
Đại diện các nhóm trình bày kết quả. Cách trình bày phổ biến nhất là các
nhóm viết hoặc minh hoạ bằng hình vẽ kết quả của nhóm trên giấy khổ rộng
hoặc trên giấy trong và dùng máy chiếu hắt (Over head)
Các nhóm có thể lựa chọn các cách trình bày sau đây thay cho thuyết trình:
+ Phương pháp thị trường
Các nhóm trình bày trên giấy khổ rộng, bảng ghim và trưng bày trong phòng
học. Lớp học giống như một thị trường thông tin, các học viên sẽ đi xem xét kết
quả của từng nhóm, nghe họ giải thích và có thể đặt câu hỏi để họ trả lời, làm rõ.
Giáo viên có thể đóng góp ý kiến của mình vào kết quả làm việc của từng nhóm.
+ Phương pháp hội chợ
Các nhóm không lần lượt trình bày mà chỉ trưng bày kết quả của mình tại một
ví trí đã lựa chọn trong phòng. Một đến hai người ở lại nơi trưng bày kết quả của
6


Sang kien kinh nghiem
Nguyen Quqng Huy

7


Sang kien kinh nghiem
Nguyen Quqng Huy

2012

Đánh giá ý thức làm việc của các nhóm
Đánh giá kết quả làm việc
3. Một số lưu ý khi tổ chức hoạt động nhóm.
Không phải cứ chia lớp thành các nhóm nhỏ là dạy học theo phương pháp
hợp tác nhóm.
Dạy học bằng phương pháp hợp tác nhóm không phải giáo viên yêu cầu học
viên làm việc còn họ được rảnh rang. Hiệu quả của hoạt động nhóm phụ thuộc
rất nhiều vào khâu chuẩn bị của giáo viên. Giáo viên không chỉ phải chuẩn bị về
cơ sở vật chất mà cần phải có một kiến thức rộng và liên quan đến vấn đề tổ
chức thảo luận, có vậy mới hướng dẫn học viên hoạt động tốt.
Cần tạo cho người học có tâm thế khi thảo luận nhóm. Để làm tốt điều này
giáo viên cần phải cân nhắc kĩ lưỡng trước khi chọn chủ đề, luôn tự đặt câu hỏi:
Nếu lựa chọn phương pháp hợp tác nhóm, để giải quyết vấn đề này thì có lợi gì
so với phương pháp khác? Chỉ tiến hành hoạt động nhóm khi vấn đề giáo viên
đặt ra cần có sự hợp tác của học viên mới giải quyết được.
Không nên thất vọng nếu một vài lần đầu giáo viên áp dụng phương pháp này
mà cảm thấy chưa thoả đáng, hãy tự rút ra kinh nghiệm và làm lại nhiều lần vì
hoạt động nhóm chỉ có thể đạt hiệu quả cao khi các học viên đã hình thành được
các kỹ năng hợp tác nhóm.
Nếu lớp học quá đông và chật, giáo viên nên sử dụng các nhóm nhỏ (rì rầm)
giữa các học viên cùng bàn hoặc ở hai bàn kế tiếp nhau nhưng chú ý nên cố định
các thành viên trong cùng nhóm.

THẦY

Tổ chức,
chỉ đạo
quá
trình
nhận
thức

-Điều khiển
-Thể chế hoá

-Động cơ,
hứng thú, lạc
quan
-Tích cực, tự
giác, sáng
tạo, hoạt
động
-Tự đánh
giá, tự điều
chỉnh

Chủ
thể
nhận
thức

HV


Teacher's activities

Students' activities

1. Warm-up(4mins) :
- Asks sts to tell their daily activity.
- Asks others to give the comments.
- Checks and give remarks.

- Work individually to do it.

2. Before you speak:( 20 mins)

- Listen to the teacher.

- Aims: to get sts to read the new words
and help sts to prepare vocabulary and
10


Sang kien kinh nghiem
Nguyen Quqng Huy

2012

information before they speak.
+ Task 1:
- Ask sts to tell which furniture is there in
their house?
- Calls on one representative to give answer.


- Listen to the teacher and then

- Calls on one representative to give answer. read these words in chorus and
- Asks others to give the comments.

individually.

- Checks and give remarks.

- Read the table in pairs.

11


Sang kien kinh nghiem
Nguyen Quqng Huy

2012

- The topic sentences:
+ There is a table in the living
room.
+ there is a cooker in the kitchen.
Tell the furniture in your
- Make sure that sts know what furniture is

bedroom …

Gives the hand out 2.

.............

- Ask sts to work in 7 minutes.
- Move round to help if necessary and then
ask them to share their ideas with other
pairs.
- Ask three sts to present their ideas.
- Ask other sts to give remarks.

- Work in groups of 4 to discuss.
- Some sts stand up to give their
ideas.

- Listen and give remarks.
3. While you speak:( 13 mins)
- Aims: Sts practise speaking the name of

- Listen to the teacher and take
12


Sang kien kinh nghiem
Nguyen Quqng Huy

2012

furniture in all rooms in their house.

notes.


được sau khi làm việc theo nhóm ở nhà.
Nhóm 1: Make spider diagrame of things in the classroom.
Nhóm 2: Make spider diagrame of things in the library.
Nhóm 3: Make spider diagrame of things in the office.
Nhóm 4: Make spider diagrame of things in the clotheshop.
Nhóm 5: Make spider diagrame of things in the meetingroom.
Nhóm 6: Make spider diagrame of things in the airport.
Nhóm 7: Make spider diagrame of things in the railwaystation.
Yêu cầu:
Thành lập lượng từ mới có trong các chủ đề được đặt trong sơ đồ mạng
nhện. Vẽ trên khổ giấy Ao, nét chữ rõ ràng, các từ được chia theo nhóm, loại để
dễ nhớ. ít nhất mỗi chủ đề phải có trên 20 từ.
Kiểm tra đánh giá:
Đại diện của nhóm lên trình bày kết quả của nhóm đã làm vào đầu buổi
học kế tiếp: Báo cáo số lượng thành viên của nhóm tham gia, ghi tên người vắng.
Giáo viên che sơ đồ lại, kiểm tra từ có trong sơ đồ cho các thành viên còn lại của
nhóm để kiểm tra xem báo cáo có trung thực và sau đó cho điểm.
Các nhóm khác cho ý kiến đóng góp.
Thứ tự các nhóm sẽ lên trình bày kết quả của mình.

14


Sang kien kinh nghiem
Nguyen Quqng Huy

2012

C- KẾT LUẬN
1- Kết quả đạt được:


30%

67%

2

ĐHKT Đông A

46

2012

0%

6%

40%

54%

3

CĐ LĐXH

38

2011

0%


50

2010

0%

13%

70%

17%

2

ĐHKT Đông A

46

2012

4%

18%

66%

12%

3


Sang kien kinh nghiem
Nguyen Quqng Huy

2012

- Không khí lớp học sôi nổi hơn.
Trên đây là một vài kết quả trong qua trỡnh vận dụng phương pháp dạy học
hợp tác theo nhóm và tự học trong việc giảng dạy mụn Tiếng Anh. Tuy nhiờn
trong quỏ trỡnh vận dụng, tụi nhận thấy việc vận dụng phương pháp này vào dạy
– học vẫn cũn 1 số hạn chế sau:
* Hạn chế:
+ Sự hợp tác chưa triệt để học viên còn ỷ lại, chưa phát huy cao được hiệu
quả của phương pháp.
+ Hỡnh thức tổ chức chưa được phong phú.
* Nguyờn nhõn:
Theo tôi thuộc về cả 2 phía giáo viên và học sinh cùng rất nhiều tác động
khách quan khác.
+ Về phớa giỏo viờn:
- Thời gian phân phối cho bộ môn không đủ ( chương trình thì nhiều mà thời
gian lại ít ) không thể chờ cho học sinh suy nghĩ và thảo luận hết các vấn đề như
mong muốn. Có nhiều khi đặt ra vấn đề rồi mà học sinh chậm trả lời thỡ giỏo
viờn lại phải tự giải thớch.
- Trong 1 tiết giáo viên không phải chỉ sử dụng 1 phương pháp, 1 thao tác mà
cũn phải sử dụng nhiều phương pháp và thao tác khác.
+ Về phớa học sinh:
- Trỡnh độ và ý thức không đồng đều dẫn đến ngay trong nhóm có người làm
việc tớch cực nhưng lại có người thờ ơ không quan tâm hoặc làm việc khác
- Lớp chia nhiều nhúm nhỏ, học viên được phép tự do trao đổi sự quán xuyến
của giáo viên tời từng nhóm không thể hết được.