ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-------------------------------------------
NGUYỄN VĂN LÀNH
ĐẢNG BỘ HUYỆN QUỐC OAI (HÀ TÂY)
LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN KINH TẾ NÔNG NGHIỆP
TỪ NĂM 1996 ĐẾN NĂM 2008
LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ
HÀ NỘI - 2014
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-------------------------------------------
NGUYỄN VĂN LÀNH
ĐẢNG BỘ HUYỆN QUỐC OAI (HÀ TÂY)
LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN KINH TẾ NÔNG NGHIỆP
TỪ NĂM 1996 ĐẾN NĂM 2008
Chuyên ngành: Lịch sử Đảng CSVN
Mã số: 60 22 03 15
LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.
2.2. Quá trình chỉ đạo kinh tế nông nghiệp của Đảng bộ huyện Quốc Oai.. Error!
Bookmark not defined.
Chương 3. MỘT SỐ NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM Error! Bookmark not
defined.
3.1. Một số nhận xét .................................... Error! Bookmark not defined.
3.2. Một số kinh nghiệm .............................. Error! Bookmark not defined.
KẾT LUẬN ...................................................... Error! Bookmark not defined.
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................... 11
CÁC TRANG WEBSITE ................................................................................. 18
DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VÀ CHỮ VIẾT TẮT
BCH
Ban chấp hành
CNH:
Công nghiệp hóa
HĐH:
Hiện đại hóa
HĐND:
Hội đồng nhân dân
NN&PTNT:
hội nhập kinh tế quốc tế. Trải qua quá trình hoàn thiện và đổi mới từng bước,
nền nông nghiệp Việt Nam đã đạt được những thành tựu to lớn, góp phần đưa
nước ta ra khỏi khủng hoảng kinh tế xã hội, giữ vững ổn định chính trị, tạo
tiền đề và cơ sở bước đầu cho công cuộc đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước.
Quốc Oai là một huyện nông nghiệp thuộc tỉnh Hà Tây (cũ), từ khi
thành lập đến nay, Đảng bộ huyện Quốc Oai đã lãnh đạo quần chúng nhân dân
tiến lên trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ quê hương, đất nước. Những
thành quả mà Quốc Oai đạt được hôm nay, cho thấy vai trò lãnh đạo toàn diện
của Đảng bộ huyện Quốc Oai, đặc biệt trong xây dựng và phát triển kinh tế.
Trong bối cảnh chung của cả nước, những năm trước đổi mới, Quốc
Oai lâm vào khủng hoảng kinh tế, xã hội: lương thực, thực phẩm thiếu thốn
không đáp ứng đủ nhu cầu của nhân dân, sản xuất đình đốn, hàng hóa khan
hiếm, đời sống nhân dân gặp nhiều khó khăn.
Vận dụng sáng tạo đường lối đổi mới do Đại hội VI (1986) của Đảng,
1
Đảng bộ huyện Quốc Oai đã tích cực triển khai cụ thể hóa thành các chương
trình, mục tiêu cụ thể phù hợp với điều kiện thực tế địa phương, bước đầu
tháo gỡ được những khó khăn trong phát triển kinh tế. Mặc dù còn nhiều
những hạn chế, nhưng công cuộc đổi mới và phát triển kinh tế nông nghiệp đã
góp phần đưa Quốc Oai từng bước khởi sắc và phát triển. Thu nhập và đời
sống của nông dân được cải thiện và ngày càng nâng cao.
Tuy nhiên, một loạt vấn đề kinh tế đang nảy sinh đòi hỏi Đảng bộ Quốc
Oai phải tiếp tục có những giải pháp nhằm nâng cao hơn nữa năng lực lãnh
đạo, đáp ứng nhu cầu của sự CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn. Nhất là
trong điều kiện hiện nay, Hà Nội mở rộng địa giới hành chính, tỉnh Hà Tây
sáp nhập vào thành phố Hà Nội (01/08/2008). Nông nghiệp huyện Quốc Oai
nói riêng và toàn tỉnh Hà Tây nói chung đang đứng trước những cơ hội và
học đề cập đến vấn đề ở những góc độ khác nhau. Có thể kể ra một số công
trình nghiên cứu như:
Các cuốn sách: Một số vấn đề kinh tế HTX nông nghiệp Việt Nam, tập
thể tác giả Trung tâm Khoa học Xã hội và Nhân văn Quốc gia, Nxb Khoa học
Xã hội, Hà Nội, 1991; Đổi mới quản lý kinh tế nông nghiệp, thành tựu, vấn đề
và triển vọng, Nguyễn Văn Bính (chủ biên), Nxb Thống kê, Hà Nội, 1995;
Đổi mới cơ chế quản lý kinh tế nông nghiệp ở Việt Nam, Trương Thị Tiến,
Nxb khoa học xã hội, Hà Nội, 1999; Thực trạng nông nghiệp, nông thôn và
nông dân ở nước ta, Nguyễn Sinh Cúc, Nxb Thống kê, Hà Nội, 1999; Con
đường công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn Việt Nam, Lê
Huy Ngọ (chủ biên), Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 2002; Nông nghiệp
nông thôn thời kỳ đổi mới 1986 – 2002, Nguyễn Sinh Cúc, Nxb Thống kê, Hà
Nội, 2003; Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế ở Việt Nam, Bùi Tất Thắng (chủ
biên), Nxb khoa học xã hội, Hà Nội, 2006…Các tác phẩm đã đề cập đến
nhiều khía cạnh khác của kinh tế nông nghiệp Việt Nam nói chung như: kinh
tế HTX, cơ chế quản lý kinh tế nông nghiệp, quá trình công nghiệp hóa, hiện
đại hóa nông nghiệp nông thôn ở Việt Nam....
3
Một số Khóa luận cử nhân, Luận văn thạc sỹ, Luận án tiến sỹ như:
Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa
nông nghiệp, nông thôn từ 1992 – 2002, Lê Quang Phi, Luận án tiến sĩ Lịch
sử, Học viện Chính trị quân sự, Hà Nội, 2006; Đường lối phát triển nông
nghiệp nông thôn của Đảng trong những năm 1986 – 2006, Lê Thị Thu
Hương, Luận văn thạc sỹ Lịch sử, Trường ĐHKHXH và NV, Hà Nội, 2008;
Quá trình thực hiện đường lối công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp,
nông thôn của Đảng ở tỉnh Hà Tây (1996 – 2005), Nguyễn Thị Năm, Luận
văn thạc sỹ Lịch sử, Trường ĐHKHXH và NV, Hà Nội, 2009;…những công
Tuy nhiên đó chỉ là nghiên cứu, tìm hiểu mang tính chất kinh tế, lịch sử
mà chưa đề cập đến vai trò và quá trình lãnh đạo của Đảng bộ Quốc Oai đối
với những thành tựu trong phát triển kinh tế nông nghiệp. Hiện nay chưa có
đề tài nghiên cứu về Đảng bộ huyện Quốc Oai lãnh đạo kinh tế nông nghiệp
trong những năm 1996 – 2008. Song, đây là những tài liệu quan trọng để tác
giả tham khảo, tiếp cận của các sự kiện lịch sử, là cơ sở để phân tích, đánh giá
những thành tựu, hạn chế của Đảng bộ huyện Quốc Oai trong quá trình lãnh
đạo thực hiện đường lối, chủ trương phát triển kinh tế nông nghiệp của Đảng.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
Mục đích
- Khôi phục chân thực quá trình Đảng bộ huyện Quốc Oai lãnh đạo
kinh tế nông nghiệp từ năm 1996 đến năm 2008.
- Nêu được những thành tựu đạt được cũng như những hạn chế cần
khắc phục và rút ra một số bài học kinh nghiệm phục vụ phát triển kinh tế
nông nghiệp của huyện hiện nay.
Nhiệm vụ
- Tập hợp và lựa chọn các tài liệu lịch sử liên quan đến đề tài.
- Trình bày theo tiến trình lịch sử các chủ trương, biện pháp của Đảng
bộ huyện Quốc Oai về phát triển kinh tế nông nghiệp và hệ thống hóa các
5
hoạt động nhằm phát triển kinh tế nông nghiệp ở huyện Quốc Oai từ năm
1996 đến năm 2008.
- Bước đầu phân tích, tổng kết, đánh giá và rút ra những kinh nghiệm từ
quá trình đó.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu
Chủ trương và các biện pháp trong quá trình chỉ đạo thực hiện phát triển
rõ các sự kiện lịch sử.
6. Đóng góp của luận văn
- Góp phần làm rõ quá trình lãnh đạo phát triển kinh tế nông nghiệp của
Đảng bộ huyện Quốc Oai từ năm 1996 đến năm 2008.
- Khẳng định thành tựu, hạn chế và bước đầu rút ra những bài học kinh
nghiệm phục vụ quá trình lãnh đạo kinh tế nông nghiệp của Đảng bộ huyện
Quốc Oai trong những năm tiếp theo.
- Là tài liệu tham khảo để nghiên cứu và giảng dạy lịch sử địa phương.
7. Bộ cục luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, cấu trúc luận văn gồm
có 3 chương:
Chương 1: Đảng bộ huyện Quốc Oai lãnh đạo kinh tế nông nghiệp giai
đoạn 1996 - 2000
Chương 2: Đảng bộ huyện Quốc Oai lãnh đạo phát triển kinh tế nông
nghiệp từ năm 2001 đến tháng 7/2008
Chương 3: Một số nhận xét và kinh nghiệm
7
Chương 1
ĐẢNG BỘ HUYỆN QUỐC OAI LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN KINH TẾ
NÔNG NGHIỆP GIAI ĐOẠN 1996 - 2000
1.1. Tình hình kinh tế nông nghiệp của huyện Quốc Oai trước
năm 1996
1.1.1. Các điều kiện phát triển kinh tế nông nghiệp của huyện
Quốc Oai
* Điều kiện tự nhiên
Vị trí địa lý
- Lượng mưa:
Lượng mưa trung bình năm giao động ở 1.521 - 1.676 mm (bình
quân 1.623 mm). Lượng mưa năm cao nhất là 2163 mm và năm thấp nhất
là 1200 mm mùa mưa bắt đầu từ tháng 4 và kết thúc vào tháng 10, tập
trung từ tháng 7 - 9 (86% lượng mưa cả năm). Tháng 12 và tháng 1 là hai
tháng ít mưa nhất, nhưng vẫn có mưa phùn, lượng mưa bình quân từ 18 20 mm/tháng.
- Độ ẩm không khí, số giờ nắng: Độ ẩm không khí trung bình trong
năm là 84 - 85%, tháng có độ ẩm cao nhất là tháng 7 - 8 (95%). Số giờ
nắng trung bình cả năm là 1.460 - 1.630 giờ. Tháng 2, tháng 3 có số giờ
nắng ít nhất trong năm.
Bên cạnh đó còn có một số yếu tố khí hậu ảnh hưởng tới sản xuất
nông nghiệp là: gió mùa Tây Nam đem theo không khí khô và nóng, bão,
gió mùa đông bắc …
Sông ngòi
- Hệ thống sông ngòi rất đa dạng và phong phú, có ảnh hưởng trực
tiếp đến nguồn nước mặt của huyện Quốc Oai là:
9
Sông Đáy là một phân lưu của Sông Hồng, nằm ở ranh giới phía
đông huyện với huyện Hoài Đức chảy theo hướng Tây Bắc - Đông Nam,
phần chảy qua huyện Quốc Oai với chiều dài 15km là dòng phân lũ của
sông Hồng độ uốn khúc của sông lớn, sông bị bồi lấp mạnh. Về mùa khô,
nhiều đoạn sông chỉ như một lạch nhỏ, tuy nhiên lưu lượng chưa đủ cung
cấp cho nhu cầu sản xuất và sinh hoạt của vùng bãi và vùng nội đồng
- Sông Tích là sông nội địa, bắt nguồn từ Đầm Long (Ba Vì) chảy
qua huyện có chiều dài 18km, theo hướng Tây Bắc - Đông Nam. Chảy qua
giữa tiểu vùng Gò Đồi và tiểu vùng Nội Đồng, cung cấp nước cho phần
miền Tây và miền Trung của huyện.
thứ VII, Nxb Sự thật, Hà Nội.
5. Đảng Cộng sản Việt Nam (1996), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần
thứ VIII, Nxb Sự thật, Hà Nội.
6. Đảng Cộng sản Việt Nam (1998), Các Đại hội và Hội nghị Trung ương,
Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
7. Đảng Cộng sản Việt Nam (1998), Nghị quyết của Bộ Chính trị về một số vấn
đề về phát triển nông nghiệp và nông thôn, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
8. Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần
thứ IX, Nxb Sự thật, Hà Nội.
9. Đảng Cộng sản Việt Nam (2002), Văn kiện Hội nghị lần thứ 5 Ban Chấp
hành Trung ương Khóa IX, Nxb Sự thật, Hà Nội.
10.Đảng Cộng sản Việt Nam (2002), Văn kiện Đại hội Đảng thời kỳ đổi mới
(Đại hội VI, VII, VIII, IX, X, Nxb Sự thật, Hà Nội.
11.Đảng Cộng sản Việt Nam (2006), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần
thứ X, Nxb Sự thật, Hà Nội.
12.Đảng Cộng sản Việt Nam (2008), Nghị quyết số 26 - NQ/TW của Hội nghị
Ban Chấp hành Trung ương khóa X về vấn đề nông nghiệp, nông dân và
nông thôn, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
11
13.Huyện ủy Quốc Oai (1996), Báo cáo tình hình thực hiện Nghị quyết Đại
hội đại biểu Đảng bộ huyện Quốc Oai lần thứ XVII, tháng 01/1996.
14.Huyện ủy Quốc Oai (1996), Báo cáo tình hình thực hiện Nghị quyết Đại
hội Đảng bộ huyện lần thứ XVII và nhiệm vụ 5 năm 1996 – 2000, ngày
20/1/1996.
15.Huyện ủy Quốc Oai (1996), Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ huyện
Quốc oai lần thứ XVIII, tháng 3/1996.
16.Huyện ủy Quốc Oai (2000), Báo cáo tình hình thực hiện Nghị quyết Đại
Mùa năm 1999 và chuẩn bị sản xuất vụ Đông năm 2000, ngày 23/4/1999.
29.Huyện ủy Quốc Oai (12/2000), Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ
huyện Quốc oai lần thứ XIX.
30.Huyện ủy Quốc Oai (10/2005), Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ
huyện Quốc oai lần thứ XX.
31.Lê Huy Ngọ (2002), Con đường CNH, HĐH nông nghiệp, nông thônViệt
Nam, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
32.Lê Quang Phi (2007), Đẩy mạnh CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn
trong thời kỳ đổi mới, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội .
33.Nguyễn Duy Hùng, Lê Minh Nghĩa, Đặng Kim Sơn… (2009), Văn kiện
Đảng về phát triển nông nghiệp, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
34.Nguyễn Thị Hồng Phấn (1/2001), “Cơ cấu nông nghiệpViệt Nam trong
thời kỳ đổi mới”, Tạp chí kinh tế (26).
35.Phan Sỹ Mẫn (1/2001), “Định hướng và phát triển nền nông nghiệp hàng
hóa”, Tạp chí kinh tế (262).
36. Phòng Thống kê huyện Quốc Oai (4/1997), Niên giám thống kê 1995 – 1996.
37. Phòng NN & PTNT huyện Quốc Oai (3/1997), Báo cáo Kế hoạch kiên cố
hóa hệ thống kênh mương nội đồng huyện Quốc Oai giai đoạn 1997 – 2005.
38.Phòng NN & PTNT huyện Quốc Oai (11/2002), Báo cáo kết quả thực hiện
nhiệm vụ 2002, phương hướng nhiệm vụ năm 2003.
39.Phòng NN & PTNT huyện Quốc Oai (12/2003), Báo cáo kết quả thực hiện
nhiệm vụ 2003, phương hướng nhiệm vụ năm 2004.
13
40.Phòng NN & PTNT huyện Quốc Oai (10/2004), Báo cáo kết quả thực hiện
nhiệm vụ 2004, phương hướng nhiệm vụ năm 2005.
41.Phòng NN & PTNT huyện Quốc Oai (11/2005), Báo cáo kết quả thực hiện
nhiệm vụ 2005, phương hướng nhiệm vụ năm 2006.
60.Tỉnh ủy Hà Tây (1/4/1997), Chỉ thị số 20 – CT/TU của Ban Thường vụ
tỉnh ủy về việc chuyển đổi HTX nông nghiệp theo Luật HTX.
61.Tỉnh ủy Hà Tây (1997), Chỉ thị số 14 – CT/TU về việc đẩy mạnh sản xuất
trên cơ sở đổi ruộng từ ô thửa nhỏ thành ô thửa lớn gắn với quy hoạch sử
dụng đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho người nông dân,
ngày 12/7/1997.
62.Tỉnh ủy Hà tây (1997), Nghị quyết về phát triển khoa học và công nghiệp
trong thời kỳ CNH, HĐH và nhiệm vụ đếm năm 2000, số 04- NQ/TU
14/4/1997.
63.Tỉnh ủy Hà Tây (1999), Chương trình 13 – CTr/TU về tiếp tục thực hiện
Nghị quyết Đại Hội Đảng bộ Tỉnh lần thứ XII về mục tiêu đạt một triệu tấn
lương thực vào năm 2000, ngày 26/2/1999.
64.Tỉnh ủy Hà Tây (1999), Chương trình số 14 – CTr/TU về an toàn đê điều
và giải quyết cơ bản úng hạn để ổn định và phát triển nông nghiệp, nông
thôn, ngày 10/4/1999.
65.Tỉnh ủy Hà Tây (1999), Chương trình số 15 – CTr/ TU về tiếp tục thực
hiện mục tiêu phát triển chăn nuôi đến năm 2000, ngày 10/4/1999.
66.Tỉnh ủy Hà Tây (1999), Chương trình 24 – CTr/TU về thực hiện Nghị
quyết Trung ương 5 (Khóa IX) về đẩy nhanh CNH, HĐH nông nghiệp
nông thôn tỉnh Hà Tây thời kỳ 2001 – 2010, ngày 20/4/2002.
67.Tỉnh ủy Hà tây (2000), Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh lần thứ
XIII, tháng 12/2000
68.Tỉnh ủy Hà tây (25/4//2001), Kế hoạch thực hiện Chỉ thị 63- CT/TW của
Bộ Chính trị về đẩy mạnh nghiên cứu ứng dụng khoa học công nghệ phục
vụ CNH, HĐH nông nghiệp và nông thôn.
15
69.Tỉnh ủy Hà Tây (17/7/2001), Chỉ thị số 10 – CT/TU của Ban thường vụ
79.UBND huyện Quốc Oai (25/12/2004), Báo cáo kết quả thực hiện các mục
tiêu kinh tế - xã hội năm 2003, chỉ tiêu, nhiệm vụ, kế hoạch phát triển
kinh tế - xã hội, số 72/ BC – UBND.
80. UBND huyện Quốc Oai (01/12/2004), Báo cáo tình hình kinh tế - xã
hội năm 2004 mục tiêu và một số giải pháp, cơ bản năm 2005, số 87/
BC – UBND.
81.UBND huyện Quốc Oai (9/2005), Báo cáo tổng hợp Quy hoạch chuyển
đổi cơ cấu cây trồng vật nuôi huyện Quốc Oai đến năm 2010, định hướng
đến năm 2020 theo hướng sản xuất hàng hóa, hiệu quả và bền vững.
82.UBND huyện Quốc Oai (14/10/2005), Báo cáo kết quả Quý III và nhiệm
vụ trọng tâm Quý IV năm 2005, số 60/ BC – UBND.
83.UBND huyện Quốc Oai (8/12/2006), Báo cáo kết quả thực hiện chỉ tiêu
phát triển kinh tế - xã hội năm 2006 chỉ tiêu, giải pháp phát triển kinh tế xã hội năm 2007, số 89/ BC – UBND.
84.UBND huyện Quốc Oai (7/12/2007), Báo cáo kết quả thực hiện các chỉ
tiêu kinh tế - xã hội năm 2007, chỉ tiêu, giải pháp phát triển kinh tế xã hội năm 2008, số 107/ BC – UBND.
17
CÁC TRANG WEBSITE
1. http://www.dangcongsan.vn/cpv.
2. http://www.omard.gov.vn.
3. http://www.mard.gov.vn
4. http://www.hanoi.gov.vn.
5. http:// www.quocoai.hanoi.gov.vn.
18