ứng dụng cộng nghệ thông tin trong đổi mới phơng pháp
dạy học
và soạn giáo án điện tử ở trờng trung học cơ sở
Từng bớc áp dụng các phơng pháp tiên tiến vào quá trình dạy học là một chủ trơng lớn của Bộ GD&ĐT nhằm
nhanh chóng khắc phục lối giáo dục truyền thụ một chiều, thụ động để rèn luyện t duy sáng tạo, năng động cho ngời
học. Để phục vụ tốt cho việc đổi mới phơng pháp dạy học, công nghệ thông tin (CNTT) đ từng bã ớc đợc đa vào các
ngành học cấp học và đ thu đã ợc những kết quả nhất định. Một trong những công cụ phơng tiện thúc đẩy quá trình đổi
mới phơng pháp dạy học (PPDH) đó là công nghệ thông tin và các phần mềm dạy học. Trong nhiệm vụ năm học
2005-2006, Bộ GD&ĐT đ nhấn mạnh : ã Đẩy mạnh những ứng dụng công nghệ thông tin trong GD - ĐT ở tất cả các
cấp học, bậc học, ngành học, theo hớng sử dụng CNTT nh một công cụ hỗ trợ đắc lực nhất cho đổi mới phơng pháp
giảng dạy, học tập ở tất cả các môn học.
Trong thực tế, CNTT và các phần mềm dạy học đóng vai trò hết sức to lớn đối với việc đổi mới PPDH nhằm nâng
cao chất lợng giáo dục và đào tạo thể hiện qua những điểm sau:
1. Công nghệ thông tin - phần mềm dạy học thể hiện rõ đổi mới PPDH.
2. Công nghệ thông tin - phần mềm dạy học là phơng tiện hiện đại phục vụ đắc lực trong quá trình dạy học.
Trong bài viết này tôi chỉ làm rõ những ứng dụng của CNTT đặc biệt là các phần mềm dạy học vào việc đổi
mới phơng pháp và vận dụng vào quá trình soạn và dạy bằng giáo án điện tử ở trờng THCS.
1. Công nghệ thông tin - phần mềm dạy học thể hiện rõ việc đổi mới PPDH.
Việc đổi mới PPDH ở trờng THCS là tích cực hoá hoạt động của học sinh khơi dậy và phát triển khả năng tự
học nhằm hình thành cho học sinh t duy tích cực độc lập sáng tạo, nâng cao năng lực phát hiện và giải quyết vấn đề, rèn
kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn, tác động đến tình cảm đem lại niềm vui hứng thú học tập cho học sinh, điều
đó đợc biểu hiện cụ thể nh sau:
- Thay vì tiếp thu tri thức qua bài giảng của thầy giáo, học sinh có thể hình thành kiến thức bằng hoạt động học tập
trong môi trờng của các phần mềm dạy học trên máy tính điện tử qua tất cả các cơ quan thính giác, thị giác đợc phát huy
hoạt động tối đa, do vậy khả năng tập trung và lĩnh hội những kiến thức sẽ tốt hơn.
- Trong môi trờng các phần mềm dạy học, giáo viên đề ra đợc nhiều hoạt động giúp học sinh tìm tòi khám phá
và tự hình thành kiến thức mới thông qua hoạt động của bản thân, từ đó HS có niềm tin và hứng thú trong học tập.
- Thông qua các phần mềm dạy học rèn luyện kỹ năng thực hành và củng cố kiến thức đ học một cách đầyã
đủ hệ thống thông qua các dạng bài tập đợc xây dựng trên Violet, Power point, Plas, có hình ảnh âm thanh sinh
động đẹp mắt giúp học sinh tập trung và gải quyết vấn đề nhanh hơn. Qua hoạt động này sự kiểm tra kết quả của
máy tính làm cho các em cố gắng hơn, tự giác hơn trong khâu nắm chắc kiến thức kỹ năng để gải quyết vấn đề.

dung bài dạy nhằm bổ sung mở rộng kiến thức, phù hợp với trình độ nhận thức của HS.
B ớc2: Viết kịch bản s phạm cho việc thiết kế bài giảng và thể hiện kịch bản trên máy.
Đây là bớc rất quan trọng trong việc thiết kế bài giảng điện tử. Khi thực hiện bớc này đòi hỏi ngời GV phải
hình dung đợc toàn bộ nội dung và các hoạt động s phạm trên lớp của tiết dạy để xá định đợc phần nào của bài cần
sự hỗ trợ của máy vi tính và sử dụng phần mềm nào để trình chiếu nhằm đạt đợc hiệu quả cao nhất. Các nội dung lí
thuyết, nội dung bài tập, kiến thức, kĩ năng cần chú ý, các đoạn băng hình hoặc âm thanh đi kèm phải đ ợc chuẩn bị
một cách chính xác, sinh động, hấp dẫn và đặc biệt là phải thể hiện đợc tiến trình bài dạy.
B ớc 3: Xem xét điều chỉnh và thể hiện thử (dạy thử).
Chạy thử (từng phần hoặc tất cả các Side) để điều chỉnh các sai sót về kĩ thuật trên máy tính. Dạy thử trớc
HS hoặc GV để điều chỉnh về nội dung hay hình thức trớc khi dạy chính thức. Để làm công đoạn này, phải hiểu rõ và
phối hợp linh hoạt thiết kế giáo án đ xây dựng. ã Hiểu đợc các cách và công đoạn trình chiếu thể hiện nội dung bài giảng. Kết
hợp với việc sử dụng phơng tiện dạy học khác nh bảng, phấn một cách phù hợp. Nâng cao hiệu quả bài giảng.
Hiểu những u nhợc điểm của phơng tiện dạy học đang sử dụng nh sự ổn định trong thiết bị (điện, máy móc
và cả sự thu hút thái quá của những hình ảnh âm thanh với một số học sinh khi theo dõi bài giảng).
* Tóm lại để có một giáo án điện tử giờ dạy đạt chất lợng cao thì quá trình soạn giảng phải có sự đầu t về
công sức, trí tuệ. Hiểu sâu nội dung và ý nghĩa của bài dạy, lựa chọn phơng pháp phù hợp với đối tợng học sinh. Sử
dụng hợp lý khoa học các phần mềm để thiết kế bài giảng một cách sinh động, rõ ràng hấp dẫn, tạo sức thu hút cho
HS trong quá trình học tập .
3. Những điểm cần chú ý khi soạn giảng có ứng dụng CNTT và phần mềm dạy học:
- Phải hiểu rõ đợc chức năng của các phần mềm khi sử dụng.
- Hiểu rõ đợc nội dung bài giảng, su tầm những tài liệu, băng hình, âm thanh. Phát huy hết chức năng của
các phần mềm. Tạo cho học sinh có cảm giác đang xem một cuốn phim hấp dẫn. Hình thành phơng thức học tập
mới, một ý thức tự giác tích cực cho mỗi học sinh.
- Vận dụng phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất của trờng, với đối tợng học sinh.
- Phối hợp chặt chẽ, linh hoạt các phơng pháp dạy học.
4. Việc soạn giảng bằng giáo án điện tử ở trờng THCS Xuân Lâm - Thuận Thành:
Từ năm học 2004-2005, các GV dạy Tin học của trờng đ chủ động tiếp cận tự nghiên cứu tìm hiểu và soạnã
giáo án điện tử. Năm học 2005-2006 trờng đ mở chuyên đề ứng dụng CNTT trong soạn giáo án điện tử và yêu cầuã
các GV Tin học soạn và dạy nhiều tiết bằng giáo án điện tử. Đồng chí Hiệu trởng đ trực tiếp tổ chức chuyên đề, soạnã
và dạy mẫu một giáo án điện tử cho toàn bộ GV của trờng dự. Hiện tại trờng có hai đồng chí trong BGH và 5 GV đã