MỘT SỐ VẤN ĐỀ NGỮ ÂM
TRONG CHƯƠNG TRÌNH TIẾNG
VIỆT LỚP1 CGD

NGÔ HIỀN TUYÊN
Vụ giáo dục Tiểu học- Bộ Giáo dục và Đào tạo


Thảo luận
1) Cấu trúc âm tiết tiếng Việt
gồm có mấy bộ phận?
Đó là những bộ phận nào?
2) ) Trình bày các nguyên âm
và phụ âm trong tiếng Việt
và cho biết cách phân biệt.
3) Kể tên các kiểu vần trong
chương trình TV lớp 1.
CGD

NGÔ HIỀN TUYÊN
Vụ giáo dục Tiểu học- Bộ Giáo dục và Đào tạo


Thảo luận

4) Nêu luật chính tả âm cờ,
gờ, ngờ trước âm e, ê, i.
5) Tiếng Việt có mấy âm
đệm? Nêu luật chính tả âm
đệm?
6) Có mấy nguyên âm đôi?


Âm
cuối

NGÔ HIỀN TUYÊN
Vụ giáo dục Tiểu học- Bộ Giáo dục và Đào tạo


* CÁC THÀNH TỐ CẤU TẠO ÂM TIẾT
1.Thanh điệu: Tiếng Việt có sáu thanh điệu
2. Âm đầu:
- Các âm vị đảm nhiệm thành phần âm đầu của âm tiết
tiếng Việt bao giờ cũng là các phụ âm (21 âm vị phụ
âm ghi lại trên chữ viết).
- Số lượng chữ viết nhiều hơn số lượng âm vị vì sự thể
hiện âm vị trên chữ viết không theo nguyên tắc 1-1.
VD: /b/ - b,
/c/ - c,k,q

NGÔ HIỀN TUYÊN
Vụ giáo dục Tiểu học- Bộ Giáo dục và Đào tạo


3. Âm đệm
Trong tiếng Việt, âm vị bán nguyên âm môi /-w-/
đóng vai trò âm đệm. Âm vị này được ghi bằng 2 con
chữ:
- Ghi bằng con chữ “u”:
+ trước nguyên âm hẹp, hơi hẹp: VD: huy, huế…
+ sau phụ âm /k-/ VD: qua, quê, quân.


II. Nguyên âm, phụ âm,
. bán nguyên âm
• Nguyên âm: luồng hơi đi ra tự do, có thể kéo dài.
• Phụ âm: luồng hơi đi ra bị cản, không kéo dài.
• Bán nguyên âm (hay còn gọi là bán phụ âm) để
chỉ những âm vừa mang tính chất phụ âm vừa
mang tính chất nguyên âm. Đây là những âm đảm
nhận vị trí âm đệm và âm cuối.
Ví dụ: o trong hoa, u trong lau...

NGÔ HIỀN TUYÊN
Vụ giáo dục Tiểu học- Bộ Giáo dục và Đào tạo


III. Cấu trúc ngữ âm trong chương trình TV1.CGD

1. Chương trình Tiếng Việt 1 CGD đã vận dụng
cấu trúc âm tiết tiếng Việt, giúp HS chiếm lĩnh
khái niệm ngữ âm Tiếng Việt ( Tiếng, Âm, Vần).
- Tách lời thành tiếng
- Tách Tiếng thành 2 phần
- Nhận biết được đặc điểm ngữ âm của các
nguyên âm và các phụ âm.

NGÔ HIỀN TUYÊN
Vụ giáo dục Tiểu học- Bộ Giáo dục và Đào tạo


2. Chương trình TV1.CGD đưa ra 4 mẫu vần trên cơ sở

o

a

n

NGÔ HIỀN TUYÊN
Vụ giáo dục Tiểu học- Bộ Giáo dục và Đào tạo


3. LCT trong chương trình Tiếng Việt 1 CGD
• 3a. Luật viết hoa
a. Tiếng đầu câu
b. Tên riêng
b1. Tên riêng Tiếng Việt
- Viết hoa tất cả các tiếng không có gạch nối.
- Tên riêng chỉ có một tiếng thì viết hoa tiếng đó.
b2. Tên riêng tiếng nước ngoài
Chỉ viết hoa tiếng đầu mỗi từ. Giữa các tiếng trong mỗi
từ phải có gạch nối.
• 3b.Luật ghi tiếng nước ngoài
- Nghe thế nào viết thế ấy.
- Giữa các tiếng (trong một từ) phải có gạch nối.
NGÔ HIỀN TUYÊN
Vụ giáo dục Tiểu học- Bộ Giáo dục và Đào tạo


3c. Luật ghi một số thành tố
a. Ghi dấu thanh
- Viết dấu thanh ở âm chính của vần.

bằng chữ u.
b3. Luật ghi chữ "gì"
ở đây có hai chữ đi liền nhau. Khi viết phải bỏ i của chữ gi, thanh gì.

NGÔ HIỀN TUYÊN
Vụ giáo dục Tiểu học- Bộ Giáo dục và Đào tạo


c. Ghi một số âm chính
c1. Âm ă
Âm chính /ă/ đi với âm cuối y và u, viết như a (không
có dấu phụ).

Ví dụ: rau đay
NGÔ HIỀN TUYÊN
Vụ giáo dục Tiểu học- Bộ Giáo dục và Đào tạo


c2. Quy tắc chính tả khi viết âm i.
- Tiếng chỉ có một âm i thì có tiếng viết bằng i
(i ngắn) có tiếng viết bằng y (y dài)
+ Viết i nếu đó là từ Thuần Việt (ì ầm)
+ Viết y nếu đó là từ Hán Việt (y tá)
- Tiếng có âm đầu và âm / i/ thì một số tiếng có thể
viết y, hoặc viết i đều được.
- Khi có âm đệm đứng trước, âm i phải viết là y
(y dài): Huy

NGÔ HIỀN TUYÊN
Vụ giáo dục Tiểu học- Bộ Giáo dục và Đào tạo

có thể kết hợp với 6 thanh điệu.
- Các tiếng có âm cuối là p, t. c, ch chỉ kết hợp
với 2 thanh điệu: sắc, nặng.

NGÔ HIỀN TUYÊN
Vụ giáo dục Tiểu học- Bộ Giáo dục và Đào tạo