Chuyên đề:
TẠO HỨNG THÚ CHO HỌC SINH LỚP 1
HỌC CHƯƠNG TRÌNH TIẾNG VIỆT (CÔNG NGHỆ GIÁO DỤC)

Chương trình dạy Tiếng Việt 1 - Công nghệ giáo dục (TV1- CGD) dành cho
học sinh lớp 1 năm học này bắt đầu được triển khai rộng rãi ở các trường tiểu học
trên địa bàn tỉnh. Ngay tại Thành phố Ninh Bình, cũng chỉ còn 3 trường là chưa
triển khai chương trình này. Qua thời gian trực tiếp giảng dạy lớp 1 từ đầu năm học
đến nay, tôi mạnh dạn trao đổi những suy nghĩ của mình về việc tạo hứng thú cho
học sinh khi học môn Tiếng Việt theo chương trình Công nghệ giáo dục.
Theo GS.TSKH Hồ Ngọc Đại, “cha đẻ” của chương trình này thì ưu điểm
của chương trình TV1- CGD là “Học đâu biết đấy, học đâu chắc đấy”. Chương
trình TV1- CGD giải quyết dứt điểm từng đơn vị học và nhắc lại thường xuyên,
nhắc lại khi có cơ hội. Chương trình phù hợp với mọi đối tượng, dù là học sinh
người Kinh hay người dân tộc thiểu số, học sinh ở vùng thuận lợi hay vùng khó
khăn, học sinh có được chuẩn bị tiếng Việt trước khi vào lớp 1 hay chưa có sự
chuẩn bị…
Với giáo viên, khi dạy chương trình này giáo viên sẽ được nâng cao rất nhiều
về trình độ và năng lực nghiệp vụ sư phạm. Chương trình luôn tạo cơ hội cho giáo
viên sáng tạo trong tiết dạy. Giáo viên không phải soạn bài nên có nhiều thời gian
để quan tâm đến học sinh hơn, nghiên cứu tài liệu, hiểu tâm sinh lý lứa tuổi, cách
thức tổ chức thực hiện lên lớp đối với học sinh.
1. Tiếp xúc ban đầu với học sinh lớp 1: Việc tiếp xúc ban đầu giữa giáo
viên và học sinh lớp 1 là một dấu mốc hết sức quan trọng để lại dấu ấn sâu đậm
trong cuộc đời mỗi học sinh, bởi vậy mọi động thái ứng xử, mọi ngôn ngữ giao tiếp
(lời nói, ánh mắt, nụ cười, cầm tay, xoa đầu…) của giáo viên đều phải hết sức mô
phạm để lại trong học sinh dấu ấn về sự dịu dàng, nhẹ nhàng, gần gũi, bao dung,
1


sẵn sàng xẻ chia… Bởi vậy, trong buổi đầu đón học sinh vào lớp 1 (từ cha mẹ học



Các ký hiệu được hướng dẫn ngay từ tuần 0
3. Giáo viên chỉ giao việc 01 lần; câu lệnh hoặc kí hiệu phải rõ ràng, đảm
bảo 100% học sinh nghe và hiểu. Khi giao việc và làm mẫu giáo viên phải đứng ở
vị trí thích hợp để tất cả học sinh đều nghe và quan sát được ( trung tâm trước bục
giảng). Khi giao việc xong giáo viên phải đi xuống lớp để kiểm soát việc làm của
tất cả học sinh, giúp đỡ, hướng dẫn những học sinh yếu; phải đảm bảo 100% học
sinh hoàn thành 1 việc mới giao việc khác. Nhận xét, đánh giá phải trên cơ sở động
viên, khích lệ học sinh để lấy việc phát huy ưu điểm mà khắc phục nhược điểm qua
4 mức độ: làm được, làm đúng, làm đẹp, làm nhanh.

GV chỉ kí hiệu
và yêu cầu HS
thực hiện dứt
khoát, rõ ràng.

Phải thường xuyên có ý thức để ý theo dõi học sinh để biết được các nhu cầu,
nguyện vọng…ở giai đoạn đầu nhiều học sinh không dám trình bày với bạn, với cô
các nhu cầu cần sự giúp đỡ cho phép (cả về sức khỏe và học tập). Những thói quen

4


về vệ sinh lớp học, vệ sinh cá nhân cũng cần được hình thành ngay từ những buổi
học đầu tiên này.
4. Liên hệ chặt chẽ với cha mẹ học sinh (CMHS): tuyên truyền trong
CMHS và các lực lượng xã hội làm cho CMHS vững tin vào CGD, không nóng
vội. Có thể do một số CMHS chưa hiểu hết về những ưu điểm của TV1-CGD và do
phương pháp, nội dung chương trình giảng dạy có nhiều khác biệt so với chương

giáo dục phát hiện khi kiểm chứng các sản phẩm công nghệ!
Tính chất tuyến tính của chương trình Công nghệ giáo dục là hết sức khắt
khe nên nếu những bài đầu, việc đầu mà chưa làm được thì tuyệt đối chưa làm việc
tiếp theo. Cũng vì thế việc duy trì sĩ số, động viên học sinh đi học chuyên cần, đúng
giờ là hết sức quan trọng, giáo viên rất cần sự hỗ trợ của CMHS trong vấn đề này.
Nhà trường cần phát động và tạo mọi điều kiện cho học sinh khối 1 được học bán
trú.
6. Cách tiếp cận của chương trình Tiếng Việt 1 CGD là đi
từ Âm đến Chữ, bởi vậy trong quá trình sử dụng các vật liệu đòi hỏi giáo viên và
học sinh phải phát âm thật chuẩn mực, rõ ràng. Cố gắng khắc phục các lỗi phát âm
địa phương để đi dần từ “chính âm” đến “chính tả”.
7. Dạy tiểu học nói chung và đặc biệt là dạy lớp 1 rất cần phải rèn luyện
chữ viết, nhất là chữ viết bảng cần viết ít, đủ nhưng đúng và đẹp (chú ý cả về kĩ
thuật viết các nét chữ, kích thước, khoảng cách… và luật chính tả trong khi viết,
trình bày bảng và cả trong chấm chữa, ghi lời phê của cô giáo).
8. Một số lưu ý khác:
- Tư thế ngồi học, ngồi viết: đảm bảo sự thoải mái, hợp vệ sinh (chú ý các
yếu tố liên quan).

6


- Tư thế đứng phát biểu: đứng thẳng, mắt nhìn thẳng vào cô giáo hoặc người
cần trả lời (tuyệt đối không vòng tay trước ngực khi trả lời).
- Nói, hát: Phát âm phải to, rõ ràng, dõng dạc, dứt khoát.

7


Nói to, thao tác dứt khoát

trả lời được rành mạch, nói đủ câu rõ ràng. Các em có khả năng giao tiếp, mạnh
dạn, tự tin hơn trong học tập và thực hành cũng như giao tiếp với cô và bạn bè, nắm
chắc được về ngữ âm, về luật chính tả, đọc tốt, viết tốt…đó là sự thành công.
Người viết
Nguyễn Thị Phương
( GV lớp 1- Trường Tiểu học Ninh Phong)

XÁC NHẬN CỦA LÃNH ĐẠO TRƯỜNG

9