SKKN2013_TINHOC_NGUYEN VAN HUONG_THPTSỎNGRAY

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỒNG NAI
TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG SÔNG RAY
Mã số: ………….

SAÙNG KIEÁN KINH NGHIEÄM
KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH HỌC 1 TIẾT THỰC HÀNH
ĐƯỢC NHIỀU NỘI DUNG MÀ VẪN ĐẠT CHẤT LƯỢNG CAO
CỦA BỘ MÔN TIN HỌC LỚP 12 TẠI TRƯỜNG THPT

Người thực hiện:

Nguyễn Văn Hưởng

Lĩnh vực nghiên cứu:
Quản lí giáo dục:

Phương pháp dạy học bộ môn: Tin Học 12 
Lĩnh vực khác:



Có đính kèm:
 Mô hình.  Phần mềm.

 Phim ảnh.

 Hiện vật khác

Năm học 2012 - 2013


Tổ trưởng.

E-Mail:

8. Đơn vị công tác: Trường THPT Sông Ray – Cẩm Mỹ – Đồng Nai.
II/ TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO:
-

Học vị (Hoặc trình độ chuyên môn nghiệp vụ cao nhất): Cử nhân.

-

Năm nhận bằng: 2001.

-

Chuyên ngành đào tạo: Tin Học.

III/ KINH NGHIỆM KHOA HỌC:
-

Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm: Toán - Tin

-

Số năm có kinh nghiệm: 12

-


giảng dạy của giáo viên gặp nhiều khó khăn trong đó có bộ môn Tin Học trong nhà
trường.
Môn Tin học ở trường phổ thông hiện hành có nhiệm vụ trang bị cho học
sinh những hiểu biết cơ bản về công nghệ thông tin và vai trò của nó trong xã hội
hiện đại. Môn học này giúp học sinh bước đầu làm quen với phương pháp giải
quyết vấn đề theo quy trình công nghệ và kĩ năng sử dụng máy tính phục vụ học
tập và cuộc sống.
Môn Tin Học đưa vào trường phổ thông nó có đặc thù riêng, liên quan chặt
chẽ với sử dụng máy vi tính, cách suy nghĩ và giải quyết vấn đề theo quy trình
công nghệ, coi trọng làm việc theo nhóm. Đặc trưng của môn Tin học là kiến thức
lí thuyết đi đôi với thực hành, đặc biệt ở lứa tuổi học sinh phần thực hành còn
chiếm thời lượng nhiều hơn để các em có thể khắc sâu được qui trình thực hiện
một vấn đề nào đó.
Sau nhiều năm giảng dạy môn Tin Học ở trường vùng sâu, vùng xa của
Tỉnh. Trường có rất nhiều khó khăn về cơ sở vật chất, thiếu thốn về trang thiết bị
dạy học, nhất là máy vi tính phục vụ môn thực hành cho học sinh. Bản thân tôi
cùng tất cả các giáo viên đều nhận thấy là đa số các em học sinh của chúng ta có
kỷ năng thực hành rất yếu, vận dụng những kiến thức đã học vào thực tế khách
quan còn nhiều hạn chế và khả năng thích nghi với hoàn cảnh còn chậm. Do vậy
các tiết thực hành ít khi đạt yêu cầu chất lượng.
Trang 3


SKKN2013_TINHOC_NGUYEN VAN HUONG_THPTSỎNGRAY

Từ thực tế trên, trong quá trình dạy học tôi luôn băn khoăn trăn trở làm thế
nào nâng cao chất lượng trong mỗi giờ thực hành để các em có thể nắm bắt được
kiến thức học trên lớp và giải quyết vấn đề trên máy tính. Nên trong quá trình
giảng dạy tôi luôn chú trọng đến việc hướng dẫn, chia nhóm thực hành sao cho các
đối tượng học sinh đều có thời gian tiếp xúc, sử dụng máy nhiều giúp các em có

* Khó khăn:
Đa số học sinh có đầu vào lớp 10 thấp (vì vùng nông thôn) tiếp thu kiến thức
chậm, nhất là tư duy thuật toán và kĩ năng thực hành trên máy của học sinh.
Trang 4


SKKN2013_TINHOC_NGUYEN VAN HUONG_THPTSỎNGRAY

- Số lượng học sinh trong một lớp học còn quá đông trên 40 học sinh một lớp,
diện tích phòng máy nhỏ hẹp.
- Học sinh trên địa bàn chủ yếu là con em các gia đình nông dân, sự quan tâm
của phụ huynh đến việc học tập của con em còn nhiều hạn chế, điều kiện để các em
có máy vi tính ở nhà là rất khó, hầu hết các em chỉ được tiếp xúc, làm quen với
máy tính trong giờ học thực hành dẫn đến việc sử dụng máy của học sinh còn lúng
túng, chất lượng giờ thực hành chưa cao. Một bộ phận học sinh chưa coi trọng môn
học, xem đây là một môn phụ nên chưa có sự đầu tư thời gian cho việc học.
b. Biện pháp thực hiện:

Công việc thiết kế chu đáo một bài dạy trước và phù hợp với các đối tượng
trong từng lớp là khâu quan trọng không thể thiếu. “Thiết kế trước bài dạy giúp
giáo viên chuẩn bị chu đáo hơn về kiến thức, kĩ năng, phương pháp, tiến trình và
tâm thế để đi vào một tiết dạy”.
Để thiết kế một bài dạy phù hợp cho các đối tượng học sinh thì tôi thực hiện
một số các vấn đề sau đây:
- Xác định được mục tiêu trọng tâm của bài học về kiến thức, kĩ năng, thái độ
tình cảm. Tìm ra được những kĩ năng cơ bản dành cho học sinh yếu kém và kiến
thức, kĩ năng nâng cao cho học sinh khá giỏi.
- Tham khảo thêm tài liệu nhằm mở rộng và đi sâu hơn vào bài giảng, nắm một
cách tổng thể nội dung để giải thích cho học sinh khi cần thiết.
- Nắm bắt được trọng tâm của bài dạy để xây dựng và thiết kế các hoạt động học

- Tổ chức hướng dẫn các nhóm thực hành, gợi mở, khuyến khích học sinh tích
cực hoạt động.
- Giáo viên quản lí, giám sát học sinh thực hành theo nhóm :
+ Trong quá trình học sinh thực hành, giáo viên theo dõi quan sát và hướng
dẫn khi cần.
+ Chỉ rõ những kĩ năng, thao tác nào được dành cho đối tượng học sinh yếu
trong các nhóm, những kĩ năng, thao tác nào được dành cho đối tượng học sinh khá
giỏi trong nhóm.
+ Phát hiện các nhóm thực hành không có hiệu quả để uốn nắn điều chỉnh.
+ Luôn có ý thức trách nhiệm trợ giúp tránh can thiệp sâu làm hạn chế khả
năng độc lập sáng tạo của học sinh.
+ Trong quá trình thực hành, giáo viên có thể đưa ra nhiều cách để thực hiện
thao tác giúp các em rèn luyện và nâng cao kĩ năng.
- Giáo viên có thể kiểm tra hiệu quả làm việc của các nhóm bằng cách chỉ
định 1 học sinh trong nhóm thực hiện lại các thao tác đã thực hành. Nếu học sinh
được chỉ định không hoàn thành nhiệm vụ, trách nhiệm gắn cho các thành viên
trong nhóm, đặc biệt là nhóm trưởng. Hoặc cho các nhóm trưởng kiểm tra kết quả
thực hành lẫn nhau của nhóm khác theo vòng tròn. Làm được như vậy các em sẽ tự
giác và có ý thức hơn trong học tập.
- Nhận xét, đánh giá kết quả học tập:
+ Tổ chức cho các nhóm tự nhận xét kết quả thực hành, nhóm trưởng điều
hành
- Nhận xét về kĩ năng, thái độ học tập của các bạn trong nhóm.
+ Tổ chức cho các nhóm trưởng nhận xét kết quả thực hành của các nhóm
khác.
+ Giáo viên tổng kết, nhận xét, bổ sung kiến thức.
Giáo viên cũng nên có nhận xét ngắn gọn về tình hình làm việc của các nhóm
để kịp thời động viên, khuyến khích các nhóm thực hành tốt bằng cách cho điểm
và rút kinh nghiệm đối với các nhóm chưa thực hành tốt.
Trang 6

Sử dụng bài thực hành giáo viên soạn để thực hiện
Mục tiêu: Học sinh thực hiện các bước tạo mẫu hỏi với dữ liệu nguồn là bảng.
Sau khi đã phân nhóm thực hành phù hợp, giáo viên tiến hành các bước:
- Nêu nội dung và các yêu cầu:
- Hướng dẫn học sinh cùng thảo luận và thực hiện tuần tự các bước tạo mẫu
hỏi theo nội dung đã soạn như sau.
BÀI THỰC HÀNH MẪU HỎI TRÊN 1 BẢNG
Bài thực hành 6
1) Mở CSDL QLHS
2) Tạo 1 biểu mẫu lấy dữ liệu nguồn từ bảng HOCSINH và lưu với tên MAUNHAPHS.
+ Nhập vào biểu mẫu thêm 5 bản ghi có nội dung sau đây:
+ Đóng biểu mẫu.

Trang 7


SKKN2013_TINHOC_NGUYEN VAN HUONG_THPTSỎNGRAY

+ Quay về cửa sổ của CSDL:

3) Chọn đối tượng Queries (Tạo mẫu hỏi).
3.1) Tạo Mẫu hỏi chưa có điều kiện:
+ Nháy đúp vào Create … Design view.
+ Chọn Bảng HOCSINH làm dữ liệu nguồn\ nháy Add\ nháy Close.
+ Nháy đúp chuột vào thuộc tính To, HoDem, Ten, Gioitinh, Ngsinh ở Bảng phía
trên để đưa vào Mẫu hỏi.
+ Nháy chuột vào nút
(chế độ trang dữ liệu). để xem kết quả.
3.2) Tạo Mẫu hỏi theo điều điều kiện:
+ Nháy chuột vào nút

giống như hình sau:

Trang 8


SKKN2013_TINHOC_NGUYEN VAN HUONG_THPTSỎNGRAY

+ Nháy vào
để xem kết quả
+ Nháy vào
trở về thiết kế
+ Điền thông tin giống như hình dưới (mẫu hỏi cho biết điểm cao nhất của môn
Toán)

+ Nháy vào
để xem kết quả thống kê điểm cao nhất của môn toán.
+ Thực hiện thống kê điểm cao nhất cho các môn khác.

- Tương tự, bài thực hành tiếp theo cũng chia làm 2 tiết, GV cũng chuẩn bị chu
đáo sẽ có kết quả cao nhất. Cụ thể như sau:
BÀI THỰC HÀNH MẪU HỎI TRÊN NHIỀU BẢNG
Bài thực hành 7
1) Mở CSDL_KINHDOANH

a) Thiết kế mẫu hỏi để: Thống kê số lần đặt hàng của từng mặt hàng
+ Nháy đúp Create ... View
+ Điền các thông tin giống hình dưới

Trang 9


và nhiều nội dung hơn so với yêu cầu của bài thực hành trong Sách. Ngoài ra đối
với những em khá, giỏi nếu đã vững kiến thức, kĩ năng thì đi hướng dẫn các nhóm
khác hoặc tự nghiên cứu và giải quyết thêm những vấn đề rộng hơn nữa mà mình
quan tâm.
Ngoài 2 bài thực hành làm ví dụ trên thì tất cả các bài khác từ đầu đến cuối
xuyên suốt trong quá trình học tập của các em tôi đều nghiên cứu, chuẩn bị trước
khi cho các em thực hành nên đến kì kiểm tra thực hành 1 tiết tôi đã thu được kết
quả thật vui mừng vì chất lượng bài các em làm rất tốt, không phí công sức bỏ
mình ra.
III. HIỆU QỦA CỦA ĐỀ TÀI:
Qua mấy năm áp dụng kinh nghiệm này, tôi nhận thấy giờ thực hành thực sự
thu hút các đối tượng học sinh hơn, các em trung bình, yếu đều có hứng thú học vì
đã có cơ sở để thực hiện công việc nhanh chóng sau đó dành thời gian thực hiện lại
nên các em hoạt động tích cực hơn, các thao tác trên máy thực hiện khá thuần thục.
Các đối tượng học sinh hỗ trợ được cho nhau để cùng học, cùng tiến bộ. Do đó kết
quả 1 tiết thực hành thật ít ỏi nhưng chất lượng rất cao.
Để minh chứng tôi cho đề kiểm tra 1 tiết thực hành như sau
NỘI DUNG ĐỀ KIỂM TRA:
Phần chung 2 ban
* Khởi động Hệ quản trị Access tạo CSDL tên (Lopx_lot+ten: Lopb1_thu Huong)
1) Tạo từng bảng chọn kiểu dữ liệu, tính chất, chỉ định khóa chính và đặt tên cho các
trường dưới đây: (3.0đ)
* DIEM (STT, SBD, TOÁN, LÝ, HÓA, TIN, VĂN, SỬ, ĐỊA)
* DS-HS (STT, SBD, HỌ ĐỆM, TÊN, N-SINH, G_TÍNH, LỚP)
* LOP (STT, LỚP, GVCN)

Trang 11


SKKN2013_TINHOC_NGUYEN VAN HUONG_THPTSỎNGRAY

(1.5đ)
Hết

Trang 12


SKKN2013_TINHOC_NGUYEN VAN HUONG_THPTSỎNGRAY

Sau khi áp dụng cho 7 lớp 12 tôi đảm nhiệm, trong đó lớp B1,B2 là ban
KHTN còn lại các lớp khác là ban cơ bản của năm học 2012 – 2013 tôi thu được
kết quả như sau:
Kết quả kiểm tra bài 1 tiết thực hành
0 – 2.0
2.5 – 3.0 3.5 – 4.5 5.0 – 6.5
7.0 - 8.0
8.5– 10.0
Lớp
Sĩ
12 B1
12 B2
12 B6
12 B7
12 B8
12 B9
12 B10
Tổng

44
41
43

0
0
0
0
0

%
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0

SL
0
0
0
0
0
0
0
0

%
0.0
0.0
0.0

22
17
20
19
144

%
56.8
53.7
44.2
50.0
44.7
51.3
46.3
49.7

SL
15
13
15
13
11
8
10
85

%
34.1
31.7
34.9


SKKN2013_TINHOC_NGUYEN VAN HUONG_THPTSỎNGRAY

Trong quá trình dạy học áp dụng việc tổ chức hoạt động nhóm phù hợp với
các đối tượng học sinh trong giờ thực hành tôi nhận thấy rằng các em thực hiện các
kĩ năng cơ bản trên máy thành thạo hơn, tích cực tự giác trong các giờ học đồng
thời các em áp dụng được nhiều kiến thức được học vào cuộc sống hàng ngày.
Nếu áp dụng phương pháp dạy học này trong những giờ thực hành của các khối
lớp khác tôi tin chắc rằng nó sẽ góp phần không nhỏ trong việc nâng cao chất
lượng bộ môn.
Trên đây là một số kinh nghiệm của bản thân rút ra được trong quá trình dạy
học, mong nhận được sự góp ý thêm của quý thầy cô, bạn bè đồng nghiệp để tôi có
thể hoàn chỉnh hơn đề tài này, góp phần nâng cao chất lượng dạy và học.
Trân trọng cảm ơn!
V. TÀI LIỆU THAM KHẢO:
1) Sách giáo khoa Tin Học 12– Nhà xuất bản giáo dục;
2) Tài liệu bồi dưỡng giáo viên thực hiện chương trình, sách giáo khoa 12;
trung học phổ thông môn Tin Học – Nhà xuất bản giáo dục;
3) Sách hướng dẫn giáo viên Tin Học 12 – Nhà xuất bản giáo dục;
4) Một số Website như: Bộ giáo dục – Đào tạo, Các Sở Giáo dục – Đào tạo
trong nước và trên thế giới.
5) TS: Nguyễn Thị Phương Hoa – Lí luận dạy học hiện đại;
6) PGS-TS: Lê Đức Ngọc. Giáo dục đại học phương pháp dạy và học, Nxb Đại
học Quốc gia Hà Nội, 2005;
7) PGS-TS: Vũ Hồng Tiến. Chuyên đề phương pháp giảng dạy, Nxb Đại học
sư phạm Hà Nội, 2005;
8) GS-TS: Thái Duy Tyên –Phương pháp dạy học truyền thống và đổi mới –
NXB giáo dục 2008.
Sông Ray, ngày 18 tháng 05 năm 2013
NGƯỜI THỰC HIỆN

.
Lĩnh vực khác
.
Sáng kiến kinh nghiệm đã được triển khai áp dụng: Tại đơn vị . Trong ngành .
9. Tính mới:
- Có giải pháp hoàn toàn mới:
.
- Có giải pháp cải tiến, đổi mới từ giải pháp đã có:
.
10. Hiệu quả.
- Hoàn toàn mới và đã triển khai áp dụng trong toàn ngành có hiệu quả cao .
- Có tính đổi mới, cải tiến từ những phương pháp đã có và đã triển khai áp dụng
trong toàn nghành có hiệu quả cao.
.
- Hoàn toàn mới và đã triển khai áp dụng tại đơn vị có hiệu quả cao
.
- Có tính đổi mới, cải tiến từ những phương pháp đã có và đã triển khai áp dụng tại
đơn vị có hiệu quả cao.
.
11. Khả năng áp dụng:
- Cung cấp được các luận cứ khoa học cho việc hoạch định đường lối, chính sách.
Tốt .
Khá
.
Đạt .
- Đưa các giải pháp khuyến nghị có khả năng ứng dụng thực tiễn, dễ thực hiện và dễ
đi vào cuộc sống:
Tốt .
Khá
.