SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NINH BÌNH
TRƯỜNG THPT BÌNH MINH
------

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Đề tài:
“Sử dụng mạng xã hội vào đổi mới giáo dục
nhằm nâng cao chất lượng dạy học
và định hướng thế giới quan cho học sinh”
(Đổi mới phương pháp dạy học)

Tác giả : Vũ Văn Chức
Tác giả :Nguyễn Thị Hoa
Bộ môn : Vật lý
Email
: [email protected]
Điện thoại : 01663.361.200
Trường : THPT Bình Minh

THÁNG 04 - 2016
MỤC LỤC


Trang
PHẦN MỘT: ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do chọn đề tài ………………………………………………………......... 1
2. Mục đích …………………………………………………………………….. 2
3. Đối tượng nghiên cứu, khách thể áp dụng ……………………………………2
4. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của sáng kiến kinh nghiệm …………………...2

PHẦN HAI: NỘI DUNG

trường, xã hội thì học sinh trong thời đại văn minh, hiện đại bây giờ việc học trên
internet, mạng xã hội lại hết sức phổ biến.
Hiện nay có rất nhiều mạng xã hội như Facebook, Google+, Twitter, Zalo,.. và
một số trang wed trình chiếu tất cả các loại video như Youtube.com , … Việc sử
dụng các mạng xã hội vô cùng dễ dàng và phổ biến. Có thể sử dụng các loại điện
thoại thông minh Smartphone như Iphone, Samsung Galaxy, HTC, Oppo, …hoặc sử
dụng máy tính xách tay, máy tính để bàn hoặc máy tính bảng. Đơn giản chỉ cần các
dụng cụ này có thể kết nối internet thì việc tham gia mạng xã hội có thể tiến hành
mọi lúc, mọi nơi trên thế giới. Chính vì sự tiện ích, dễ dàng sử dụng như vậy mà hầu
hết giới trẻ hiện đại đều tham gia vào mạng xã hội. Lợi dụng xu thế này, chúng ta nên
vận dụng nó vào phục vụ dạy và học nhằm giúp học sinh nâng cao hiệu quả việc học,
cũng như giáo viên có thể linh động và mở rộng tầm ảnh hưởng hơn với học sinh
hiện nay.
Bên cạnh các lợi ích mà nó mang lại, thì việc học sinh cũng như giới trẻ không
được định hướng về lượng thông tin mà chúng đọc hoặc xem được trên mạng dẫn đến
suy nghĩ lệch lạc, sai lầm và xa rời thực tế. Vì vậy, người giáo viên nếu có thể, cần
phải có những định hướng giúp học sinh tiếp thu kiến thức đúng đắn, khoa học nhằm
làm lành mạnh thế giới quan và thông qua đó gián tiếp giáo dục học sinh.
Với các mong muốn tốt đẹp, nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả dạy học,
tôi, một giáo viên trẻ mong muốn góp chút sức lực nhỏ bé vào giáo dục học sinh về
kiến thức và mở rộng thế giới quan giúp học sinh đi những con đường đúng đắn khi
sử dụng mạng xã hội. Trong quá trình dạy học thời gian qua, khi tiến hành sử dụng
mạng xã hội một cách hợp lý, tôi đã rút ra được nhiều kinh nghiệm cho bản thân
trong việc đổi mới và nâng cao chất lượng dạy và học. Nên tôi xin viết ra sáng kiến
kinh nghiệm với đề tài:
Trang 1


“Sử dụng mạng xã hội vào đổi mới giáo dục nhằm nâng cao chất lượng
dạy học và định hướng thế giới quan cho học sinh”.

nội dung, hình thức và cả thời gian giảng dạy. Vậy tại sao phải đổi mới? Chỉ có
chúng ta lạc hậu cần đổi mới hay cả các nước rất phát triển thậm chí là toàn cầu cần
phải đổi mới?
Trước hết phải thấy trong mấy thập niên gần đây đổi mới giáo dục đào tạo
là xu thế toàn cầu. Vào những thập niên cuối của thế kỷ XX, khoa học và công nghệ
trên thế giới phát triển như vũ bão tạo ra những bước tiến nhảy vọt, đặc biệt trong các
lĩnh vực điện tử - viễn thông, tin học và công nghệ thông tin. Những thành tựu của sự
phát triển này đã tác động mạnh mẽ đến mọi mặt của đời sống xã hội trong từng quốc
gia và trên phạm vi toàn cầu. Để diễn đạt bước ngoặt trong tiến trình phát triển của
nhân loại người ta đã nói đến một thời đại tin học với sự bùng nổ thông tin và công
nghệ đổi mới nhanh đến mức chóng mặt. Đó chính là nền tảng khoa học – công nghệ
của quá trình toàn cầu hóa và sự phát triển của kinh tế tri thức. Những chuyển biến
hết sức mạnh mẽ này đã làm thay đổi, nếu không nói là đảo lộn nhiều triết lý, quan
niệm, phương thức tổ chức và hoạt động của hầu hết các lĩnh vực mà trước hết và chủ
yếu lại chính là giáo dục và đào tạo.

Trang 3


Tri thức mới được tạo ra với cấp số nhân, được phổ biến nhanh và rộng đến
mức không hình dung được lại có thể lưu giữ những khối lượng khổng lồ bằng những
phương tiện vô cùng gọn nhẹ và việc tìm kiếm, sử dụng dễ dàng đến mức trẻ con
cũng có thể làm được và thậm chí còn thao tác nhanh hơn người lớn… Trong bối
cảnh ấy kiến thức chuyên môn cụ thể rất nhanh lạc hậu, cái mới luôn có cái mới hơn
thay thế trong một thời gian ngắn. Đã xuất hiện và trở nên rất phổ biến các lớp học
điện tử, thư viện điện tử, các chương trình đào tạo từ xa, hội nghị trực tuyến…Cho
đến hôm nay việc tìm kiếm thông tin, kiến thức và giao lưu qua mạng đã trở nên phổ
biến hơn rất nhiều so với việc đọc sách, báo giấy trước đây. Đã trở thành câu nói cửa
miệng của rất nhiều người, rằng với đà phát triển của công nghệ thông tin như hiện
nay, không thể biết trước điều gì sẽ xảy ra.

tâm Biến đổi toàn cầu (The Center for Global Changes).
Về một phương diện khác, sự tha hóa đạo đức trong xã hội (không trừ một
nước nào) ngày càng trầm trọng đang tạo nên những bức xúc, đòi hỏi hệ thống giáo
dục phải điều chỉnh theo hướng tăng mạnh việc trang bị tảng nền văn hóa, kỹ năng
sống và các giá trị đạo đức cho người học. Chưa bao giờ yêu cầu dạy làm người cấp
bách như bây giờ.
Tri thức là của chung nhân loại. Giáo dục, đào tạo là truyền thụ kiến thức nên
từ bản chất lĩnh vực này đã chứa đựng thuộc tính không biên giới. Tuy nhiên, bất cứ
nền giáo dục nào cũng lại chịu sự chi phối rất mạnh của văn hóa dân tộc và những bệ
đỡ tư tưởng xuất phát từ những ý thức hệ khác nhau nên trong một thời gian dài từng
tồn tại sự khác biệt rất xa về cấu trúc hệ thống giáo dục và cấu tạo chương trình. Quá
trình toàn cầu hóa diễn ra như một xu thế không thể cưỡng lại, nhất là từ sau khi Liên
bang Xô viết tan rã và hệ thống phe xã hội chủ nghĩa sụp đổ, các nước (kể cả Tây Âu
và Bắc Mỹ) đều tiến hành xem xét lại hệ thống giáo dục của mình và tiến hành rất
nhiều điều chỉnh mang tính cải cách.
Đổi mới giáo dục đào tạo, với những phân tích trên đây, phải được xem là xu
thế mang tính toàn cầu. Việt Nam không nằm ngoài xu thế đó. Và chúng ta, đội ngũ
giáo viên bậc THPT phải tìm hiểu và làm mới bản thân nếu không muốn bị tụt hậu và

Trang 6


đào thải, cũng như đào tạo ra những con người không còn phù hợp với thực tế cuộc
sống thì đó chính là thất bại to lớn nhất.
2. Mạng xã hội và vai trò lợi ích trong cuộc sống
a. Mạng xã hội là gì
Mạng xã hội ngày nay quá phổ biến đối với mỗi chúng ta. Sự bùng nổ của mạng
xã hội làm cho thế giới trở nên nhỏ bé hơn và con người thì xích lại gần nhau hơn, tin
tức xã hội thì được truyền tải nhanh chóng và sự lan truyền rộng rãi đến cộng đồng.
Có thể nói hầu hết mọi người điều có ít nhất một tài khoản mạng xã hội cho mình. Sự

truyền nhanh chóng. Mạng xã hội đã trở nên phổ biến và gần gũi với mọi người nhất
là đối với giới trẻ. Mục đích của mạng xã hội là tạo ra một hệ thống trên
nền Internet cho phép người dùng giao lưu và chia sẻ thông tin một cách có hiệu quả,
Trang 8


vượt ra ngoài những giới hạn về địa lý và thời gian. Những lợi ích mà mạng xã hội
mang lại cho chúng ta rất nhiều và tác động tích cực nếu chúng ta biết cách sử dụng
chúng một cách hợp lý. Nó có thể giúp chúng ta:
- Giới thiệu bản thân mình với mọi người: chúng ta có thể giới thiệu tính cách, sở
thích, quan điểm của bản thân trên mạng xã hội và nó có thể giúp chúng ta tìm kiếm
những cơ hội phát triển khả năng của bản thân.
- Kết nối bạn bè: chúng ta có thể biết được nhiều thông tin về bạn bè hoặc người
thân bằng cách kết bạn trên mạng xã hội. Chúng ta cũng có thể gặp gỡ và giao lưu kết
bạn với tất cả mọi người trên thế giới có cùng sở thích hay quan điểm giống mình. Từ
đó có thể xây dựng mối quan hệ tốt đẹp hơn hoặc hợp tác với nhau về nhiều mặt.
- Học tập mọi lúc, mọi nơi: học sinh hoặc sinh viên có thể trao đổi thông tin học tập,
thông báo lịch học, trao đổi bài, hay chia sẻ cho nhau những phần kiến thức bổ ích,
các trang wed và những đường link phục vụ công việc học tập, tra cứu thông tin, …
- Tiếp nhận thông tin, học hỏi kiến thức và kỹ năng: việc cập nhật thông tin trong
một xã hội hiện đại như hiện nay là điều nên làm và cần phải làm, nó giúp chúng ta
dễ dàng tìm hiểu, nắm bắt được nhiều thông tin quan trọng. Học hỏi thêm rất nhiều
kiến thức, trau dồi những kĩ năng giúp cho bạn hoàn thiện bản thân mình hơn nữa.
- Kinh doanh: bán và mua hàng online không còn xa lạ với tất cả chúng ta vì thế
mạng xã hội là một môi trường kinh doanh vô cùng lí tưởng. Bạn cũng có thể dùng
nó để quảng cáo cho những sản phẩm của công ty, giúp cho bạn có thể tìm kiếm được
những khách hàng tiềm năng.
- Bày tỏ quan niệm cá nhân: trải qua rất nhiều hoạt động căng thẳng trong cuộc
sống, mỗi con người cần bày tỏ và cần nhận được sự sẻ chia để chúng ta cảm thấy
thanh thản hơn. Thế nhưng việc chia sẻ vấn đề của mình ngoài đời thực đôi khi trở

- Nguy cơ mắc bệnh trầm cảm: các nghiên cứu gần đây cho thấy những ai sử dụng
mạng xã hội càng nhiều thì càng cảm thấy tiêu cực hơn, thậm chí có thể dẫn đến trầm
cảm. Điều này đặc biệt nguy hiểm với những ai đã được chẩn đoán mắc bệnh trầm
cảm từ trước. Vì thế, nếu bạn phát hiện mình thường xuyên cảm thấy mất tinh thần,
có lẽ đã đến lúc tạm biệt “facebook” trong một thời gian.
- Không trung thực và bạo lực trên mạng: “Anh hùng bàn phím” là một từ không
còn xa lạ trong thời gian gần đây. Người ta cảm thấy thoải mái trên mạng nên họ
thường nói những điều mà ngoài đời không dám phát biểu hoặc không có thực. Đồng
Trang 10


thời vấn nạn bạo lực trên mạng càng nhức nhối thì ngoài đời con người cũng dần trở
nên bạo lực hơn hẳn.
- Thường xuyên so sánh bản thân với người khác: những gì người ta khoe khoang
trên mạng không hẳn là con người thật của họ, và việc thường xuyên so sánh những
thành tựu của mình với bạn bè trên mạng sẽ ảnh hưởng rất tiêu cực đến tinh thần của
bạn. Hãy dừng việc so sánh và nhớ rằng ai cũng có điểm mạnh, điểm yếu của riêng
mình. Từ những hành động thực tế để có thể làm tăng giá trị của bản thân là điều cần
thiết đối với mỗi chúng ta.
- Mất ngủ: ánh sáng nhân tạo tỏa ra từ màn hình các thiết bị điện tử sẽ đánh lừa não
của bạn làm bạn khó ngủ hơn. Ngoài ra, nhiều bạn trẻ hiện nay sẵn sàng thức thâu
đêm chỉ vì đam mê các game online. Thiếu ngủ dẫn đến nhiều hệ lụy nghiêm trọng
cho sức khỏe và tinh thần.
- Thiếu riêng tư: đã có nhiều thông tin cho rằng các trang mạng xã hội bán thông tin
cá nhân của người sử dụng, lại thêm nhiều nguy cơ từ hacker, virus. Những điều này
đều cảnh báo rằng sự riêng tư cá nhân đang dần mất đi trong khi mạng xã hội càng
phát triển.
3. Một số hệ lụy xấu từ mạng xã hội cho học sinh khi không được sự định hướng
từ gia đình và nhà trường
Đối với giới trẻ nối chung và học sinh nói riêng, việc sử dụng mạng xã hội là

giúp học sinh định hướng cách nhìn và sử dụng mạng xã hội một cách đúng đắn để
tránh những hậu quả đáng tiếc có thể xảy ra.
II. Sử dụng mạng xã hội để góp phần nâng cao hiệu quả dạy và học
1. Sử dụng mạng xã hội cho việc củng cố, nâng cao kiến thức bài học trên lớp
Trước hết, cần có một tài khoản trên mạng xã hội phổ biến mà học sinh sử
dụng. Phổ biến nhất hiện nay chính là Facebook.

Trang 12


Tiếp theo cần làm công tác tư tưởng với học sinh để học sinh thấy rõ được
những tác hại to lớn của mạng xã hội khi không biết cách sử dụng hợp lý, đồng thời
cũng phân tích cho học sinh thấy rõ những lợi ích to lớn phục vụ công việc học tập
mọi lúc mọi nơi của mạng xã hội. Sau khi đã định hướng cho học sinh cách sử dụng
mạng xã hội một cách hiệu quả, giáo viên tiến hành cùng với học sinh kết bạn trên
mạng xã hội. Sau đó giáo viên hoặc học sinh tiến hành thành lập nhóm theo đơn vị
lớp hoặc khối để có thể chia sẻ hay thông báo các nội dung học tập cho các em một
cách nhanh chóng và đồng bộ. Các học sinh khác có thể thêm các bạn trong lớp vào
nhóm để tăng số lượng thành viên và hoạt động tích cực, hiệu quả hơn.
Giáo viên thông báo với học sinh trên lớp và qua mạng xã hội để học sinh biết
và đóng góp tích cực cho các hoạt động nhóm thêm hấp dẫn về hình thức và phong
phú về nội dung. Từ đó khuyến khích tính tích cực tự giác của học sinh, vì đa số học
sinh vẫn rất có tinh thần học tập và sáng tạo. Chúng ta có thể rất bất ngờ với những gì

Trang 13


mà học sinh làm được bởi sức trẻ, và khả năng thích ứng và vận dụng công nghệ
thông tin giỏi hơn chúng ta rất nhiều.


tự học thêm ở nhà bằng cách sử dụng internet để tìm hiểu thêm các thông tin về kiến
thức bài học có liên quan rất dễ dàng để làm sáng tỏ thêm phần bài học trên lớp.
Thông qua mạng xã hội, giáo viên có thể gợi ý và đưa các đường dẫn phù hợp
nhằm giúp học sinh có hướng đi rõ ràng.
Đầu tiên, thông qua trang Youtube.com giáo viên có thể tìm kiếm các video có
nội dung hay, ngắn gọn, hấp dẫn liên quan trực tiếp đến nội dung bài học. Sau đó
giáo viên sao chép đường dẫn của video này và tiến hành đăng tải trên trang mạng xã
hội của cá nhân học nhóm để cho học sinh có thể dễ dàng tham khảo thêm từ đó củng
cố và nâng cao kiến thức về bài học.
Ví dụ: Sau bài cấu tạo hạt nhân nguyên tử, giáo viên có thể giúp học sinh mở rộng thế
giới quan bằng cách cho học sinh đường link tới những trang Wed có video khoa học
về vấn đề hạt nhân nguyên tử giúp học sinh hiểu hơn về phần kiến thức này.
Trang 17


Trang 18


Trang 19


Nếu như ngày trước, học sinh chỉ có thể tiếp thu kiến thức từ giáo viên hoặc
sách tham khảo, thì bây giờ trong thời đại công nghệ thông tin, học sinh rất dễ dàng
tiếp cận các tri thức và các tài liệu tham khảo trên mạng Internet. Tuy nhiên, trên vô
vàn trang Internet không được kiểm chứng về nội dung, học sinh rất khó để tự tìm
kiếm được các thông tin hữu ích và đảm bảo tính chính xác. Vì vậy cần có sự định
hướng, hỗ trợ từ phía giáo viên. Giáo viên thông qua mạng xã hội giúp các em tiến
hành các bước truy cập và tìm các thông tin hữu ích, thông tin tham khảo trên mạng
một cách nhanh chóng, chính xác và hiệu quả.
Ví dụ: Giáo viên có thể hướng dẫn các bước thực hiện để dễ dàng tìm kiếm

các hướng dẫn trên trang wed.

Hình ảnh đăng bài hướng dẫn đăng ký và tìm kiếm tài nguyên học tập trên trang thư
viện trực tuyến Violet.vn trên trang mạng Facebook.

Trang 22


Ngoài ra giáo viên có thể
tìm kiếm các nội dung thông tin
khác nhau trên các trang wed
khác nhau rồi cung cấp các
đường link đến các trang đó bằng
cách đăng tải trên trang cá nhân
hoặc nhóm giúp học sinh dễ dàng
tiếp cận các thông tin có định
hướng và chọn lọc.
Ví dụ: Cô Nguyễn Thị
Loan, giáo viên bộ môn chia sẻ
bài thơ lục bát tên gọi của các địa
phương trong nước mình rất thú
vị và dễ nhớ.
Hay Cô chia sẻ đề thi thử đại học Môn Sinh học cho học sinh lớp 12.
Trang 23