ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
…………………………………………….

PHẠM HÀ

THÔNG TIN VỀ VẤN ĐỀ CHỦ QUYỀN BIỂN, ĐẢO TRÊN
TUỔI TRẺ ONLINE VÀ VIETNAMNET
(KHẢO SÁT TỪ NĂM 2012 ĐẾN 2013)

LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành: Báo chí học

Hà Nội-2015


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
…………………………………………………….

PHẠM HÀ

THÔNG TIN VỀ VẤN ĐỀ CHỦ QUYỀN BIỂN, ĐẢO TRÊN
TUỔI TRẺ ONLINE VÀ VIETNAMNET
(KHẢO SÁT TỪ NĂM 2012 ĐẾN 2013)

Luận văn Thạc sĩ chuyên ngành Báo chí học
Mã số: 60320101

Người hướng dẫn khoa học: TS Phạm Tất Thắng



Tác giả luận văn

3


MỤC LỤC
PHẦN MỞ ĐẦU ...................................................................................................6
1. Tính cấp thiết của đề tài ....................................................................................6
2. Lịch sử nghiên cứu vấn đề ................................................................................8
3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu. ................................................................... 10
4. Đối tƣợng, phạm vi nghiên cứu: .................................................................... 11
5. Cơ sở lý luận và phƣơng pháp nghiên cứu .................................................... 11
6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài......... 1Error! Bookmark not defined.
7. Cấu trúc của luận văn ................................... 1Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIẾN CỦA HOẠT
ĐỘNG THÔNG TIN VỀ CHỦ QUYỀN BIỂN, ĐẢO TRÊN BÁO CHÍ ........ 13
1.1. Những khái niệm cơ bản ............................................................................. 13
1.2. Quan điểm của Đảng và Nhà nƣớc về vấn đề chủ quyền biển, đảo và
nhiệm vụ của báo chí................................................................................... 21
1.3. Thế mạnh và hạn chế của báo điện tử trong tuyên truyền chủ quyền biển,
đảo...........................................................................................................28
1.4. Giới thiệu về 2 tờ báo điện tử Tuổi trẻ online và Vietnamnet………….31
CHƢƠNG 2: KHẢO SÁT VẤN ĐỀ CHỦ QUYỀN BIỂN, ĐẢO TRÊN 2 TỜ
BÁO ĐIỆN TỬ VIETNAMNET VÀ TUỔI TRẺ ONLINE TỪ 20122013………………………………………………………………………...36
2.1. Khảo sát tần số, quy mô, các bài viết về chủ quyền biển, đảo trên 2 tờ báo điện
tử Tuổi trẻ online và Vietnamnet............................................... ...

36


eo biển nhộn nhịp thứ hai trên thế giới (sau eo biển Hormuz). Biển Đôngrất quan
trọng đối với nhiều nƣớc trong khu vực xét về vị trí địa - chiến lƣợc, an ninh, giao
thƣơng hàng hải và kinh tế. Theo đánh giá của Bộ Năng lƣợng Mỹ, lƣợng dầu dự
trữ đƣợc kiểm chứng ở Biển Đônglà 7 tỷ thùng với khả năng sản xuất 2,5 triệu
thùng/ngày.
Việt Nam là quốc gia ven Biển Đông, có bờ biển dài khoảng 3260 km, hàng
nghìn đảo lớn nhỏ, trong đó có hai quần đảo xa bờ, vùng đặc quyền kinh tế và
thềm lục địa rộng lớn. Biển Việt Nam có nguồn tài nguyên phong phú và đa dạng
với trữ lƣợng, quy mô thuộc loại khá, cho phép chúng ta phát triển nhiều lĩnh vực
kinh tế biển quan trọng nhƣ đánh bắt, nuôi trồng và chế biến thủy hải sản; cảng
biển, vận tải biển, sửa chữa và đóng tàu; khai thác tài nguyên khoáng sản; du lịch;
thông tin liên lạc. Theo ƣớc tính hiện nay, tỷ trọng các ngành kinh tế biển và liên
quan đến biển chiếm 48% GDP cả nƣớc.
Biển Đông đƣợc ví nhƣ mặt tiền, sân trƣớc, cửa ngõ quốc gia của Việt Nam;
biển, đảo, thềm lục địa và đất liền hình thành phên dậu, chiến lũy nhiều lớp, nhiều
tầng, bố trí thành tuyến phòng thủ liên hoàn bảo vệ Tổ quốc. Do đặc điểm lãnh thổ
đất liền nƣớc ta có hình chữ S, trải dài ven biển từ Bắc vào Nam, chiều ngang hẹp
(nơi rộng nhất khoảng 600 km, nơi hẹp nhất khoảng 50 km), nên chiều sâu đất
nƣớc bị hạn chế. Hầu hết các trung tâm chính trị, kinh tế xã hội của ta đều nằm
trong phạm vi cách bờ biển không lớn, nên rất dễ bị địch tấn công từ hƣớng biển.
6


Với những lợi thế sẵn có của mình, Biển Đông đang trở thành mục tiêu trong
chiến lƣợc “hƣớng ra biển” của nhiều quốc gia. Trên Biển Đông, vùng biển nƣớc ta
tiếp giáp với vùng biển 7 nƣớc trong khu vực là: Trung Quốc (phía Bắc),
Campuchia và Thái Lan (Tây Nam), Philippin, Malaixia, Inđônêxia, Brunây (phía
Đông, Đông Nam và Nam). Từ nhiều năm nay, nhất là trong thời gian gần đây,
trên Biển Đông đang tồn tại những tranh chấp biển, đảo rất quyết liệt và phức tạp
giữa các nƣớc, đặc biệt là những căng thẳng giữa Việt Nam và Trung Quốc, tiềm

rộng rãi đến đông đảo công chúng trong nƣớc và nƣớc ngoài.
Do tầm quan trọng của việc bảo vệ chủ quyền biển, đảo và vai trò mũi nhọn
của báo chí trong cuộc đấu tranh này, thực tế đòi hỏi phải có một công trình nghiên
cứu, tổng kết lý luận về vấn đề trên, nhằm góp phần định hƣớng cho hoạt động
tuyên truyền biển, đảo trên báo chí. Trong bối cảnh đó, tôi quyết định chọn đề tài
“Thông tin về vấn đề chủ quyền biển đảo trên Tuổi trẻ online và Vietnamnet”
(khảo sát từ năm 2012 đến 2013). Tôi chọn 2 tờ báo điện tử Tuổi trẻ online và
Vietnamnet vì báo điện tử có lợi thế đƣa tin rất nhanh nhạy các diễn biến liên quan
đến chủ quyền biển đảo, do đó đƣợc nhiều độc giả ƣa chuộng.
2. Lịch sử nghiên cứu liên quan đến đề tài
Vấn đề chủ quyền biển đảo và thông tin trên báo chí về chủ quyền biển, đảo
là một đề tài quan trọng và hấp dẫn. Hiện đã có nhiều công trình nghiên cứu liên
quan đến vấn đề này nhƣ:
- Sách “Dấu ấn Việt Nam trên biển Đông” của Tiến sĩ Trần Công Trục,
nguyên Trƣởng Ban biên giới Chính phủ, Nhà xuất bản Thông tin và Truyền thông,
2012.Cuốn sách nói về quá trình xác lập và thực thi chủ quyền của Việt Nam tại
quần đảo Hoàng Sa và quần đảo Trƣờng Sa; Thực trạng và giải pháp cho tranh
chấp Biển Đông:
- Cuộc tranh chấp Việt-Trung về hai quần đảo Hoàng Sa và Trƣờng Sa của
tác giả: Lƣu Văn Lợi, Nhà xuất bản: Công an Nhân dân, năm 1995. Cuốn sách này
phân tích lập trƣờng của cả hai phía Việt Nam và Trung Quốc để đánh giá khả
năng, phƣơng hƣớng giải quyết vấn đề Hoàng Sa và Trƣờng Sa.

8


- Sách “Về chủ quyền lịch sử, pháp lý của Việt Nam đối với hai quần đảo
Hoàng Sa và Trƣờng Sa” của tác giả Nguyễn Bá Diến, Nhà xuất bản Đại học quốc
gia Hà Nội 2012, trong đó tác giả chứng minh trên cơ sở lịch sử và luật pháp quốc
tế chủ quyền của Việt Nam đối với các quần đảo Hoàng Sa và Trƣờng Sa.

trong hội nhập quốc tế”, website Tạp chí cộng sản.
http://www.tapchicongsan.org.vn/Home/Quan-triet-thuc-hien-nghi-quyet-daihoi-dang-XI/Noi-dung-co-ban-van-kien/2011/13535/Ve-chien-luoc-phat-trienkinh-te-bien-Viet-Nam-trong-hoi.aspx.
Ngày truy cập, 15/2/2014
3. Ban Tuyên giáo Trung ƣơng (2008), Phát triển kinh tế và bảo vệ chủ quyền
biển, đảo Việt Nam, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội.
4. Bộ Ngoại giao, Uỷ ban biên giới quốc gia (2010), Những vấn đề liên quan
đến chủ quyền biển, đảo của Việt Nam trên Biển Đông, Hà Nội.
5. Ban Chấp hành Trung ƣơng (2007), Nghị quyết TW 5 (Khóa X) tháng
5/2007 về công tác tư tưởng, lý luận, báo chí trước yêu cầu mới, Nxb Chính trị
Quốc gia, Hà Nội.
6. Nguyễn Thị Châm (2012), “Vai trò của báo chí trong thông tin tuyên
truyền về chủ quyền biển đảo”, Niên luận tốt nghiệp, Khoa báo chí và truyền
thông, ĐHKHXH và NV, ĐH Quốc gia Hà Nội.
7. Lê Văn Cƣơng (2014), “Báo chí xung kích trong đấu tranh bảo vệ chủ
quyền”,website Báo Biên phòng,
http://bienphong.com.vn/baobienphong/news/bao-chi-xung-kich-trong-dautranh-bao-ve-chu-quyen-bien-dao/26489.bbp.
Ngày truy cập: 12/9/2014

10


8. Nguyễn Thị Dung (2012), “Báo chí với vấn đề biển đảo và duyên hải Việt
Nam, (khảo sát trên báo Tuổi Trẻ và Thanh Niên từ tháng 6-tháng 9/2012)”, Luận
văn thạc sĩ, ĐHKHXH và NV, ĐH Quốc gia Hà Nội.
9. Nguyễn Bá Diến, Nguyễn Hùng Cƣờng (2012), “Thềm lục địa trong pháp
luật quốc tế”, Nhà xuất bản Trẻ.
10. Nguyễn Bá Diến (2012), “Về chủ quyền lịch sử, pháp lý của Việt Nam đối
với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa”, Nhà xuất bản Đại học quốc gia Hà
Nội.
11. Nguyễn Tấn Dũng (2011), “Bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo và các

Thương cảng Vân Ðồn - lịch sử, tiềm nãng kinh tế và các mối giao lưu văn hoá,
Quảng Ninh.
22. Nguyễn Thị Hòa (2011), “ Nâng cao chất lượng chương trình về biển đảo
trên sóng phát thanh của Đài tiếng nói Việt Nam( Qua thực tế các chương trình
trên hệ thời sự chính trị tổng hợp VOV1)”, Luận văn thạc sĩ, ĐHKHXH và NV,
ĐH Quốc gia Hà Nội.
23. Đinh Văn Hƣờng (2006), Các thể loại báo chí thông tấn, Nxb Đại học
Quốc gia Hà Nội.
24. Cao Huy Hiệp, Nguyễn Bá Phúc (2012), “Vấn đề giáo dục về chủ quyền
biển, đảo cho thế hệ trẻ hiện nay” Chƣơng trình nghiên cứu Biển Đông, Bộ ngoại
giao.
25. Khoa Báo chí - Trƣờng Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn Hà Nội
(2005), Báo chí những vấn đề lý luận và thực tiễn, Nxb ĐHQGHN, Hà Nội.
26. Liên hợp quốc (1982), Công ước Luâṭ biển.
27. Lƣu Văn Lợi (1995), “Cuộc tranh chấp Việt-Trung về hai quần đảo
Hoàng Sa và Trường Sa”, Nhà xuất bản: Công an Nhân dân.
28. Nguyễn Ngọc Lan (2012), “Thẩm quyền trong giải quyết tranh chấp theo
12


Công ước Luật biển 1982 và vấn đề Biển Đông”, luận văn thạc sĩ, trƣờng Đại học
Cambridge, Vƣơng quốc Anh.
29. Nguyễn Nhã (2003), “Quá trình xác lập chủ quyền của Việt Nam tại quần
đảo Hoàng Sa và Trường Sa”, Luận án tiến sĩ, Đại học khoa học xã hội và nhân
văn, Đại học quốc gia thành phố Hồ Chí Minh.
30. Nguyễn Thị Quỳnh Nga (2013), “Vấn đề chủ quyền biển, đảoViệt Nam
qua một số báo điện tử”, Luận văn thạc sĩ, Đai học khoa học xã hội và nhân văn
Hà Nội.
31. Tạ Thị Thanh Nhàn (2011), “Thông tin bảo vệ chủ quyền quần đảo Hoàng
Sa và Trường Sa trên báo chí (khảo sát trên báo Quân đội nhân dân và Tuổi Trẻ

Thông tin và Truyền thông,
43. Trung tâm từ điển ngôn ngữ, Hà Nội, “Từ điển tiếng Việt”,1992.
44. Đoàn Biên Thùy (2013), “Báo chí nước ngoài viết về Biển Đông (khảo sát
trên BBC, Reuters, Xinhuanet từ 1/2012 đến 1/2013)”, niên luận tốt nghiệp, Khoa
báo chí và truyền thông, ĐHKHXH và NV, ĐH Quốc gia Hà Nội.
45. Lê Thị Thanh Thủy (2013), “Báo chí nước ngoài viết về biển đảo Việt
Nam”, Niên luận tốt nghiệp, Khoa báo chí và truyền thông, ĐHKHXH và NV, ĐH
Quốc gia Hà Nội.
46. Nguyễn Nhƣ Ý (1999),“Đại từ điển tiếng Việt”, Nxb Văn hóa - Thông tin,
Hà Nội.
47. Brice M.Clayet (1996), Những yêu sách đối kháng của Việt Nam và Trung
Quốc ở khu vực bãi ngầm Tư Chính và Thanh Long trong Biển Đông, Nxb Chính
trị Quốc gia.
48. Clive Ralph Symmons (1979), Các khu vực hàng hải của quần đảo trong
Luật quốc tế, Nxb Martinus Nijhoff, London.
49. Jean - Luc Martin - Lagardette (2003), “Hướng dẫn cách viết báo”, Nxb
14


Thông tấn, Hà Nội.
50. E.P. Prôkhôrốp (2004), Cơ sở lí luận của báo chí (tập 1, 2), Bản dịch Nxb
Thông tấn.

15