ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
----------

VŨ THỊ THẢO

PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC TỰ HỌC CỦA HỌC SINH
TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THÔNG QUA DẠY HỌC
CHƢƠNG NITƠ - PHOTPHO

LUẬN VĂN THẠC SĨ SƢ PHẠM HÓA HỌC

HÀ NỘI – 2015


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
----------

VŨ THỊ THẢO

PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC TỰ HỌC CỦA HỌC SINH
TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THÔNG QUA DẠY HỌC
CHƢƠNG NITƠ - PHOTPHO

LUẬN VĂN THẠC SĨ SƢ PHẠM HÓA HỌC

Chuyên ngành: LÝ LUẬN VÀ PHƢƠNG PHÁP DẠY HỌC
BỘ MÔN HÓA HỌC
Mã số: 60 14 01 11



i


DANH MỤC CÁC CHỮ CÁI VIẾT TẮT SỬ DỤNG TRONG ĐỀ TÀI
Từ viết tắt

Ý nghĩa

CĐSP

:

Cao đẳng sư phạm

ĐHSP

:

Đại học sư phạm

ĐC

:

Đối chứng

GV

:


Năng lực tự học

NXB

:

Nhà xuất bản

PP

:

Phương pháp

PPDH

:

Phương pháp dạy học

PTHH

:

Phương trình hóa học

TH

:


Sách giáo khoa

VNEN

:

Mô hình trường học mới Việt Nam
(Viet Nam Escuela Nueva)

ii


MỤC LỤC

Trang
i

Lời cảm ơn
Danh mục các ký hiệu, các chữ viết tắt

ii

Danh mục các bảng

vii

Danh mục các hình

viii


Error! Bookmark not defined.
4

7.Giả thuyết khoa học

Error! Bookmark not defined.
4

8.Các phương pháp nghiên cứu

Error! Bookmark not defined.
4

9. Điểm mới của đề tài

Error! Bookmark not defined.
5

10. Cấu trúc luận văn

5

CHƢƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VẤN ĐỀ TỰ
HỌC CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG.

6

1.1. Cơ sở lý luận về tự học


1.1.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến quá trình tự học
1.2. Cơ sở lý luận về năng lực tự học

11
12

1.2.1. Khái niệm về năng lực, năng lực chung của học sinh THPT
1.2.1.1. Khái niệm về năng lực

12
12

iii


1.2.1.2. Phẩm chất, năng lực cần phát triển cho học sinh trung học phổ thông

14

1.2.2. Năng lực tự học của học sinh trung học phổ thông

15

1.2.2.1. Khái niệm về năng lực tự học.

15

1.2.2.2. Cấu trúc của năng lực tự học

15

20

1.3.2. Mô hình trường học mới Việt Nam VNEN

21

1.3.2.1. Tổng quan, lý luận về mô hình trường học mới Việt Nam VNEN 21
1.3.2.2. Cấu trúc một bài học được thiết kế theo mô hình VNEN

23

1.3.2.3. Đánh giá năng lực của học sinh theo mô hình VNEN

27

1.3.2.4. Ưu, nhược điểm của mô hình VNEN với dạy học ở trường
phổ thông

27

1.4. Thực trạng về năng lực tự học của học sinh phổ thôngError! Bookmark 29
not defined.
TIỂU KẾT CHƢƠNG I

32

CHƢƠNG 2. PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC TỰ HỌC CỦA HỌC SINH
TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THÔNG QUA DẠY HỌC CHƢƠNG
NITƠ- PHOTPHO



2.2.1.1. Tổng quan về tài liệu tự học có hướng dẫn

36

2.2.1.2. Tài liệu 1. Tài liệu tự học có hướng dẫn với nội dung lý thuyết

37

2.2.1.3. Tài liệu 2: Tài liệu tự học có hướng dẫn với nội dung bài tập

51

2.2.2. Biện pháp 2. Thiết kế tài liệu hướng dẫn học theo mô hình trường 71

học mới VNEN

87

2.3. Thiết kế giáo án thực hiện dạy học theo 2 biện pháp trên
2.3.1. Giáo án tổ chức dạy học theo biện pháp sử dụng tài liệu tự học có 87
hướng dẫn
2.3.2. Giáo án tổ chức dạy học theo biện pháp sử dụng bài học theo mô 89
90

hình VNEN
TIỂU KẾT CHƢƠNG 2.

91


3.3.2. Thực nghiệm đánh giá hiệu quả của việc áp dụng giảng dạy theo mô 93
hình trường học mới Việt Nam VNEN

93

3.3.3. Xử lý thống kê kết quả thực nghiệm thu được

93

3.4. Kết quả thực nghiệm

93

3.4.1. Đánh giá về tinh thần, thái độ và hứng thú của HS

94

3.4.2. Đánh giá năng lực tự học của HS theo bộ công cụ đã xây dựng

94

v


3.4.2.1. Kết quả các bài kiểm tra của các lớp thực nghiệm và đối chứng
3.4.2.2. Đánh giá về các tài liệu sử dụng trong dạy học nhằm hình 98
thành phát triển năng lực tự học của học sinh
3.4.2.3. Đánh giá năng lực tự học của học sinh thông qua bảng kiểm 103
105


Bảng 3.2. Bảng tham số thống kê đặc trưng lớp 11B,11E (ĐC) – 11A, 11D
(TN)THPT Kinh Môn………………………………………………………………… 95
Bảng 3.3. Bảng thống kê điểm kiểm tra sau tác động lớp 11B(ĐC) và 11A
(TN) THPT Phúc Thành……………………………………………………………

95

Bảng 3.4. Bảng tham số thống kê đặc trưng lớp 11B(ĐC) và 11A (TN)
THPT Phúc Thành……………………………………………………………………

96

Bảng 3.5. Bảng thống kê điểm kiểm tra sau tác động lớp 11B(ĐC) và 11A
(TN) THPT Kinh Môn……………………………………………………………….. 96
Bảng 3.6. Bảng tham số thống kê đặc trưng lớp 11B(ĐC) và 11A (TN)
THPT Kinh Môn……………………………………………………………………… 97
Bảng 3.7. Tổng hợp ý kiến đánh giá tài liệu giảng dạy tự học có hướng
dẫn……………………………………………………………………………………… 98
Bảng 3.8. Tổng hợp ý kiến đánh giá tài liệu giảng dạy biên soạn theo mô
hình trường học mới Việt Nam (VNEN)…………………………………………..

100

Bảng 3.9. Bảng kết quả đánh giá năng lực tự học của học sinh………………. 103

vii


DANH MỤC CÁC HÌNH
Trang


viii

104


TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Ngô Ngọc An (2007), Rèn luyện kĩ năng giải toán hóa học 11, T1. NXB Giáo dục
2. Phạm Đức Bình (2007), Phương pháp giải bài tập hóa phi kim, NXB Giáo dục
3. Bộ Giáo dục và Đào tạo (8/2015), Dự thảo Chương trình giáo dục phổ thông
tổng thể trong chương trình giáo dục phổ thông mới.
4. Bộ Giáo dục và Đào tạo (2014), Hướng dẫn thực hiện chuẩn kiến thức, kĩ năng
môn hóa học lớp 11. NXB Giáo dục Việt Nam.
5. Bộ Giáo dục và Đào tạo (2014), Tài liệu tập huấn dạy học và kiểm tra đánh giá
kết quả học tập theo định hướng phát triển năng lực học sinh môn Hóa Học cấp
THPT
6. Bộ Giáo dục và Đào tạo (2014), Tài liệu tập huấn xây dựng các chuyên đề dạy
học và kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực học sinh môn
Hóa học.
7. Bộ Giáo dục và Đào tạo, Vụ giáo dục trung học, Tài liệu tập huấn cán bộ
quản lý, giáo viên triển khai mô hình trường học mới Việt Nam môn khoa học
tự nhiên lớp 6.
8. GS.TS Nguyễn Hữu Đĩnh, PGS.TS Đặng Thị Oanh, TS. Đặng Xuân Thƣ
(2008), Dạy và học hóa học 11 theo hướng đổi mới- Sách kèm đĩa CD, NXB
Giáo dục.
9. TS. Cao Cự Giác. Bài giảng trọng tâm chương trình chuẩn hóa học 11- NXB

Đại học Quốc Gia HN
10. Cao Cự Giác (2006), Hướng dẫn giải nhanh bài tập hóa học tập ba, NXB Đại
học Quốc gia Hà Nội

24. Nguyễn Xuân Trƣờng (chủ biên), Từ Ngọc Ánh, Lê chí Kiên, Lê Mậu
Quyền , Bài tập Hóa học 11. NXB Giáo dục Việt Nam.
25. PGS.TS. Nguyễn Xuân Trƣờng – TS. Trần Trung Ninh - Lê Văn Năm Quách Văn Long – Hồ Thị Hƣơng Trà (2007), 1080 Câu hỏi trắc nghiệm hóa
học. NXB Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh.
26. PGS. Đào Hữu Vinh (1997), 500 Bài toán hóa học (Lý thuyết và bài toán),
NXB Giáo dục
27. Từ điển Tiếng Việt (2000), NXB KHKT
Một số trang web
28. Website: />29. Website: />30. Website: />31. Website: />
10