ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

HÁN THỊ THU PHƢƠNG

ĐẢNG BỘ TỈNH HÒA BÌNH LÃNH ĐẠO
THỰC HIỆN NHIỆM VỤ HẬU PHƢƠNG TRONG
CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG MỸ, CỨU NƢỚC
TỪ NĂM 1965 ĐẾN NĂM 1975

LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ
Chuyên ngành : Lịch sử Đảng cộng sản Việt Nam

Hà Nội – 2014


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

HÁN THỊ THU PHƢƠNG

ĐẢNG BỘ TỈNH HÒA BÌNH LÃNH ĐẠO
THỰC HIỆN NHIỆM VỤ HẬU PHƢƠNG TRONG
CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG MỸ, CỨU NƢỚC
TỪ NĂM 1965 ĐẾN NĂM 1975
Chuyên ngành : Lịch sử Đảng cộng sản Việt Nam
Mã số: 60 22 56

LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ

Ngƣời hƣớng dẫn: PGS.TS. Vũ Quang Hiển

Hán Thị Thu Phương


MỤC LỤC
PHẦN MỞ ĐẦU .............................................................................................. 3
1. Lý do chọn đề tài ........................................................................................... 3
2. Lịch sử nghiên cứu vấn đề ............................................................................ 4
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu .............. Error! Bookmark not defined.
3.1. Mục đích ............................................... Error! Bookmark not defined.
3.2. Nhiệm vụ............................................... Error! Bookmark not defined.
4. Cơ sở lý luận, phương pháp nghiên cứu và nguồn tài liệu .................. Error!
Bookmark not defined.
4.1. Cơ sở lý luận ........................................ Error! Bookmark not defined.
4.2. Phương pháp nghiên cứu ..................... Error! Bookmark not defined.
4.3. Nguồn tài liệu ....................................... Error! Bookmark not defined.
5. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ............... Error! Bookmark not defined.
5.1. Đối tượng nghiên cứu .......................... Error! Bookmark not defined.
5.2. Phạm vi nghiên cứu .............................. Error! Bookmark not defined.
6. Dự kiến đóng góp của đề tài ....................... Error! Bookmark not defined.
7. Bố cục luận văn ........................................... Error! Bookmark not defined.
Chương 1. CHỦ TRƢƠNG VÀ SỰ CHỈ ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ
TỈNH HÒA BÌNH VỀ THỰC HIỆN NHIỆM VỤ HẬU PHƢƠNG
TỪ NĂM 1965 ĐẾN NĂM 1968 ............... Error! Bookmark not defined.
1.1.Lãnh đạo xây dựng tiềm lực hậu phƣơng ............ Error! Bookmark not
defined.
1.1.1. Những yếu tố có ảnh hưởng đến việc thực hiện nhiệm vụ hậu phương
ở tỉnh Hòa Bình ............................................. Error! Bookmark not defined.
1.1.2. Chủ trương và sự chỉ đạo xây dựng hậu phương của Đảng Bộ tỉnh
Hòa Bình ..................................................... Error! Bookmark not defined.



PHỤ LỤCError! Bookmark not defined.
Phụ lục 1
Phụ lục 2
Phụ lục 3

PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Hòa Bình là tỉnh miền núi, liền kề với thủ đô Hà Nội, cửa ngõ vùng Tây
Bắc của Tổ quốc. Nơi đây là vùng đất cổ, có bề dày lịch sử, là trung tâm của
nền văn hóa Hòa Bình nổi tiếng. Nhân dân các dân tộc Hòa Bình có truyền
thống đoàn kết, lao động cần cù, thủy chung trong cuộc sống và kiên cường
bất khuất trong quá trình dựng nước và giữ nước của dân tộc. Trong cuộc
kháng chiến chống Mỹ, dưới sự lãnh đạo của Đảng, Đảng bộ và nhân dân các
dân tộc tỉnh Hòa Bình phát huy truyền thống yêu nước nồng nàn, không
ngừng phấn đấu, vượt qua mọi khó khăn, thử thách, lập nhiều chiến công
oanh liệt. Cùng với miền Bắc xã hội chủ nghĩa, Hòa Bình là một trong những
đơn vị đóng góp và chi viện nhiều cho tiền tuyến miền Nam .
Hậu phương là một trong những nhân tố thường xuyên quyết định thắng
lợi của chiến tranh, là nơi xây dựng và phát triển tiềm lực của chiến tranh cả
về chính trị, kinh tế, văn hóa và quân sự; là nơi chi viện chủ yếu sức người,
sức của cho tiền tuyến. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Đảng và
chủ tịch Hồ Chí Minh đã hết sức coi trọng nhiệm vụ hậu phương.
Khi bàn về vị trí, vai trò của hậu phương trong chiến tranh cách mạng,
Lênin từng nói: Không có một quân đội nào trên thế giới không có hậu
phương vững chắc mà lại có thể chiến thắng được. Hậu phương có một tầm
quan trọng bậc nhất đối với tiền tuyến: chính hậu phương và chỉ có hậu


phương mới cung cấp cho tiền tuyến chẳng những các nhu cầu đủ loại mà cả

ngành Lịch sử Đảng cộng sản Việt Nam.
2. Lịch sử nghiên cứu vấn đề
Liên quan đến vấn đề xây dựng hậu phương của cuộc kháng chiến
chống Mỹ cứu nước, có nhiều tập thể và cá nhân quan tâm nghiên cứu. Có
thể kể đến các nhóm chính sau:
Các công trình khoa học nghiên cứu về vai trò của hậu phương trong
cách mạng giải phóng dân tộc như: Tổng kết cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu
nước - thắng lợi và bài học của Ban chỉ đạo tổng kết chiến tranh - Trực thuộc
Bộ chính trị, Nxb CTQG, HN 1995, Chiến tranh cách mạng Việt Nam (1945 1975) - thắng lợi và bài học của Ban chỉ đạo tổng kết chiến tranh - Trực thuộc
Bộ chính trị, Nxb CTQG, HN 2000, đã tổng kết vấn đề xây dựng hậu phương
dưới góc độ những bài học kinh nghiệm. Hay công trình Hậu phương chiến
tranh nhân dân Việt Nam (1945 - 1975), Viện Lịch sử Quân sự Việt Nam,
Nxb QĐND, HN 1997, đã tổng kết hoạt động xây dựng và bảo vệ, phát huy
sức mạnh của hậu phương trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp
và đế quốc Mỹ của dân tộc Việt Nam. Hậu phương lớn, tiền tuyến lớn trong
kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1954 - 1975) của GS.TS Phan Ngọc Liên,
Nxb Từ điển Bách Khoa, HN 2005, đã nghiên cứu về mối quan hệ sâu sắc,
bền chặt giữa nhiệm vụ cách mạng của hai miền Nam - Bắc, trong đó từng bài
viết đề cập đến những đóng góp cụ thể của một số địa phương (Thanh Hóa,
Hải Phòng, Hà Nam) đối với tiền tuyến lớn miền Nam ở nhiều lĩnh vực khác
nhau. Tác giả Nguyễn Xuân Tú với tác phẩm “Hậu phương miền Bắc trong
cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1954 - 1975)”, Nxb, CTQG, HN 2009
đã đi khẳng định vai trò của hậu phương trong chiến tranh và sự cần thiết phải
xây dựng hậu phương miền Bắc trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.


Các công trình nghiên cứu trên đã khẳng định sự quan tâm của Đảng
đối với vấn đề hậu phương, nhận thức được tầm quan trọng của hậu phương,
do đó đã có nhiều chủ trương trong việc xây dựng hậu phương trên tất cả các
lĩnh vực: chính trị, kinh tế, văn hóa - xã hội. Đảng đã giải quyết thành công

đó cũng cung cấp về mặt lý luận và thực tiễn của việc xây dựng hậu phương ở
những thời kỳ khác nhau và những địa điểm khác nhau.. Một số bài viết cũng
đã làm rõ vấn đề xây dựng hậu phương ở góc độ đường lối, đặc điểm, và
những kinh nghiệm được rút ra.


TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Bacchiennhep (1977), Kinh tế, hậu phương và tiền tuyến của chiến tranh
hiện đại, Nxb, Quân đội nhân dân.
2. Ban chấp hành Đảng bộ tỉnh Hòa Bình (2001), Lịch sử Đảng bộ tỉnh Hòa
Bình (1929 - 2010), Nxb Chính trị- Hành chính.
3. Ban chấp hành Tỉnh uỷ Hoà Bình, Báo cáo số 125-BC/TU ngày 05-121968 về Sơ kết công tác xây dựng Đảng và công tác vận động quần chúng
nhân dân của Đảng năm 1968 . (Tài liệu lưu trữ tại Văn phòng Tỉnh uỷ
Hoà Bình).
4. Ban chấp hành Tỉnh uỷ Hoà Bình, Báo cáo số 13- BC/TU ngày 27-06-1965
về Kế hoạch phát động đợt thi đua “ mỗi người làm việc bằng hai” . (Tài
liệu lưu trữ tại Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
5. Ban chấp hành Tỉnh uỷ Hoà Bình, Báo cáo số 23-BC/TU ngày 04-06-1971
về Kiểm diện sự lãnh đạo và chỉ đạo công tác quân sự địa phương trong 6
năm chống Mỹ cứu nước(1965- 1970).(Tài liệu lưu trữ tại Văn phòng Tỉnh
uỷ Hoà Bình) .
6. Ban chấp hành Tỉnh uỷ Hoà Bình, Báo cáo số 23-BC/TU ngày 1-7-1971 về
Tình hình 6 tháng đầu năm 1971. (Tài liệu lưu trữ tại Văn phòng Tỉnh uỷ
Hoà Bình).


7. Ban chấp hành Tỉnh uỷ Hoà Bình, Báo cáo số 28- BC/TU ngày 20-01 1972 về Tổng kết thực hiện nhiệm vụ chính trị năm. (Tài liệu lưu trữ tại
Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
8. Ban chấp hành Tỉnh uỷ Hoà Bình, Báo cáo số 86-BC/TU ngày 15-01-1976
về Báo cáo tổng kết năm 1975.(Tài liệu lưu trữ tại Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà

uỷ Hoà Bình).
19. Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hòa Bình, Chỉ thị số 62-CT/TU ngày 25-07-1973
về Công tác quân sự địa phương trong tình hình. (Tài liệu lưu trữ tại Văn
phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
20. Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hòa Bình, Chỉ thị số 04-CT/TU ngày 16-11-1970
về việc Nâng cao cảnh giác sẵn sàng chiến đấu, bảo vệ trị an đập tan mọi
âm mưu phá hoại của địch của. (Tài liệu lưu trữ tại Văn phòng Tỉnh uỷ
Hoà Bình).
21. Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hòa Bình, Chỉ thị số 11-CT/TU ngày 29-05-1971
về việc Tăng cường chỉ đạo phong trào thi đua lao động sản xuất xây dựng
chủ nghĩa xã hội và chống Mỹ cứu nước. (Tài liệu lưu trữ tại Văn phòng
Tỉnh uỷ Hoà Bình).
22. Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hòa Bình, Chỉ thị số 14-CT/TU ngày 03-09-1965
về việc Tiếp tục cuộc vận động “3 xây, 3 chống” trong tình hình mới. (Tài
liệu lưu trữ tại Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
23. Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hòa Bình, Chỉ thị số 16-CT/TU ngày 18-11-1971
về việc Nâng cao cảnh giác tăng cường tổ chức và chỉ đạo sẵn sàng chiến
đấu trước tình hình mới hiện nay. (Tài liệu lưu trữ tại Văn phòng Tỉnh uỷ
Hoà Bình).
24. Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hòa Bình, Chỉ thị số 20-CT/TU ngày 20-11-1965


về việc Tăng cường lãnh đạo xây dựng chính quyền 5 tốt, trong cuộc vận
động xây dựng Đảng bộ, chi bộ 4 tốt ở cấp xã . (Tài liệu lưu trữ tại Văn
phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
25. Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hòa Bình, Chỉ thị số 24-CT/TU ngày 06-03-1972
về việc Tăng cường chỉ đạo công tác giao thông vận tải nông. (Tài liệu lưu
trữ tại Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
26. Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hòa Bình, Chỉ thị số 27-CT/TU ngày 16-05-1966
về việc Mở rộng phong trào kiến thiết đồng ruộng. (Tài liệu lưu trữ tại Văn

mạnh mọi mặt công tác trong tình hình mới,ngày 25 tháng 6 năm 1972 .
(Tài liệu lưu trữ tại Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
35. Ban thường vụ Tỉnh ủy Hòa Bình, Nghị quyết 31 NQ/TU về việc Chỉ đạo
xây dựng huyện ủy “ 4 tốt”, ngày 25 tháng 4 năm 1967. (Tài liệu lưu trữ tại
Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
36. Ban thường vụ Tỉnh ủy Hòa Bình, Nghị quyết 37 NQ/TU về việc Tiến
hành “ báo công, lập công chống Mỹ, cứu nước”, ngày 4 tháng 8 năm
1967. (Tài liệu lưu trữ tại Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
37. Ban thường vụ Tỉnh ủy Hòa Bình, Nghị quyết 44 NQ/TU về việc Thi hành
nghị quyết 228 của Bộ chính trị, ngày 6 tháng 5 năm 1974. (Tài liệu lưu trữ
tại Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
38. Ban thường vụ Tỉnh ủy Hòa Bình, Nghị quyết 52 NQ/TU về Công tác giáo
dục trong những năm mới, ngày 4 tháng 9 năm 1975. (Tài liệu lưu trữ tại
Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
39. Ban thường vụ Tỉnh ủy Hòa Bình, Nghị quyết 25 NQ/TU về việc Cải tiến
công tác giáo dục trường Đảng trước tình hình nhiệm vụ mới, ngày 8 tháng
7 năm 1967. (Tài liệu lưu trữ tại Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
40. Ban thường vụ Tỉnh ủy Hòa Bình, Nghị quyết 21 NQ/TU về việc Đảm bảo
công tác giao thông vận tải, ngày 5 tháng 6 năm 1972. (Tài liệu lưu trữ tại
Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
41. Ban thường vụ Tỉnh ủy Hòa Bình, Nghị quyết 41 NQ/TU về việc Vận


dụng thi hành nghị quyết lần thứ 22 của Ban chấp hành Trung ương Đảng,
ngày 20 tháng 3 năm 1974. (Tài liệu lưu trữ tại Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà
Bình).
42. Ban thường vụ Tỉnh ủy Hòa Bình, Nghị quyết 51 NQ/TU về Công tác quân
sự tỉnh trong tình hình mới, ngày 30 tháng 5 năm 1975 . (Tài liệu lưu trữ tại
Văn phòng Tỉnh uỷ Hoà Bình).
43. Ban thường vụ Tỉnh ủy Hòa Bình, Nghị quyết 55 NQ/TU về Phương

56. Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đảng toàn tập, Tập 28, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
57. Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đảng toàn tập, Tập 29, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
58. Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đảng toàn tập, Tập 30, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
59. Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đảng toàn tập, Tập 31, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
60. Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đảng toàn tập, Tập 32, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
61. Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đảng toàn tập, Tập 33, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
62. Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đảng toàn tập, Tập 34, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
63. Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đảng toàn tập, Tập 35, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
64. Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đảng toàn tập, Tập 36, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
65. Lê Văn Đạt, (2005), Vai trò của thanh niên hậu phương miền Bắc trong
kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1954 -1975),Tạp chí nghiên cứu lịch
sử, số 4.
66. Võ Nguyên Giáp (1970), Mấy vấn đề về đường lối quân sự của Đảng ta,
Nxb Sự thật, Hà Nội.


67. Võ Nguyên Giáp (1972), Nắm vững đường lối chiến tranh nhân dân đánh
thắng chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ, Nxb Sự Thật.
68. Võ Nguyên Giáp (1972), Vị trí chiến lược của chiến tranh nhân dân ở địa
phương và của các lực lượng vũ trang địa phương, Nxb Quân đội nhân
dân, Hà Nội.

84. Phan Ngọc Liên (2006), Biên niên sử các Đại hội Đảng cộng sản Việt
Nam, Nxb Giáo dục, Hà Nội.
85. Mác –Ănghen (1977), Về mối quan hệ giữa kinh tế hậu phương, chiến
tranh, quân đội, Nxb Quân đội nhân dân , Hà Nội.
86. Hồ Chí Minh, (1985), Chiến tranh nhân dân Việt Nam, Nxb Quân đội
nhân dân, Hà Nội
87. Hồ Chí Minh, (2000), toàn tập, tập 11, Nxb CTQG, Hà Nội.
88. Hồ Chí Minh, (2000), toàn tập, tập 12, Nxb CTQG, Hà Nội.
89. Một số văn kiện của Đảng về chống Mỹ cứu nước (1965-1970), năm
1986, Nxb Sự Thật, Hà Nội.
90. Namara (1995), Nhìn lại quá khứ - tấm thảm kịch và những bài học về Việt
Nam, Nxb CTQG, Hà Nội.
91. Quốc sử quán triều Nguyễn ( 1998), Việt sử thông giám cương mục, Nxb
Giáo dục, Hà Nội.
92. Phạm Đức Quý, Bí mật sức mạnh huyền thoại của chiến tranh nhân dân
Vệt Nam, Nxb Mũi Cà Mau.
93. Hoàng Văn Thái, (1982), Xây dựng và phát huy sức mạnh hậu phương
trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Tạp chí cộng sản, số 12.
94. Ngô Đăng Tri, (2007), Đảng lãnh đạo xây dựng và bảo vệ hậu phương,
chi viện tiền tuyến thời kỳ 1945 – 1975, Một số chuyên đề lịch sử Đảng
cộng sản Việt Nam, Tập1. ( Tài liệu chưa xuất bản).
95. Ngô Đăng Tri, (2010), 80 năm (1930 - 2010) Đảng cộng sản Việt Nam
những chặng đường lịch sử, Nxb Thông tin và truyền thông, Hà Nội.


96. Nguyễn Xuân Tú, (2009), Hậu phương miền Bắc trong cuộc kháng chiến
chống Mỹ cứu nước (1954 - 1975), Nxb CTQG.
97. Viện lịch sử quân sự Việt Nam (2003), Tóm tắt các chiến dịch trong kháng
chiến chống Mỹ cứu nước (1954-1975).
98. Viện lịch sử quân sự Việt Nam, Cuộc kháng chiến cống Mỹ cứu nước những sự kiện quân sự, Nxb Hà Nội, 1998.