ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-------------------------------

PHAN THỊ DUNG

NHU CẦU TIN VÀ MỨC ĐỘ
ĐÁP ỨNG THÔNG TIN TẠI THƢ VIỆN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC HÀ TĨNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ THÔNG TIN - THƢ VIỆN

Hà Nội - 2014


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-------------------------------

PHAN THỊ DUNG

NHU CẦU TIN VÀ MỨC ĐỘ
ĐÁP ỨNG THÔNG TIN TẠI THƢ VIỆN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC HÀ TĨNH

Chuyên ngành : Khoa học Thƣ viện
Mã số : 60 32 20

LUẬN VĂN THẠC SỸ THÔNG TIN - THƢ VIỆN

Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS.TS Mai Hà

đồng nghiệp đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi tham gia học tập, nghiên cứu và
hoàn thành Luận văn.
Cuối cùng, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới gia đình, người thân và
bạn bè đã luôn ở bên cạnh khuyến khích, động viên giúp tôi vượt qua những khó
khăn để hoàn thành khóa học và hoàn thành tốt luận văn tốt nghiệp.
Xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, tháng 7 năm 2014
Phan Thị Dung


MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ....................................................................................................................1
1. Tính cấp thiết của đề tài .............................................................................. 1
2. Tình hình nghiên cứu................................... Error! Bookmark not defined.
3. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu ................ Error! Bookmark not defined.
4. Giả thuyết nghiên cứu ................................. Error! Bookmark not defined.
5. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ................ Error! Bookmark not defined.
6. Phương pháp nghiên cứu ............................. Error! Bookmark not defined.
7. Ý nghĩa khoa học và ứng dụng của đề tài .... Error! Bookmark not defined.
8. Dự kiến kết quả nghiên cứu ......................... Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 1: NHU CẦU TIN VÀ NGƢỜI DÙNG TIN TRONG HOẠT ĐỘNG
THÔNG TIN – THƢ VIỆN TẠI TRƢỜNG ĐẠI HỌC HÀ TĨNH ............ Error!
Bookmark not defined.
1.1 Những vấn đề chung về nhu cầu tin và ngƣời dùng tin ................ Error!
Bookmark not defined.
1.1.1 Khái niệm nhu cầu tin và người dùng tin .. Error! Bookmark not defined.
1.1.2 Những yếu tố ảnh hưởng đến nhu cầu tin của người dùng tin .......... Error!
Bookmark not defined.
1.2 Tiêu chí đánh giá mức độ thỏa mãn nhu cầu tin của ngƣời dùng tin
........................................................................ Error! Bookmark not defined.

2.1.1 Nhu cầu về nội dung tài liệu...................... Error! Bookmark not defined.
2.1.2 Nhu cầu về loại hình tài liệu ..................... Error! Bookmark not defined.
2.1.3 Nhu cầu về ngôn ngữ tài liệu..................... Error! Bookmark not defined.
2.1.4 Tập quán khai thác thông tin của người dùng tin ... Error! Bookmark not
defined.
2.2 Thực trạng mức độ đáp ứng nhu cầu thông tin cho ngƣời dùng tin tại Thƣ viện
........................................................................ Error! Bookmark not defined.
2.2.1 Mức độ đáp ứng về nguồn lực thông tin ... Error! Bookmark not defined.
2.2.2 Mức độ đáp ứng về sản phẩm và dịch vụ thông tin. Error! Bookmark not
defined.


2.2.3 Mức độ đáp ứng về tập quán sử dụng thư viện của người dùng tin.. Error!
Bookmark not defined.
2.3 Nhận xét chung ........................................ Error! Bookmark not defined.
2.3.1 Điểm mạnh ................................................ Error! Bookmark not defined.
2.3.2 Điểm yếu .................................................... Error! Bookmark not defined.
2.3.3 Nguyên nhân .............................................. Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 3: CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO M
ỨC ĐỘ THỎA MÃN VÀ PHÁT
TRIỂN NHU CẦU TIN TẠI THƢ VIỆN TRƢỜNG ĐẠI HỌC HÀ TĨNH...... Error!
Bookmark not defined.
3.1 Nhóm giải pháp nâng cao năng lực đáp ứng Nhu cầu tin ............. Error!
Bookmark not defined.
3.1.1 Tăng cường nguồn lực thông tin tương hợp với nhu cầu tin ............ Error!
Bookmark not defined.
3.1.2 Đa dạng hóa và tăng cường chất lượng các sản phẩm, dịch vụ thông tin
............................................................................ Error! Bookmark not defined.
3.1.3 Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ thư viện ........ Error! Bookmark not
defined.

Bảng 2.4: Nhu cầu về sản phẩm thông tin của người dùng tin ..... Error! Bookmark
not defined.
Bảng 2.5: Nhu cầu về các dịch vụ thông tin của người dùng tin .. Error! Bookmark
not defined.
Bảng 2.6: Thời gian dành cho việc thu thập thông tin của người dùng tin ...... Error!
Bookmark not defined.
Bảng 2.7: Các nguồn khai thác thông tin của người dùng tin Error! Bookmark not
defined.
Bảng 2.8: Tần suất sử dụng Thư viện của người dùng tin ..... Error! Bookmark not
defined.
Bảng 2.9: Mức độ đáp ứng của kho tài liệu tại Thư viện ĐHHT .. Error! Bookmark
not defined.
Bảng 2.10: Mức độ đáp ứng về sản phẩm thông tin của Thư viện Error! Bookmark
not defined.
Bảng 2.11: Mức độ đáp ứng của các dịch vụ thông tin của Thư viện .............. Error!
Bookmark not defined.


Bảng 2.12: Đánh giá về cơ sở vật chất Thư viện của người dùng tin .............. Error!
Bookmark not defined.
Biểu đồ 1.2: Cơ cấu các nhóm người dùng tin trong Trường Error! Bookmark not
defined.
Biểu đồ 2.1 Nhu cầu về nội dung thông tin/ tài liệu của các nhóm NDT......... Error!
Bookmark not defined.
Biểu đồ 2.2: Nhu cầu về loại hình tài liệu của các nhóm người dùng tin ........ Error!
Bookmark not defined.
Biểu đồ 2.3: Thời gian thu thập thông tin của các nhóm NDT ..... Error! Bookmark
not defined.
Biểu đồ 2.4: Cơ cấu vốn tài liệu theo lĩnh vực khoa học (theo số liệu ở bảng 1.2)
................................................................................... Error! Bookmark not defined.


ĐHKHXH&NV Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn
ĐHQGHN

Đại học Quốc gia Hà Nội

GDĐT

Giáo dục đào tạo

HCM

Hồ Chí Minh

HSSV

Học sinh, sinh viên

KH&CN

Khoa học và công nghệ

KHKT

Khoa học kỹ thuật

NCT

Nhu cầu tin



Inter Library Loan

OPAC

Online Public Access Catalog

SDI

Selective Dissemination of Information


MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Bước vào thế kỷ 21, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học công
nghệ, là sự bùng nổ của các nguồn lực thông tin, là kỷ nguyên của nền kinh tế tri
thức. Công nghê ̣ thông tin đã thực sự thâm nhâ ̣p

rô ̣ng khắ p vào mo ̣i liñ h vực của

đời số ng con người, dẫn đế n sự biế n đổ i to lớn trong viê ̣c tự đô ̣ng hoá các quá trin
̀ h
làm việc . Thông tin đã trở thành hàng hoá , trở thành mô ̣t lực lươ ̣ng vâ ̣t chấ t tác
đô ̣ng ma ̣nh mẽ tới m ọi động thái kinh tế , chính trị , xã hội của các quốc gia . Việc
cung cấp nguồn thông tin kịp thời, nhanh chóng, hiệu quả chính là yêu cầu nội tại
để xã hội phát triển. Chính vì thế, các thư viện và cơ quan thông tin hiện nay đều
chú trọng tìm các giải pháp để tăng cường khả năng đáp ứng NCT ngày càng cao và
đa dạng của các đối tượng khác nhau. Trong đó nghiên cứu NCT là hoạt động được
hầu hết các thư viện tiến hành để có cơ sở khoa học phát triển nguồn lực thông tin,
xác định phương pháp xử lý thông tin, tổ chức các hình thức tra cứu thông tin và

quy theo hệ thống tín chỉ, Quyết định số 43/2007/QĐ – BGDĐT ngày
15/8/2007.

3.

Bộ Văn hóa thông tin (2004), Quy hoạch phát triển ngành thư viện Việt Nam
đến năm 2010 và định hướng đến năm 2020, Bộ Văn hóa thông tin, Hà Nội.

4.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (2008), Về công tác Thư viện: các văn bản
pháp quy hiện hành về Thư viện, Hà Nội.

5.

Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch (2008), Quyết định số 13/2008/QĐBVHTTDL về việc ban hành Quy chế mẫu tổ chức và hoạt động thư viện
trường Đại học,-Bộ VHTT&DL, Hà Nội.

6.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (2009), Xây dựng thư viện góp phần nâng
cao chất lượng đào tạo trong các trường đại học ở Việt Nam, Bộ Văn hóa, Thể
thao và Du lịch, Hà Nội.

1.2. Tài liệu tham khảo khác
7.

Nguyễn Thị Vân Anh, Nguyễn Minh Nguyệt (2008), “Nhu cầu thông tin của
sinh viên được đào tạo theo phương thức tín chỉ tại trường ĐHKHXH&NV,
ĐHQGHN”, Kỷ yếu Hội nghị khoa học sinh viên chuyên ngành thông tin thư

cầu tin của người dùng tin tại Trung tâm Thông tin Thư viện trường Đại học
Thành Đô, Đại học Văn hóa Hà Nội.
16. Nguyễn Bích Hạnh(2011), Nghiên cứu nhu cầu tin tại Trung tâm thông tin –
thư viện Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Văn hóa, Hà Nội.
17. Nguyễn Hữu Hùng (2005), Thông tin: Từ lý luận tới thực tiễn, Nxb. Văn hóa
Thông tin, Hà Nội.
18. Phan Thị Hương (2011), Nghiên cứu nhu cầu tin tại trường Cao đẳng Sư phạm
Trung ương”, Đại học Văn hóa Hà Nội.
19. Phạm Thị Lan Ngọc (2011) Nghiên cứu nhu cầu tin và khả năng đáp ứng
thông tin cho người dùng tin tại Học viện Kỹ thuật Quân sự, Đại học Văn hóa
Hà Nội.
20. Nguyễn Viết Nghĩa (2001), “Phương pháp xây dựng chính sách phát triển
nguồn tin”, Tạp chí Thông tin và tư liệu, (Số 1), tr. 12-17.
21. Trần Thị Minh Nguyệt (2010), Người dùng tin và Nhu cầu tin, Đại học Khoa
học Xã hội và Nhân văn, Hà Nội.
22. Trần Thị Minh Nguyệt (2007), “Đổi mới hoạt động thông tin thư viện tại các
trường đại học phục vụ đào tạo theo học chế tín chỉ”, Tạp chí Giáo Dục, (Số

3


166), tr. 1-3.
23. Trần Thị Minh Nguyệt (2013), “Phát triển nhu cầu thông tin trong các thư viện
công cộng”, Tạp chí Nghiên cứu Văn hóa, Đại học Văn hóa Hà Nội (Số 2).
24. Phạm Văn Rính, Nguyễn Viết Nghĩa (2007), Phát triển vốn tài liệu, Nxb. Đại
học Quốc gia Hà Nội, Hà Nội
25. Đoàn Phan Tân (2001), Thông tin học, Nxb. Đại học Quốc gia, Hà Nội.
26. Đoàn Phan Tân (2001), Tin học trong hoạt động Thông tin – thư viện, Nxb.
Đại học Quốc gia, Hà Nội.
27. Linh Thị Thắm (2012), Nghiên cứu nhu cầu tin của người dùng tin tại Thư

the information age, 1st edition, Library Association Publishing Ltd, London.
38. Philip Kotler, Sidney Levy (1969), “Broadening the Concept of Marketing”,
Journal of Marketing, (1), Tr. 10 – 15.

5