ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-----------------------------------------------------

NGUYỄN THỊ MAI ANH

ĐẢNG BỘ HUYỆN VÕ NHAI (THÁI NGUYÊN)
LÃNH ĐẠO THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH DÂN TỘC
TỪ NĂM 2000 ĐẾN NĂM 2010

LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ

Hà Nội - 2014


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-----------------------------------------------------

NGUYỄN THỊ MAI ANH

ĐẢNG BỘ HUYỆN VÕ NHAI (THÁI NGUYÊN)
LÃNH ĐẠO THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH DÂN TỘC
TỪ NĂM 2000 ĐẾN NĂM 2010

Luận văn Thạc sĩ chuyên ngành Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam
Mã số: 60220315

Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS.TS Hoàng Hồng

Hà Nội - 2014


TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Nguyễn Thị Mai Anh


MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT …………………………………….........

3

DANH MỤC BẢNG SỐ LIỆU ………………………………………………...

4

MỞ ĐẦU ……………………………………………………………………….

5

Chƣơng 1: ĐẢNG BỘ HUYỆN VÕ NHAI LÃNH ĐẠO THỰC HIỆN CHÍNH
SÁCH DÂN TỘC GIAI ĐOẠN 2000 - 2005

1.1 Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Võ Nhai tỉnh Thái Nguyên
và chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước Việt Nam …………………

12

1.1.1 Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Võ Nhai tỉnh
Thái Nguyên ……………………………………………………………


34

1.2.2.2 Thực hiện chính sách xóa đói, giảm nghèo và chương trình 135
của Chính phủ …………………………………………………………….

41

1.2.2.3 Quan tâm đầu tư Giáo dục – Đào tạo, y tế, nâng cao đời sống văn
hóa tinh thần và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc ………………………...

54

1.2.2.4 Giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội vùng đồng bào
dân tộc …………………………………………………………………….

59


Chƣơng 2: ĐẢNG BỘ HUYỆN VÕ NHAI LÃNH ĐẠO THỰC HIỆN CHÍNH
SÁCH DÂN TỘC GIAI ĐOẠN 2005 -2010

2.1 Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Thái Nguyên và phương hướng nhiệm
vụ của Đảng bộ huyện Võ Nhai về thực hiện chính sách dân tộc ………..

65

2.1.1 Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Thái Nguyên ………………………...

65


bào dân tộc ……………………………………………………………..

93

Chƣơng 3: MỘT SỐ NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM

3.1. Nhận xét ……………………………………………………………...

98

3.1.1. Ưu điểm ……………………………………………………………

98

3.1.2. Hạn chế ……………………………………………………………

102

3.2. Một số kinh nghiệm …………………………………………………. 106
KẾT LUẬN …………………………………………………………………….. 115
TÀI LIỆU THAM KHẢO ……………………………………………………...
PHỤ LỤC

118


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

STT


DTTS

Dân tộc thiểu số

6

ĐBKK

Đặc biệt khó khăn

7

ĐCĐC

Định canh định cư

8

MTTQ

Mặt trận tổ quốc

9

TTCX

Trung tâm cụm xã

10


của huyện Võ Nhai (2005-2007) ………………………………………….
Bảng 2.6: Tình hình xây dựng công trình nước sinh hoạt tập trung của chương
trình 134 huyện Võ Nhai (2005 – 2008) …………………………………….....
Bảng 2.7: Tình hình thực hiện dự án đào tạo cán bộ từ 2006-2010……….
Bảng 2.8: Tình hình tham gia các tổ chức đoàn thể, chính quyền của
đồng bào dân tộc thiểu số huyện Võ Nhai (2005-2010) ………………….

15
16
18
18
42
49
52
55
60
75
76
77
78

83
85
89
91


MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Việt Nam là quốc gia thống nhất, đa dân tộc. Phần lớn các dân tộc

Trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc ta, chính sách dân
tộc luôn là chính sách lớn và quan trọng của mọi thời đại. Trong lịch sử, các
triều đại phong kiến Việt Nam luôn quan tâm và có chính sách dân tộc đối với
các vùng, các dân tộc khác nhau nhằm duy trì và khẳng định quyền lực của
nhà vua đối với các dân tộc thiểu số, hướng tới mục đích củng cố và tăng
cường nền thống nhất quốc gia. Do vậy, “chính sách dân tộc là sản phẩm trí
tuệ, là kinh nghiệm truyền thống của cha ông ta” [67, tr10]. Kế thừa và phát
huy truyền thống đó, Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã
thực hiện chính sách dân tộc vừa nhất quán vừa rộng mở. Có thể nói, trong
lịch sử cũng như hiện nay, vấn đề dân tộc là một vấn đề mang tính thời sự
diễn biến hết sức phức tạp. Ở nước ta, chính sách dân tộc được đánh giá như
là một vấn đề xã hội mang tính đặc thù, thể hiện rõ quan điểm giai cấp, của
Đảng và Nhà nước Việt Nam. Văn kiện Hội nghị Trung ương 7, khóa IX của
Đảng đã khẳng định: “Vấn đề dân tộc và đoàn kết dân tộc là vấn đề chiến
lược cơ bản, lâu dài, đồng thời cũng là vấn đề cấp bách hiện nay của cách
mạng Việt Nam”.
Võ Nhai là một huyện vùng cao của tỉnh Thái Nguyên. Từ nhiều thế kỉ
trước Võ Nhai đã là địa bàn cư trú của nhiều dân tộc anh em, trong đó có một
số dân tộc thiểu số ở một số xã đặc biệt khó khăn. Vì vậy mà công tác dân tộc
và việc thực hiện chính sách dân tộc của Đảng luôn được các cấp uỷ Đảng,
chính quyền các cấp của huyện Võ Nhai và tỉnh Thái Nguyên quan tâm lãnh
đạo, chỉ đạo. Tuy vậy, việc lãnh đạo cũng như quá trình chỉ đạo tổ chức thực
hiện chính sách dân tộc của Đảng bộ huyện Võ Nhai tỉnh Thái Nguyên vẫn


DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1.

Ban Tư tưởng - Văn hóa Trung ương (2002), Vấn đề dân tộc và chính
sách dân tộc của Đảng cộng sản Việt Nam (Chương trình chuyên đề

(1999-2003), Nxb Thống kê, Hà Nội.

8.

Cục thống kê Thái Nguyên (2005), Niên giám thống kê tỉnh Thái
Nguyên 2004, Nxb Thống kê, Hà Nội.

9.

Cục thống kê Thái Nguyên (2007), Niên giám thống kê tỉnh Thái
Nguyên 2007, Nxb Thống kê, Hà Nội.

10. Chính sách dân tộc: Những vấn đề lý luận và thực tiễn (1990), Nxb Sự
thật, Hà Nội
11. Phan Hữu Dật (1999), Một số vấn đề về dân tộc học Việt Nam, Nxb Đại
học Quốc gia Hà Nội, Hà Nội.
12. Đảng Cộng sản Việt Nam (1977), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc
lần thứ IV, Nxb Sự thật, Hà Nội.


13. Đảng Cộng sản Việt Nam (1978), Văn kiện của Đảng về chính sách dân
tộc, Nxb Sự thật, Hà Nội.
14. Đảng Cộng sản Việt Nam (1987), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc
lần thứ VI, Nxb Sự thật, Hà Nội.
15. Đảng Cộng sản Việt Nam (1991), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc
lần thứ VII, Nxb Sự thật, Hà Nội.
16. Đảng Cộng sản Việt Nam (1996), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc
lần thứ VIII, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
17. Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc
lần thứ IX, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.

ương 7 khóa IX đoàn kết toàn dân, về công tác dân tộc và công tác tôn
giáo.
32. Hồ Chí Minh (2003), Về công tác dân tộc, Nxb Chính trị quốc gia, Hà
Nội.
33. Hồ Chí Minh (1995), Hồ Chí Minh toàn tập, tập 10, Nxb Chính trị quốc
gia, Hà Nội.
34. Hồ Chí Minh (1995), Hồ Chí Minh toàn tập, tập 12, Nxb Chính trị quốc
gia, Hà Nội.
35. Hoàng Trường Minh (1985), Một số suy nghĩ nhằm quán triệt và thực
hiện thắng lợi chính sách dân tộc của Đảng, Nxb Sự thật, Hà Nội.
36. Một số văn kiện về chính sách Dân tộc - miền núi của Đảng và Nhà
Nước (1992), Nxb Sự thật, Hà Nội.
37. Hoàng Đức Nghi (2001), Về công tác dân tộc trong 10 năm đổi mới
(1990-2000), Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.


38. Hà Quế Lâm (2002), Xóa đói giảm nghèo ở vùng dân tộc thiểu số nước
ta hiện nay - thực trạng và giải pháp (sách tham khảo), Nxb Chính trị
quốc gia, Hà Nội.
39. Phòng Dân tộc huyện Võ Nhai (2010), Báo cáo thực hiện công tác dân
tộc năm 2010.
40. Phòng tài chính kế hoạch (2008, 2009, 2010), Báo cáo tiến độ giải ngân
thuộc chương trình mục tiêu quốc gia,
41. Phòng thống kê huyện Võ Nhai, Niên giám thống kê các năm 2000-2005.
42. Phòng thống kê huyện Võ Nhai, Báo cáo tổng kết ngân sách các chương
trình phát triển kinh tế xã hội trong các năm 2005, 2006, 2007, 2008,
2009, 2010.
43. Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Thái Nguyên (2004), Báo
cáo tổng kết công tác định canh định cư và kinh tế mới giai đoạn 19902004 tỉnh Thái Nguyên.
44. Ngô Văn Thạo (chủ biên, 2008), Vấn đề dân tộc và chính sách dân tộc

Ban quản lý các dự án huyện Võ Nhai, 2006.
61. Ủy ban nhân dân huyện Võ Nhai, Báo cáo kết quả thực hiện đề án 661,
Ban quản lý các dự án huyện Võ Nhai, 2007.
62. Ủy ban nhân dân huyện Võ Nhai, Báo cáo kết quả thực hiện Chương trình
167 của Chính phủ, Ban quản lý các dự án huyện Võ Nhai, 2010.
63. Ủy ban nhân dân huyện Võ Nhai, Kế hoạch phát triển kinh tế xã hội giai
đoạn 2001 – 2005.
64. Ủy ban nhân dân huyện Võ Nhai, Kế hoạch phát triển kinh tế xã hội giai
đoạn 2006 – 2010.
65. Ủy ban nhân dân huyện Võ Nhai (2009), Báo cáo tổng kết phong trào thi
đua yêu nước trong đồng bào các dân tộc thiểu số; tình hình, kết quả


thực hiện công tác dân tộc qua các thời kỳ cách mạng và phương hướng,
nhiệm vụ đến năm 2015 và 2020 huyện Võ Nhai.
66. Ủy ban nhân dân tỉnh Thái Nguyên (1998), Dự án tổng quan phát triển
kinh tế xã hội vùng miền núi dân tộc, định canh, định cư và kinh tế mới
tỉnh Thái Nguyên thời kỳ 1998-2010.
67. Ủy ban nhân dân tỉnh Thái nguyên (2005), Sở văn hóa thông tin, Báo cáo
tình hình thực hiện chính sách dân tộc miền núi.
68. Đàm Thị Uyên (2007), Chính sách dân tộc của các triều đại phong kiến
Việt Nam, NXB Văn hóa dân tộc, Hà Nội