ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
------------------------------

VŨ THỊ THANH

NGHIÊN CỨU PHÁT TRIỂN SẢN PHẨM VÀ DỊCH VỤ
THÔNG TIN THƢ VIỆN TẠI CÁC THƢ VIỆN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH NAM ĐỊNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ THÔNG TIN - THƢ VIỆN

Hà Nội - 2014


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
------------------------------

VŨ THỊ THANH

NGHIÊN CỨU PHÁT TRIỂN SẢN PHẨM VÀ DỊCH VỤ
THÔNG TIN THƢ VIỆN TẠI CÁC THƢ VIỆN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH NAM ĐỊNH
Chuyên ngành:
Mã số:

Khoa học Thông tin - Thư viện
60 32 02 03

LUẬN VĂN THẠC SĨ THÔNG TIN - THƢ VIỆN


Chủ tịch Hội đồng

iv


LỜI CAM ĐOAN
Tôi cam đoan đây là công trình nghiên cứu riêng của tôi.
Nội dung nghiên cứu trong luận văn chưa từng được công bố ở bất kỳ
công trinh nào
Tác giả

Vũ Thị Thanh

v


LỜI CẢM ƠN
Với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, tôi xin gửi lời cảm ơn tới cô
giáo PGS.TS Nguyễn Thị Lan Thanh, người đã tận tình chỉ bảo và hướng dẫn
tôi thực hiện nghiên cứu đề tài luận văn thạc sỹ này.
Tôi xin trân trọng cảm ơn PGS.TS. Trần Thị Quý – Trưởng khoa sau
đại học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà
Nội và toàn thể các thầy cô giáo đã hết lòng vì sự nghiệp giáo dục đào tạo,
điều đó đã cho tôi có điều kiện nền tảng thuận lợi để triển khai được đề tài
nghiên cứu.
Tôi xin cảm ơn Ban giám đốc, các cán bộ tại các thư viện Trường Đại
học Sư phạm Kỹ thuật, Trường Đại học Điều dưỡng và Trường Đại học Lương
Thế Vinh Tỉnh Nam Định; Một số giảng viên và các bạn sinh viên tại ba trường
đại học Nam Định đã giúp đỡ tôi rất nhiều trong công việc khảo sát và truyền

: Thông tin - thư viện

DV

: Dịch vụ

CSDL

: Cơ sở dữ liệu

CSDLTM

: Cơ sở dữ liệu thư mục

CSDLDK

: Cơ sở dữ liệu dữ kiện

CSDLTV

: Cơ sở dữ liệu toàn văn

MLCC

: Mục lục chữ cái

MLCĐ

: Mục lục chủ đề


CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ SẢN PHẨM VÀ DỊCH VỤ THÔNG TIN
THƢ VIỆN VÀ KHÁI QUÁT VỀ THƢ VIỆN CÁC TRƢỜNG ĐẠI HỌC
TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH NAM ĐỊNH .................... Error! Bookmark not defined.
1.1. Cơ sở lý luận về sản phẩm và dịch vụ thông tin thƣ viện .................Error!
Bookmark not defined.
1.1.1. Khái niệm sản phẩm thông tin thư viện . Error! Bookmark not defined.
1.1.2. Khái niệm dịch vụ thông tin thư viện ..... Error! Bookmark not defined.
1.1.3. Khái niệm phát triển sản phẩm và dịch vụ thông tin thư viện.......Error!
Bookmark not defined.
1.1.4. Mối quan hệ giữa sản phẩm và dịch vụ thông tin thư viện ...........Error!
Bookmark not defined.
1.1.5. Vai trò của sản phẩm và dịch vụ thông tin thư viện .. Error! Bookmark
not defined.
1.1.6. Các tiêu chí đánh giá các sản phẩm và dịch vụ thông tin thư viện
............................................................................ Error! Bookmark not defined.
1.1.7. Các yếu tố ảnh hưởng đến sản phẩn và dịch vụ thông tin thư viện
............................................................................ Error! Bookmark not defined.
1.1.7.1. Yếu tố chủ quan ................................. Error! Bookmark not defined.
1.1.7.2. Yếu tố khách quan. ............................. Error! Bookmark not defined.
1.1.8. Yêu cầu đối với sản phẩm và dịch vụ thông tin thư viện trong các
trường đại học ở Nam Định.............................. Error! Bookmark not defined.
1


1.1.9. Vai trò của sản phẩm và dịch vụ đối với thư viện các trường đại học
trên địa bàn tỉnh Nam Định.............................. Error! Bookmark not defined.
1.2. Khái quát về thƣ viện các trƣờng đại học trên địa bàn Nam Định ..Error!
Bookmark not defined.
1.2.1. Sơ lược quá trình hình thành và phát triển ..........Error! Bookmark not
defined.

các trƣờng đại học trên địa bàn tỉnh Nam Định .............Error! Bookmark not
defined.
2.4.1. Yếu tố chủ quan....................................... Error! Bookmark not defined.
2.4.2. Yếu tố khách quan................................... Error! Bookmark not defined.
2.5. Đánh giá về sản phẩm và dịch vụ tại thƣ viện các trƣờng đại học trên
địa bàn Nam Định ................................................ Error! Bookmark not defined.
2.5.1. Đánh giá theo các tiêu chí ...................... Error! Bookmark not defined.
2.5.1.1. Nhóm tiêu chí hiệu quả kinh tế .......... Error! Bookmark not defined.
2.5.1.2. Nhóm tiêu chí hiệu quả xã hội ........... Error! Bookmark not defined.
2.5.1.3. Nhóm tiêu chí kỹ thuật ....................... Error! Bookmark not defined.
2.5.1.4. Nhóm tiêu chí phát triển bền vững .... Error! Bookmark not defined.
2.5.2. Đánh giá chung ....................................... Error! Bookmark not defined.
2.5.2.1. Điểm mạnh ......................................... Error! Bookmark not defined.
2.5.2.2. Điểm yếu ............................................ Error! Bookmark not defined.
2.5.3. Nguyên nhân ........................................... Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 3: GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN SẢN PHẨM VÀ DỊCH VỤ
THÔNG TIN TRONG THƢ VIỆN CÁC TRƢỜNG ĐẠI HỌC TRÊN
ĐỊA BÀN TỈNH NAM ĐỊNH ................................ Error! Bookmark not defined.
3.1. Xây dựng chính sách phát triển các sản phẩm và dịch vụ thông tin
thƣ viện ................................................................. Error! Bookmark not defined.
3.2. Nâng cao chất lƣợng sản phẩm hiện có và phát triển các sản phẩm
thông tin thƣ viện mới ......................................... Error! Bookmark not defined.
3.2.1. Nâng cao chất lượng các sản phẩm hiện có .........Error! Bookmark not
defined.
3.2.2. Phát triển các sản phẩm mới .................. Error! Bookmark not defined.
3.3. Nâng cao chất lƣợng dịch vụ hiện có và phát triển các dịch vụ thông tin
thƣ viện mới ......................................................... Error! Bookmark not defined.
3.3.1. Nâng cao chất lượng các dịch vụ hiện có .............Error! Bookmark not
defined.
3.3.2. Phát triển các dịch vụ mới ...................... Error! Bookmark not defined.

và phục vụ thông tin. Hoạt động thông tin tại các thư viện góp phần đáng kể
vào việc nâng cao chất lượng đào tạo của các trường học nói chung và các
trường đại học trên địa bàn tỉnh Nam Định nói riêng.
Sản phẩm – dịch vụ thông tin thư viện tại các trường đại học trên địa
bàn tỉnh Nam Định là công cụ, phương tiện và là cầu nối giữa người dùng tin
với nguồn lực thông tin; giúp họ truy nhập, khai thác các nguồn tin một cách
có hiệu quả. Bên cạnh đó sản phẩm – dịch vụ thông tin thư viện còn giúp cho
việc trao đổi và chia sẻ nguồn lực thông tin giữa các trường đại học trên địa
bàn tỉnh Nam Định nói riêng và các cơ quan thông tin khác nói chung một
cách dễ dàng, phản ánh vai trò và năng lực của trường đối với quá trình phát
triển của đất nước. Chất lượng sản phảm – dịch vụ thông tin thư viện là thước
đo hiệu quả hoạt động thông tin, là yếu tố cụ thể hóa chức năng, nhiệm vụ của
các trường đại học.
Ngày nay nhu cầu tin của người dùng tin tại thư viện các trường đại
học trên địa bàn tỉnh Nam Định rất đa dạng, phong phú, đòi hỏi sản phẩm –
dịch vụ thông tin của các trường cần phải được hoàn thiện, phát triển để đáp
ứng nhu cầu đó.
Trước yêu cầu đổi mới của việc giảng dạy, đào tạo, sản phẩm – dịch vụ
của thư viện các trường đại học trên địa bàn tỉnh Nam Định còn mang nặng
tính truyền thống, không chỉ nghèo nàn về ngoại hình mà chất lượng cũng
5


chưa cao. Vì vậy việc đáp ứng nhu cầu tin cho người dùng tin tại thư viện các
trường đại học trên địa bàn tỉnh Nam Định còn rất hạn chế.
Với mong muốn đưa ra giải pháp khả thi nhằm hoàn thiện sản phẩm –
dịch vụ thông tin thư viện đáp ứng kịp thời, có chất lượng nhu cầu tin của
người dùng tin tại thư viện các trường đại học trên địa bàn tỉnh Nam Định
hiện nay, tôi mạnh dạn chọn đề tài: “Nghiên cứu phát triển sản phẩm và
dịch vụ thông tin thư viện tại các thư viện trường đại học trên địa bàn tỉnh

học Thư viện, Trường đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Hà Nội, Hà Nội.
[2]. Trần Nhật Linh (2010), Phát triển và nâng cao chất lượng sản phẩm và
dịch vụ thông tin thư viện tại thư viện Hà Nội, Luận văn Thạc sĩ Khoa
học Thư viện, Trường đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Hà Nội, Hà Nội.
[3]. Vũ Huy Thắng (2009), Nghiên cứu phát triển sản phẩm và dịch vụ thông
tin thư viện tại Trung tâm thông tin thư viện trường Đại học Sư phạm Hà
Nội, Luận văn Thạc sĩ Khoa học Thư viện, Trường đại học Khoa học Xã
hội và Nhân văn Hà Nội, Hà Nội.
[4]. Phạm Thị Yên (2005), Nghiên cứu hoàn thiện hệ thống sản phẩm và dịch
vụ thông tin thư viện của Trung tâm thông tin thư viện Đại học Quốc gia
Hà Nội, Luận văn Thạc sĩ Khoa học Thư viện, Trường đại học Văn hóa
Hà Nội, Hà Nội.
[5]. Đặng Thị Thu Hiền (2011), Nâng cao chất lượng và đa dạng hóa hệ
thống sản phẩm và dịch vụ thông tin thư viện của trường Đại học Hà
Nội, Luận văn Thạc sĩ Khoa học Thư viện, Trường đại học Văn hóa Hà
Nội, Hà Nội.
[6]. Nguyễn Thị Hương Giang (2007), Hoàn thiện hệ thống sản phẩm và dịch
vụ thông tin thư viện tại Học viện Chính trị khu vực I, Luận văn Thạc sĩ
Khoa học Thư viện, Trường đại học Văn hóa Hà Nội, Hà Nội.
[7]. Bùi Loan Thùy, Lê Văn Viết (2001), Thư viện học đại cương, Nhà xuất
bản Đại học Quốc gia thành phố Hồ Chí Minh, Tp. Hồ Chí Minh.
[8]. Dương Thị Vân (2008), Hình thành dịch vụ thông tin thư viện “sẵn sàng
đáp ứng” trong trường đại học, Tạp chí thư viện Việt Nam, (Số 3), tr.16 – 19
7


[9]. Đặng Thị Hoa (1999), Sản phẩm thông tin thư viện với việc học tập,
nghiên cứu của sinh viên, Tạp chí Nghiên cứu giáo dục, (Số 7), tr.28.
[10]. Nguyễn Thị Hạnh (2008), Dịch vụ của các thư viện chuyên ngành trên
địa bàn Hà Nội: Hiện trạng và vấn đề, Tạp chí Thông tin và Tư liệu, (Số

thông tin thư viện trong thư viện trường đại học, địa chỉ:
o/index.php/VJIAD/article/viewarticle/4410.
[25]. Bách khoa toàn thư mở Wikipedia, phát triển bền vững, địa chỉ:
vi.m.wikipedia.org/wiki/phat-trien-ben-vung.
[26]. Website Cộng đồng thông tin thư viện Việt Nam, địa chỉ:
/>[27]. Website Hội hỗ trợ thư viện và giáo dục Việt Nam, địa chỉ: />[28]. Website Mạng thông tin thư viện Việt Nam, địa chỉ: />[29]. Website Mạng thông tin khoa học và công nghệ Việt Nam, địa chỉ:
/>
9