1

PHẦN MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Trong giai đoạn điều tra vụ án hình sự, VKS có chức năng, nhiệm
vụ THQCT và kiểm sát hoạt động điều tra của CQĐT và các cơ quan khác
được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra. Với chức năng,
nhiệm vụ đó, VKS giữ vai trò quan trọng trong giai đoạn điều tra, đảm bảo
tính pháp chế của hoạt động điều tra, ngay từ khi khởi tố, bắt giữ người phạm
tội, yêu cầu điều tra thu thập chứng cứ cho đến khi kết thúc điều tra nhằm
làm rõ toàn bộ sự thật khách quan của vụ án, nhằm mục đích phát hiện nhanh
chóng, chính xác, điều tra để truy tố mọi tội phạm. Hoạt động THQCT và
KSĐT của VKS hướng đến tính chính xác, khách quan của quá trình chứng
minh sự thật của vụ án hình sự thuộc phạm vi trách nhiệm của CQĐT, bảo
đảm việc truy cứu TNHS có căn cứ và hợp pháp, ngăn ngừa xảy ra các
trường hợp oan, sai, bỏ lọt tội phạm hoặc người phạm tội.
Thực hiện chủ trương của Đảng về cải cách tư pháp, từ khi có Nghị
quyết số 08-NQ/TW của Bộ Chính trị “Về một số nhiệm vụ trọng tâm công
tác tư pháp trong thời gian tới”, hoạt động của VKS trong giai đoạn điều tra
vụ án hình sự đã có nhiều chuyển biến tích cực, chất lượng phê chuẩn việc
bắt, tạm giữ, tạm giam, phê chuẩn các quyết định khởi tố bị can, kiểm sát
các hoạt động điều tra ngày càng nâng cao, đưa tỷ lệ bắt giữ xử lý hình sự
đạt 96%, tỷ lệ truy tố đạt 98-99%; hạn chế đáng kể các trường hợp phải
đình chỉ điều tra do bị can không phạm tội và Tòa án tuyên bị cáo vô tội.
Bên cạnh những kết quả đạt được, hoạt động THQCT và kiểm sát
HĐTP trong giai đoạn điều tra cũng như các hoạt động tiến hành tố tụng
khác như điều tra, truy tố, xét xử, còn có những hạn chế, yếu kém chung là
còn được tiến hành theo nếp cũ, chưa kịp đổi mới tư duy; nhiều thủ tục còn
rườm rà, phức tạp làm cho quá trình giải quyết vụ án chậm chạp, kéo dài,
chi phí tiến hành tố tụng tốn kém; tình trạng áp dụng BPNC bắt, tạm giam
quá phổ biến; Chưa có sự phân định hợp lý chức năng, nhiệm vụ, thẩm

có thẩm quyền khởi động hoặc tái khởi động tiến trình điều tra vụ án hình
sự bằng các quyết định khởi tố vụ án, điều tra bổ sung, phục hồi điều tra,
điều tra lại đến khi CQĐT hoàn thành nhiệm vụ điều tra bằng việc kết luận
điều tra, đề nghị truy tố hoặc quyết định đình chỉ điều tra vụ án.


3

Về thời gian, luận án khảo sát thực trạng hoạt động của VKS trong
giai đoạn điều tra vụ án hình sự từ năm 2004 (năm BLTTHS năm 2003 có
hiệu lực) đến 2013 (thời điểm 10 năm thi hành BLTTHS năm 2003). Về
không gian, luận án nghiên cứu hoạt động của VKS trên địa bàn toàn quốc,
nhưng có chú trọng ở một số địa bàn trọng điểm, có số lượng án hình sự thụ lý
hàng năm lớn nhất Việt Nam, mang nhiều sắc thái tiêu biểu của tình hình đấu
tranh phòng, chống tội phạm như: thành phố Hà Nội, thành phố Hải Phòng,
Thành phố Hồ Chí Minh và tỉnh Đồng Nai.
3. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án
Luận án góp phần hoàn thiện lý luận về hoạt động của VKS trong
điều tra vụ án hình sự.
Luận án có thể dùng làm tài liệu tham khảo trong giảng dạy và nghiên
cứu của cán bộ giảng dạy, sinh viên trong các trường đại học luật, các cơ sở
đào tạo, bồi dưỡng các chức danh tư pháp như Học Viện tư pháp, Trường đào
tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm sát hoặc sẽ là tài liệu tham khảo hữu ích cho
những người quan tâm, nghiên cứu chức năng, nhiệm vụ của cơ quan công tố
Việt Nam trong điều tra hình sự.
4. Kết cấu của luận án
Ngoài phần mở đầu, phần tổng quan tình hình và kết quả nghiên
cứu liên quan đến luận án, kết luận, phụ lục và danh mục tài liệu tham
khảo, phần nội dung kết quả nghiên cứu được kết cấu thành 3 chương:
Chương 1: Nhận thức chung về hoạt động của viện kiểm sát trong

Quốc có giá trị tham khảo rất lớn khi nghiên cứu, đề xuất các phương
hướng, giải pháp nâng cao chất lượng hiệu quả hoạt động của VKS, đặc
biệt là các giải pháp liên quan đến yếu tố con người; Việc tham gia các hội
thảo khoa học về cải cách tư pháp, sửa đổi, bổ sung BLTTHS năm 2003 do
Viện khoa học kiểm sát tổ chức dưới sự tài trợ của tổ chức SIDA trong năm
2012; tham gia hội thảo phòng, chống tiêu cực trong HĐTP - Kinh nghiệm
của một số nước trên thế giới do Bộ tư pháp tổ chức ngày 03/4/2014 dưới
sự tài trợ của Chương trình đối tác tư pháp Liên minh Châu Âu, cũng là


5

nguồn tài liệu nghiên cứu rất có giá trị trong việc định hình, xây dựng và
hình thành thế giới quan khoa học của tác giả đối với các vấn đề nghiên
cứu của đề tài.
2. nh h nh nghi n ứu
iệt Nam
- Về các công trình nghiên cứu lớn như đề tài khoa học cấp bộ: Kỷ
yếu đề tài khoa học cấp bộ, Viện khoa học VKSND tối cao, của tập thể các
tác giả, Hà Nội, 1999; Thực hành quyền công tố và kiểm sát các hoạt động
tư pháp trong giai đoạn điều tra của Lê Hữu Thể và các tác giả năm 2008;
Tăng cường trách nhiệm của công tố trong hoạt động điều tra theo yêu cầu
cải cách tư pháp, Đề tài khoa học cấp bộ, Hà Nội, 2008; Những vấn đề lý
luận và thực tiễn của việc đổi mới thủ tục TTHS đáp ứng yêu cầu cải cách
tư pháp, Đề tài khoa học cấp bộ, 2011; Một số vấn đề về tăng cường trách
nhiệm công tố trong hoạt động điều tra, gắn công tố với hoạt động điều tra
theo yêu cầu cải cách tư pháp của Nguyễn Hải Phong và các tác giả.
- Bài viết tiêu biểu được đăng tải trên các tạp chí chuyên ngành: Lý
Văn Chính, “Thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra”, tạp chí
Nghiên cứu lập pháp số 6/2005; Đỗ Văn Đương, “Cơ quan thực hành

kinh nghiệm một số nước trên thế giới", tạp chí Kiểm sát số 12/2013; Lê
Đức Xuân, Phạm Lan Phương, "Vai trò cơ quan công tố các nước trên thế
giới trong việc KSĐT các vụ án hình sự", tạp chí Kiểm sát số 13/2013; Lê
Thị Tuyết Hoa, "Thực trạng và một số kiến nghị nhằm tăng cường trách
nhiệm công tố trong hoạt động điều tra, gắn công tố với hoạt động điều
tra", tạp chí Kiểm sát số 08/2014;
- Báo cáo tổng kết chuyên đề trong ngành kiểm sát: Tổng kết một
số vấn đề lý luận và thực tiễn về các công tác của ngành kiểm sát nhân dân
qua 50 tổ chức và hoạt động, Hà Nội, 2010; Báo cáo kết quả tổng kết 8
năm thi hành BLTTHS năm 2003, Hà Nội, 2012
- Chuyên đề tổng kết nghiệp vụ kiểm sát: Một số kinh nghiệm về
Công tác THQCT và KSĐT án xâm phạm an ninh quốc gia từ năm 2005
đến năm 2007 của Vụ THQCT và KSĐT án an ninh năm 2007; Nâng cao
chất lượng THQCT, KSĐT và kiểm sát xét xử các vụ án hình sự nhằm hạn
chế tình trạng trả hồ sơ để điều tra bổ sung giữa các cơ quan tiến hành tố
tụng” của Vụ THQCT và KSĐT án ma túy năm 2008;


7

+ Nâng cao năng lực của Kiểm sát viên trong công tác KSĐT án
giết người của Vụ THQCT và KSĐT án hình sự về trật tự xã hội năm 2008;
+ Tổ chức bộ máy và tình hình hoạt động THQCT và KSĐT án
tham nhũng của ngành Kiểm sát trong hai năm 2007-2008 của Vụ THQCT
và KSĐT án tham nhũng năm 2009;
+ Thực trạng công tác KSĐT tội phạm công nghệ cao - Một số giải
pháp và kiến nghị của Vụ THQCT và KSĐT án hình sự về kinh tế và chức
vụ năm 2009;
+ Tăng cường trách nhiệm công tố trong hoạt động điều tra của Vụ
THQCT và KSĐT án trật tự xã hội” năm 2011.

VKS hai cấp tại một số tỉnh, thành phố: Hà Nội, Hải Phòng, Thành phố Hồ
Chí Minh, Ðồng Nai, Long An.
3. Giả thuyết, mục tiêu, mụ đí h nghi n ứu
Trong nhận thức chung về quy định của pháp luật Việt Nam hiện nay về
nhiệm vụ, quyền hạn, vị trí, vai trò của VKS trong từng lĩnh vực hoạt động
nghiệp vụ nói chung và trong lĩnh vực TTHS nói riêng còn khác nhau, tồn tại
nhiều luận điểm khác biệt, mâu thuẫn. Từ sự nhận thức khác biệt về nhận thức
này kéo theo hệ quả là việc xây dựng, tổ chức thực hiện pháp luật về tổ chức,
hoạt động chức năng, nhiệm vụ của VKS trong TTHS chưa được hợp lý nên tất
yếu chưa đáp ứng được yêu cầu, đòi hỏi của thực tế công tác đấu tranh, phòng,
chống tội phạm.
Để hoàn thành đề tài "Hoạt động của VKS trong giai đoạn điều tra
vụ án hình sự theo yêu cầu cải cách tư pháp", mục tiêu nghiên cứu của đề
tài là phải trả lời được những câu hỏi sau đây:
- Cơ sở lý luận về tổ chức và hoạt động của VKS trong điều tra vụ
án hình, có những vấn đề gì cần nghiên cứu để đảm bảo tính nhất quán
trong nhận thức và thực hiện?
- Ưu điểm và hạn chế của truyền thống tổ chức, hoạt động của
VKSND Việt nam là gì và những kinh nghiệm quí của thế giới có tính khả
thi đối với Việt nam trong việc tổ chức, hoạt động của cơ quan công tố
nhằm thực hiện cải cách để nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của
VKS trong điều tra vụ án hình sự như thế nào?


9

- Mục đích, yêu cầu, nội dung của công cuộc cải cách tư pháp đối
với nền tư pháp nói chung và đối với VKS trong điều tra vụ án hình sự là
gì?
- Trong thực tiễn áp dụng pháp luật, hoạt động THQCT và KSĐT

1.1.1 Khái niệm điều tra vụ án hình sự
Theo Từ điển Bách khoa Công an nhân dân Việt Nam năm 2005 thì
điều tra được hiểu là hoạt động thu thập chứng cứ, tài liệu, tình hình... phản
ánh sự thật về một tổ chức, con người, sự việc, hiện tượng hoặc mục tiêu,
địa bàn, lĩnh vực phạm vi nhiệm vụ bảo vệ an ninh, trật tự.
Hoạt động điều tra trong điều tra vụ án hình sự gồm các hoạt động cụ
thể sau:
+ Hỏi cung bị can;
+ Lấy lời khai của người làm chứng và những người tham gia tố tụng
khác;
+ Khám xét (khám người, khám chỗ ở, địa điểm, chỗ làm việc);
+ Thu giữ thư tín, điện tín, bưu kiện, bưu phẩm tại bưu điện;
+ Khám nghiệm (khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi);
+ Xem xét dấu vết trên thân thể;
+ Thực nghiệm điều tra;
+ Trưng cầu giám định.
1.2 Hoạt động của Viện kiểm sát tr ng điều tra vụ án hình sự
THQCT và kiểm sát HĐTP là chức năng Hiến định của VKS. Việc thể
hiện trên thực tế chức năng Hiến định này thành các chức năng tố tụng của VKS
trong từng hoạt động cụ thể có sự khác nhau, nhưng đều dựa trên cơ sở là QCT
và kiểm sát HĐTP.
1.2.1 Thực hành quyền công tố
Để có khái niệm đúng đắn, toàn diện về khái niệm "Thực hành


11

quyền công tố" với ý nghĩa là một chức năng Hiến định, một nội dung hoạt
động của VKS trong TTHS, cần bắt đầu tìm hiểu các thành tố của nó như:
công tố; quyền công tố.

12

Theo Điều 1 BLTTHS năm 2003, THQCT là hoạt động của VKS
nhằm mục đích phát xử lý nhanh chóng, kịp thời, công minh, mọi hành vi
phạm tội.
Chủ thể thực hành quyền công tố
Thực hành quyền công được pháp luật giao cho một chủ thể
duy nhất, đó là VKSND.
Đối tượng thực hành quyền công tố
Đối tượng của hoạt động THQCT là hành vi phạm tội được
qui định trong BLHS.
Phạm vi thực hành quyền công tố
Phạm vi THQCT trong điều tra vụ án hình sự chính là việc buộc tội
của nhà nước đối với người phạm tội được giới hạn trong giai đoạn điều tra
vụ án hình sự.
Nội dung thực hành quyền công tố
Nội dung THQCT là việc VKS sử dụng tổng hợp các quyền năng
tố tụng nhằm buộc tội nhân danh Nhà nước đối với người phạm tội, được
thực hiện ngay từ khi hành vi phạm tội xảy ra và diễn ra trong suốt quá
trình tố tụng cho đến khi bản án có hiệu lực pháp luật.
Hình thức thể hiện của thực hành quyền công tố
Quyền năng này được thể hiện qua các hình thức: văn bản pháp
luật cá biệt có tính “mệnh lệnh” - quyết định; biên bản; công văn; hành vi
và lời nói của Kiểm sát viên.
1.2.1.3 Thực hành quyền công tố trong điều tra vụ án hình sự
Theo qui định của Điều 112 BLTTHS năm 2003, hoạt động
THQCT trong điều tra vụ án hình sự 6 nhóm hoạt động THQCT.
So với BLTTHS năm 2003, Điều 14 Luật tổ chức VKSND năm
2014, đã cụ thể hơn, rõ ràng hơn khi qui định các hoạt động thực hiện chức
năng THQCT của VKS trong giai đoạn điều tra. Về bản chất, các hoạt động

Kiểm sát HĐTP là một dạng giám sát về tư pháp, là hoạt động
mang tính quyền lực Nhà nước. Tuy nhiên, khác với hoạt động giám sát
Nhà nước nói chung về tư pháp, kiểm sát các HĐTP là sự giám sát trực tiếp
Lê Hữu Thể và các đồng tác giả (2008), Thực hành quyền công tố và kiểm sát các hoạt động tư pháp
trong giai đoạn điều tra, Nxb Tư pháp, Hà nội, Tr 84.
3


14

các hoạt động cụ thể của các cơ quan tư pháp và các cơ quan được giao một
số thẩm quyền tư pháp trong quá trình tiến hành tố tụng.
Kiểm sát HĐTP là hoạt động thực hiện quyền lực Nhà nước, do
Quốc hội giao cho VKS nhằm mục đích bảo đảm pháp chế trong HĐTP.
Mục đích của kiểm sát hoạt động tư pháp
Phát hiện kịp thời để loại trừ vi phạm pháp luật của các cơ quan
tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng và người tham gia tố tụng.
Chủ thể kiểm sát hoạt động tư pháp
Chủ thể của hoạt động KSHĐTP là Viện trưởng, Phó Viện trưởng
và Kiểm sát viên của VKS có thẩm quyền.
Đối tượng kiểm sát hoạt động tư pháp
KSHĐTP chủ yếu tập trung vào hoạt động áp dụng pháp luật của các
cơ quan tư pháp và các cơ quan được giao thẩm quyền thực hiện một số HĐTP
theo qui định của pháp luật tố tụng.
Phạm vi của kiểm sát hoạt động tư pháp
Hoạt động kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong HĐTP bắt đầu từ
khi vụ án hình sự được khởi tố và kết thúc khi người phạm tội đã thi hành
xong bản án.
Nội dung kiểm sát hoạt động tư pháp
KSHĐTP là kiểm tra và giám sát mọi hoạt động của các cơ quan tư

nhiệm vụ quyền hạn chung và nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể của các chức
danh tư pháp của VKS trong giai đoạn điều tra, gồm 05 nhóm hoạt động.
So với BLTTHS năm 2003, Điều 15 Luật tổ chức VKSND 2014 có
nhiều điểm đổi mới trong qui định về hoạt động KSĐT vụ án hình sự. Xu
hướng đổi mới cơ bản là rõ ràng hơn, cụ thể hơn những hoạt động KSĐT
đã được qui định tại BLTTHS năm 2003. Với 08 nhóm hoạt động KSĐT,
Điều 15 Luật tổ chức VKSND đã: bổ sung đối tượng KSĐT là các cơ quan
được giao tiến hành một số hoạt động điều tra; qui định cụ thể hơn quyền
yêu cầu, kiến nghị xử lý vi phạm pháp luật của VKS đối với người tham gia

4

Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân 2014.


16

tố tụng; bổ sung quyền yêu cầu Thủ trưởng CQĐT thay đổi Điều tra viên,
cán bộ điều tra; bổ sung qui định có “tính mở” về nhiệm vụ, quyền hạn
khác trong KSĐT theo qui định của BLTTHS.
Hình thức thể hiện của kiểm sát điều tra
Hình thức KSĐT thụ động (VKS không chủ động tiến hành; phụ
thuộc vào hoạt động điều tra) và hình thức KSĐT chủ động (không phụ
thuộc vào hoạt động điều tra; VKS chủ động tiến hành).
1.2.3 Hoạt động tổ chức và chỉ đạo thực hành quyền công tố và
kiểm sát điều tra vụ án hình sự
Hoạt động tổ chức và chỉ đạo hoạt động THQCT và KSĐT vụ án
hình sự có vị trí, vai trò quản lý, chỉ đạo, điều hành nhằm đảm bảo thực
hiện tốt chức năng THQCT, KSĐT, đạt được mục tiêu khởi tố, điều tra các
vụ án hình sự một cách khách quan, toàn diện đúng người, đúng tội và

vụ án hình sự: Đối với giai đoạn điều tra, tương ứng với mỗi hoạt động
THQCT và KSĐT có một hoạt động tổ chức và chỉ đạo thực hiện.
Hình thức thể hiện của hoạt động tổ chức và chỉ đạo hoạt động
THQCT và KSĐT vụ án hình sự: 02 hình thức: lời nói (chỉ đạo trong các
cuộc họp nội bộ và liên ngành nhằm giải quyết các nhiệm vụ cụ thể); văn
bản (thông qua các hình thức cụ thể như báo cáo – đề xuất, bút phê, công
văn, kế hoạch, biên bản, qui chế, qui định…).
1.2.4 Mối quan hệ giữa thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt
động tư pháp trong điều tra vụ án hình sự
Chức năng THQCT và KSHĐTP trong TTHS luôn luôn được
xác định là hai chức năng nghiệp vụ của VKSND. Giữa chúng luôn có
mối quan hệ và sự tác động qua lại lẫn nhau.
1.3 Yêu cầu cải á h tư pháp đối v i hoạt động của Viện kiểm
sát tr ng điều tra vụ án hình sự Việt nam hiện nay
1.3.1 Tình hình tội phạm trong bối cảnh đổi mới nền kinh tế, xã hội
và quan điểm cải cách tư pháp đối với Viện kiểm sát trong điều tra vụ án
hình sự
Sự phát triển nhanh chóng, sôi động của kinh tế thị trường đặt ra
nhiều vấn đề nhức nhối làm cho xã hội bức xúc cần được giải quyết.
Sự phát triển nhanh chóng của khoa học và công nghệ đã và đang
đặtra những yêu cầu đổi mới về pháp luật.


18

Công cuộc hội nhập quốc tế của đất nước đặt ra vấn đề đổi mới
hoạt động THQCT và KSĐT các vụ án hình sự của VKS.
Tình hình tội phạm trên địa bàn cả nước nói chung, nhất là trên địa
bàn các thành phố lớn như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Hải Phòng…
trong những năm gần đây tiếp tục diễn biến phức tạp, gia tăng cả về số vụ,

của truyền thống tố tụng tranh tụng, căn cứ yêu cầu cải cách tư pháp “Gắn
công tố với hoạt động điều tra”, “Tăng cường trách nhiệm công tố trong
hoạt động điều tra” được ghi trong các văn bản của Đảng trong những năm
gần đây, nước ta cần học tập kinh nghiệm các nước theo truyền thống tố
tụng thẩm vấn (như Cộng hòa Pháp, Cộng hòa liên bang Đức), để phát huy
mạnh mẽ vai trò của VKS trong giai đoạn điều tra, bảo đảm việc truy cứu
TNHS có căn cứ và hợp pháp, phát hiện kịp thời và xử lý nghiêm minh
những hành vi vi phạm trong hoạt động điều tra.
Chương 2
THỰC TRẠNG THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ VÀ KIỂM SÁT
HOẠ ĐỘNG Ư PHÁP RONG ĐIỀU TRA VỤ ÁN HÌNH SỰ
Được trình bày từ trang 82 đến trang 127 của Luận án, có phụ lục
số liệu hoạt động của VKS trong điều tra vụ án hình sự từ 2003- 2013, cụ
thể như sau:
2.1 Một số vấn đề từ thực trạng thực hành quyền công tố trong
điều tra vụ án hình sự
2.1.1 Khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can: Điều 103, 104,126
BLTTHS năm 2003
2.1.2 Quyết định áp dụng, thay đổi, hủy bỏ các BPNC: Điều79, 80,
81, 82, 86,87, 88, 91, 92, 93, 9,4, 129,130,133, 134 BLTTHS năm 2003.
2.1.3 Đề ra yêu cầu điều tra : Điều 112, 114 BLTTHS năm 2003
2.1.4 Trực tiếp tiến hành một số hoạt động điều tra: Điều 131,135,
138 BLTTHS năm 2003.
2.1.5 Hủy bỏ các quyết định không có căn cứ và trái pháp luật của
CQĐT; yêu cầu CQĐT truy nã bị can: Điều 160, 161, 162, 164, 165
BLTTHS năm 2003
2.1.6 Thủ tục rút gọn: Điều 319, 320, 321, 322, 323 BLTTHS năm
2003



Về nhiệm vụ, quyền hạn của VKS khi THQCT và khi KSĐT đã
được BLTTHS 2003 xác định tại Điều 112 và Điều 113 chưa chuẩn xác,


21

còn có sự nhầm lẫn về nhiệm vụ, quyền hạn của hai mặt hoạt động chức
năng này của VKS trong điều tra hình sự; chưa xác định được nhiệm vụ,
quyền hạn nào của VKS là trọng tâm trong điều tra hình sự; chưa phù hợp
với điều kiện về nhân lực, cơ sở vật chất, kỹ thuật và tập quán tiến hành tố
tụng, ở từng đơn vị VKS và từng địa phương.
BLTTHS năm 2003 đã không qui định rõ ràng, tách biệt về quyền
hạn tố tụng hình sự với quyền hạn trong lĩnh vực quản lý các hoạt động tố
tụng của Viện trưởng, Phó Viện trưởng5.
Vấn đề phối hợp giữa hoạt động THQCT và kiểm sát HĐTP giữa
hai giai đoạn điều tra và xét xử chưa hiệu quả.
2.3.2 Thực trạng vị trí, vai trò của Cơ quan điều tra và Viện kiểm
sát trong điều tra vụ án hình sự ở Việt nam hiện nay
Chưa được pháp luật qui định một cách tương xứng, cụ thể, rõ
ràng.
2.4 Hạn chế và nguyên nhân chủ yếu của hạn chế trong hoạt
động thực hành quyền công tố và kiểm sát điều tra vụ án hình sự
2.4.1 Hạn chế
Bên cạnh những kết quả đạt được, hoạt động của VKS trong giai
đoạn điều tra cũng còn nhiều hạn chế, yếu kém [58]:
VKS còn thụ động, phụ thuộc vào hoạt động của CQĐT.
VKS còn buông lỏng trách nhiệm đối với các hoạt động thu thập
chứng cứ, lập hồ sơ vụ án, xử lý vật chứng của CQĐT.
Trong THQCT, VKS chưa tổng kết rút kinh nghiệm THQCT và
KSĐT đối với từng loại tội phạm.

Đội ngũ Kiểm sát viên được phân công THQCT và KSĐT ở các
cấp kiểm sát hiện nay vẫn chưa đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ, vừa thiếu về số
lượng, vừa hạn chế về năng lực chuyên môn, nghiệp vụ.
Công tác đào tạo, rèn luyện, đánh giá, bố trí, sử dụng cán bộ, Kiểm
sát viên của một số VKS địa phương, đơn vị còn lúng túng do chưa làm tốt
công tác quy hoạch cán bộ và chưa chủ động trong công tác luân chuyển
cán bộ.
Viện kiểm sát nhân dân tối cao (2010), Tổng kết một số vấn đề lý luận và thực tiễn về các công tác của
ngành kiểm sát nhân dân qua 50 năm tổ chức và hoạt động (26/7/1960- 26/7/2010), Hà Nội, tr.56-73.
6


23

Việc thống kê, báo cáo tình hình hoạt động của VKS trong TTHS
còn nhiều hạn chế.
Chương 3
NÂNG CAO CHẤ LƯỢNG, HIỆU QUẢ HOẠ ĐỘNG CỦA VIỆN
KIỂM SÁ
RONG ĐIỀU TRA VỤ ÁN HÌNH SỰ THEO YÊU CẦU
CẢI CÁCH Ư PHÁP
Được trình bày từ trang 128 đến trang 177 của Luận án, gồm các
nội dung sau:
3.1 Phương hư ng nhiệm vụ nâng cao chất lượng, hiệu quả
hoạt động của KS tr ng điều tra vụ án hình sự theo yêu cầu cải cách
tư pháp
Thống nhất nhận thức trách nhiệm của VKS trong hoạt động điều
tra là quyết định việc buộc tội trên cơ sở kết quả hoạt động điều tra
Nhận thức và thực hiện đúng đắn các biện pháp công tố trên cơ sở
thực hiện tốt hoạt động KSĐT

đội ngũ cán bộ giỏi nghiệp vụ, phẩm chất chính trị vững vàng, đạo đức
nghề nghiệp tốt.
Tăng cường các cơ chế giám sát, bảo đảm sự tham gia giám sát
của nhân dân đối với hoạt động của Viện kiểm sát
Cần xây dựng các cơ chế giám sát nội bộ (trong từng ngành và
trong liên ngành cơ quan tư pháp) và giám sát xã hội đối với HĐTP.
3.3 Một số iến nghị nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt
động của KS tr ng điều tra vụ án hình sự theo yêu cầu cải á h tư
pháp
3.3.1 Kiến nghị về việc đảm bảo tính đồng bộ, hiệu quả trong cải
cách tư pháp
Việc cách cách tư pháp đối với VKS phải được trong bối cảnh cải
cách tư pháp đối với CQĐT, Tòa án ở cả hai cấp độ hệ thống và từng cấp
cấp, phải được thống nhất cả trong sự chỉ đạo và thực hiện cải cách7.

Lê Hữu Thể và các đồng tác giả (2013), Những vấn đề lý luận và thực tiễn cấp bách của việc đổi mới
thủ tục tố tụng hình sự đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp, NXB Chính trị quốc gia- sự thật, Hà Nội.
7


25

Việc xây dựng, hoàn thiện các Luật về tổ chức, hoạt động của
CQĐT, VKS, Toà án phải được thực hiện trên cơ sở và phát triển từ Hiến
pháp; các chế định trong các Luật phải tương hỗ lẫn nhau, phù hợp với
chức năng Hiến định và chức năng tố tụng của từng cơ quan và hơn hết
phải thể hiện được mục tiêu cải cách tư pháp.
BLTTHS sửa đổi cần xây dựng tiến trình TTHS bao gồm các giai
đoạn tố tụng hình sự một cách rõ ràng về thời điểm bắt đầu và kết thúc;
nhiệm vụ, quyền hạn của mỗi cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố