DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
Thanh niên cộng sản

TNCS

Chủ nghĩa xã hội

CNXH

Xã hội chủ nghĩa

XHCN

Công nghiệp hóa, hiện đại hóa

CNH, HĐH

Mặt trận Tổ quốc

MTTQ

Nhà xuất bản

NXB

Cộng sản chủ nghĩa

CSCN

Liên hiệp thanh niên


1.3.2. Nội dung và phương thức lãnh đạo của Huyện ủy đối với Đoàn Thanh niên
Cộng sản Hồ Chí Minh ...................................................................................................25
Chương 2: HUYỆN ỦY BẮC YÊN, TỈNH SƠN LA LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC
THANH NIÊN TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY...................................................28
2.1. Thực trạng sự lãnh đạo của Huyện ủy đối với Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí
Minh ở huyện Bắc Yên ...................................................................................................28
2.1.1. Những ưu điểm .....................................................................................................28


2.1.1.1. Về hoạt động lãnh đạo của Huyện ủy đối với Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ
Chí Minh trên địa bàn huyện ..........................................................................................28
2.1.1.2. Về hoạt động của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hố Chí Minh trên địa bàn
huyện. .............................................................................................................................. 32
2.1.2. Những khuyết điểm, yếu kém ..............................................................................36
2.1.2.1. Những khuyết điểm, yếu kém về sự lãnh đạo của huyện uỷ đối với Đoàn
Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh trên địa bàn huyện.................................................36
2.1.2.2. Những khuyết điểm, yếu kém của tổ chức đoàn ...............................................38
2.2. Nguyên nhân và kinh nghiệm ..................................................................................39
2.2.1. Nguyên nhân .........................................................................................................39
2.2.1.1. Nguyên nhân của ưu điểm .................................................................................39
2.2.1.2. Nguyên nhân của khuyết điểm, yếu kém ..........................................................40
2.2.2. Những kinh nghiệm .............................................................................................. 41
Chương 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM TĂNG CƯỜNG SỰ LÃNH ĐẠO CỦA
HUYỆN ỦY ĐỐI VỚI ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ MINH
TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN ............................................................................................ 44
3.1. NHÓM GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO NHẬN THỨC, ĐỀ CAO TRÁCH
NHIỆM CỦA CÁC CẤP ỦY ĐẢNG VÀ CÁN BỘ, ĐẢNG VIÊN VỀ HUYỆN ỦY
LÃNH ĐẠO ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ MINH ............................. 44
3.1.1. Nâng cao nhận thức của các cấp ủy đảng và cán bộ, đảng viên về Huyện ủy lãnh
đạo Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh ............................................................... 44

cũng như trong các cuộc đấu tranh cách mạng, có vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng đối
với sự tồn tại và phát triển của xã hội. Đây là nhóm nhân khẩu xã hội đặc thù tuổi từ
15 đến 35 (đối với Việt Nam), có trong mọi giai cấp, mọi tầng lớp, mọi lĩnh vực hoạt
động của đời sống xã hội. Thanh niên là độ tuổi sung sức nhất về thể chất và phát triển
trí tuệ, luôn năng động, sáng tạo, muốn tự khẳng định mình. Song, thanh niên cũng
chứa đựng rất nhiều vấn đề phức tạp đòi hỏi phải được quan tâm, định hướng và chăm
lo giải quyết. Do độ tuổi còn trẻ, thiếu kinh nghiệm nên thanh niên cần được sự giúp
đỡ, chăm lo của các thế hệ đi trước và toàn xã hội; là lớp đối tượng chưa từng trải nên
dễ bị chán nản, dễ hoang mang dao động trước khó khăn, dễ bị kích động, nhẹ dạ cả
tin, tiếp nhận thông tin ít chọn lọc, tạo nên yếu tố tiêu cực trong cuộc sống; đây là độ
tuổi năng động, hăng hái, sôi nổi, nhiệt tình, vô tư, nhạy bén, ưa dân chủ, chuộng cái
mới song cũng dễ sa vào trạng thái cực đoan, chạy theo lối sống thực dụng. Trong quá
trình lãnh đạo đất nước, Đảng ta luôn đề cao vai trò, vị trí của thanh niên, xác định
thanh niên là lực lượng xung kích cách mạng, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí
Minh là đội dự bị tin cậy của Đảng; công tác thanh niên là vấn đề sống còn của dân
tộc. Đồng thời, Đảng đã đề ra nhiều chủ trương giáo dục, đào tạo, bồi dưỡng, tổ chức
thanh niên thành lực lượng hùng hậu, trung thành, kế tục sự nghiệp cách mạng của
Đảng và dân tộc. Qua mỗi thời kỳ, dù bất cứ hoàn cảnh nào các thế hệ thanh niên đều
hoàn thành xuất sắc sứ mệnh lịch sử của mình. Trước yêu cầu của thời kỳ đẩy mạnh
công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, quá trình hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng
và sự biến đổi nhanh chóng của tình hình thanh niên, đòi hỏi phải tăng cường sự lãnh
đạo của Đảng đối với công tác thanh niên nhằm chăm lo, bồi dưỡng và phát huy cao
nhất vai trò, sức mạnh của thanh niên trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Sau gần 30 năm đổi mới và phát triển đất nước, tình hình
thanh niên có những chuyển biến mạnh mẽ, tích cực, công tác thanh niên đã góp phần
xây dựng được thế hệ thanh niên thời kỳ mới có đạo đức, nhân cách, tri thức, sức
khỏe, tư duy năng động và hành động sáng tạo; tiếp nối truyền thống hào hùng của
1



thực tiễn triển khai tổ chức thực hiện các phong trào Đoàn Thanh niên ở địa phương
của Đảng bộ huyện. Với mong muốn đóng góp một phần công sức nhỏ bé vào việc
2


xây dựng Đoàn Thanh niên của huyện nhà, tôi chọn vấn đề “Sự lãnh đạo của Huyện
ủy đối với Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh trên địa bàn huyện Bắc Yên,
tỉnh Sơn La giai đoạn hiện nay” làm khóa luận tốt nghiệp của mình.
2. Tình hình nghiên cứu
Trong những năm qua, vấn đề Đảng lãnh đạo Đoàn TNCS Hồ Chí Minh nói
chung, các cấp bộ đảng lãnh đạo tổ chức Đoàn cùng cấp nói riêng, đã được các cấp ủy
đảng, các nhà nghiên cứu lý luận và hoạt động thực tiễn quan tâm nghiên cứu. Những
quan điểm, chủ trương lớn và biện pháp chủ yếu về vấn đề này được thể hiện trong các
văn kiện đại hội đảng các cấp, đặc biệt là Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư, Ban chấp
hành Trung ương Đảng khóa VII (ngày 19/3/1993), văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc
lần thứ VII, VIII, IX, X, XI.
Về Báo, tạp chí chuyên ngành có: Trương Tấn Sang, “Tăng cường sự lãnh đạo
của Đảng đối với công tác thanh niên trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện
đại hoá”, Tạp chí Cộng sản Số 15 (159) năm 2008. Tác giả đã nêu lên vị trí, tầm quan
trọng của thanh niên và công tác thanh niên trong hơn 20 năm đổi mới, tác giả, chỉ ra
trên thực tế vẫn còn một bộ phận thanh niên sống thiếu lý tưởng, giảm sút niềm tin và
ít quan tâm đến tình hình đất nước, một bộ phận thanh niên, nhất là thanh niên nông
thôn, thanh niên dântộc thiểu số có trình độ học vấn còn thấp; nhiều thanh niên thiếu
kiến thức, kỹ năngtrong lao động và hội nhập quốc tế, tình hình tội phạm và tệ nạn xã
hội trong thanh niên; trên cơ sở đó tác giả nêu lên chín nhóm nhiệm vụ và giải pháp
nhằm phải tăngcường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên. Trương
Giang Long, “Chủ động đổi mới, hội nhập trong xu thế toàn cầu hoá và trọng trách
của thanh niên”, Tạp chí Cộng sản số 7 (151) năm 2008. Tác giả nêu lên thời cơ và
khó khăn thách thức đối với thanh niên trong quá trình hội nhập nền kinh tế khu vực
và thế giới của đất nước.“Đảng lãnh đạo công tác thanh niên và đoàn thanh niên”,

(2002-2007)”, Nxb Thanh niên, Hà Nội, 2007. “Đảng Cộng sản Việt Nam, Tham luận
tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X”, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2006 giới
thiệu bài tham luận của đồng chí Đào Ngọc Dung. TS Đỗ Quang Tuấn (Chủ biên), TS
Nguyễn Văn Hùng, PGS.TS Trần Hậu,“Đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối
với Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân trong thời kỳ mới”, Nxb Chính trị
quốc gia, Hà Nội, 2006. TS Nguyễn Đức Tiến, “Phát tiển lý tưởng xã hội chủ nghĩa
cho thanh niên Việt Nam hiện nay”, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, Hà Nội,
2005.“Một số vấn đề về công tác thanh niên trong thời kỳ CNH, HĐH đất nước”, Văn
Tùng chủ biên, Nxb Thanh niên, Hà Nội, 2001.
Nhìn chung những công trình trên đã khẳng định được vai trò và tầm quan
trọng của công tác thanh niên đối với sự phát triển của đất nước, nêu bật được sự quan
tâm, chỉ đạo sát sao của Đảng, được thể hiện bằng các đường lối, chính sách phát triển
4


và sự vận dụng đường lối, chính sách đó vào các địa phương cụ thể, hợp với từng cơ
sở đoàn. Tuy nhiên, để xây dựng Đoàn Thanh niên vững mạnh, thực sự là rường cột và
tương lai của nước nhà thì đây còn là vấn đề rất rộng lớn và phong phú, vẫn còn nhiều
nội dung cụ thể mà các nhà nghiên cứu chưa đề cập tới, nhất là chưa có công trình
khoa học nào đi sâu nghiên cứu sự lãnh đạo của Huyện ủy Bắc Yên đối với Đoàn
Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh trên địa bàn huyện. Kết quả nghiên cứu của các tác
giả đã có nhiều gợi ý giúp tôi định hướng và xác định các mục tiêu nghiên cứu phù
hợp với đề tài.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu
- Góp phần tổng kết các thành quả hoạt động xây dựng Đoàn Thanh niên trên
địa bàn huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La.
- Đề xuất các giải pháp khả thi từ kinh nghiệm hoạt động thực tiễn ở các cơ sở
Đoàn trên địa bàn huyện, nhằm góp phần hoàn thiện công tác lãnh đạo thanh niên hiện
nay tại huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La.

- Những giải pháp chủ yếu tăng cường sự lãnh đạo của Huyện ủy Bắc Yên đối
với Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trong giai đoạn hiện nay.
- Đề tài có thể được dùng làm tài liệu tham khảo cho các Huyện ủy ở tỉnh trong
quá trình lãnh đạo Đoàn TNCS Hồ Chí Minh; sinh viên; giảng viên học tập, giảng dạy
tại Trường Đai học Tây Bắc và những ai quan tâm đến công tác thanh niên.
7. Cấu trúc của của đề tài
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn
gồm 3 chương:
Chương 1. Cơ sở việc lãnh đạo Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh của
Huyện ủy Bắc Yên.
Chương 2. Huyện ủy Bắc Yên, tỉnh Sơn La lãnh đạo công tác thanh niên trong
giai đoạn hiện nay.
Chương 3. Một số giải pháp nhằm tăng cường sự lãnh đạo của Huyện ủy đối
với Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh trên địa bàn huyện.

6


Chương 1. CƠ SỞ VIỆC LÃNH ĐẠO ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ
CHÍ MINH CỦA HUYỆN ỦY HUYỆN BẮC YÊN.
1.1. Lý luận mác xít về vấn đề thanh niên và công tác lãnh đạo thanh niên
1.1.1. Quan điểm của chủ nghĩa Mác- Lênin về thanh niên và công tác lãnh đạo
thanh niên
Lịch sử phát triển của các dân tộc đã chứng minh thanh niên bao giờ cũng giữ
vị trí và vai trò quan trọng trong việc dựng nước và giữ nước. Thanh niên là một lực
lượng xã hội rộng lớn ở từng địa phương, khu vực hay trong một quốc gia, dân tộc.
Nhưng thanh niên chưa lúc nào có một tổ chức của mình, do mình và vì mình. Chỉ đến
khi học thuyết Mác - Lênin ra đời thì vị trí, vai trò của thanh niên mới được đánh giá
đúng đắn và những luận điểm quan trọng về việc cần thiết phải ra đời một tổ chức của
thanh niên do Đảng Cộng sản sáng lập, lãnh đạo và rèn luyện mới được đề cập. Luận

vũ những ưu điểm, tích cực phê phán những nhược điểm, yếu kém của lớp người đang
lớn. Từ cách nhìn biện chứng đó, hai ông thấy rằng cần tổ chức thanh niên vào một tổ
chức chính trị. Ph.Ăngghen đã nêu ra quan điểm thanh niên là: "Đội quân xung kích
quyết định của đạo quân vô sản quốc tế", "Đội hậu bị của Đảng". Trong thư gửi
Bítxmắc, Ph.Ăngghen đã khẳng định rõ: "Chính thế hệ trẻ là nguồn bổ sung dồi dào
nhất cho Đảng" [3, tr.509]. Những tư tưởng, quan điểm của C.Mác và Ph.Ăngghen đã
đặt nền móng cho việc hình thành tổ chức Đoàn Thanh niên Cộng sản - người trợ thủ
đắc lực, đội hậu bị của các Đảng Cộng sản sau này.
Kế thừa những quan điểm, tư tưởng quý báu của Mác và Ăngghen, V.I.Lênin
đã đưa ra luận điểm về Đoàn Thanh niên Cộng sản, luận điểm này đã được người đề
cập trong nhiều tác phẩm ở nhiều góc độ khác nhau, có thể tóm tắt trên những quan
điểm cơ bản sau:
Một là, V.I.Lênin đã chứng minh sự cần thiết phải xây dựng Đoàn thanh niên
và đặt nó dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Đảng.
Người nêu lên quan điểm về mối quan hệ hữu cơ giữa Đảng - Đoàn và thanh
niên. Lênin chỉ rõ: "Chúng ta là Đảng của tương lai, mà tương lai lại thuộc về thanh
niên. Chúng ta là Đảng của những người cách tân, mà thanh niên lại hào hứng đi theo
những người cách tân. Chúng ta là Đảng của sự chiến đấu quên mình với những gì đã
mục nát, cũ kỹ, mà thanh niên bao giờ cũng đi tiên phong trong cuộc đấu tranh quên
mình ấy" [27, tr.163]. Và Lênin đã đi đến kết luận: "Chúng ta mãi mãi là Đảng của
thanh niên, của giai cấp tiên phong" [27, tr163]. Theo sáng kiến của Lênin, tháng
10/1918 Đảng Cộng sản Nga đã quyết định thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản Nga.
Hai là, V.I.Lênin xem xét Đoàn Thanh niên Cộng sản là tổ chức chính trị - xã
hội của thanh niên; Đoàn có chức năng và nhiệm vụ:

8


Thứ nhất, tập hợp thanh niên vào cuộc đấu tranh vì sự nghiệp tiến bộ của xã
hội xã hội chủ nghĩa.

9


Bốn là, V.I.Lênin rất quan tâm đến chất lượng hoạt động của Đoàn TNCS, mà
chất lượng đó trước tiên là ở từng thành viên của Đoàn.
Người cho rằng, người đoàn viên thanh niên cộng sản là những người tiên tiến
trong thanh niên. V.I.Lênin đã chỉ rõ: "là đoàn viên thanh niên, nghĩa là phải phấn đấu
cống hiến mọi hoạt động, mọi sức lực của mình cho sự nghiệp chung. Đó chính là nội
dung giáo dục CSCN. Chỉ có trong hoạt động đó người thanh niên, nam hoặc nữ mới
có thể trở thành người cộng sản chân chính" [28, tr.316]. V.I.Lênin đặc biệt quan tâm
đến tính tích cực lao động, chính trị, xã hội của người đoàn viên: "Chỉ khi nào cùng
lao động với công nhân và nông dân người ta mới trở nên người cộng sản chân chính
và phải làm cho mọi người thấy rằng bắt cứ một đoàn viên nào của Đoàn thanh niên
đều có học và đồng thời cũng biết lao động" [28, tr.817]. Luận điểm nổi tiếng của
V.I.Lênin coi trọng chất lượng của tổ chức: "Thà ít mà tốt" vẫn là kim chỉ nam cho
hoạt động thực tế của Đoàn TNCS trong điều kiện hiện nay.
Tóm lại, Chủ nghĩa Mác - Lênin coi thanh niên là một lực lượng cách mạng
hùng hậu, có vai trò quan trọng trong cách mạng, xem xét tổ chức Đoàn Thanh niên là
một tổ chức chính trị - xã hội luôn gắn bó với giai cấp công nhân đặt dưới sự lãnh đạo
của Đảng, Đảng cần tôn trọng tính độc lập về mặt tổ chức của thanh niên do tính chất
công việc, Đoàn có điều lệ, có hệ thống tổ chức từ trung ương đến cơ sở và Lênin rất
quan tâm đến chất lượng hoạt động của Đoàn TNCS, mà trước hết là chất lượng là ở
từng thành viên của Đoàn.
1.1.2. Tư tưởng Hồ Chí Minh về thanh niên và công tác lãnh đạo thanh niên
Kế thừa những di sản tư tưởng quý báu của C.Mác, Ph.Ăngghen và V.I.Lênin,
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã phát triển một cách sáng tạo các luận điểm mácxít về vai trò
thanh niên, phong trào thanh niên và xây dựng Đoàn TNCS ở Việt Nam. Tư tưởng Hồ
Chí Minh về thanh niên và công tác thanh niên được thể hiện trong suốt cuộc đời hoạt
động cách mạng của Bác, thể hiện trong nhiều tác phẩm, bài viết, thư gửi và trong các
buổi gặp gỡ nói chuyện với thanh - thiếu nhi. Đó là di sản quý báu mà Hồ Chủ tịch đã

thanh niên của Bác Hồ làm cho thanh niên tự tin hơn, đồng thời lại thấy rõ yêu cầu
phải phấn đấu, rèn luyện để trưởng thành.
Tư tưởng Hồ Chí Minh về tập hợp, đoàn kết thanh niên và xây dựng Đoàn
TNCS được thể hiện qua các điểm sau:
* Tập hợp thanh niên trong một tổ chức cách mạng độc lập.
Chủ tịch Hồ Chí Minh là người sáng lập tổ chức, rèn luyện Đoàn TNCS từ lúc
hiếm hoi chỉ có mấy đoàn viên đầu tiên như Bác đã nói trong buổi lễ kỷ niệm lần thứ
35 ngày thành lập Đoàn (26/3/1966). Mục đích của việc tổ chức ra Đoàn, Hội… là để
“tập hợp thanh niên, giác ngộ họ và đưa họ ra tranh đấu”. Sau ngày Cách mạng tháng
Tám thành công, để mở rộng việc tập hợp, đoàn kết thanh niên nhằm đưa đông đảo
11


thanh niên vào tổ chức để giáo dục, bồi dưỡng họ, ngoài Đoàn thanh niên cứu quốc, tổ
chức của những thanh niên tiên tiến đội dự bị chiến đấu của Đảng, Chủ tịch Hồ Chí
Minh đã chỉ thị thành lập Đoàn thanh niên Việt Nam, sau mang tên là Liên đoàn thanh
niên Việt Nam. Liên đoàn thanh niên Việt Nam là mặt trận rộng rãi của các tầng lớp
thanh niên tự nguyện tham gia công cuộc kháng chiến và kiến quốc. Vào giữa năm
1950, khi cuộc kháng chiến chống thực dân xâm lược Pháp bước vào giai đoạn quyết
liệt, Bác Hồ chỉ thị thành lập các đơn vị thanh niên xung phong công tác đầu tiên, đây
là một loại hình tổ chức mới. Ngoài nhiệm vụ phục vụ chiến đấu, TNXP được học tập
văn hoá, chính trị. Quá trình tham gia TNXP, nhiều đội viên đã được xoá mù chữ,
được học lên một, hai lớp… (các đơn vị TNXP đều có bố trí giáo viên văn hoá).
Tại Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ II (10/1956), Bác Hồ dạy rằng Đoàn thanh
niên là một tổ chức giúp Đảng giáo dục thanh niên nên mọi đoàn viên phải gương mẫu
"học tập chính trị, văn hoá, nghề nghiệp để tiến bộ mãi, để sẵn sàng trở thành cán bộ,
đảng viên tốt" [30, tr.163].
Bác rất quan tâm đến phương pháp giáo dục thanh niên trong tổ chức qua sinh
hoạt Đoàn, Hội qua việc thực hiện các cuộc vận động, các phong trào hành động cách
mạng, Người cho rằng “các tổ chức thanh niên có vai trò rất quan trọng trong việc phải

giờ là vàng bạc. Phải kiên quyết chống thói hội họp lu bù, mất thì giờ, hai sức khoẻ mà
không kết quả thiết thực” [30, tr.298]. “Vậy nên nhiệm vụ của các bạn là phải tìm đủ
mọi cách để gây một phong trào thanh niên to lớn và mạnh mẽ” [30, tr.85]. Hồ Chủ
tịch đã khuyên các cán bộ công tác trong thanh niên: "Hiện nay, thanh niên không
thiếu gì nơi hoạt động, không thiếu gì công việc làm: Nào ở bộ đội, dân quân du kích,
nào mở mang bình dân học vụ, nào tăng gia sản xuất… có chí làm thì quyết tìm ra
việc, và quyết làm được việc… chớ đặt những chương trình kế hoạch mênh mông, đọc
nghe sướng tai nhưng không thực hiện được. Việc gì cũng phải thiết thực. Nói được,
làm được. Việc gì cũng phải từ chỗ nhỏ dần dần đến to, từ dễ dần đến khó, từ thấp dần
dần đến cao. Một chương trình nhỏ mà thực hiện được hẳn hoi, hơn là một trăm
chương trình to tát mà không làm được" [30, tr.86]. Đặc biệt, Hồ Chủ tịch lưu ý:
Thanh niên phải xung phong đến những nơi khó khăn gian khổ nhất, nơi nào người
khác làm ít kết quả, thanh niên phải xung phong đến làm cho tốt.
 Về vấn đề phát triển Đoàn
Ngay từ khi ra đời, Đoàn đã lấy lý tưởng vì độc lập tự do, vì chủ nghĩa xã hội
làm phương hướng phấn đấu của mình. Mỗi bước trưởng thành của Đoàn đều gắn liền
với lời chỉ giáo ân cần và sự quan tâm chăm sóc tận tình của Hồ Chủ tịch. Người đã
cho xuất bản tờ báo "Thanh niên" (do Người làm chủ bút) để truyền bá chủ nghĩa MácLênin trong thanh niên. Người cũng đã trực tiếp giáo dục, rèn luyện lớp lớp các thế hệ
thanh niên yêu nước đang say mê với lý tưởng cách mạng. Chính người đã xác định rõ
13


bản chất, vị trí, chức năng và nhiệm vụ cho Đoàn thanh niên qua các thời kỳ cách
mạng, Người viết: “Đoàn thanh niên lao động phải là cánh tay đắc lực của Đảng trong
việc tổ chức giáo dục thế hệ thanh niên và nhi đồng thành những chiến sĩ tuyệt đối
trung thành với sự nghiệp xây dựng XHCN và CNCS" [30, tr.248]. Ở một bài viết
khác, Hồ Chủ tịch nhấn mạnh: "Đoàn thanh niên lao động phải là đầu tầu và cánh tay
đắc lực của Đảng trong sản xuất và xây dựng" [30, tr.258]. "Đoàn thanh niên là cánh
tay và đội hậu bị của Đảng, là người phụ trách dìu dắt các cháu nhi đồng" [30, 280].
Người nhấn mạnh thêm: "Muốn củng cố và phát triển thì Đoàn phải liên hệ rộng rãi và



phận quan trọng, không tách rời trong toàn bộ công tác dân vận của Đảng, luôn luôn là
nhiệm vụ cách mạng có tính chiến lược.
Xuất phát từ sự nhìn nhận, đánh giá khách quan, khoa học về vai trò, vị trí và
khả năng cách mạng của thanh niên, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã luôn kiên trì
tư tưởng, đường lối vận động thanh niên nhất quán, xuyên suốt là giáo dục, bồi dưỡng,
phát huy thanh niên, kế tục cách mạng từ khi Đảng còn hoạt động bí mật và qua hai
cuộc kháng chiến vĩ đại của dân tộc, cũng như trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ
quốc Việt Nam hiện nay. Trong Di chúc thiêng liêng của mình, Người dạy: “Bồi
dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết”. Đảng
ta khẳng định: Công tác thanh niên là vấn đề sống còn của dân tộc. Đảng đã đề ra các
biện pháp để phát huy vai trò của Đoàn Thanh niên trong cách mạng. Nhờ đó, Đoàn
TNCS Hồ Chí Minh và thanh niên Việt Nam đã đóng góp to lớn vào thắng lợi của Đảng
và của dân tộc trong các giai đoạn cách mạng và trong công cuộc đổi mới toàn diện đất
nước do Đảng khởi xướng và lãnh đạo. Hiện nay nước ta đang tiếp tục thực hiện công
cuộc đổi mới CNH, HĐH đất nước, chủ động tích cực hội nhập kinh tế quốc tế, vai trò
của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh và của thanh niên lại càng đặc biệt quan trọng.
Trong hệ thống tổ chức của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Đoàn thanh niên cấp
huyện (gọi tắt là Huyện đoàn) giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong công tác đoàn kết,
tập hợp, giáo dục thanh niên ở phạm vi huyện. Huyện đoàn có vai trò nắm vững đường
lối, chủ trương, chính sách của Đảng, nghị quyết của Đoàn cấp trên và những đặc điểm
của công tác Đoàn và phong trào thanh niên ở địa phương; hướng dẫn, chỉ đạo, giám sát,
kiểm tra trực tiếp tổ chức cơ sở của Đoàn trong việc thực hiện các nghị quyết của Đảng,
của Đoàn cấp trên và tham gia thực hiện nhiệm vụ chính trị ở địa phương, đơn vị.
Huyện đoàn được thành lập tương ứng theo địa bàn hành chính cấp huyện đặt
dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Huyện ủy, với các đầu mối cơ sở trực thuộc bao gồm:
đoàn cơ sở xã, thị trấn, đoàn cơ sở trong trường học, đoàn cơ sở trong các đơn vị hành
chính, sự nghiệp,... Ban chấp hành Huyện đoàn do đại hội đại biểu Đoàn TNCS Hồ
Chí Minh cùng cấp bầu ra, với nhiệm kỳ 5 năm một lần, có cơ quan chuyên trách giúp

cực thực hiện nhiệm vụ chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội quốc phòng - an ninh của
huyện. Đồng thời chịu trách nhiệm trước Huyện ủy về toàn bộ công tác Đoàn và
phong trào thanh thiếu nhi trên địa bàn huyện. Trên cơ sở những chức năng cơ bản của
Đoàn TNCS Hồ Chí Minh mà Huyện đoàn phối hợp với MTTQ, các ban ngành, đoàn
thể chính trị và các tổ chức xã hội để tạo môi trường đoàn kết, tập hợp, giáo dục, rèn
luyện thanh thiếu nhi.
Đoàn viên thanh niên ở huyện hiện nay gồm: đoàn viên - thanh niên ở địa bàn
dân cư; đoàn viên - thanh niên học sinh; đoàn viên - thanh niên các lực lượng vũ trang;

17


đoàn viên - thanh niên trong các cơ quan hành chính, sự nghiệp; đoàn viên - thanh niên
dân tộc, tôn giáo...
Hệ thống tổ chức Đoàn cấp huyện bao gồm: Huyện đoàn; các cơ sở đoàn (gồm
đoàn cơ sở và chi đoàn cơ sở); các chi đoàn cơ sở trực thuộc Huyện đoàn.
Đoàn Thanh niên cấp huyện chịu sự chỉ đạo, hướng dẫn về công tác chuyên
môn trực tiếp của Tỉnh đoàn; đồng thời là nơi tiếp nhận các chủ trương, chỉ thị, nghị
quyết… của huyện Đảng bộ để từ đó tổ chức thực hiện ở phạm vi cấp mình.
Đoàn TNCS Hồ Chí Minh ở cấp cơ sở là cơ quan đại diện chăm lo và bảo vệ lợi
ích hợp pháp, chính đáng của cán bộ, đoàn viên, thanh thiếu nhi; tổ chức các hoạt
động, tạo môi trường giáo dục rèn luyện đoàn viên, thanh thiếu nhi nhằm góp phần
thực hiện các nhiệm vụ chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh của địa
phương, đơn vị. Phối hợp với chính quyền, các đoàn thể và các tổ chức kinh tế, xã hội
ở cơ sở làm tốt công tác thanh niên, tích cực chăm lo xây dựng Đoàn, Hội LHTN và
Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh, tích cực tham gia xây dựng, bảo vệ Đảng và
Chính quyền. Biên chế Đoàn cơ sở xã, phường, thị trấn có 3 cán bộ chuyên trách (1 bí
thư, 1 phó bí thư và 1 ủy viên thường vụ, kiêm phó chủ tịch Hội LHTN).
1.3.2. Chức năng, nhiệm vụ và đặc điểm của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí
Minh ở huyện Bắc Yên

để Đảng xem xét kết nạp theo đúng quy trình, đảm bảo chất lượng; tạo nguồn cán bộ
trẻ cung cấp cho Đảng.
Chủ động, tích cực tham gia đóng góp ý về sự lãnh đạo của Đảng trên các mặt
chính trị, kinh tế - xã hội... ở địa phương, nhất là những vấn đề có liên quan đến thanh
niên; trách nhiệm về sự lãnh đạo của Đảng về công tác thanh niên và tổ chức Đoàn
TNCS Hồ Chí Minh.
Là đội quân xung kích cách mạng, là trường học XHCN của thanh niên. Huyện
đoàn tổ chức thực hiện các phong trào: thi đua học tập, tiến quân vào khoa học, công
nghệ: khơi dậy và cổ vũ phong trào thi đua học tập trong các đối tượng thanh niên;
thanh niên thi đua lập nghiệp và lao động sáng tạo: phát triển các loại hình dạy nghề,
tư vấn nghề nghiệp, giới thiệu việc làm cho thanh niên… trong phát triển nông nghiệp
và xây dựng nông thôn mới, Đoàn phát triển rộng rãi các phong trào thi đua lập
nghiệp, sản xuất kinh doanh giỏi,… cổ vũ đoàn viên thanh niên làm giàu chính đáng,
tham gia phát triển kinh tế xã hội của địa phương; triển khai phong trào thanh niên tình
nguyện vì cuộc sống cộng đồng; xung kích bảo vệ Tổ quốc, giữ vững an ninh chính trị,
trật tự an toàn xã hội… Thông qua các phong trào hoạt động đó, Đoàn tạo môi trường
đưa thanh niên tham gia vào các hoạt động giúp họ học tập, rèn luyện, cống hiến,
trưởng thành và phát triển nhân cách, năng lực của người lao động mới phù hợp với
yêu cầu của xã hội hiện nay.
19


Là người đại diện chăm lo và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của tuổi trẻ. Chức
năng này đòi hỏi tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh các huyện và cơ sở phải thật sự là tổ
chức của các tầng lớp thanh niên, là chỗ dựa tinh thần, là tổ ấm, chia sẻ và bảo vệ những
quyền và lợi ích chính đáng của đoàn viên thanh niên.
Là người phụ trách Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh. Huyện đoàn và các
cơ sở đoàn trên địa bàn huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La làm tốt công tác tuyên truyền, giáo
dục nâng cao nhận thức và trang bị kiến thức, kỹ năng công tác Đội cho đội ngũ cán bộ
đoàn và đoàn viên; củng cố Hội đồng Đội cấp huyện và xã, thị trấn; phát triển hệ thống

bằng các phong trào như: thanh niên thi đua học tập, đi đầu xây dựng xã hội học tập và
tiến quân vào khoa học, công nghệ; khơi dậy, cổ vũ phong trào thi đua học tập trong
các đối tượng thanh niên; phát triển rộng rãi các đội thanh niên tình nguyện tham gia
chống tái mù chữ và phổ cập giáo dục trung học cơ sở cho thanh thiếu nhi và nhân
dân; phong trào thanh niên thi đua lập nghiệp và lao động sáng tạo, góp phần chuyển
dịch cơ cấu kinh tế, cơ cấu lao động và nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế trong
điều kiện mới.
Chăm sóc, giáo dục thiếu niên nhi đồng: Giáo dục nâng cao nhận thức và giao
trách nhiệm cụ thể cho đoàn viên, thanh niên và tổ chức cơ sở đoàn trong việc bảo vệ,
chăm sóc và giáo dục thiếu nhi. Tổ chức rộng rãi các hoạt động, hình thức giúp đỡ
thiếu nhi có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, thiếu nhi ở các xã vùng cao. Củng cố và
nâng cao chất lượng hoạt động của nhà thiếu nhi, điểm vui chơi dành cho trẻ em và
tích cực huy động các nguồn lực phục vụ cho công tác chăm sóc, giáo dục thiếu nhi và
tổ chức các phong trào thiếu nhi ở cơ sở. Vận động và phối hợp chặt chẽ với gia đình,
nhà trường và cộng đồng trong công tác bảo vệ, chăm sóc, giáo dục thiếu niên nhi
đồng và tổ chức các phong trào thiếu nhi.
Tham gia xây dựng Đảng, xây dựng Chính quyền và các đoàn thể nhân dân:
Vận động và tổ chức cho đoàn viên thanh niên xung kích đi đầu thực hiện đường lối,
nghị quyết của Đảng; Chủ động, tích cực tham gia đóng góp ý về sự lãnh đạo của
Đảng trên các mặt chính trị, kinh tế - xã hội ở địa phương.
Xây dựng tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh vững mạnh; mở rộng mặt trận
đoàn kết, tập hợp thanh niên, xây dựng Hội LHTN Việt Nam và Đội Thiếu niên tiền
phong Hồ Chí Minh.
Đoàn TNCS Hồ Chí Minh ở huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La có các đặc điểm sau đây:
Huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La hiện nay có tổng số 43 đoàn cơ sở, trong đó 15
đoàn xã, 01thị trấn; 24 chi đoàn khối cơ quan, hành chính sự nghiệp, 03 cơ sở Đoàn
trường với tổng số 4.200 đoàn viên.
Trong những năm qua, hoạt động của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh và phong trào
tuổi trẻ của huyện đã có những đóng góp to lớn vào thành tựu đổi mới của huyện Bắc
21