BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ
NINH VŨ KHA

XÂY DỰNG BỘ CÂU HỎI KIỂM TRA - ĐÁNH GIÁ
MÔN KỸ THUẬT PHAY TRÌNH ĐỘ TRUNG CẤP NGHỀ
CẮT GỌT KIM LOẠI Ở TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ
VIỆT NAM SINGAPORE

NGÀNH: GIÁO DỤC HỌC - 601401

S KC 0 0 4 0 2 0

Tp. Hồ Chí Minh, tháng 07 năm 2013


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT TP.HỒ CHÍ MINH
KHOA SƯ PHẠM KỸ THUẬT

LUẬN VĂN THẠC SĨ
NINH VŨ KHA

XÂY DỰNG BỘ CÂU HỎI KIỂM TRA - ĐÁNH GIÁ MÔN KỸ THUẬT PHAY
TRÌNH ĐỘ TRUNG CẤP NGHỀ CẮT GỌT KIM LOẠI
Ở TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ VIỆT NAM SINGAPORE

NGÀNH: GIÁO DỤC HỌC - 601401


Luận án tốt nghiệp: Thiết kế hệ thống bơm mực in tự động.
Nơi tốt nghiệp: Trường ĐH spkt Hồ Chí Minh.
Người hướng dẫn: Nguyễn Văn Sâm
III.

QUÁ TRÌNH CÔNG TÁC

Thời gian

Nơi công tác

Chức vụ

9/2008-9/2009

Cty TNHH Tatung

Nhân Viên

9/2009-nay

Trường Cao đẳng nghề Việt

Giáo viên

Nam Singapore

Xác nhận của cơ quan


đồng thời đã giúp đỡ, tư vấn cho tôi những thông tin, tư liệu quý giá
để hoàn chỉnh luận văn.
Xin gởi lời cảm ơn đến lãnh đạo trường Cao đẳng nghề Việt
Nam Singapore cùng toàn thể giáo viên khoa Cơ khí Chế tạo và các
em học sinh trong hai lớp thực nghiệm đã giúp đỡ, đồng hành và
tham gia trong suốt thời gian tôi thực hiện luận văn.
Cảm ơn tất cả những thành viên trong lớp cao học Giáo Dục
Học khóa 19B đã đem đến cho tôi những cơ hội tuyệt vời để học tập
và chia sẻ. Đã tận tình giúp đỡ, tạo điều kiện thuận lợi cho tôi hoàn
thành đề tài.

NINH VŨ KHA

iii


TÓM TẮT
Trong những năm gần đây, trắc nghiệm khách quan đang ngày càng được
quan tâm và được sử dụng phổ biến trong kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của
học sinh trong Giáo dục nói chung và trong Giáo dục Nghề nghiệp nói riêng. Bên
cạnh đó, để nâng cao chất lượng đào tạo trong Giáo dục Nghề nghiệp thì năng lực
nghề nghiệp của người học cần được đánh giá theo những tiêu chí nhất định dựa
trên tiêu chuẩn kỹ năng nghề. Với cách tiếp cận như trên, người nghiên cứu thực
hiện luận văn tốt nghiệp với tên đề tài: “Xây dựng bộ câu hỏi kiểm tra, đánh giá
cho môn học Kỹ Thuật Phay trình độ trung cấp nghề cắt gọt kim loại tại trường
cao đẳng nghề Việt Nam- Singapore”.
Trong điều kiện hạn chế về thời gian, mục tiêu nghiên cứu của đề tài được giới
hạn trong phạm vi: Xây dựng bộ câu hỏi trắc nghiệm cho môn học lý thuyết và xây
dựng bộ công cụ đánh giá kỹ năng (bảng kiểm) cho môn học thực hành.
Nội dung chính của đề tài gồm có 4 chương:

iv


-

Giới thiệu môn học thực tập Kỹ Thuật Phay

-

Xây dựng bộ công cụ đánh giá kỹ năng (checklist) cho môn học

Kết quả nghiên cứu của đề tài:
Qua quá trình thực hiện, đề tài đã đạt được những kết quả sau:
- Biên soạn được 297 câu hỏi trắc nghiệm được sắp xếp thành 4 hình
thức câu trắc nghiệm. Thông qua phương pháp nghiên cứu lấy ý kiến chuyên
gia, phân tích và thử nghiệm, các câu hỏi trong bộ câu hỏi trắc nghiệm đã đảm
bảo những tiêu chuẩn về nội dung cũng như hình thức của câu trắc nghiệm.
- Biên soạn được 22 bảng kiểm đánh giá quy trình (checklist) cho môn
học thực hành. Thông qua phương pháp nghiên cứu tham khảo ý kiến các
chuyên gia trong nghề Cắt gọt kim loại, thì các bảng kiểm này đã đảm bảo
những tiêu chí đánh giá theo tiêu chuẩn kỹ năng nghề.

ABSTRACT
In recent years, objective test question has been increasingly interested in
and commonly used for testing and evaluating the learning outcomes of students in
education in general and professional education in particular. Additional , in order
to improve of the training quality in vocational education, the professional capacity
of the learners should be assessed according to skills standards. With the above
approach, the author has chosen the thesis with the title:"Building the set of test
questions and skill evaluation tools for subject of technical milling of Vocational


Chapter 4: Building the skill evaluation tools (checklist) for practical subjects. This
chapter includes two contents.
- Introducing practical jubject of Technical Milling
- Buiding the skill evaluation tool (checklist) for the subject.
Results of project:
During the research, I have achieved the following results:
- Compiled 297 questions are arranged into four type of test questions.
After consulting experts and testing,

objective test questions meet the

standards in both content and form.
- Compiled 22 checklists for evaluating skills of practical subject. After
consulting experts in industrial sewing, skill evaluation tools satisfy the
standards in both content and form.

vi


MỤC LỤC
Trang tựa

Trang

Quyết định giao để tài
Lý lịch khoa học ....................................................................................................... ii
Lời cam đoan ........................................................................................................... iii
Lời cám ơn .............................................................................................................. iii
Tóm tắt .................................................................................................................... iv

1. Đại cương về trắc nghiệm .......................................................................... 17
1.1 Khái niệm trắc nghiệm khách quan .................................................... 17
1.2. Mục đích sử dụng ngân hàng câu hỏi trắc nghiệm khách quan ........ 18
1.3 Các hình thức và nguyên tắc soạn thảo các câu hỏi trắc nghiệm khách
quan .................................................................................................... 21
1.4. Phân tích câu trắc nghiệm .................................................................. 27
2. Quy trình xây dựng bộ câu hỏi trắc nghiệm cho môn học ......................... 33
2.1 Phân tích nội dung môn học ............................................................... 33
2.2. Xác định mục tiêu kiểm tra, đánh giá ................................................. 35
2.3. Lập dàn bài trắc nghiệm ..................................................................... 40
2.4. Biên soạn các câu trắc nghiệm ........................................................... 43
2.5. Thi thử và sửa chữa định tính ............................................................. 44
2.6. Xử lý định lượng ................................................................................ 44
2.7. Lập ngân hàng câu hỏi cho môn học ................................................. 45
III. Cơ sở xây dựng bộ công cụ đánh giá kỹ năng cho môn học thực hành ... 45
1. Các lĩnh vực đánh giá kết quả học tập trong đào tạo nghề ........................ 45
1.1 Đánh giá kiến thức .............................................................................. 45
1.2. Đánh giá kỹ năng ................................................................................ 47
1.3 Đánh giá thái độ ................................................................................... 49
2. Quy trình xây dựng bộ công cụ đánh giá kỹ năng cho môn thực hành ..... 51
2.1. Khái niệm đánh giá kỹ năng trong dạy học ........................................ 51
2.2. Quy trình xây dựng bộ công cụ đánh giá kỹ năng cho môn thực hành 51
CHƢƠNG 2: CƠ SỞ THỰC TIỂN CỦA VIỆC XÂY DỰNG BỘ CÂU HỎI
TRẮC NGHIỆM TRẮC NGHIỆM KHÁCH QUAN CHO MÔN
HỌC KỸ THUẬT PHAY
I. Giới thiệu về trƣờng cao đẳng nghề Việt Nam- Singapore ........................... 55
viii


1. Đặc điểm ................................................................................................ 55

ix


2. Xác định công việc hay kỹ năng cần đánh giá ......................................... 139
3. Liệt kê các vật liệu, dụng cụ và thiết bị cần cho việc đánh giá ............... 139
4. Thiết lập các tiêu chuẩn về sự thực hiện các kỹ năng .............................. 139
5. Biên soạn công cụ đánh giá kỹ năng cho môn học ................................... 141
6. Lấy ý kiến tham khảo về các đề thi đánh giá kỹ năng ............................ 142
PHẦN C: KẾT LUẬN & KIẾN NGHỊ
I. Kết luận ................................................................................................... 148
II. Tự đánh giá những đóng góp của đề tài ............................................. 148
III. Hƣớng phát triển của đề tài ............................................................... 149
IV. Đề xuất ................................................................................................. 149
TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC

x


DANH MỤC BẢNG BIỂU
Tên các bảng

Stt
Bảng 1.1
Bảng 1.2

Bảng thang nhận thức

S. Bloom



Bảng 2.1
Bảng 2.2

Bảng 2.3

Bảng tỉ lệ % các trường cao đẳng, trung cấp có BCHTN của
môn học Kỹ Thuật Phay
Bảng tỉ lệ % sử dụng các phương pháp kiểm tra đánh giá của
môn học Kỹ Thuật Phay
Bảng tỉ lệ % mức độ nhận thức của GV về hiệu quả khi sử
dụng Bộ câu hỏi trắc nghiệm môn Kỹ Thuật Phay.

61

62

64

Bảng tỉ lệ % mức độ nhận thức của GV về sự cần thiết của
Bảng 2.4

Bảng 2.5
Bảng 3.1
Bảng 3.2

Bộ câu hỏi trắc nghiệm môn Kỹ Thuật Phay

Nguyên Nhân gây khó khăn khi thực hành môn Kỹ Thuật
Phay

91

ở từng bài

94

xi


Bảng 3.7

Bảng phân bố tần số các câu trắc nghiệm theo độ khó

98

Bảng 3.8

Bảng phân bố tần số các câu trắc nghiệm theo độ phân cách

100

Bảng 3.9

Bảng thống kê các câu hỏi có độ phân cách kém

101

Bảng 3.10
Bảng 3.11


khi có các tiêu chí định sẵn trong bảng đánh gía quy trình

144

xii


DANH MỤC HÌNH VẼ VÀ SƠ ĐỒ
Tên các sơ đồ và hình vẽ

Stt
Sơ đồ 1.1

Các Phương pháp kiểm tra đánh giá kết quả học tập theo cách
thực hiện việc đánh giá

Trang
10

Sơ đồ 2.1

Sơ đồ cơ cấu tổ chức của trường

59

Hình 2.1

Đội ngũ giáo viên trường cao đẳng nghề Việt Nam-Singapore

50


90

Hình 3.2

Biểu đồ phân bố tỉ lệ các loại câu trắc nghiệm

92

Hình 3.3

Biểu đồ phân bố độ khó của các câu trắc nghiệm

99

Hình 3.4

Biểu đồ phân bố độ phân cách của các câu trắc nghiệm

100

Hình 3.5:

Biểu đồ phân bố tỉ lệ các hình thức câu hỏi trắc nghiệm

107

Biểu đồ tỉ lệ % mức độ tự tin khi thao tác chuyên môn của
Hình 4.1



HS

: Học sinh

KTĐG

:Kiểm tra đánh giá

Lớp TN

: Lớp thử nghiệm

TN

: Trắc nghiệm

TNKQ

: Trắc nghiệm khách quan

TS

: Tiến sĩ

PGS

: Phó giáo sư

xiv

Với những lý do trên tôi đã thực hiện đề tài: “Xây dựng bộ câu hỏi kiểm tra đánh giá môn học Kỹ Thuật Phay trình độ trung cấp nghề cắt gọt kim loại tại
1


trường cao đẳng nghề Việt Nam- Singapore” gồm 2 phần chính: Bộ câu hỏi trắc
nghiệm dùng cho việc kiểm tra kiến thức đối với môn học lý thuyết và bộ công cụ
đánh giá kỹ năng (bảng kiểm) dùng cho việc kiểm tra - đánh giá kết quả thực hành đối
với môn học thực hành.
2. LỊCH SỬ NGHIÊN CỨU VẤN ĐỀ:
Trong những năm gần đây đã có những luận văn thạc sĩ, công trình nghiên cứu khoa
học về việc xây dựng bộ câu hỏi kiểm tra- đánh giá hay những đề tài về xây dựng ngân
hàng câu hỏi kiểm tra -đánh giá, điển hình là 3 đề tài nghiên cứu khoa học trong 2 năm
gần đây:
2.1. Công trình nghiên cứu khoa học của Nguyễn Thị Danh:
Năm 2012 Nguyễn Thị Danh có công trình nghiên cứu khoa học chuyên ngành
giáo dục học, luận văn thạc sĩ là “Xây dựng ngân hàng câu hỏi kiểm tra đánh giá môn
học vật lý trị liệu- phục hồi chức năng ngoại khoa tại trường Đại học y dược Tp. Hồ
Chí Minh”.
- Tóm tắt công trình nghiên cứu “Xây dựng ngân hàng câu hỏi kiểm tra đánh giá
môn học vật lý trị liệu- phục hồi chức năng ngoại khoa tại trường Đại học y dược Tp.
Hồ Chí Minh”. chị Nguyễn Thị Danh đã thực hiện Biên soạn đƣợc bộ câu hỏi trắc
nghiệm đƣợc sắp xếp thành 4 hình thức câu trắc nghiệm. Thông qua phƣơng pháp
nghiên cứu lấy ý kiến chuyên gia, phân tích và thử nghiệm, các câu hỏi trong bộ câu
hỏi trắc nghiệm đã đảm bảo những tiêu chuẩn về nội dung cũng nhƣ hình thức của câu
trắc nghiệm.
- Những mặt làm đƣợc của công trình nghiên cứu là xây đƣợc bộ câu hỏi trắc
nghiệm khách quan.
- Những mặt chƣa làm của công trình là chƣa xây dựng bộ bảng kiểm đánh gía quy
trình, phân tích độ khó và độ phân cách của bộ câu hỏi trắc nghiệm chƣa cụ thể và chi
tiết, chƣa nghiên cứu ứng dụng phần mềm quản lý bộ câu hỏi trắc nghiệm.

câu trắc nghiệm. Thông qua phƣơng pháp nghiên cứu lấy ý kiến chuyên gia, phân
tích và thử nghiệm, các câu hỏi trong bộ câu hỏi trắc nghiệm đã đảm bảo những
tiêu chuẩn về nội dung cũng nhƣ hình thức của câu trắc nghiệm.
- Những mặt làm đƣợc của công trình nghiên cứu là xây đƣợc bộ câu hỏi trắc
nghiệm khách quan cho môn Dung Sai Kỹ Thuật Đo tại trƣờng Trung Học Kỹ
Thuật Thực Hành thuộc Trƣờng Đại học Sƣ Phạm Kỹ Thuật TP.HCM.
- Những mặt chƣa làm đƣơc của công trình là chƣa xây dựng bộ bảng kiểm
3


đánh gía quy trình, phân tích độ khó và độ phân cách của bộ câu hỏi trắc nghiệm
chƣa cụ thể và chi tiết, chƣa nghiên cứu ứng dụng phần mềm quản lý bộ câu hỏi
trắc nghiệm.
Các công trình nghiên cứu của các tác giả nêu trên
Có những mặt đã làm đƣợc là xây dựng câu hỏi trắc nghiệm đánh giá phần kiến
thức hoặc bộ bảng kiểm đánh giá phần kỹ năng nghề có thử nghiệm.
Và có chung những mặt chƣa làm đƣợc là chƣa xây dựng đƣợc bộ câu hỏi kiểm
tra đánh gía cả kiến thức lẫn kỹ năng, phân tích độ khó, độ phân cách của các câu
hỏi trắc nghiệm chƣa đƣợc cụ thể và chi tiết, chƣa ứng dụng đƣợc phần mềm quản
lý bộ câu hỏi trắc nghiệm.
Với đề tài “Xây dựng bộ câu hỏi kiểm tra - đánh giá cho môn học Kỹ Thuật
Phay trình độ trung cấp nghề cắt gọt kim loại tại trường cao đẳng nghề Việt Nam
– Singapore.” Ngƣời thực hiện đề tài đã tiến hành kết hợp xây dựng bộ câu hỏi
trắc nghiệm đánh giá phần kiến thức và bộ bảng kiểm đánh giá phần kỹ năng của
ngƣời học nghề, và đã tiến hành thử nghiệm phân tích độ khó, độ phân cách của
các câu hỏi trắc nghiệm thật cụ thể và chi tiết với sự hổ trợ của phần mềm
Microsoft Excel, từ đó đều chỉnh và hoàn thiện bộ câu hỏi. Bộ câu hỏi kiểm trađánh môn Kỹ Thuật Phay trình độ trung cấp nghề cắt gọt kim loại có tính ứng
dụng cao trên thực tiễn.
3. MỤC TIÊU- NHIỆM VỤ CỦA ĐỀ TÀI:
3.1. Mục tiêu của đề tài:

6. PHƢƠNG PHÁP THỰC HIỆN ĐỀ TÀI
6.1. Tìm hiểu tài liệu
- Chƣơng trình đào tạo ngành Cắt gọt kim loại.
- Mục tiêu, nội dung chƣơng trình môn học Kỹ Thuật Phay.
- Các văn bản pháp lý quy định về quy trình xây dựng bộ câu hỏi kiểm tra đánh giá.
-Thu thập tài liệu trên sách, báo, internet, tìm hiểu thông tin về yêu cầu của các công
ty xí nghiệp, tìm hiểu nội dung của các buổi phỏng vấn việc làm của học sinh và sinh
viên tốt nghiệp để lập cơ sở lí luận và thực tiễn của đề tài.
6.2. Phƣơng pháp thử nghiệm

5


- Các câu hỏi trắc nghiệm khách quan đã đƣợc biên thông qua các bài kiểm tra kiểm
tra định kỳ.
- Bộ công cụ đánh giá kỹ năng đƣợc thử nghiệm trong điều kiện thực tế để xác định
tính khả thi của bộ công cụ khi áp dụng vào thực tiễn đánh giá.
6.3. Phƣơng pháp thống kê, phân tích dữ liệu
Thống kê số liệu với sự hổ trợ của chƣơng trình excel, tổng hợp các số liệu của quá
trình thử nghiệm để trên cơ sở đó phân tích các câu trắc nghiệm, các bảng kiểm đánh
giá quy trình đồng thời đƣa ra kết luận hoặc điều chỉnh nội dung đề tài.
6.4. Phƣơng pháp tổng hợp ý kiến chuyên gia
Trao đổi, phát phiếu lấy ý kiến về bộ câu hỏi kiểm tra - đánh giá của những chuyên
gia, giáo viên dạy nghề Cắt gọt kim lọai lâu năm.
7. GIỚI HẠN ĐỀ TÀI
Do thời gian thực hiện đề tài có hạn nên đề tài “ Xây dựng bộ câu hỏi kiểm tra đánh giá cho môn học Kỹ thuật phay “ thực hiện những nội dung sau:
- Xây dựng bộ câu hỏi trắc nghiệm cho môn học Lý thuyết Kỹ thuật phay-ngành
cắt gọt kim loại tại trƣờng cao đẳng nghề Việt Nam- Singapore.
- Biên soạn bộ công cụ đánh giá kỹ năng gồm một số bảng kiểm đánh giá quy
trình (checklist) cho môn học Thực hành Phay - ngành cắt gọt kim loại tại trƣờng cao

xảo, thái độ của học sinh.
Một dụng cụ hay phƣơng thức hệ thống nhằm đo lƣờng một mẫu các động thái
(Behavior) để trả lời cho câu hỏi “Thành tích của cá nhân nhƣ thế nào, so sánh với
những ngƣời khác hay so sánh với một lĩnh vực các nhiệm vụ học tập dự kiến”.
9.2. Trắc nghiệm kiến thức:
Là cách gọi ngắn gọn của trắc nghiệm thành tích học tập, dùng để kiểm tra đánh
giá kiến thức, kỹ năng, kỹ xảo (3K) của học sinh về các môn học ở nhà trƣờng.
9.3. Kiểm tra
Theo Trần Bá Hoành: Kiểm tra là việc thu thập những dữ liệu, thông tin làm cơ
sở cho việc đánh giá1.
Theo Nguyễn Văn Tuấn: Kiểm tra là công cụ để đo mức độ lĩnh hội kiến thức, kỹ
năng, kĩ xảo của học ngƣời học2.

1
2

Trần Bá Hoành: Đánh giá trong giáo dục. NXB Hà Nội, 1996, Tr.15
Nguyễn Văn Tuấn: Lí luận dạy học. Trƣờng đại học Sƣ phạm kĩ thuật TPHCM, 2009, Tr.91

7


Theo Nguyễn Chính Thắng: Kiểm tra là giai đoạn kết thúc của quá trình dạy của
giáo viên và quá trình học tập của học sinh đối với một môn học nào đó, là một chức
năng cơ bản, chủ yếu của quá trình dạy học3.
Vậy có thể hiểu: Kiểm tra là công cụ để thu thập dữ liệu, thông tin nhằm đo mức
độ lĩnh hội kiến thức, và hình thành kĩ năng, kĩ xảo của học sinh. Đồng thời kiểm tra
là một giai đoạn cơ bản, chủ yếu của quá trình dạy học.
9.4. Đánh giá
Theo Trần Bá Hoành: Đánh giá là quá trình hình thành những nhận định, phán

Phan Trọng Ngọ: Dạy học và phương pháp dạy học trong nhà trường. NXB Đại học Sƣ phạm, 2005, Tr.402
4

8


loại chính: hệ thống những kiến thức đƣợc đƣợc thể hiện trên các vật mang tri thức
nhƣ: sách, tài liệu, đĩa mềm, băng video, ... và có khả năng lan truyền rộng rãi. Loại
kiến thức thứ hai là kiến thức ngầm chúng đƣợc tích lũy trong từng bộ não con ngƣời
hoặc một tổ chức cần thiết cho việc khai thác và sử dụng kiến thức hiện đã đƣợc điển
chế hóa. Vì vậy quá trình đào tạo là quá trình thực hiện sự phát triển và chuyển hóa lẫn
nhau giữa kiến thức ngầm và kiến thức hiện.
9.6. Kỹ năng
Là khả năng mà ngƣời học lĩnh hội đƣợc những những kiến thức thu nhận đƣợc
vận dụng trong một lĩnh vực nào đó vào thực tế.
Kỹ năng xuất hiện trên cơ sở các tri thức và kinh nghiệm lao động thuộc về cá
nhân, nó phát triển với tốc độ khác nhau và đạt tới trình độ khác nhau, góp phần vào
việc phát triển năng khiếu và tài năng. Có một kỹ năng không đủ mà phải có nhiều kỹ
năng thì con ngƣời mới thực hiện đƣợc một loạt hoạt động nào đó.
Kỹ năng là những thuộc tính khác nhau của nhân cách (những đặc điểm của cá
nhân) tạo tiền đề cho việc thực hiện thành công những hoạt động nhất định.
Ngƣời tốt nghiệp một ngành nghề đào tạo thƣờng có thể hành nghề trong một số
ngành nghề thực tế; nói một cách khác , một ngành nghề đào tạo thƣờng tƣơng ứng với
một số nghề thực tế.
9.7. Chuẩn đầu ra ( Learning Outcomes)
“Chuẩn đầu ra là sự khẳng định sinh viên tốt nghiệp làm đƣợc những gì
và kiến thức, kỹ năng, thái độ hành vi cần đạt đƣợc của sinh viên” (GS.
Nguyễn Thiện Nhân).
Chuẩn đầu ra là lời khẳng định của những điều mà chúng ta muốn sinh viên của
chúng ta có khả năng làm , biết hoặc hiểu nhờ hoàn thành một khóa đào tạo.