Lịch sử quan hệ đối ngoại của
Việt Nam
Bài Tiểu Luận

Trường Đại Học Sư Phạm Thành Phố Hồ Chí Minh
Khoa Lịch sử - Ngành Quốc tế học


Bài Tiểu Luận Lịch sử quan hệ đối ngoại của Việt Nam
Họ tên sinh viên: Nguyễn Minh Kha – Quốc tế học 3B
MSSV: K38.608.074
Giảng viên hướng dẫn: TS. Trần Thị Thanh Thanh
Đề bài: Tác động của điều kiện tự nhiên, xã hội đối với cho chính sách và hoạt động đối
ngoại của Việt Nam.

T

BÀI LÀM

ừ xưa đến nay, hoạt động ngoại giao luôn là nhân tố sống còn đối với sự phát
triển của một quốc gia. Bởi có hoạt động ngoại giao, chúng ta mới có thể quan
hệ nhiều quốc gia, nhiều vùng miền trên thế giới, qua đó trao đổi kinh tế, tiếp
thu văn hoá, kỷ thuật và công nghệ. Việt Nam chúng ta cũng không là một
ngoại lệ. Đối với người Việt Nam chúng ta, nước ta là nước có lịch sử lâu đời. Qua đó,
truyền thống ngoại giao nước ta cũng có bề dày đáng kể. Ngày hôm nay, mọi người dân
Việt Nam được hưởng quyền tự do độc lập, chúng ta đang sánh bước cùng bè bạn năm
châu vươn ra thế giới.

phối
đã làm


Song song đó, Việt Nam phải khắc
để không ngừng nâng cao vị thế của

rìa phía Đông bán đảo Đông Dương,
– đây là một thuận lợi to lớn giúp nước
quốc gia trong khu vực. Việt Nam là
Đông Nam Á, cũng như liên kết các
với nhau. Việt Nam có vị trí địa lý
tế năng động của châu Á và thế giới, do
để phát triển nền kinh tế cho mình.
phục những khó khăn, những thiếu sót
mình trên trường quốc tế.

Tuy nhiên, nhờ vị trí “vàng” này từ
tầm ngắm của các cường quốc lớn
lãnh thổ. Trong lịch sử kéo dài mấy
cường quốc đô hộ, xâm chiếm.
đã vượt qua tất cả để đánh đuổi kẻ
ngày nay.

trước đến nay, nước ta luôn nằm trong
trên thế giới để thôn tính, xâm chiếm
nghìn năm, nước ta vô số lần bị các
Nhưng với sức mạnh dân tộc, chúng ta
thù, giành quyền tự chủ, độc lập đến

Về vị trí địa lý, phía Bắc nước ta giáp
Trung Quốc với một đường biên giới
khá dài – khoảng 1400 km, và Trung
Quốc là một nước có thế mạnh về kinh

quy đổi, trữ lượng khai thác khoảng 2 tỷ tấn và trữ lượng dự báo của khí khoảng 1.000 tỷ
m3 (theo đánh giá của Bộ Năng lượng Mỹ, lượng dự trữ dầu được kiểm chứng ở biển
Đông là 7 tỉ thùng với khả năng sản xuất 2,5 triệu thùng/ngày). Các khu vực có tiềm năng
dầu khí còn lại chưa khai thác là khu vực thềm lục địa ngoài cửa vịnh Bắc Bộ và bờ biển
miền Trung Việt Nam. Không những thế, nguồn hải sản của Việt Nam cũng cực kỳ
phong phú với 11.000 loài sinh vật cư trú trong hơn 20 kiểu hệ sinh thái điển hình. Trong
đó có khoảng 6.000 loài động vật đáy, 2.038 loài cá, trên 100 loài cá kinh tế, hơn 300 loài
san hô cứng, 653 loài rong biển, 657 loài động vật phù du, 537 loài thực vật phù du, 94
loài thực vật ngập mặn, 225 loài tôm biển, 14 loài cỏ biển, 15 loài rắn biển, 12 loài thú
biển và 5 loài rùa biển)1, nên Việt Nam cần phải bảo vệ chủ quyền Biển Đông với những
biện pháp thích hợp. Thứ nhất, là đập tan âm mưu độc chiếm Biển Đông của Trung
Quốc, thứ hai là hợp tác các quốc gia trong khu vực bảo vệ, khai thác hợp lý tài nguyên
của Biển Đông. Thứ ba là tiến tới xây dựng một khu vực Biển Đông hòa bình, hợp tác và
phát triển.

1 Theo nguồn tin từ www.biendong.net


Nước ta có mạng lưới sông ngòi dầy đặc, với khoảng trên 390 con sông. Mật độ sông,
kênh trung bình trong cả nước đạt 0,60 km/km2. Chính nhờ sự dầy đặc của sông ngòi và
lượng nước lớn từ các con sông, cũng như nguồn nước ngầm phong phú, nên nước ta có
thể phát triển ngành nông nghiệp, cũng như cung cấp đủ nước cho đời sống sinh hoạt của
người dân qua các thời kỳ lịch sử. Không những thế, nguồn thủy hải sản trên các dòng
sông lớn như Mekong (sông Cửu Long ở Việt Nam), sông Hồng (đoạn chảy qua Việt
Nam) rất phong phú và đa dạng, có hàng trăm loài có giá trị nên chúng ta có thể khai thác
hợp lý, phục vụ đời sống vật chất, tiến tới xuất khẩu các mặt hàng thủy sản sang các thị
trường lớn như Hoa Kỳ, Nhật Bản,
EU… Nhờ hệ thống sông ngòi dầy đặc,
chúng ta cũng có thể giao lưu với nước
bạn thông qua 23 con sông xuyên biên

quan trọng của hai đồng bằng lớn ở Việt Nam là đồng bằng sông Hồng và đồng bằng
sông Cửu Long. Đất đai ở hai vùng đồng bằng là đất phù sa, đặc biệt là ở đồng bằng sông
Cửu Long hằng năm được phù sa bồi đắp mở rộng thêm. Nhờ đất đai màu mỡ, vùng đồng
bằng thích hợp với việc trồng các loại cây lương thực, cây ăn quả. Hai đồng bằng sông
Hồng và đồng bằng sông Cửu Long giữ vai trò chiến lược trong việc bảo đảm an ninh
lương thực của cả nước giúp nước ta có đủ lượng gạo tiêu dùng, dự trữ và xuất khẩu.
Như chúng ta đã biết từ lâu, Việt
Nam là một trong những nước xuất
khẩu lúa gạo hàng đầu thế giới. Nếu
chúng ta biết khai thác thế mạnh hai
vùng đồng bằng này thì về sau trước
nhu cầu bức bách về lương thực của
thế giới, Việt Nam sẽ là một sự lựa
chọn tuyệt vời cho các thị trường lớn
trên thế giới. Qua xuất khẩu lương
thực lúa gạo, nền kinh tế Việt Nam
Lúa nước là cây trồng chủ yếu của Việt Nam trên đất phù sa
sẽ có đà phát triển hơn, qua đó cũng
tăng cường sự quan hệ hợp tác theo
chiều sâu với các bè bạn năm châu. Tuy nhiên, cũng cần phải thấy rằng trước nguy cơ
môi trường đang bị tàn phá nặng nề, cũng như lượng phù sa của các con sông giảm đi do
lượng mưa ít đã đặt ra vấn đề cho nền nông nghiệp Việt Nam cũng như nền ngoại giao
Việt Nam. Đó là phải vừa sản xuất cây trồng, vừa tăng cường bảo vệ môi trường đất,
thảm thực vật giữ đất. Vì môi trường đất có tốt thì ta mới có cơ hội gia tăng năng suất cây
trồng. Và theo đó, như ta đã xét từ trước, nếu quốc gia có nền kinh tế mạnh, có nghĩa là
quốc gia đó có sẽ có chỗ đứng, có tiếng nói trên trường quốc tế.
Qua các yếu tố về điều kiện tự nhiên chúng ta có thể nhận thấy rằng điều kiện tự nhiên đã
đóng góp một phần không nhỏ về vai trò, vị trí, ảnh hưởng của nó đến ngoại giao Việt
Nam.. Qua sự tìm hiểu và phân tích, chúng ta có thể kết luận được rằng điều kiện tự
nhiên có vai trò quan trọng đối với việc phát triển cơ sở hạ tầng của nền kinh tế, và điều

Thế giới WTO. Nhờ dân số đông, các nguồn đầu tư nước ngoài dễ dàng chảy vào Việt
Nam, và qua đó, chúng ta có thể thúc đẩy hợp tác phát triển kinh tế với các cường quốc
lớn trên thế giới. Tuy nhiên, vì dân số quá đông nên cũng gây khó khăn cho nước ta giải
quyết các vấn đề về y tế, giáo dục, việc làm, nhà ở, đặc biệt là vấn đề môi trường. Một
nước văn minh đòi hỏi môi trường nước đó phải thật sạch. Mật độ dân cư phân bố cao ở
đô thị và thưa thớt ở miền núi đặt ra nhiều dấu hỏi lớn cho việc phát triển kinh tế, bảo vệ
môi trường và cải thiện đời sống người dân. Và chúng ta cũng cần phải hiểu rằng, dân cư
quá thưa thớt ở miền núi cũng đặt chúng ta vào nguy cơ của sự dòm ngó từ bên ngoài.
Bởi nếu miền núi ta dân cư thưa thớt, lại tiếp giáp biên giới, trình độ dân trí của người
dân chưa cao, sự hiểu biết pháp luật còn hạn chế nên khi bọn phản động mua chuộc, dụ
dỗ bằng tiền, thì tâm lý của người dân vùng núi dễ bị kích động, dễ có những hành vi sai
trái, không chấp hành chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước. Do vậy, việc phân


bố lại dân cư sao cho hợp lý là điều trước
mắt của chúng ta.

Bản sắc văn hóa Việt Nam

Một điều cần nhấn mạnh rằng, một nền
ngoại giao mạnh là một ngành ngoại
giao mà con người phải có trình độ hiểu
biết cao, có một tư duy sâu sắc, nhạy
bén, thông minh. Và điều này được thể
hiện ở thông qua trình độ dân trí. Dễ
thấy rằng, trình độ dân trí Việt Nam
đang có bước chuyển lên từng ngày nhờ
Nhà nước ta đã có sự quan tâm đúng

mức đến nền giáo dục.

cũng như vừa quan tâm tới môi trường sinh thái là lựa chọn hàng đầu trong chính sách
đối ngoại của Việt Nam.
Với các vấn đề xã hội, Việt Nam đã và đang thay đổi, cải thiện từng bước để có thể tham
gia vào sân chơi toàn cầu, trước mắt là xây dựng những con người mới, có đủ bản lĩnh
thích nghi trước toàn cầu đang hối hả, có trình độ dân trí cao, có sức khỏe tốt, có ý thức
cao, có đạo đức tốt. Đây là những điều mong mỏi của tất cả thế hệ người Việt Nam.
Tóm lại, chúng ta có thể thấy rằng chính sách ngoại giao của Việt Nam ở bất cứ triều đại
nào đều coi mặt trận ngoại giao là tiên quyết trong việc giữ vững độc lập, tự chủ. Bởi dân
tộc ta là nước có truyền thông văn hóa lâu đời nên nền ngoại giao nước ta cũng là sự kế
thừa những tinh hoa, trí tuệ của người Việt Nam xưa và nay.
Trong quá trình làm bài, những sai sót mắc phải là không thể tránh khỏi. Em rất mong
nhận được những lời góp ý từ Cô để bài tiểu luận của em hoàn thiện hơn.