ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT

BÙI VĂN TUÂN

KIỂM SÁT VIỆC TUÂN THEO PHÁP LUẬT
TRONG GIẢI QUYẾT VỤ ÁN DÂN SỰ QUA THỰC TIỄN
THỰC HIỆN TẠI VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN
HUYỆN THỦY NGUYÊN, THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

Hà Nội – 2015


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT

BÙI VĂN TUÂN

KIỂM SÁT VIỆC TUÂN THEO PHÁP LUẬT
TRONG GIẢI QUYẾT VỤ ÁN DÂN SỰ QUA THỰC TIỄN
THỰC HIỆN TẠI VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN
HUYỆN THỦY NGUYÊN, THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG

Chuyên ngành : Luật Dân sự và Tố tụng dân sự
Mã số
: 60 38 01 03

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC


Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi dưới sự
hướng dẫn khoa học của TS Trần Phương Thảo – Giảng viên khoa Pháp luật
Dân sự, Trường Đại học Luật Hà Nội.
Những thông tin, số liệu và trích dẫn trong luận văn là hoàn toàn trung
thực, có nguồn gốc rõ ràng và chính xác.

Tác giả luận văn

Bùi Văn Tuân

4


MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
DANH MỤC BẢNG BIỂU
LỜI MỞ ĐẦU ............................................................................................................ 1
CHƯƠNG 1. MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ KIỂM SÁT VIỆC TUÂN

THEO PHÁP LUẬT TRONG GIẢI QUYẾT VỤ ÁN DÂN SỰ.Error! Bookmark not defin
1.1 Khái niệm, đặc điểm và ý nghĩa của kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong giải
quyết vụ án dân sự ..................................................... Error! Bookmark not defined.

1.1.1 Khái niệm kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong giải quyết vụ án dân sự:Error! Bookm
1.1.2. Đặc điểm của hoạt động kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong giải quyết vụ
án dân sự.................................................................... Error! Bookmark not defined.
1.1.3. Ý nghĩa của hoạt động kiểm sát. ..................... Error! Bookmark not defined.
1.2. Cơ sở của việc xây dựng quy định về kiểm sát việc tuân theo pháp luật của
VKSND trong giải quyết vụ án dân sự. .................... Error! Bookmark not defined.
1.2.1. Cơ sở lý luận. .................................................. Error! Bookmark not defined.


NHÂN DÂN HUYỆN THỦY NGUYÊN VÀ MỘT SỐ KIẾN NGHỊError! Bookmark not d
3.1.Thực tiễn thực hiện hoạt động kiểm sát các vụ án dân sự của Viện kiểm sát nhân
dân huyện Thủy Nguyên. .......................................... Error! Bookmark not defined.
3.1.1. Những kết quả đã đạt được. ............................ Error! Bookmark not defined.
3.2. Những tồn tại, vướng mắc và nguyên nhân. ..... Error! Bookmark not defined.
3.2.1. Một số tồn tại, vướng mắc trong hoạt động kiểm sát việc tuân theo pháp luật
đối với vụ án dân sự: ................................................. Error! Bookmark not defined.
3.2.2. Nguyên nhân dẫn đến tồn tại, vướng mắc trên.Error! Bookmark not defined.
3.3. Một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả của công tác kiểm sát việc tuân theo
pháp luật trong giải quyết các vụ án dân sự, quyền hạn kiểm sát trong tố tụng dân
sự. .............................................................................. Error! Bookmark not defined.
3.3.1. Kiến nghị hoàn thiện pháp luật về nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát
trong giải quyết các vụ án dân sự. ............................. Error! Bookmark not defined.
3.3.2. Kiến nghị thực hiện pháp luật về nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát
trong giải quyết các vụ án dân sự. ............................. Error! Bookmark not defined.
KẾT LUẬN .............................................................. Error! Bookmark not defined.
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................................. 3


DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

1. BLTTDS

: Bộ luật Tố tụng dân sự

2. LTCVKSND

: Luật Tổ chức Viện kiểm sát nhân dân


: Viện kiểm sát nhân dân tối cao


DANH MỤC BẢNG BIỂU

Bảng

Trang

Bảng 3.1. Thống kê số lượng vụ án dân sự VKSND huyện

60

Thủy Nguyên thụ lý năm 2012, 2013, 2014 và 6 tháng đầu
năm 2015.
Bảng 3.2. Thống kê kết quả công tác kiểm sát thụ lý của

60

VKSND huyện Thủy Nguyên trong các năm 2012, 2013,
2014, 06 tháng đầu năm 2015
Bảng 3.3. Thống kê số lượng bản án, quyết định giải

62

quyết vụ án dân sự của Tòa án nhân dân huyện Thủy
Nguyên ban hành trong thời gian năm 2012, 2103, 2014
và 06 tháng đầu năm 2015.
Bảng 3.4. Thống kê số lượng bản án, quyết định VKS đã


thể hiện trên nhiều khía cạnh. Tuy nhiên các mối quan hệ đó ngoài những mặt
tích cực đi kèm theo là những mâu thuẫn khó khăn, đời sống con người được
nâng cao dẫn đến các quan hệ dân sự ngày càng phức tạp, phát sinh nhiều
mâu thuẫn cần được điều chỉnh một cách khoa học và hợp lí hơn. Việc giải
quyết các mâu thuẫn phát sinh trong các mối quan hệ dân sự đó cần phải được
giải quyết một cách đúng đắn, khách quan, đúng theo quy định của pháp luật.
Bộ luật tố tụng dân sự năm 2004 cho thấy, mặc dù về cơ bản, các quy
định của Bộ luật đã đi sâu vào đời sống xã hội nước ta, nhưng các quy định về
1


việc kiểm sát việc tuân theo pháp luật của VKSND trong tố tụng dân sự vẫn
còn nhiều hạn chế, bất cập. Mặc dù pháp luật vẫn quy định VKSND có đầy đủ
các quyền kiến nghị, kháng nghị nhưng thiếu cơ chế, phương thức, cơ sở pháp
lý để thực hiện quyền của mình. Sau 5 năm thực hiện BLTTDS năm 2004
thấy rằng, chất lượng công tác kiểm sát giải quyết các vụ án dân sự của
VKSND vẫn còn nhiều hạn chế. Việc phát hiện vi phạm để kiến nghị, kháng
nghị còn ít, chất lượng chưa đảm bảo, trong khi đó vi phạm trong việc giải
quyết án dân sự vẫn chiếm tỷ lệ cao, tình trạng khiếu kiện của người dân về
việc giải quyết án dân sự ngày càng có chiều hướng gia tăng và diễn biến
phức tạp. Án dân sự ở cấp sơ thẩm bị cấp phúc thẩm cải sửa, huỷ án còn
nhiều, dẫn đến quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước, tập thể và công dân
không được đảm bảo. Nguyên nhân nêu trên là do hệ thống pháp luật về dân
sự và tố tụng dân sự hiện hành còn chưa đầy đủ, đồng bộ và hoàn thiện, chất
lượng giải quyết án dân sự của Tòa án còn hạn chế, nhưng một phần quan
trọng cũng là do các quy định của pháp luật về vị trí, vai trò cũng như chức
năng, nhiệm vụ, quyền hạn của VKSND trong tố tụng dân sự vẫn còn nhiều
bất cập. Mặt khác, nền kinh tế thị trường vốn dĩ luôn vận động và không
ngừng phát triển, sự tham gia vào quá trình liên kết, hợp tác khu vực và quốc
tế như: tham gia vào Hiệp hội các quốc gia Đông Nam á (ASEAN), diễn đàn

Nẵng.
9. Nxb thông tin lý luận (1985), V.I. Lenin – Về bộ máy của Đảng và Nhà
nước.
10. Nguyễn Như Ý (chủ biên) (1999), Đại từ điển Tiếng Việt, Nxb Văn hóa,
Hà Nội.
11. Quốc hội (1946), Hiến pháp, Hà Nội.
12. Quốc hội (1959), Hiến pháp, Hà Nội.
13. Quốc hội (1960), Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân, Hà Nội.
14. Quốc hội (1980), Hiến pháp, Hà Nội.
3


15. Quốc hội (1989), Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân, Hà Nội.
16. Quốc hội (1993), Hiến pháp, Hà Nội.
17. Quốc hội (1992), Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân, Hà Nội.
18. Quốc hội (2002), Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân, Hà Nội.
19. Quốc hội (2004), Bộ luật tố tụng dân sự, Hà Nội.
20. Quốc hội (2011), Bộ luật tố tụng dân sự (sửa đổi bổ sung), Hà Nội.
21. Quốc hội (2013), Hiến pháp, Hà Nội.
22. Quốc hội (2014), Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân, Hà Nội.
23. Trường Đại học Luật Hà Nội (2010), Giáo trình luật tố tụng dân sự, Nxb
Công an nhân dân, Hà Nội.
24. TS.Trần Văn Trung (2005), Về việc tham gia phiên tòa dân sự của Viện
kiểm sát nhân dân, Tạp chí Luật học, Đặc san BLTTDS 08/2005.
25. TS. Trần Văn Trung (2003), Vai trò của Viện kiểm sát trong TTDS, tài
liệu Tọa đàm dự thảo BLTTDS, tháng 11/2003.
26. TS. Mai Ngọc Dương (2010), Giám đốc thẩm trong tố tụng dân sự Việt
Nam – một số lý luận và thực tiễn, Luận án tiến sĩ, Hà Nội.
27. TS. Bùi Thị Huyền (2008), Phiên tòa sơ thẩm dân sự - Những vấn đề lý
luận và thực tiễn, Luận án tiễn sĩ, Hà Nội.

tuân theo pháp luật tố tụng dân sự, Hà Nội.
40. Võ Thị Phượng (2010), sự tham gia tố tụng của Viện kiểm sát nhân dân
trong tố tụng dân sự Việt Nam, luận văn thạc sĩ Luật học, Trường đại học
Luật Hà Nội, Hà Nội.
41. Viện kiểm sát nhân dân huyện Thủy Nguyên (2012), Báo cáo tổng kết
năm, Hải Phòng.
42. Viện kiểm sát nhân dân huyện Thủy Nguyên (2013), Báo cáo tổng kết
năm, Hải Phòng.

5


43. Viện kiểm sát nhân dân huyện Thủy Nguyên (2014), Báo cáo tổng kết
năm, Hải Phòng.
45. Viện kiểm sát nhân dân huyện Thủy Nguyên (2015), Báo cáo tổng kết 06
tháng đầu năm, Hải Phòng.
46. Đại từ điển Tiếng Việt (1998) , Nxb Văn hóa – Thông tin, Hà Nội.
47. Từ điển Tiếng Việt (1999), Nxb Đà Nẵng, Đà Nẵng.
48. Từ điển Luật học (2006), Nxb từ điển bách khoa và Nxb tư pháp, Hà Nội.

6