2BẢNG CHỮ CÁI VIẾT TẮT
CHỮ VIẾT ĐẦY ĐU
Ban chấp hành
Chính trị quốc gia
Chủ nghĩa xã hội
Nhà xuất bản
Trung học cơ sơ
Trung học phổ thông
Xã hội chủ nghĩa
CHỮ VIẾT TẮT
BCH
CTQG
CNXH
Nxb
THCS
THPT
XHCN
MỤC LỤC
Trang
MỞ ĐẦU
Chương 1
1.1.
1.2.
3
niên ở huyện Sông Lô - tỉnh Vĩnh Phúc hiện nay
Một số giải pháp cơ bản để bồi dưỡng đạo đức cách
mạng cho thanh niên ở huyện Sông Lô - tỉnh Vĩnh
Phúc hiện nay
KẾT LUẬN
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
46
64
65
67
3
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh - vị lãnh tụ thiên tài của giai cấp công
nhân và nhân dân lao động, người anh hùng dân tộc vĩ đại, người cha kính
yêu chúng ta đã dạy: "Muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội, trước hết cần có
những con người xã hội chủ nghĩa" [11, tr.310]. Người rất quan tâm đến giáo
dục, bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho các thế hệ thanh niên cách mạng Việt
Nam, trước lúc đi xa Người còn căn dặn Đảng ta: Đảng cần phải chăm lo giáo
dục đạo đức cách mạng cho họ, đào tạo họ thành những người thừa kế xây
dựng CNXH vừa "Hồng" vừa "Chuyên".
Ngay từ những ngày đầu đất nước ta bước vào công cuộc đổi mới, tại
Đại hội VI, Đảng ta đã chỉ rõ: Vấn đề đạo đức xã hội đang được đặt ra một
cách cấp bách. Trong công cuộc đổi mới đất nước, bên cạnh các thành tựu to
gây ra các hậu quả tiêu cực làm ảnh hương đến bản chất và truyền thống cách
mạng cao đẹp mà các thế hệ thanh niên đi trước của huyện Sông Lô đã dày
công vun đắp. Bơi vậy, để thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế
-xã hội mà Đại hội Đảng Bộ huyện Sông Lô lần thứ II đã xác định, đòi hỏi đặt
ra yêu cầu cấp thiết là phải đấu tranh khắc phục các biểu hiện tiêu cực về đạo
đức; đồng thời tích cực bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho thanh niên ơ huyện
Sông Lô - tỉnh Vĩnh Phúc - Lực lượng có vai trò to lớn thực hiện thắng lợi sự
nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
Với lý do trên, tác giả đã lựa chọn và thực hiện đề tài: "Bồi dưỡng đạo
đức cách mạng cho thanh niên ở huyện Sông Lô - tỉnh Vĩnh Phúc hiện nay".
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Vấn đề đạo đức, đạo đức cách mạng cho thanh niên nói đã được Chủ
tịch Hồ Chí Minh, các nhà lãnh đạo của Đảng, đề cập một cách toàn diện và
sâu sắc. Đây cũng là vấn đề đã và đang được sự quan tâm nghiên cứu của
nhiều nhà khoa học.
5
Hiện nay, đã có nhiều công trình khoa học có liên quan đến đề tài
nghiên cứu của tác giả đã được công bố. Trong đó, có các công trình tiêu
biểu như: "Tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh - truyền thống dân tộc và nhân
loại", Giáo sư Vũ Khiêu chủ biên, Nxb Khoa học xã hội, Hà Nội, 1993;
"Tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức", Phó Giáo sư Thành Duy chủ biên,
Nxb CTQG, Hà Nội, 1996... Các công trình trên đã nghiên cứu một cách
sâu sắc và có hệ thống về tư tương đạo đức Hồ Chí Minh, khẳng định vai
trò và giá trị to lớn của nó trong sự nghiệp cách mạng của đất nước. Mặc
dù nghiên cứu từ những góc độ khác nhau, song các tác giả đều thống nhất
trong cách khái quát nội dung đạo đức cách mạng và vai trò đạo đức cách
mạng theo tư tương Hồ Chí Minh.
Trong các năm qua, đã có nhiều tác giả quan tâm nghiên cứu về tác
nhằm bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho thanh niên ơ huyện Sông Lô - tỉnh
Vĩnh Phúc hiện nay.
* Nhiệm vụ:
- Phân tích làm rõ đạo đức cách mạng và vai trò của việc bồi dưỡng
đạo đức cách mạng cho thanh niên ơ huyện Sông Lô - tỉnh Vĩnh Phúc.
- Đánh giá đúng thực trạng, nguyên nhân của bồi dưỡng đạo đức cách
mạng cho thanh niên ơ huyện Sông Lô - tỉnh Vĩnh Phúc hiện nay.
- Đề xuất một số yêu cầu và giải pháp cơ bản nhằm nâng cao hiệu quả
bồi dưỡng đạo đúc cách mạng cho thanh niên ơ huyện Sông Lô - tỉnh Vĩnh
Phúc hiện nay.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
* Đối tượng nghiên cứu:
Bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho thanh niên ơ huyện Sông Lô - tỉnh
Vĩnh Phúc.
*Phạm vi nghiên cứu:
Bồi dưỡng đạo đức cách mạng của thanh niên ơ huyện Sông Lô - tỉnh
Vĩnh Phúc từ 2008 đến nay.
7
5. Cơ sở lý luận, thực tiễn và phương pháp nghiên cứu
* Cơ sở lý luận:
Luận văn được xây dựng trên cơ sơ lý luận là hệ thống các quan điểm
cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tương Hồ Chí Minh và đường lối quan
điểm của Đảng ta về đạo đức và đạo đức cách mạng. Tác giả có vận dụng, kế
thừa kết quả của các công trình khoa học của các tác giả có liên quan đến đề
tài nghiên cứu.
* Cơ sở thực tiễn:
Trên cơ sơ là tình hình đời sống xã hội, đời sống của thanh niên nói chung
và đời sống đạo đức của thanh niên ơ huyện Sông Lô - tỉnh Vĩnh Phúc nói riêng,
9
Chương 1
MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN BỒI DƯỠNG ĐẠO ĐỨC
CÁCH MẠNG CHO THANH NIÊN Ở HUYỆN SÔNG LÔ TỈNH VĨNH PHÚC HIỆN NAY
1.1. Đạo đức cách mạng và bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho
thanh niên
1.1.1. Đạo đức cách mạng và những biểu hiện đạo đức cách mạng
cuả thanh niên hiện nay
a. Đạo đức và đạo đức cách mạng
Đạo đức là toàn bộ những quy tắc nhằm điều chỉnh và đánh giá cách
ứng xử của con người trong quan hệ với nhau và quan hệ xã hội, được thực
hiện bơi niềm tin cá nhân, bơi truyền thống và sức mạnh của dư luận xã hội.
Đạo đức là một hình thái của ý thức xã hội, có thể coi là xuất hiện sớm nhất
trong sự phát triển của lịch sử. Trong xã hội cộng sản nguyên thủy, các chẩn
mực và quy tắc này cũng được củng cố trong cuộc sống của mỗi cộng đồng.
Khi sự ra đời của chế độ chiếm hữu nô lệ, ý thức đạo đức được hình thành
và phát triển với tính cách là một hình thái riêng của ý thức xã hội. Nhưng
do hạn chế về lập trường giai cấp và thế giới quan, các quan niệm trước Mác
đều giải thích một cách sai lầm về nguồn gốc, bản chất, vai trò của đạo đức
trong lịch sử.
Trên cơ sơ thế giới quan duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, C.Mác
và Ph.Ăng ghen đã xem xét toàn bộ những tư tương đạo đức của nhân loại từ
xa xưa, tổng kết và đưa ra những luận điểm khoa học về đạo đức. Hai ông đã
chỉ ra sự tất yếu xuất hiện một kiểu đạo đức mới trong lịch sử - đạo đức cách
mạng của giai cấp công nhân. Theo Ph.Ăng ghen, đây là nền đạo đức “đáng
tiêu biểu cho sự lật đổ hiện tại, biểu hiện cho lợi ích của tương lai, tức là đạo
đức vô sản, là thứ đạo đức có một số lượng nhiều nhất những nhân tố hứa hẹn
một sự tồn tại lâu dài” [5, tr.143].
11
Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm đến bồi dưỡng, giáo
dục đạo đức cách mạng cho các thế hệ thanh niên cách mạng nước ta. Trong
đó, vấn đề quan trọng hàng đầu mà Người quan tâm bồi dưỡng, giáo dục
thanh niên là lòng trung thành tuyệt đối với Đảng, với đất nước và hiếu với
nhân dân. Người rất chú trọng bồi dưỡng các phẩm chất đạo đức cách mạng
cao quý “cần, kiêm, liêm, chính, chính, chí công vô tư” và các đức tính khiêm
tốn, giản dị, tinh thần lao động tích cực, siêng năng, lòng dũng cảm, không sợ
khó khăn gian khổ, trung thực, giản dị cho mỗi thanh niên. Người yêu cầu
thanh niên phải : nâng cao tinh thần làm chủ tập thể, trừ bỏ chủ nghĩa cá nhân,
chớ phô trương hình thức, chớ kiêu ngạo tự mãn.
Vấn đề đạo đức cách mạng đã được nhiều nhà khoa học đi sâu nghiên
cứu và tiếp cận ơ nhiều góc độ khác nhau. Nhưng về thực chất, các góc độ và
phương pháp nghiên cứu đều thống nhất với nhau về các đặc trưng cơ bản
trong nội hàm của khái niệm đạo đức cách mạng như tính giai cấp, tính cách
mạng và khoa học, tính kế thừa trong sự ph¸t triÓn của nó, sự thống nhất giữa
động cơ và hiệu quả trong hành vi của phẩm chất đạo đức.
Trên cơ sơ những quan điểm có tính chất phương pháp luận của các
nhà kinh điển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tương Hồ Chí Minh về đạo đức cách
mạng, vận dụng phương pháp tiếp cận giá trị, chúng ta có thể quan niệm:
Đạo đức cách mạng là một hệ thống giá trị và định hướng giá trị được
thể hiện dưới dạng các nguyên tắc, chuẩn mực đạo đức xuất phát từ lợi ích sự
nghiệp đấu tranh cách mạng của giai cấp công nhân, tính thực tiễn của nó là
sự thống nhất giữa ý thức và hành vi đạo đức, tạo nên phẩm chất đạo đức yếu tố nền tảng trong nhân cách của người cách mạng.
12
Đạo đức cách mạng mà chúng ta đề cập tới là đạo đức của giai cấp
công nhân và nó mang bản chất cách mạng, khoa học của giai cấp công nhân.
13
Đây là phẩm chất bao trùm, quan trọng nhất đạo đức cách mạng của
thanh niên, thể hiện trước hết ơ mục tiêu, lý tương sống người cách mạng là
phấn đấu cho sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc, vì hạnh phúc của
nhân dân, chỉ có người cách mạng trong xã hội mới khẳng định được phẩm
chất đạo đức lối sống này.
Theo quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tương Hồ Chí Minh về
đạo đức cách mạng, trung với Đảng, với Tổ quốc là tuyệt đối trung thành với
mục tiêu lý tương của Đảng cộng sản với con đường phát triển đất nước theo
định hướng XHCN. Người đạo đức cách mạng là phải suốt đời phấn đấu cho
sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc, vì hạnh phúc của nhân dân lao
động. Có tinh thần cảnh giác cách mạng cao, kiên quyết đấu tranh chống mọi
âm mưu, thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch để bảo vệ Đảng, bảo vệ
chế độ, và nhân dân. Trong mọi điều kiện hoàn cảnh, người thanh niên cách
mạng phải luôn biết đặt lợi ích của Đảng, giai cấp và dân tộc lên trên lợi ích
cá nhân, lấy sự cống hiến, hy sinh cho Đảng, cho Tổ quốc và nhân dân là
niềm hạnh phúc và vinh dự của mình.
Hai là, cần, kiệm,liêm, chính, chí công vô tư.
Đây là những phẩm chất quan trọng, là yêu cầu phải có của người thanh
niên cách mạng, là dấu hiệu đặc trưng để phân biệt giữ người cách mạng và
người không cách mạng, là phẩm chất nền tảng của đạo đức cách mạng mà
mỗi người cần phải quán triệt. Nó phản ánh mối quan hệ tự mình đối với
mình, tức là lấy bản thân mình để làm đối tượng để tu dưỡng, rèn luyện.
Đây là một phẩm chất nhân cách hoàn toàn xa lạ với “ đạo đức cũ ”của
giai cấp thống trị, áp bức, bóc lột nhân dân. Như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ
rõ: “ Bọn phong kiến xưa kia đã nêu ra cần, kiêm, liêm, chính, nhưng không
bao giờ làm, mà bắt nhân dân phải phụng sự quyền lợi của chúng. Ngày nay,
ta đề ra cần, kiêm, liêm, chính cho người cách mạng thực hiện là làm gương
cho nhân dân noi theo để lợi cho nước, cho dân” [13, tr.321].
mình nên đòi hỏi người thanh niên cách mạng phải thường xuyên chăm lo, tổ
chức xây dựng và quản lý ®Êt níc, coi việc của xã hội, của tập thể như việc
của nhà mình, luôn biết quý trọng, gìn giữ, bảo vệ lợi ích và thành quả của tập
thể, góp phần tích cực vào việc xây dựng ®Êt níc phån vinh, giàu mạnh.
15
Ý thức và tinh thần làm chủ tập thể của người thanh niên, không chỉ biểu
hiện ơ lòng nhiệt tình, hăng say, tích cực vì lợi ích chung mà còn phải có tinh
thần, ý trí đấu tranh với những biểu hiện sai trái của lối sống cá nhân, chỉ biết
đến lợi ích của mình, không quan tâm đến lợi ích và công việc của tập thể và
của người khác.
Bốn là, có tinh thần nhân văn nhân đạo cao cả, yêu thương con người,
đoàn kết giúp đỡ nhau cùng tiến bộ.
Đây là giá trị truyền thống nhân nghĩa của dân tộc, kết hợp với chủ
nghĩa nhân văn của nhân loại, chủ nghĩa nhân đạo cộng sản. Yêu thương
con người, đoàn kết giúp đỡ nhau là phẩm chất đạo đức cao quý của người
thanh niên cách mạng, được thể hiện ơ tình cảm của người cách mạng dành
cho nhân dân lao động, thể hiện trong mối quan hệ với đồng chí, với mọi
người xung quanh.
Phẩm chất yêu thương con người, đòi hỏi người thanh phải làm mọi việc
để phát huy sức mạnh của mỗi người, đoàn kết để phấn đấu cho hạnh phúc
của nhân dân, tin vào khả năng của con người, giúp cho mỗi người ngày càng
tiến bộ, trương thành. Với bản thân mình thì nghiêm khắc, với mọi người thì
khoan dung, độ lượng, rộng rãi, phải nâng con người lên, chứ không phải hạ
thấp, càng không phải vùi dập con người. Tình cảm yêu thương con người của
người thanh niên không chỉ bằng lời nói, bằng khẩu hiệu mà được cụ thể hóa
bằng hành động thông qua các phong trào cụ thể như: phong trào đền ơn đáp
nghĩa, phong trào ủng hộ đồng bào bị thiên tai, hiến máu nhân đạo...Bằng
những hành động cụ thể đó, đã thể hiện rõ được phẩm chất đạo đức của người
khiêm tốn, cầu tiến bộ; tranh thủ học tập ơ mọi lúc, mọi nơi để nâng cao trình
độ về mọi mặt. Ra sức học tập, trau rồi kiến thức về mọi mặt, nâng cao nhận
thức và bản lĩnh chính trị, chuyên môn nghiêp vụ, vươn lên để xây dựng quê
hương đất nước ngày càng giàu đẹp.
17
Trên đây là những biểu hiện cụ thể của đạo đức cách mạng của người
thanh niên hiện nay, các biểu hiện cơ bản ấy là sự thống nhất, gắn bó hữu
cơ với nhau trong hệ thống phẩm chất đạo đức cách mạng của người thanh
niên. Vì vậy, quá trình bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho thanh hiện nay
phải có quan điểm toàn diện cả về nhận thức và hành động. Những phẩm
chất cơ bản này chỉ được hình thành thông qua hoạt động giáo dục, bồi
dưỡng tích cực chủ động của gia đình, nhà trường và xã hội, đồng thời là
sự nỗ lực tự học tập, tự tu dưỡng của bản thân mỗi thanh niên. Bơi vì theo
Chủ tịch Hồ Chí Minh “§ạo đức cách mạng không phải trên trời sa xuống.
Nó do đấu tranh, rèn luyện bền bỉ hàng ngày mà phát triển và củng cố.
Cũng như ngọc càng mài càng sáng, vàng càng luyện càng trong” [9,
tr.293]. Đó là một quá trình hoạt động có ý thức của chủ thể và khách thể
để bồi dưỡng, giáo dục nhằm biến những giá trị đạo đức xã hội thành đạo
đức cách mạng của thanh niên hiện nay.
1.1.2. Quan niệm về bồi dưỡng đạo đức cách mạng và vai trò của đạo
đức cách mạng đối với thanh niên
a. Quan niệm về bồi dưỡng đạo đức cách mạng
Bồi dưỡng là một hoạt động nhằm tác động đến sự phát triển phẩm chất
và năng lực của một đối tượng nhất định. Theo từ điển tiếng Việt: “Bồi dưỡng
là làm cho tăng thêm năng lực hoặc phẩm chất ”[19, tr.79]. Chủ tich Hồ Chí
Minh đã nêu vấn đề: “Bồi dưỡng là như thế nào ?” và trả lời: “ Như người nào
chưa biết chữ, biết tính thì giúp họ học chữ, học tính. Như phải giúp anh chị
em nắm vững đường lối, chính sách của Đảng, để anh chị em càng ngày càng
trường và toàn xã hội. Trong đó chủ thể trực tiếp bồi dưỡng đạo đức cách
mạng cho thanh niên hiện nay là các tổ chức Đoàn, đội ngũ cán bộ đoàn, đoàn
viên, thanh niên trong ơ từng địa phương. Trong đó, BCH đoàn cơ sơ các cấp
là chủ thể trực tiếp quản lý, giáo dục đội ngũ thanh niên về mọi mặt, chịu
trách nhiệm chính trong giáo dục, bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho thanh
niên. Tùy theo vị trí, vai trò, chức năng, nhiệm vụ của từng cấp và con người
mà xác định nội dung, phương pháp cho phù hợp.
*Đối tượng bồi dưỡng đạo đức cách mạng:
19
Là tổng thể đoàn viên, thanh niên, mà trước hết phải là cán bộ đoàn các
cấp. Mỗi đoàn viên thanh niên vừa là đối tượng bồi dưỡng nhưng là chủ thể
cụ thể. Việc phân chia chủ thể, lực lượng, đối tượng trên chỉ là tương đối
trong một mối quan hệ cụ thể, xác định. Bơi lẽ, trên thực tế đội ngũ thanh
niên, trong mối quan hệ này là đối tượng, nhưng trong mối quan hệ khác lại là
chủ thể trực tiếp của hoạt động bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho thanh niên
hiện nay. Đặc biệt, trong hoạt động tự tu dưỡng đạo đức cách mạng thì chính
bản thân từng thanh niên vừa là chủ thể, lại vừa là đối tượng bồi dưỡng đạo
đức cách mạng.
*Nội dung bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho thanh niên:
Giác ngộ mục tiêu, lý tương của Đảng về con đường đi lên CNXH. Chủ
tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ: “Trong việc giáo dục và học tập, phải chú trọng đủ
các mặt đạo đức cách mạng, giác ngộ XHCN, văn hóa, kỹ thuật, lao động và
sản xuất” [13, tr.190]. Khi người thanh niên giác ngộ sâu sắc mục tiêu, lý
tương của Đảng họ sẽ luôn trung thành tuyệt đối với Đảng, với Tổ quốc và
với nhân dân.
Bồi dưỡng chủ nghĩa Mác - Lênin, đường lối, quan điểm của Đảng,
chính sách, pháp luật của Nhà nước và quy định của địa phương. Sinh thời
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy: “ Đảng ta phải ra sức tăng cường giáo dục toàn
nhà trường trong huyện; giới thiệu chuyên đề, tập huấn cho cán bộ, hội thi;
coi trọng giáo dục thuyết phục, nêu gương; đề cao tính tích cực, chủ động của
mỗi thanh niên trong tự tu dưỡng, rèn luyện đạo đức cách mạng; thực hành
dân chủ, đề cao tính tự phê bình và phê bình; nêu gương, nhân rộng các tâp
thể và cá nhân điển hình; đấu tranh phê phán đối với các biểu hiện chủ nghĩa
cá nhân, thông qua hoạt động lao động, học tập để nâng cao đạo đức cách
mạng cho đội ngũ thanh niên hiện nay.
b. Vai trò của bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho thanh niên hiện nay
Bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho thanh niên hiện nay chính là quá
trình tác động có ý thức, có tổ chức, có mục đích một cách tự giác của chủ thể
bồi dưỡng vào ý thức, tình cảm, ý chí của thanh niên nhằm hình thành phát
triển vững chắc các chuẩn mực hành vi, ứng xử của người thanh niên. Việc
bồi dưỡng, rèn luyện đạo đức cách mạng cho thanh niên hiện nay là vấn đề có
tính tất yếu khách quan, cơ bản, lâu dài, đồng thời cũng là vấn đề mang tính
cấp thiết trong chiến lược con người mới phát triển một cách toàn diện. Vì
vậy, vai trò của bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho thanh niên hiện nay được
thể hiện trên những vấn đề sau:
21
Một là, bồi dưỡng đạo đức cách mạng là cơ sở điều kiện phát triển tài
năng, hoàn thiện nhân cách của người thanh niên.
Tài năng và nhân cách có mối quan hệ biện chứng thống nhất với nhau.
Đặc biệt đối với người cách mạng, giữa đức và tài càng có mối quan hệ gắn
bó hữu cơ không tách rời trong cả nhận thức và hành động thực tiễn. Nếu tài
năng giúp con người hoàn thành tốt nhiệm vụ thì đạo đức là cái định hướng
cho con người có mục đích đúng đắn trong thực hiện công việc.
Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn xác định đức là cái gốc nhưng
không quan niệm đức một cách chung chung trìu tượng mà nó gắn bó chặt
chẽ với tài. Người đã coi mối quan hệ giữa đức và tài như một sự giàng buộc
của con người. Tức là đạo đức cách mạng trơ thành biểu hiện cụ thể của thế
giới quan mácxít trong lĩnh vực đời sống đạo đức xã hội. Thông qua đó trang
bị tri thức tình cảm niềm tin, ý chí thực hành đạo đức cho con người trong
hiện thực khách quan.
Bồi dưỡng đạo đức cách mạng chính là xây dựng thế giới quan mácxít
cho thanh niên, trang bị cho họ vốn tri thức sống, những giá trị chuẩn mực,
quy tắc đạo đức. Là cơ sơ cho thanh niên nhận thức cải tạo hiện thực, cải tạo
bản thân mình trong các lĩnh vực của đời sống xã hội.
Trước sự biến đổi nhanh chóng khó lường trên tất cả các lĩnh vực của
đời sống kinh tế xã hội đã và đang làm xuất hiện những giá trị mới, chuẩn giá
trị mới của đạo đức xã hội, có đan xen cả giá trị tiến bộ và giá trị phản tiến bộ.
Vì vậy, bồi dưỡng đạo đức cách mạng là cơ sơ điều kiện để thanh niên có cái
nhìn khoa học tích cực, xem xét, đánh giá và lựa chọn các chuẩn giá trị tiến
bộ làm phong phú hơn, sâu sắc hơn đời sống tinh thần đạo đức của mỗi thanh
niên. Cùng với những chuẩn giá trị đạo đức tiến bộ đó, thì những chuẩn mực
giá trị như: bản lĩnh chính trị vững vàng, trung thành tuyệt đối với Đảng, với
Tổ quốc và nhân dân, tin tương vào con đường đi lên CNXH... vẫn là những
chuẩn giá trị đúng đắn định hướng nhận thức và điều chỉnh hành vi trong các
hoạt động thực tiễn của thanh niên.
23
Như vậy, bồi dưỡng đạo đức cách mạng để nâng cao nhận thức điều
chỉnh hành vi là giúp cho mỗi thanh niên có lối sống trong sạch, lành mạnh.
Đây là yêu cầu đặc biệt quan trọng trong điều kiện mà những tệ nạn tiêu cực
xã hội ngày càng nhiều.Vì vậy, bồi dưỡng đạo đức cách mạng làm cho thanh
niên có lối sống nhân ái hơn, tình người hơn, coi trọng những chuấn giá trị
đạo đức, lợi ích tập thể mình vì mọi người. Tránh được những ảnh hương của
lối sống thực dụng, lối sống vì đồng tiền, đề cao lợi ích cá nhân, bị cám dỗ,
tha hóa bơi những lợi ích vật chất tầm thường. Có như vậy mỗi thanh niên
trước thiên hạ, vui sau thiên hạ”, “lo hoàn thành nhiệm vụ cho tốt chứ không
kèn cựa về mặt hương thụ, không công thần, không quan liêu, không kiêu ngạo,
không hủ hóa. §ó cũng là biếu hiện của đạo đức cách mạng ”[12, tr.142].
Đạo đức cách mạng cổ vũ trực tiếp tư tương và hành động của người
thanh niên, góp phần quyết định chất lượng thực hiện các nhiệm vụ được
giao; đồng thời là nền tảng và cơ sơ để mỗi người phát huy tài năng và các
phẩm chất khác, hướng các phẩm chất năng lực của con người vào những
hoạt động thực tiễn cách mạng. Mặt khác, giúp thanh niên không ngừng vươn
lên học tập nắm vững kiến thức, làm giàu trí tuệ của bản thân, góp phần xây
dựng quê hương đất nước giàu mạnh.
Bốn là, bồi dưỡng đạo đức cách mạng cho thanh niên góp phần đẩy lùi
những tác động tiêu cực mặt trái của nền kinh tế thị trường, nâng cao tinh
thần cảnh giác cách mạng của thanh niên.
25
Nền kinh tế thị trường định hướng XHCN, đã đem lại những nhân tố
tích cực, năng động, hiệu quả, tạo ra điều kiện vật chất để phát triển kinh tế và
mọi mặt đời sống xã hội, là tiền đề cho xây dựng, bồi dưỡng, giáo dục đạo
đức cách mạng cho thế hệ trẻ. Tuy nhiên, mặt trái của nền kinh tế thị trường
đã và đang tác động tiêu cực tới mọi mặt của đời sống kinh tế - xã hội ơ nước
ta, đó là: “Đã xuất hiện khuynh hướng làm giàu bằng bất cứ giá nào, kể cả lừa
đảo, gây tội ác, vi phạm pháp luật, sẵn sàng trà đạp lên lương tâm và nhân
phẩm, lối sống trụy lạc, chạy theo thị hiếu thấp hèn, văn hóa không lành mạnh
và những hủ tục, mê tín, dị đoan đang phục hồi và phát triển. Trong thế hệ có
một bộ phận phai nhạt về lý tương, chạy theo lối sống thực dụng” [22, tr.137].
Đặc biệt là tâm lý sùng bái vật chất, đồng tiền, coi lợi nhuận là tất cả, tệ nạn
tham ô, tham nhũng, tình trạng thoái hóa biến chất của một bộ phận không
nhỏ thanh niên đã và đang làm xói mòn phẩm chất đạo đức cách mạng cao
đẹp vốn có của thế hệ trẻ. Bơi vậy, gây cản trơ không nhỏ tới sự sự nghiệp