MỤC LỤC
Trang
3
MỞ ĐẦU
Chương 1
1.1.
1.2.
Chương 2
2.1.
2.2.
NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC
TIỄN BỒI DƯỠNG Ý THỨC PHÁP LUẬT CỦA ĐỘI
NGŨ CÁN BỘ, VIÊN CHỨC CÁC CHI NHÁNH
NGÂN HÀNG PHÁT TRIỂN KHU VỰC ĐỒNG
BẰNG SÔNG CỬU LONG
9
Ý thức pháp luật và những vấn đề cơ bản bồi dưỡng ý
thức pháp luật của đội ngũ cán bộ, viên chức các chi
nhánh ngân hàng phát triển khu vực đồng bằng sông
Cửu Long
59
87
89
93
2
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Trong giai đoạn cách mạng hiện nay, quá trình đổi mới đất nước, xây
dựng Nhà nước pháp quyền Việt Nam xã hội chủ nghĩa đòi hỏi phải xây dựng
một hệ thống pháp luật hoàn chỉnh, đồng bộ, phù hợp với sự phát triển của
nền kinh tế - xã hội, xây dựng một xã hội trong đó mọi người đều có ý thức
tôn trọng pháp luật, tự nguyện tuân thủ và nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật.
Vì vậy, cùng với việc xây dựng và không ngừng hoàn thiện hệ thống pháp
luật, cần phải nâng cao ý thức pháp luật cho mọi người dân. Đây là yêu cầu,
đòi hỏi cấp thiết, mang tính khách quan của việc xây dựng Nhà nước pháp
quyền Việt Nam, xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa .
Ngày 26 tháng 6 năm 2012 Quốc hội khoá XIII ban hành Luật phổ
biến, giáo dục pháp luật. Luật này quy định quyền được thông tin về pháp luật
và trách nhiệm tìm hiểu, học tập pháp luật của công dân; nội dung, hình thức
phổ biến, giáo dục pháp luật; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có
thẩm quyền và các điều kiện bảo đảm cho công tác phổ biến, giáo dục pháp
luật. Về trách nhiệm phổ biến, giáo dục pháp luật trong các tổ chức của hệ
thống chính trị và xã hội, Luật phổ biến giáo dục pháp luật quy định, căn cứ
chức năng, nhiệm vụ, các tổ chức trong hệ thống chính trị có trách nhiệm tổ
chức thực hiện giáo dục pháp luật.
phải bồi dưỡng, nâng cao ý thức pháp luật của đội ngũ cán bộ, viên chức các
chi nhánh ngân hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu long.
Xuất phát từ lý do cơ bản trên đây, tác giả chọn vấn đề Bồi dưỡng ý
thức pháp luật của đội ngũ cán bộ, viên chức các chi nhánh ngân hàng
phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu Long hiện nay làm đề tài luận văn
thạc sĩ chuyên ngành Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước.
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Quán triệt thực hiện nghị quyết của Đảng, quyết định, chỉ thị của Thủ
tướng Chính phủ, theo từng giai đoạn phát triển của đất nước, có nhiều cơ
4
quan, tổ chức và các nhà khoa học đã quan tâm nghiên cứu về vấn đề giáo dục
bồi dưỡng ý thức pháp luật, dưới đây là một số công trình tiêu biểu .
Nguyễn Đình Lộc: “Ý thức pháp luật và giáo dục pháp luật ở Việt
Nam”, Luận án Phó tiến sĩ Luật học, (bảo vệ năm 1977 tại Liên Xô cũ) đã
nghiên cứu làm rõ các vấn đề liên quan đến ý thức pháp luật và giáo dục pháp
luật ở Việt Nam.
Trần Ngọc Đường và Dương Thanh Mai: “Bàn về giáo dục pháp
luật”, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1995;
Đào Trí Úc: "Xây dựng ý thức và lối sống tuân theo pháp luật”, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1995;
Lê Đình Khiên: “Nâng cao ý thức pháp luật của đội ngũ cán bộ quản
lý hành chính”, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1995;
Viện Nghiên cứu Khoa học pháp lý, Bộ Tư pháp: “Một số vấn đề lý
luận và thực tiễn về phổ biến, giáo dục ý thức pháp luật trong công cuộc đổi
mới”, Đề tài khoa học cấp Bộ
Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh: “Đổi mới giáo dục pháp
luật trong hệ thống các trường chính trị ở nước ta hiện nay”, Đề tài khoa học
cấp Bộ, Hà Nội, 2000.
tháng 6/2004
Nguyễn Thành Cung: "Toàn quân đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ
biến, giáo dục pháp luật trong tình hình mới" Tạp chí Quốc phòng toàn dân,
tháng 5/2012...
Các công trình, đề tài, luận văn, bài viết nêu trên chủ yếu tiếp cận,
nghiên cứu vấn đề dưới góc độ giáo dục pháp luật. Vấn đề giáo dục bồi dưỡng
ý thức pháp luật được các đề tài xác định như là một giải pháp của công tác
giáo dục pháp luật. Một số công trình nghiên cứu về giáo dục bồi dưỡng ý
thức pháp luật , song mới chỉ dừng lại ở nghiên cứu quản lí giáo dục pháp luật
cho các đối tượng nói chung hoặc từng cơ quan, đơn vị, địa phương nói riêng.
Đối với vấn đề “Bồi dưỡng ý thức pháp luật của đội ngũ cán bộ, viên chức
các chi nhánh ngân hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu long chưa
6
được đi sâu nghiên cứu với tính chất là một công trình khoa học độc lập.
3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu
* Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu làm rõ những vấn đề cơ bản về lý luận, thực tiễn; đề xuất
giải pháp tăng cường bồi dưỡng ý thức pháp luật của đội ngũ cán bộ, viên
chức các chi nhánh ngân hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu Long
hiện nay.
* Nhiệm vụ nghiên cứu
- Luận giải làm rõ những vấn đề cơ bản về ý thức pháp luật và bồi
dưỡng, ý thức pháp luật của đội ngũ cán bộ, viên chức các chi nhánh ngân
hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu long.
- Đánh giá đúng thực trạng, phân tích nguyên nhân, rút ra một số kinh
nghiệm bồi dưỡng ý thức pháp luật của đội ngũ cán bộ, viên chức các chi
nhánh ngân hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu long.
- Xác định yêu cầu và đề xuất những giải pháp tăng cường bồi dưỡng ý
6. Ý nghĩa của đề tài
Kết quả nghiên cứu của luận văn góp phần cung cấp cơ sở khoa học
giúp các cấp ủy đảng, cơ quan chức năng, cán bộ chủ trì các chi nhánh ngân
hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu Long tăng cường lãnh đạo, chỉ
đạo bồi dưỡng ý thức pháp luật cho cán bộ, viên chức. Luận văn có thể làm
tài liệu tham khảo trong nghiên cứu, giảng dạy ở các trường chính trị tỉnh,
trung tâm giáo dục chính trị cấp huyện và của ngành ngân hàng.
7. Kết cấu của đề tài
Luận văn bao gồm: phần mở đầu, 2 chương (4 tiết); kết luận, kiến nghị,
danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục.
8
Chương 1
NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
BỒI DƯỠNG Ý THỨC PHÁP LUẬT CỦA ĐỘI NGŨ CÁN BỘ,
VIÊN CHỨC CÁC CHI NHÁNH NGÂN HÀNG PHÁT TRIỂN
KHU VỰC ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG
1.1. Ý thức pháp luật và những vấn đề cơ bản bồi dưỡng ý thức
pháp luật của đội ngũ cán bộ, viên chức các chi nhánh ngân hàng phát
triển khu vực đồng bằng sông Cửu Long
1.1.1. Các chi nhánh ngân hàng phát triển khu vực đồng bằng sông
Cửu Long và ý thức pháp luật của đội ngũ cán bộ, viên chức các chi nhánh
ngân hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu Long
* Khái lược quá trình hình thành, phát triển các chi nhánh ngân hàng
phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu Long
Các chi nhánh ngân hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu Long
là một bộ phận của Ngân hàng phát triển Việt Nam (Vietnam Development
hàng nhà nước. Từ năm 2007, hoạt động của Ngân hàng Phát triển Việt Nam
hoạt động theo nghị định 151/2006/NĐ-CP ngày 20/12/2006 Về tín dụng đầu
tư và tín dụng xuất khẩu của Nhà nước.
Doanh nghiệp vay vốn của Ngân hàng Phát triển với lãi suất cho vay sẽ
rẻ hơn vay của các ngân hàng thương mại khác. Bởi vì ngân hàng cho vay
theo lãi suất thị trường, theo thông lệ quốc tế là lãi suất trái phiếu Chính phủ
kỳ hạn 5 năm cộng thêm một khoản phí nhất định (khoảng 1%/năm). Điều
này cho thấy sự ưu đãi không chỉ được vay rẻ mà thời hạn cho vay dài sẽ giúp
cho đối tượng vay vốn chủ động hơn trong kế hoạch sản xuất. Hơn nữa, việc
khấu hao máy móc, nhà xưởng, v.v. cũng được dài hơn nên khách hàng vay
vốn có điều kiện tích lũy để tái sản xuất và mở rộng đầu tư. Lãnh đạo của
Ngân hàng Phát triển cho biết, điều kiện cho vay của ngân hàng đơn giản hơn
so với vay từ các ngân hàng thương mại khác như không phải thế chấp, hoặc
nếu có thì tỷ lệ thế chấp ở mức tương đối thấp, bằng 30% giá trị khoản vay.
10
Trong tương lai, ngân hàng có dự định trình Chính phủ giảm mức thế chấp
xuống còn 15% giá trị khoản vay.
Các chi nhánh ngân hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu Long
được huy động, tiếp nhận vốn của các tổ chức trong và ngoài nước để thực
hiện tín dụng đầu tư phát triển và tín dụng xuất khẩu của nhà nước theo quy
định của Chính phủ. Thực hiện chính sách tín dụng đầu tư phát triển như cho
vay đầu tư phát triển, hỗ trợ sau đầu tư, bảo lãnh tín dụng đầu tư. Thực hiện
chính sách tín dụng xuất khẩu như cho vay xuất khẩu , bảo lãnh tín dụng xuất
khẩu , bảo lãnh dự thầu và bảo lãnh thực hiện hợp đồng xuất khẩu. Nhận ủy
thác quản lý nguồn vốn ODA được Chính phủ cho vay lại; nhận ủy thác, cấp
phát cho vay đầu tư và thu hồi nợ của khách hàng từ các tổ chức trong và
ngoài nước thông qua hợp đồng nhận ủy thác giữa Ngân hàng Phát triển với
các tổ chức ủy thác. Cung ứng các dịch vụ thanh toán cho khách hàng và tham
2008. Luật này có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2010. Khoản 1
Điều 4 quy định về cán bộ: Cán bộ là công dân Việt Nam, được bầu cử, phê
chuẩn, bổ nhiệm giữ chức vụ, chức danh theo nhiệm kỳ trong cơ quan của
Đảng cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị- xã
hội ở trung ương, ở tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương (sau đây gọi chung
là cấp tỉnh), ở quận, huyện, thị xã, thành phố thuộc tỉnh (sau đây gọi chung là
cấp huyện), trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước.
Theo các quy định hiện hành, cán bộ các chi nhánh ngân hàng phát triển
khu vực đồng bằng sông Cửu Long là những người có đủ tiêu chuẩn về phẩm
chất chính trị, đạo đức, trình độ học vấn, năng lực công tác được cấp có thẩm
quyền đề bạt, bổ nhiệm giữ các chức vụ giám đốc, phó giám đốc, trưởng phó
phòng chuyên môn nghiệp vụ.
Luật viên chức được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt
Nam khóa XII, kỳ họp thứ 8 thông qua ngày 15 tháng 11 năm 2010. Luật này
có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2012. Điều 2 quy định: Viên
chức là công dân Việt Nam, được tuyển dụng theo vị trí việc làm, làm việc tại
12
đơn vị sự nghiệp công lập theo chế độ hợp đồng làm việc, hưởng lương từ
quỹ lương của đơn vị sự nghiệp công lập theo quy định của pháp luật. Viên
chức là người thực hiện các công việc hoặc nhiệm vụ có yêu cầu về năng lực,
kỹ năng chuyên môn, nghiệp vụ trong các đơn vị sự nghiệp công lập thuộc
các lĩnh vực: giáo dục, đào tạo, y tế, khoa học, công nghệ, văn hóa, thể dục
thể thao, du lịch, lao động - thương binh và xã hội, thông tin - truyền thông,
tài nguyên - môi trường, dịch vụ... như bác sĩ, giáo viên, giảng viên đại học...,
hưởng lương từ quỹ lương của đơn vị sự nghiệp công lập theo quy định của
pháp luật.
Từ các khái niệm được quy định tại hai văn bản Luật trên, chúng ta có
thể phân biệt khái niệm cán bộ, viên chức. Cán bộ là người đảm nhiệm việc
của công tác bồi dưỡng ý thức pháp luật cho cán bộ, viên chức. Bởi lẽ hoạt
động ở mỗi ngành, mỗi cấp, mỗi cương vị công tác có những yêu cầu cụ thể
về nội dung, phạm vi, quyền hạnh chế chức trách, nhiệm vụ của mỗi cán bộ,
viên chức. Với những cán bộ thường là đã được đào tạo cơ bản về trình độ
chuyên môn nghiệp vụ và lý luận chính trị. Vì vậy ở họ có những kiến thức về
pháp luật nhất định. Với những viên chức, ở họ có trình độ chuyên môn nhất
định, nhưng lại chưa được chưa được trang bị kiến thức về lý luận chính trị,
kiến thức về pháp luật một cách có hệ thống. Số cán bộ giữ các cương vị lãnh
đạo, quản lý vừa người tổ chức bồi dưỡng kiến thức pháp luật, đồng thời cũng
là đối tượng của bồi dưỡng ý thức pháp luật. Vì vậy khi bồi dưỡng ý thức pháp
luật của cán bộ, viên chức các chi nhánh ngân hàng phát triển khu vực đồng
bằng sông Cửu Long các chủ thể phải nắm vững chức trách, nhiệm vụ và ý thức
pháp luật của mỗi người để xác định đúng nội dung, hình thức, phương pháp bồi
dưỡng cho phù hợp.
Hai là, đội ngũ cán bộ, viên chức các chi nhánh ngân hàng phát triển khu
vực đồng bằng sông Cửu Long có sự khác biệt nhất định về bản lĩnh chính trị,
về kinh nghiệm và vốn sống.
Nếu phân loại theo độ tuổi và sự từng trải, cán bộ, viên chức các chi
14
nhánh ngân hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu Long có hai nhóm.
Nhóm thứ nhất là những cán bộ, viên chức đã có thâm niên công tác, có sự
trải nhiệm trong thực tiễn chính trị, xã hội. Ở họ đã có sự hiểu biết, nhất là
những kinh nghiệm trong chấp hành pháp luật, xử lý các tình huống pháp luật.
Nhóm thứ hai là những cán bộ, viên chức thuộc lớp người trẻ tuổi. Ở họ có
sức khoẻ, có khả năng tiếp thu kiến thức chuyên môn nghiệp vụ cũng như
kiến thức pháp luật nhanh. Nhưng ở họ lại thiếu sự trải nghiệm về thực tiễn
chính trị, xã hội, ý thức pháp luật chưa vững vàng, khả năng làm chủ bản thân,
ý thức tự phê bình và phê bình, kỹ năng đánh giá hành vi, mặt mạnh, mặt yếu
việc của mỗi cán bộ, viên chức, coi đây là một căn cứ, cơ sở để xác định nội
dung, hình thức, phương pháp bồi đưỡng, không thể dập khuôn chung chung.
* Ý thức pháp luật của đội ngũ cán bộ, viên chức các chi nhánh ngân
hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu Long.
Pháp luật là hệ thống các quy phạm có tính bắt buộc chung, do nhà
nước ban hành, thể hiện ý chí, quyền lực của Nhà nước và nhân dân điều
chỉnh các quan hệ xã hội. Pháp luật là công cụ pháp lý cho đời sống xã hội;
một trong những nhân tố bảo đảm và bảo vệ sự ổn định của xã hội. Việc bảo
đảm và thực hiện pháp luật thông qua các biện pháp tổ chức, giáo dục, thuyết
phục, cưỡng chế bằng bộ máy nhà nước. Pháp luật của nước cộng hòa xã hội
chủ nghĩa Việt Nam là thể hiện ý chí của nhân dân Việt Nam trong sự nghiệp
xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa do Đảng Cộng sản
Việt Nam lãnh đạo. Pháp luật của nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
có chức năng điều chỉnh, chức năng bảo vệ và chức năng giáo dục làm cho
con người có ý thức và hành động phù hợp với quy phạm pháp luật.
Để làm tròn trách nhiệm, nghĩa vụ quyền lợi của công dân trong sự
nghiệp xây dựng bảo vệ Tổ quốc; bảo đảm cho pháp luật được chấp hành
chấp hành nghiêm chỉnh và mọi người bình đẳng trước pháp luật, mỗi người
dân Việt Nam phải có ý thức pháp luật, ý thức pháp quyền xã hội chủ nghĩa.
16
Ý thức pháp luật là một hình thái ý thức xã hội, bao gồm những quan
điểm, tư tưởng lý luận, tri thức về vị trí, vai trò, mục tiêu, chức năng, nhiệm
vụ của pháp luật; nhận thức, trách nhiệm của hệ thống chính trị và toàn dân
đối với việc xây dựng, thực hiện, bảo vệ pháp luật trong sự nghiệp xây dựng
và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, thực hiện mục tiêu dân giàu,
nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. Ý thức pháp luật bao gồm các yếu
tố: hệ thống quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lê nin, tư tưởng Hồ Chí Minh,
Hai là, phải có tình cảm, niềm tin, thói quen sống và làm việc làm việc
theo Hiến pháp và pháp luật. Chủ tịch Hồ Chí Minh dạy rằng, cán bộ, công
chức cách mạng không phải là người “làm quan cách mạng”, không phải như
dưới thời thực dân-phong kiến “một người làm quan cả họ được nhờ”, không
phải làm cán bộ để “đè đầu cưỡi cổ dân chúng”, v.v. Người cán bộ, công chức
phải tận tụy với sự nghiệp cách mạng, phải trung thành với Đảng, với Tổ
quốc, với Hiến pháp và pháp luật của nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt
Nam. Trung thành ở đây trước hết đòi hỏi cán bộ, viên chức, vừa phải hoàn
thành tốt, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ của mình được giao, lại phải làm tròn
trách nhiệm của một người công dân tốt, kiểu mẫu ở khu dân cư và ngoài xã
hội, sống cuộc sống chan hoà, gần gũi với mọi người chung quanh trong cùng
ấp bản làng, phum, sóc, thôn xóm…
Ba là, phải có ý chí quyết tâm, năng lực thực thi, bảo vệ pháp luật. Đây
là yêu cầu đối với cán bộ, viên chức ở tất cả các thời kỳ cách mạng, nhưng
trong thời kỳ Đảng cầm quyền, xây dựng Nhà nước pháp quyền Việt nam xã
hội chủ nghĩa của dân, do dân, vì dân lại càng đặc biệt quan trọng. Cán bộ,
viên chức các chi nhánh ngân hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu
Long phải biết sử dụng pháp luật để bảo vệ mình, bảo vệ xã hội, bảo vệ chế
độ xã hội chủ nghĩa, phải làm cho dân tin, dân yêu, dân kính, dân phục; không
mang danh cán bộ, viên chức Nhà nước để đè đầu cưỡi cổ nhân dân; phải yêu
dân, kính dân; phải việc gì có lợi cho dân dù nhỏ cũng cố gắng làm, việc gì có
hại cho dân dù nhỏ cũng cố tránh;phải vừa là người lãnh đạo vừa là người đày
18
tớ thật trung thành của nhân dân. Kiên quyết đấu tranh chống lại các quan
điểm sai trái thù địch và các hành vi vi phạm Hiến pháp và pháp luật của nước
cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
1.1.2. Những vấn đề cơ bản bồi dưỡng ý thức pháp luật của đội ngũ
cán bộ, viên chức các chi nhánh ngân hàng phát triển khu vực đồng bằng
cũng có nội dung, chương trình, phương pháp, hình thức tổ chức..., nhưng
không đồng nhất chương trình đào tạo của các trường luật (đào tạo những
người làm nghề luật). Dưới góc độ nhận thức, mục tiêu cần đạt được đó là sự
tiếp thu, tích lũy những thông tin, tri thức về pháp luật. Dưới góc độ thái độ,
tình cảm, mục tiêu cần đạt được là làm hình thành ở đối tượng được giáo dục
sự tôn trọng pháp luật; sự phê phán, lên án các hành vi phạm pháp, phạm tội;
sự công phẫn trước các tội ác dã man; niềm tin vào tính công bằng, nghiêm
minh của pháp luật. Dưới góc độ hành vi, mục tiêu cần đạt được là kỹ năng
vận dụng tri thức, hiểu biết pháp luật để giải quyết công việc chuyên môn, các
tình huống cụ thể trong giao tiếp; hành vi pháp luật tích cực, lối sống theo
pháp luật... của đối tượng giáo dục. Đối tượng giáo dục ý thức pháp luật là
những cán bộ, viên chức đang công tác ở các chi nhánh ngân hàng phát triển
đồng bằng sông Cửu Long mà không phải là học sinh, sinh viên, nhân dân...
Từ những phân tích trên có thể quan niệm bồi dưỡng ý thức của cán
bộ, viên chức ở các chi nhánh ngân hàng phát triển đồng bằng sông Cửu
Long là hoạt động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể, đối tượng và lực
lượng tham gia, sử dụng tổng hợp nội dung, hình thức, phương nhằm nâng
cao nhận thức pháp luật; củng cố niềm tin về pháp luật và rèn luyện thói
quen hành vi pháp luật cho cán bộ, viên chức trong thực thi chức trách,
nhiệm vụ và trong cuộc sống.
Mục đích của bồi dưỡng ý thức của cán bộ, viên chức đang công tác ở
các chi nhánh ngân hàng phát triển đồng bằng sông Cửu Long nhằm là nâng
cao nhận thức về pháp luật, củng cố niềm tin về pháp luật và rèn luyện thói
20
quen hành vi pháp luật, góp phần bảo đảm cho đội ngũ cán bộ, viên chức
hoàn thành tốt chức trách, nhiệm vụ được giao.
Chủ thể bồi dưỡng ý thức của cán bộ, viên chức đang công tác ở các chi
móng cơ bản để xây dựng tình cảm, niềm tin pháp luật. Trên cơ sở kiến thức
pháp luật được cung cấp đã từng bước làm sâu sắc và mở rộng tri thức pháp
luật, giúp cán bộ, viên chức đang công tác ở các chi nhánh ngân hàng phát triển
đồng bằng sông Cửu Long am hiểu hơn về pháp luật và biết cách đánh giá một
cách đúng đắn các hành vi pháp lý. Tri thức pháp luật góp phần định hướng
cho tình cảm, niềm tin đúng đắn vào các giá trị của pháp luật, tạo cơ sở hình
thành hành vi hợp pháp của cán bộ, viên chức đang công tác ở các chi nhánh
ngân hàng phát triển đồng bằng sông Cửu Long nhằm học viên.
Cùng với nâng cao nhận thức pháp luật, cần bồi dưỡng, phát triển niềm
tin pháp luật cho cán bộ, viên chức đang công tác ở các chi nhánh ngân hàng
phát triển đồng bằng sông Cửu Long. Niềm tin vào pháp luật đóng vai trò
quan trọng trong việc định hướng hành vi và củng cố thêm nhận thức về pháp
luật. Niềm tin đúng đắn, vững chắc vào pháp luật là cơ sở để hình thành động
cơ của hành vi hợp pháp. Trong cuộc sống, có những trường hợp người có
kiến thức pháp luật nhưng không có niềm tin vào pháp luật, sẵn sàng chà đạp
lên pháp luật, lợi dụng kẽ hở của pháp luật để trục lợi. Khi con người tin vào
tính công bằng, những đòi hỏi của quy phạm pháp luật thì không cần một sự
tác động bổ sung nào của Nhà nước để thực hiện những đòi hỏi đó. Có lòng
tin vào tính công bằng của pháp luật, con người sẽ có hành vi phù hợp với các
đòi hỏi của pháp luật một cách độc lập, tự nguyện.
Bồi dưỡng ý thức của cán bộ, viên chức đang công tác ở các chi nhánh
ngân hàng phát triển đồng bằng sông Cửu Long là điều kiện cần thiết để hình
thành, bồi dưỡng cho họ có được tình cảm công bằng trong pháp luật, giúp họ
biết cách đánh giá các quy phạm pháp luật, biết cách xác định, đánh giá các
tiêu chuẩn về tính công bằng của pháp luật để tự đánh giá hành vi của mình,
biết quan hệ với người khác và với chính mình bằng và thông qua các quy
22
phạm pháp luật. Giúp cho họ hình thành ý thức tuân thủ pháp luật - một
bộ, viên chức đang công tác ở các chi nhánh ngân hàng phát triển đồng bằng
sông Cửu Long từ nhận thức pháp luật; biết tôn trọng, tự giác chấp hành pháp
luật và có thói quen hành động đúng pháp luật.
Hình thức bồi dưỡng ý thức của cán bộ, viên chức các chi nhánh ngân
hàng phát triển đồng bằng sông Cửu Long bao gồm vận dụng các hình thức
được quy định tại Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2012. Tổ chức học
tập trung và thảo luận các chuyên đề về pháp luật theo kế hoạch, hướng dẫn
của cơ quan ngân hàng cấp trên. Thực hiện ngày pháp luật; tổ chức quản lí,
khai thác, sử dụng tủ sách pháp luật; tổ chức các cuộc thi tìm hiểu về pháp luật;
thông qua truyền thanh nội bộ, internet, pa-nô, áp-phích, tranh cổ động và niêm
yết tại trụ sở, bảng tin của cơ quan; lồng ghép trong hoạt động văn hóa, văn
nghệ, sinh hoạt cơ quan và các tổ chức quần chúng; thông qua công tác xét, xử
lý vi phạm pháp luật, kỷ luật; qua hoạt động tiếp công dân, giải quyết khiếu
nại, tố cáo; hoạt động tư vấn pháp luật, trợ giúp pháp lý,....
Ngoài ra, phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức thực hiện các
hình thức bồi dưỡng ý thức của cán bộ, viên chức các chi nhánh ngân hàng
phát triển đồng bằng sông Cửu Long.
Bồi dưỡng ý thức của cán bộ, viên chức các chi nhánh ngân hàng phát
triển đồng bằng sông Cửu Long có vai trò rất quan trọng trong giáo dục đạo
đức, lối sống, hình thành nhân cách và góp phần thực hiện chức năng, nhiệm
vụi của ngành ngân hàng giúp cho cán bộ, viên chức từng bước mở rộng nhận
thức, bồi đắp tri thức và rèn luyện thói quen hành vi pháp luật. Tầm quan
trọng đặc biệt bồi dưỡng ý thức của cán bộ, viên chức các chi nhánh ngân
hàng phát triển đồng bằng sông Cửu Long là phát triển ở họ nhân cách người
cán bộ, viên chức cách mạng và người công dân trong xã hội mới. Trang bị
cho họ những tri thức pháp luật cần thiết, bồi dưỡng tình cảm, hình thành
động cơ, niềm tin pháp luật, rèn luyện thói quen hành vi pháp luật, tâm lí tiếp
xúc với khách hàng phù hợp với chuẩn mực đạo đức, với kỷ cương của xã
24
Bồi dưỡng ý thức pháp luật là một quá trình có mục đích, có tổ chức; là
sự phối hợp, phụ thuộc lẫn nhau giữa chủ thể và đối tượng bồi dưỡng nhằm
nâng cao nhận thức pháp luật; xây dựng niềm tin về pháp luật và rèn luyện
25
thói quen hành vi pháp luật cho đối tượng. Chính vì vậy, sự thống nhất biện
chứng giữa nhận thức, trách nhiệm của chủ thể và đối tượng bồi dưỡng là vấn
đề có tính quy luật của bồi dưỡng ý thức pháp luật cho cán bộ, viên chức các
chi nhánh nhân hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu Long.
Nội dung vấn đề có tính quy luật này chỉ rõ phải nâng cao nhận thức,
trách nhiệm của chủ thể và đối tượng bồi dưỡng bồi dưỡng ý thức pháp luật.
Theo đó phải giáo dục làm cho cả chủ thể và đối tượng nắm vững những
nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan
điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về pháp luật và giáo dục pháp luật cho
cán bộ, đagr viên và nhân dân hiện nay.
Hai là, bồi dưỡng ý thức pháp luật cho cán bộ, viên chức phụ thuộc vào
sự kết hợp chặt chẽ giữa sự bồi dưỡng của tổ chức, tập thể với tự bồi dưỡng
của mỗi người nhằm biến quá trình bồi dưỡng thành quá trình tự bồi dưỡng ý
thức pháp luật của mỗi cán bộ, công chức các chi nhánh nhân hàng phát triển
khu vực đồng bằng sông Cửu Long
Vấn đề có tính quy luật này đòi hỏi phải xây dựng các chi nhánh ngân
hàng phát triển khu vực đồng bằng sông Cửu Long thực sự vững mạnh thực
sự là cái nôi giáo dục, rèn luyện cán bộ, viên chức. Phát huy vai trò của các tổ
chức đảng, tổ chức quản lý, tổ chức quần chúng trong bồi dưỡng ý thức pháp
luật cho cán bộ, viên chức các chi nhánh nhân hàng phát triển khu vực đồng
bằng sông Cửu Long. Các tổ chức, các lực lượng cần có sự phối hợp, hiệp
đồng chặt chẽ, phát huy tốt vai trò trách nhiệm của mình ngay từ khâu nghiên
cứu, phổ biến, quán triệt, triển khai thực hiện chỉ thị, hướng dẫn bồi dưỡng ý
thức pháp luật cho cán bộ, viên chức. Mục đích của phối hợp và phát huy vai