SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

ĐỀ TÀI:
“MỘT SỐ KINH NGHIỆM LÀM ĐỒ DÙNG ĐỒ CHƠI TỪ NGUYÊN VẬT LIỆU
SẲN CÓ Ở ĐỊA PHƢƠNG NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ CHẤT LƢỢNG
GIẢNG DẠY TRẺ MẪU GIÁO”


A. PHẦN MỞ ĐẦU:
Như chúng ta biết đối với trẻ mầm non hoạt động vui chơi là hoạt động chủ đạo.
Vì vậy đồ chơi có ý nghĩa lớn đối với sự phát triển của trẻ thơ, là phương tiện cần thiết
cho hoạt động học và chơi của trẻ. Đồ chơi là nhu cầu tự nhiên không thể thiếu được đối
với cuộc sống hàng ngày của trẻ, chẳng khác gì bửa ăn giấc ngủ. Hay nói cách khác đồ
chơi là nguồn vui cho đời sống trẻ thơ, càng có nhiều loại đồ chơi thì trẻ càng học được
nhiều hơn. Bởi thông qua các loại đồ dùng, đồ chơi giúp trẻ trải nghiệm được sự hiểu biết
của mình, nhờ đó đáp ứng được tính tò mò, ham hiểu biết của trẻ. Hình thành cho trẻ trí
tưởng tượng và phát triển tư duy, ngôn ngữ trí nhớ lâu bền. Hình thành khả năng quan
sát, phân tích, tổng hợp, đồng thời ôn luyện củng cố kiến thức, kỹ năng cho trẻ và giáo
dục tình cảm, đạo đức, giúp trẻ hình thành và phát triển nhân cách con người mới xã hội
chủ nghĩa.
Bên cạnh đó, trò chơi còn là nhu cầu tự nhiên đối với cuộc sống của trẻ. Nếu như
đứa trẻ thỏa mãn với nhu cầu tìm hiểu và khám phá ra những đồ dùng, đồ chơi thì trẻ sẽ
biết cách sử dụng đồ dùng, đồ chơi đó một cách phù hợp, sáng tạo. Nhưng đồ dùng, đồ
chơi này do ai làm và được làm từ đâu, có tốn kém hay không? đó là một điều quan
trọng.
Các bạn có biết không? Trong sinh hoạt gia đình, có rất nhiều vật liệu bị loại bỏ sau
khi sử dụng, chẳng hạn như vỏ lọ dầu gội đầu, vỏ lọ sửa của trẻ, hộp bìa cát tông, mo cau,
lác cói, vỏ sọ dừa…Nhưng chúng ta có thể biến những vật ấy thành đồ chơi, đồ dùng đẹp
và rất ấn tượng cho trẻ. Đó chính là những sản phẩm mang tính sáng tạo mà không tốn
kém nhiều. Đây cũng là một giaỉ pháp tích cực xử lý đồ phế liệu , mang lại lợi ích cho
con người và môi trường sống. Từ đó tôi nảy sinh ra ý tưởng làm một số đồ dùng, đồ

mình. Để thỏa mãn được nhu cầu đó của trẻ, đòi hỏi giáo viên mầm non phải luôn sáng
tạo ra nhiều đồ dùng, đồ chơi phù hợp với nội dung bài dạy, phù hợp với tình huống giáo
dục trong các hoạt động hàng ngày cho trẻ. Đồ chơi đẹp sẽ giúp trẻ ham thích cái đẹp,


biết phân biệt được cái đẹp, cái xấu về hình dáng, màu sắc, cấu trúc, bố cục. Từ đó trẻ
biết yêu cái đẹp và trân trọng cái đẹp. Đồ chơi đẹp còn giúp trẻ phát triển óc thẩm mỹ và
khuyến khích trẻ sáng tạo ra nhiều cái đẹp. Có càng nhiều đồ chơi thì càng giúp trẻ ham
thích hoạt động, tìm tòi, khám phá, phát triển óc sáng tạo của mình.
2. Cơ sở thực tiễn.
Với tầm quan trọng đó nên đồ dùng, đồ chơi trở thành nhiệm vụ tất yếu không thể thiếu
được đối với trường mầm non.Trong thực tế qua nhiều năm phòng giáo dục đã tổ chức
hội thi “Làm đồ dùng, đồ chơi từ nguyên vật liệu sẳn có ở địa phương” nhằm để nâng cao
tay nghề cho giáo viên. Đối với trường tôi năm nào cũng tổ chức làm đồ dùng, đồ chơi
với nhiều hình thức: làm tập trung, tự làm đồ chơi hàng tháng rồi nộp lên cho trường
chấm, song những đồ chơi hiện có trong lớp lại mang tính phổ biến, hạn chế về số lượng
và ít được thay đổi. Vì vậy trẻ sẽ không phát huy được tính tích cực sáng tạo trong các
hoạt động.
Bên cạnh đó, trong cuộc sống sinh hoạt hàng ngày của mỗi gia đình, thường có rất nhiều
sản phẩm bị loại bỏ sau khi sử dụng, chẵng hạn như vỏ chai dầu gội, sữa tắm, lon bia, vỏ
hộp sữa, bìa lịch cũ, đĩa CD bị cũ… đó là nguồn vật liệu rất phong phú và đa dạng, có thể
tận dụng làm những việc hữu ích. Nếu chúng ta có ý thức thu gom, chọn lọc từ nguồn phế
thải đó và có ý tưởng làm các đồ dùng, đồ chơi thì có thể biến những chiếc hộp, bìa to
nhỏ thanh ô tô, tàu hỏa, nhà cửa, bàn ghế… Từ những lon bia chúng ta có thể tạo thành
chú sâu nhỏ học toán, học chữ đưa vào các giờ dạy, các góc chơi của trẻ ở trường mầm
non. Làm như vậy chúng ta sẽ tiết kiệm được tiền mua sắm vật liệu, tạo ra nhiều đồ chơi
mang tính sáng tạo phong phú cho lớp học của mình. Những đồ chơi này vừa dễ làm, dễ
sử dụng trong các giờ học và các hoạt động. Qua đó hình thành ý thức tuyền truyền với
mọi người xung quanh, từ trẻ đến phụ huynh học sinh về việc bảo vệ môi trường. Và như
vậy, chúng ta đã giảm thiểu được lượng rác thải, giảm chi phí cho việc xử lý rác thải

Trong lớp có một số cháu còn chậm chạp, khả năng tiếp thu kỹ năng, kiến thức của trẻ
không đồng đều nên quá trình chọn đồ dùng, đồ chơi cho các hoạt động trong ngày của
trẻ còn lúng túng.
Vào đầu năm học, kết quả kết quả khảo sát đàu vào cho thấy:


Lĩnh vực

Xếp loại Tốt

Xếp
Khá

LVPTNT

5/20 = 25%

LVPTTM

loại

Xếp loại TB

Xếp
Yếu

loại

7/20 = 35%


2/20 = 10%

Mặc dù gặp nhiều khó khăn, song với lòng yêu nghề mến trẻ tôi đã tìm tòi một số biện
pháp tối ưu, thu hút lôi cuốn trẻ tham gia vào các hoạt động một cách tích cực và có hiệu
quả.
3. Biện pháp
3.1. Xây dựng kế hoạch hoạt động.
Như chúng ta biết một giờ hoạt động chung hoặc hoạt động vui chơi của trẻ đạt kết quả
tốt nó phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Song yếu tố xây dựng kế hoạch hoạt động của trẻ đóng
vai trò rất quan trọng. Nếu chúng ta chủ động lên kế hoạch trước một cách cụ thể, rõ ràng
thì kết quả giờ hoạt động đó đạt kết quả cao. Nhưng việc lên kế hoạch cho một hoạt động
phải dựa vào các yếu tố sau:
Phải dựa vào kế hoạch đầu năm của nhà trường đề ra: 20 loại đồ dùng đồ chơi/1 cháu.
Dựa vào nội dung chương trình của chủ điểm đó.
Nắm được tác dụng của đồ chơi xem nó củng cố những kiến thức, kỹ năng gì cho giờ
hoạt động chung.
Đồ chơi phải phù hợp với nội dung chủ điiểm mình đang học.
Dựa vào khả năng của trẻ: Khả năng tiếp thu bài, khă năng vận dụng những kinh nghiệm
của trẻ trong quá trình chơi, sự linh hoạt tìm tòi, khám phá, khả năng tự làm đồ chơi của
trẻ.
Dựa vào nguyên vật liệu thiên nhiên, phế liệu sẳn có trong địa phương để lên kế hoạch
nội dung cho hoạt động đó.


Ví dụ: Chủ điiểm phương tiện giao thông – Giờ hoạt động góc.
*Cô giáo lên kế hoạch cho trẻ chơi ở góc học tập gồm các nội dung sau:
- Chơi tranh lô tô về một số phương tiện giao thông.
- Cắt, dán tranh về một số phương tiện giao thông.
- Trẻ tô màu tranh về một số phương tiện giao thông
* Ở góc nghệ thuật:

nhau; có ý tưởng mới trong khai thác, sử dụng.
Ví dụ: Từ chai dầu rửa bát cô có thể tạo ra quả thanh long, quả dứa, bàn ghế, con chim
cánh cụt….
3.3. Tận dụng các nguyên liệu sẳn có ở địa phƣơng.
Việc tận dụng các nguyên vật liệu dễ kiếm, rẻ tiền để làm các đồ dùng, đồ chơi giúp giáo
viên vừa có điều kiện tiết kiệm chi phí làm đồ dùng đồ chơi vừa có thể phối hợp cùng
phụ huynh trong việc chăm sóc giáo dục trẻ. Nguồn vật liệu sẳn có ở địa phương chúng ta
có thể huy động từ trẻ và từ phụ huynh:
Nguồn vật liệu có từ trẻ: Trước khi bước vào chủ điểm mới tôi phải giới thiệu cho trẻ biết
chủ điểm mình sắp học để từ đó trẻ sưa tầm, thu gom đồ chơi, nguyên vật liệu cùng cô.
Nguồn vật liệu có từ phụ huynh: Muốn khai thác nguồn vật liệu có từ phụ huynh , vấn đề
đầu tiên là giáo viên phải có nghệ thuật trong mối quan hệ với phụ huynh. Bởi trong một
lớp học không phải phụ huynh nào cũng nhiệt tình trong việc học tập của con mình, do đó
giáo viên cần phải tuyên truyền cho phụ huynh biết về tầm quan trọng của đồ dùng đồ
chơi trong việc học tập của trẻ, gặp gỡ, tâm sự, trao đổi với phụ huynh về việc học tập
của trẻ, về khó khăn trong việc sưu tầm nguyên vật liệu cho phụ huynh biết. Để từ đó phụ
huynh tìm cách giúp đỡ cô trong việc tìm kiếm nguyên vật liệu. Đồng thời trong các buổi
họp phụ huynh tôi luôn trưng bày các sản phẩm tự tạo của trẻ làm ra cho phụ huynh biết.
Qua đó tôi gợi ý một số nguyên vật liệu và nhờ mỗi phụ huynh kiếm giúp tôi ít n hất từ 23 loại nguyên vật liệu trở lên. Đối với những phụ huynh khéo tay, tôi nhờ phụ huynh tạo
mẫu đồ chơi và giúp cô làm đồ dùng đồ chơi. Nhờ thế mà tôi đã huy động tối đa nguồn
vật liệu sẳn có ở địa phương.
3.4. Giáo viên tích cực học hỏi, sƣu tầm nguyên vật liệu.


Để có nhiều mẫu đồ chơi đẹp, nhiều cách làm, nhiều kinh nghiệm trong quá trình làm đồ
dùng đồ chơi cho trẻ, bản thân tôi không ngừng nêu cao tinh thần học hỏi bạn bè đồng
nghiệp, học hỏi từ các trường bạn, từ các đợt đi tham quan, học kinh nghiệm của những
người đi trước. Bên cạnh đó bản thân tôi luôn tìm tòi nghiên cứu từ các tài liệu làm đồ
dùng đồ chơi để tạo ra các loại đồ chơi mới lạ, hấp dẫn với trẻ. Không chỉ vậy, trong quá
trình trẻ chơi tôi luôn quan sát và ghi lại những nguyên vật liệu, đồ chơi mà trẻ thích và

Hoặc khi dạy “Làm quen với phương tiện giao thông đường bộ”. Tôi làm các loại phương
tiện giao thông đường bộ như: Ô tô, Xe đạp, xe máy…Ô tô tôi làm có kích thước lớn hơn
xe máy, xe đạp, còn xe máy có kích thước nhỏ hơn ô tô nhưng to hơn xe đạp và bánh của
các loại xe tôi làm có dạng hình tròn và có màu đen.
3.6. Khuyến khích trẻ làm một số đồ dùng đồ chơi cùng cô.
Công việc này tuy đơn giản nhưng có giá trị rất lớn. Nó khắc sâu kiến thức mà trẻ đã
được học trên tiết học, đồng thời củng cố kỹ năng tạo hình cho trẻ.
Tạo hứng thú cho trẻ khi được sử dụng những đồ dùng do mình làm ra trong tiết học.
Giáo dục trẻ ý thức biết trân trọng và giữ gìn sản phẩm do chính mình làm ra.
Cung cấp thêm đồ dùng đồ chơi cho lớp.
Ví dụ: Để phục vụ cho các tiết học về số lượng tôi tổ chức vẽ các đồ vật con vật, đối
tượng theo chủ điểm, sau đó tôi sẽ lưu lại một số tranh đẹp, cắt dán các chi tiết cần thiết
rồi bồi lên bìa cứng để trẻ sử dụng trong tiết học.
Trong bài tập đo độ dài cùng một đơn vị đo, tôi và trẻ làm một số đồ dùng để đo như: Vẽ
, tô màu và cắt theo hình bông hoa, hình bàn tay, bàn chân…rồi dùng các đồ dùng này
làm thước đo chiều dài các đối tượng.


4. Kết quả và bài học kinh nghiệm.
4.1. Kết quả.
Trong quá trình thực các biện pháp trên tôi đã thu được một số kết quả sau:
* Đối với bản thân:
Qua một thời gian làm và sử dụng đồ dùng đồ chơi tự tạo từ nguyuên vật liệu sẳn có ở địa
phương, bản thân đã đúc rút được nhiều kinh nghiệm trong việc sưu tầm nguyên vật liệu
và nâng cao tay nghề trong việc làm đồ dùng đồ chơi cho trẻ.
Bản thân đã tạo được môi trường giáo dục với nhiều đồ dùng đồ chơi phong phú cho trẻ
hoạt động học và chơi.


Các loại đồ dùng, đồ chơi được làm từ nguyên vật sẳn có ở địa phương.


5/20 = 25%

LVPTNN

10/20 = 50% 6/20 = 30%

4/20 = 20%

LVPTTC

8/20 = 40%

4/20 = 20%

8/20 = 40%

Xếp
Yếu

loại

*Đối với phụ huynh:
Đa số phụ huynh nhận thức tốt tác dụng của đồ dùng đồ chơi đối với việc học tập của trẻ.
Phụ huynh nhiệt tình giúp đỡ giáo viên trong việc tìm kiếm nguyên vật liệu để làm đồ
dùng đồ chơi.
Phụ huynh thấy được tầm quan trọng và trách nhiệm của mình trong việc kết hợp với
giáo viên cùng quan tâm chăm sóc giáo dục trẻ, phụ huynh đã quan tâm hơn tới nội dung
của các môn học, biết hướng dẫn, rèn luyện một số kỹ năng cơ bản cho trẻ lúc ở nhà.
4.2.Bài học kinh nghiệm:

đối với trẻ để xây dựng kế hoạch chọn nguyên vật liệu phù hợp với trẻ và tình hình thực
tế của địa phương, biết tìm ra các giải pháp sáng tạo trong khi kàm đồ dùng đồ chơi để
thực hiện tốt chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ.
Trên đây là một số bài học kinh nghiệm mà bản thân tôi đúc rút ra từ tình hình
thực tế giảng dạy. Những gì tôi đã làm tuy chưa cao nhưng cũng là sự cố gắng của bản
thân.
Tuy nhiên bài sáng kiến kinh nghiệm của tôi cũng không tránh khỏi những hạn chế, kính
mong sự góp ý, giúp đỡ của hội đồng sư phạm nhà trường, bạn bè đồng nghiệp, phòng
giáo dục đào tạo để tôi có nhiều kinh nghiệm hơn trong công tác giảng dạy.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
XÁC NHẬN CỦA HĐKH NHÀ TRƢỜNG
Ngƣời viết
Lê Thị Nga