Tôi có một giấc mơ (Luther King)
( Bản dịch )
Hôm nay, tôi sung sướng có mặt ở đây cùng các bạn trong cuộc tuần hành vì tự do
vĩ đại nhất trong lịch sử nước ta.
Một trăm năm trước đây, một người Mỹ vĩ đại – mà chúng ta hôm nay đang đứng
dưới bóng tượng đài của người - đã ký bản Tuyên ngôn Giải phóng Nô lệ. Văn kiện
trọng đại này là ánh sáng hải đăng dẫn soi niềm hi vọng của hàng triệu người da đen
đang bị thiêu héo trong ngọn lửa của sự bất công khinh miệt. Nó đã đến như bình
minh rộn rã để kết thúc đêm dài tăm tối của kiếp nô lệ.
Nhưng nay, cả trăm năm đã trôi qua, người da đen vẫn chưa được tự do. Cả trăm
năm nay, cuộc sống của người da đen vẫn què quặt trong gông cùm của lòng kỳ thị
và xiềng xích của nạn phân biệt chủng tộc. Cả trăm năm nay, người da đen vẫn sống
trên hoang đảo của nghèo khó ngay giữa lòng đại dương bao la của phồn vinh vật
chất. Cả trăm năm nay, người da đen vẫn mỏi mòn trong những xó tối của xã hội
Mỹ và chỉ là những kẻ bị lưu đày ngay trên quê hương mình. Hôm nay, chúng ta có
mặt ở đây để phô bày sự ô nhục ấy.
Như người lên thủ đô để đổi tiền tấm séc. Khi những kiến trúc sư của nền cộng hòa
viết lên những lời kỳ vĩ cho bản Hiến pháp và bản Tuyên ngôn Độc lập, họ đã ký
cam kết thanh tóan cho tấm séc mà chúng ta, mọi người dân Mỹ, là người được thừa
hưởng. Tấm séc ấy cam kết rằng mọi người – vâng, người da đen cũng như người
da trắng - được bảo đảm để thừa hưởng những "quyền bất khả nhượng" là "quyền
được sống, được hưởng tự do, và mưu cầu hạnh phúc"...
Hôm nay rõ ràng là nước Mỹ đã bội tín thanh tóan tấm séc này đối với con dân da
màu của mình. Thay vì tôn trọng nghĩa vụ thiêng liêng ấy, nước Mỹ đã trả cho
người da đen một tấm séc giả, tấm séc bị trả lại với ghi chú “thiếu tiền bảo
chứng”.Nhưng chúng ta không thể tin rằng ngân hàng công lý lại phá sản.
Chúng ta không thể tin là thiếu tiền bảo chứng cho những cơ hội vượt vũ môn của
đất nước này. Ví thế, chúng ta vẫn phải đòi giải ngân tấm séc này – tấm séc thanh
tóan theo yêu cầu chúng ta sự phồn vinh của tự do và an ninh công lý. Chúng ta
cũng đến nơi thiêng liêng này để nhắc nước Mỹ là tình hình đã cấp bách lắm rồi.
Bây giờ không phải lúc đắm mình trong xa hoa của sự xoa dịu hay tìm bình an trong
mỏi đường xa còn chưa được nghỉ ngơi trong những nhà khách trên xa lộ hay trong
những khách sạn tại những thàn phố lớn. Chúng ta sẽ không bao giờ thỏa mãn khi
một người da đen nào đó ở Mississippi chưa được quyền đi bầu hay một người da
đen nào đó ở New York vẫn còn tin rằng ngừơi da đen là không có quyền đi bầu.
Không, không, chúng ta sẽ chưa thể thỏa mãn khi nào công lý chưa đổ xuống như
nước và sự công bằng chưa đổ xuống như dòng thác. Tôi không quên rằng trong các
bạn có người đến đây vì đau khổ, có người vừa thóat chốn lao tù, có người đến đây
sau những cuộc đấu tranh tìm tự do với tấm thân mang đầy thương tích từ những
cơn bão khủng bố và những cơn lốc tàn bạo của chính sách. Các bạn đều là những
cựu binh của những khổ đau do con người tạo ra. Hãy mãi tin rằng những đau khổ
không mong muốn đó chính là cứu chuộc.
Hãy trở về Mississippi, hãy trở về Alabama, hãy trở về South Carolina, hãy trở về
Georgia, hãy trở về Louisiana, hãy trở về những khu nhà ổ chuột, hãy trở về những
khu biệt cư tồi tàn ở phố phường phương bắc, để biết rằng tình hình này có thể và
chắc chắn sẽ thay đổi. Đừng vội đắm mình trong thung lũng tuyệt vọng.
Các anh em của tôi ơi, tôi muốn nói với các bạn rằng, ngay cả khi phải đối đầu với
muôn ngàn khó khăn của hôm nay và ngày mai, tôi vẫn có một giấc mơ. Ấy là một
giấc mơ bắt nguồn từ giấc mơ nước Mỹ.
Tôi có một giấc mơ, sẽ có một ngày khi đất nước này trỗi dậy để sống theo ý nghĩa
thật của niềm xác tín của chính mình: "Chúng ta tin rằng chân lý này là đầy trọn, là
mọi người sinh ra đều bình đẳng".
Tôi có một giấc mơ, rồi có một ngày trên những ngọn đồi đất đỏ của Georgia, con
cái nô lệ và con cái chủ nô sẽ ngồi lại với nhau bên chiếc bàn của tình huynh đệ. Tôi
có một giấc mơ, sẽ có một ngày ngay cả tiểu bang Mississippi là tiểu bang đang bị
thiêu đốt vì hơi nóng của áp bức, sẽ chuyển mình để trở nên ốc đảo của tự do và
công bằng. Tôi có một giấc mơ, rồi sẽ có một ngày bốn đứa con nhỏ của tôi sẽ được
sống trong một đất nước nơi chúng không còn bị đánh giá bằng màu da, mà bằng
chính tính cách của chúng. Tôi có một giấc mơ hôm nay. Tôi có một giấc mơ rằng
một ngày kia, tại tiểu bang Alabama, nơi có những con người kỳ thị chủng tộc hà
khắc, với vị Thống Đốc bang hay nói lời can thiệp và phủ quyết luật nhà nước; sẽ
người da đen và người da trắng, người Do Thái và người ngoại đạo, người Tin lành
và người Công giáo - sẽ nắm tay nhau mà cùng hát ca từ này: "Cuối cùng đã có tự
do! Cuối cùng đã có tự do! Tạ ơn Thiên Chúa Toàn năng, cuối cùng chúng ta đã
được tự do!"