ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---oOo---

NGUYỄN THỊ MAI HIÊN

THỰC TRẠNG CUNG CẤP DỊCH VỤ TRỊ LIỆU
TÂM LÝ TẠI BỆNH VIỆN TÂM THẦN TUYẾN TỈNH
CỦA VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SỸ TÂM LÝ HỌC

HÀ NỘI - 2016


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---oOo---

NGUYỄN THỊ MAI HIÊN

THỰC TRẠNG CUNG CẤP DỊCH VỤ TRỊ LIỆU
TÂM LÝ TẠI BỆNH VIỆN TÂM THẦN TUYẾN TỈNH
CỦA VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SỸ TÂM LÝ HỌC
Chuyên ngành: TÂM LÝ HỌC LÂM SÀNG TRẺ EM VÀ VỊ THÀNH NIÊN

Mã số: THÍ ĐIỂM

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Bahr Weiss

Hà Nội, ngày 01 tháng 12 năm 2016
HÀ NỘI - 2016


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---oOo--Tác giả

Nguyễn Thị Mai Hiên
LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan luận văn tốt nghiệp Thạc sĩ “Thực trạng cung cấp dịch vụ
trị liệu tâm lý tại bệnh viện tâm thần tuyến tỉnh của Việt Nam” là công trình
nghiên cứu của cá nhân tôi. Các số liệu trong luận văn là số liệu trung thực và chƣa
đƣợc ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác.
Hà Nội, ngày 01 tháng 12 năm 2016

Nguyễn Thị Mai Hiên

HÀ NỘI - 2016


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---oOo--MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ................................................................................................... 3
LỜI CAM ĐOAN ............................................................................................. 4
MỤC LỤC......................................................................................................... 5
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT ........................................................................... 8
DANH MỤC BẢNG ....................................................................................... 10



ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---oOo--2.2.3. Giai đoạn nhập liệu, phân tích kết quả và viết báo cáoError! Bookmark not
defined.
CHƢƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU ................. Error! Bookmark not defined.
3.1. Mô tả chung dịch vụ trị liệu tâm lý triển khai tại BVTT tuyến tỉnhError!
Bookmark not defined.
3.1.1. Triển khai dịch vụ trị liệu tâm lý tại BVTT tỉnhError!
defined.

Bookmark

not

3.1.2. Đặc điểm tuổi, giới, trình độ chuyên môn của nhân viên TLTL ... Error!
Bookmark not defined.
3.1.3. Thời gian tham gia trị liệu tâm lý ......... Error! Bookmark not defined.
3.1.4. Đào tạo về trị liệu tâm lý....................... Error! Bookmark not defined.
3.1.5. Nguồn chi trả dịch vụ trị liệu tâm lý ..... Error! Bookmark not defined.
3.1.6. Tỷ lệ bệnh nhân đƣợc trị liệu tâm lý ..... Error! Bookmark not defined.
3.2. Đặc điểm cụ thể về cung cấp trị liệu tâm lý tại BVTT tuyến tỉnh Error!
Bookmark not defined.
3.2.1. Các loại dịch vụ trị liệu tâm lý cụ thể đƣợc cung cấpError! Bookmark not
defined.
3.2.2. Cách tiếp cận trị liệu tâm lý sử dụng tại bệnh viện tâm thần tỉnh . Error!
Bookmark not defined.
3.2.3. Mục tiêu trị liệu tâm lý.......................... Error! Bookmark not defined.
3.2.4. Thời gian trị liệu tâm lý ........................ Error! Bookmark not defined.

defined.
3.4. Nhu cầu phát triển/tăng cường trị liệu tâm lýError! Bookmark not defined.
3.4.1. Nhu cầu phát triển trị liệu tâm lý nói chungError! Bookmark not defined.
3.4.2. Nhu cầu dịch vụ TLTL cụ thể trong thời gian tớiError!
defined.

Bookmark

not

3.4.3. Nhu cầu về cách tiếp cận trị liệu tâm lý.Error! Bookmark not defined.
3.4.4. Nhu cầu về nguồn nhân lực tham gia trị liệu tâm lýError! Bookmark not
defined.
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ…………………………………………...…109
TÀI LIỆU THAM KHẢO ........................................................................... .113
PHỤ LỤC ...................................................................................................... 124

HÀ NỘI - 2016


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---oOo--DANH MỤC TỪVIẾT TẮT

APA

American Psychological Association – Hội tâm lý học Hoa Kỳ

APA


CSSKTT

Chăm sóc sức khỏe tâm thần

CTXH

Công tác xã hội

CTV

Cộng tác viên

DALY

Disability adjusted life years – Số năm sống điều chỉnh theo
mức độ khuyết tật

EBP

Evidence based Practice – Thực hành dựa trên bằng chứng

ICD-10

International Codes of Diseases – Bảng phân loại mã bệnh quốc
tế (của Tổ chức Y tế Thế giới)

DSM-5

Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders Version
5 - Sổ tay Chẩn đoán và Thống kê các Rối loạn tâm thần phiên

Rối loạn tâm thần

SKTT

Sức khỏe tâm thần

SPSS

Statistical Package for the Social Sciences – Phần mềm xử lý số
liệu thống kê

SYT

Sở Y Tế

TLTL

Trị liệu tâm lý

YLD

Years lived with disability – Số năm sống tàn tật

WHO

World Health Organization – Tổ chức Y tế Thế giới

HÀ NỘI - 2016




not defined.
Bảng 3.6. Số buổi trị liệu tâm lý cho một bệnh nhânError!

Bookmark

not

defined.
Bảng 3.7. Thời gian cho một buổi trị liệu tâm lýError! Bookmark not defined.
Bảng 3.8. Các dạng RLTT đƣợc TLTL .......... Error! Bookmark not defined.
Bảng 3.9. Ý kiến đánh giá về chất lƣợng dịch vụ TLTLError!

Bookmark

defined.
Bảng 3.10. Ý kiến về ích lợi trị liệu tâm lý..... Error! Bookmark not defined.
HÀ NỘI - 2016

not


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---oOo--Bảng 3.11. Ý kiến về ích lợi trị liệu tâm lý đối với các RLTT khác nhauError!
Bookmark not defined.
Bảng 3.12. Nhu cầu TLTL của nhân viên chƣa triển khai trị liệuError! Bookmark
not defined.
Bảng 3.13. Nhu cầu về dịch vụ TLTL cụ thể của nhân viên chƣa TLTL.…..Error!
Bookmark not defined.

Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.8. Số lƣợng bệnh nhân sử dụng các cách tiếp cận trị liệu tâm lýError!
Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.9. Tần suất trị liệu tâm lý cho bệnh nhânError! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.10. Ý kiến của nhân viên về địa điểm trị liệu tâm lýError!

Bookmark

not defined.
Biểu đồ 3.11. Sử dụng quy trình/hƣớng dẫn trị liệu tâm lýError! Bookmark not
defined.
Biểu đồ 3.12. Mức độ yêu thích áp dụng trị liệu tâm lýError!

Bookmark

not

defined.
Biểu đồ 3.13. Mức độ tự tin trong trị liệu tâm lýError! Bookmark not defined.
HÀ NỘI - 2016


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---oOo--Biểu đồ 3.14. Mức độ hài lòng về khả năng trị liệu tâm lý của bản thân Error!
Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.15. Mức độ coi trọng trị liệu tâm lý của bệnh việnError! Bookmark not
defined.
Biểu đồ 3.16. Nhu cầu TLTL của bệnh viện chƣa triển khai TLTL........ Error!
Bookmark not defined.

3.

Bộ Lao Động, Thương binh và Xã hội (2013). Công tác xã hội trong chăm
sóc sức khỏe tâm thần.

4.

Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (2011). Hướng dẫn triển khai Đề án
trợ giúp xã hội và phục hồi chức năng cho người tâm thần, người rối nhiễu
tâm trí dựa vào cộng đồng giai đoạn 2011-2020. Nhà Xuất bản Thông tin và
Truyền thông, 2011.

5.

Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (2011). Hệ thống các cơ sở bảo trợ
xã hội. Nhà Xuất bản Thông tin và Truyền thông, 2011.

6.

Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (2011). Định hướng chính sách và hệ
thống văn bản quy pham pháp luật trợ giúp trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó
khăn. Nhà Xuất bản Thông tin và Truyền thông, 2011.

7.

Bộ Lao động-Thương Binh và Xã Hội, UNICEF, WHO, RTCCD (2011).
Đánh giá các mô hình chăm sóc sức khỏe tâm thần do các tổ chức phi chính
phủ tại Việt Nam vận hành. Báo cáo nghiên cứu 2011.

8.

sóc Sức khỏe Tâm thần. Nhà xuất bản Lao động-Xã hội.
16.

Nguyễn Thị Thanh Hương (2014). Giáo trình Quản lý ca về Chăm sóc và
Phục hồi Chức năng cho Người Tâm thần. Nhà xuất bản Lao động-Xã hội,
Hà Nội, 2014.

17. Trần Thu Hương (2014). Giáo trình Tâm lý Học Lâm sàng. Nhà xuất bản
Lao động-Xã hội, Hà Nội, 2014.
18. Tiêu Thị Minh Hường (2014). Giáo trình Tham vấn Cơ Bản Trong Chăm
sóc Sức khỏe Tâm Thần. Nhà xuất bản Lao động-Xã hội, Hà Nội, 2014.
19. Ngô Gia Hy (2005). Từ Điển Bách Khoa Y Học Anh-Việt. Nhà xuất bản Y
Học TP.Hồ Chí Minh, 2005.
20. Phạm Trung Kiên, Trần Thu Hương. Đào tạo tâm lý học lâm sàng cho hệ
thống chăm sóc sức khỏe ở Việt Nam: Mô hình đào tạo nào?
21. Lê Văn Luyện, Nguyễn Văn Siêm, Phạm Kim. Từ điển tâm lý lâm sàng
Pháp-Anh-Việt. Nhà Xuất bản Thế giới.

HÀ NỘI - 2016


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---oOo--22. Đặng Hoàng Minh, Bahr Weiss, Nguyễn Cao Minh. Sức khỏe tâm thần trẻ
em Việt Nam: Thực trạng và các yếu tố nguy cơ. Kỷ yếu hội thảo Hà Nội.
23. Naotaka Shinfuku (2014). Những bước phát triển trong chẩn đoán và điều
trị bệnh tâm thần tại Châu Á. Dịch từ tiếng Anh. Ngƣời dịch Hội Tâm thần
Học Việt Nam. Kỷ yếu Hội nghị Khoa học Quốc tế về Tâm thần học, 2014.
24. Nguyễn Ngọc Phú. Lịch sử tâm lý học.Nhà Xuất bản Đại học Quốc gia Hà
Nội.

tác xã hội trong quá trình hội nhập và phát triển của Việt Nam. Nhà xuất
bản Lao động Xã hội, 2013.
36. Nguyễn Minh Tuấn (2004). Các rối loạn tâm thần: Chẩn đoán và điều trị.
Nhà xuất bản y học, 2004.
37. Nguyễn Khắc Viện (2001). Từ điển tâm lý. Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin,
2001.
38. Viện Chiến lược và Chính sách Y Tế (2011). Báo cáo Đánh giá Dự án Bảo
vệ Sức khỏe Tâm thần Cộng đồng Giai đoạn 2006- 2010.
39. Vikram Patel (2012). Nơi không có bác sỹ tâm thần. Dịch từ tiếng Anh.
Ngƣời dịch Lã Thị Bƣởi, Lã Thị Linh Nga, Nguyễn Thanh Tâm, Đặng Thị
Hải Thơ, Nguyễn Văn Hùng. Nhà Xuất bản Văn hóa Thông tin, 2012.
Tài liệu nước ngoài
40. Achenbach T.M., (2008). Multicultural Assessment of Child and Adolescent
psychopathology with YSR and SDQ instruments: research findings,
application and future directions. Journal of Child Psychology and
Psychiatry: 49:3, pp 251-275.
41. Addis, Michael E.; Krasnow, Aaron D. (2000).

A national survey of

practicing psychologists' attitudes toward psychotherapy treatment manuals.
Journal of Consulting and Clinical Psychology, Vol 68(2), Apr 2000, 331-339.

HÀ NỘI - 2016


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---oOo--42. Alberto Chiesa, Peter Malinowski (2011). Mindfulness-based approaches:
are they all the same? Journal of Clinical Psychology, Volume 67, Issue 4,

New York, Pergamon Press.
51. Brier S., (2009). Cognitive Behavior Therapy. San: Pearson.
HÀ NỘI - 2016


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---oOo--52. Burke C.A., (2010). Mindfulness-based approaches with children and
adolescents: A preliminary review of current research in an emergent field.
Journal of Child and Family Studies, 19, 133-144.
53. David N.Alkins (2009). The Medical Model in Psychology: An Explanatory
System that Fails to Explain. Psychology, 2009, V49, N1, 267-291, Sage
Publications Ed.Kirk J.Schneider.
54. David N.Alkins (2015). The Human Elements of Psychotherapy: A
Nonmedical Model of Emotional Healing. ISBN: 978-1-4338-2066-3.
55. De Groot M (2001). Association of depression and diabetes complications: a
meta-analysis. Psychosom Med. 63(4), pg. 619-30.
56. De Maat, Saskia; de Jonghe, Frans; de Kraker, Ruth; Leichsenring, Falk;
Abbass, Allan; Luyten, Patrick; Barber, Jacques P.; Van, Rien; Dekker,
Jack (2013). The Current State of the Empirical Evidence for Psychoanalysis:
A Meta-analytic Approach. Harvard Review of Psychiatry. May/June 2013 Volume 21 - Issue 3 - p 107–137.
57. Demyttenaere K., Bruffaerts R., Posada-Villa J., Gasquet I., Kovess V.,
Lepine JP và et al (2004). Prevalence, severity, and unmet need for treatment
of mental disorders in the World Health Organization World Mental Health
Surveys. JAMA. 291(21), pg. 2581-90.
58. Ellis Albert. New approaches to psychotherapy techniques. Journal of
Clinical Psychology, Vol 11, 1955, 207-260. .
59. Frederick Charles Thorne. Personality: A Clinical Eclectic Viewpoint.
Journal of clinical psychology, 1961 – 222.



ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---oOo--69. Katon WJ et al (2005). The association of comorbid depression with
mortality in patients with type 2 diabetes. Diabetes care. 28(11), pg. 2668-72.
70. Keith S. Dobson (2010). Handbook of Cognitive Behavioral Therapie, 3rd
Edition. The Guilford Press, 2010.
71. Kuper H, Marmot M và Hemingway H (2002). Systematic review of
prospective cohort studies of psychosocial factors in the etiology and
prognosis of coronary heart disease. Seminars in vascular medicine. 2(3), pg.
267-314.
72. Jacob K et al (2007). Mental health systems in countries: Where are we
now?. The Lancet, 370, pg. 1061-77.
73. Joan Davidson, Jacqueline B. Persons, Michael A. Tompkins (2000).
Structure of the Therapy Session. SBN: 978-1-55798-674-0.
74. Jonathan Brown, Sarah Hudson, Scholle Melissa Azur (2014). Strategies
for

Measuring

the

Quality

of

Psychotherapy.

U.S. Department of Health and Human Services.
75. Korchin Sheldon I., (1976). Morden Clinical Psychology: Principles of

79. Mind (2010). We need to talk: Getting the right therapy at the right time.
80. Monica O’Kelly (2010). CBT in Action: A practitioner’s Toolkit. Australia:
Graphic Partners Australia Pty Ltd, 2010.
81. Niemi M, Thanh HT, Tuan T và Falkenberg T (2010). Mental health
priorities in Vietnam: a mixed-methods analysis. BMC Health Serv Res. 10,
pg. 257.
82. Nietzel, Bernstein, Milich (1998). Introduction to clinical psychology, 5th
Edition. New Jersey, Prentice-Hall.Inc.
83. Nietzel, Bernstein, Milich. Introduction to clinical psychology,5th Edition.
New Jersey: Prentice-Hall.Inc, 1998.
84. Ngoc Quynh N.Well (2014). Assessment and Evaluation of Psychotherapy
Procedures used by Vietnamese therapists.

Dissertation of Doctor of

Phylosophy in Psychology, Vanderbilt University, Nashville, Tennessee,
America.
85. Olfson, M., and S.C. Marcus (2010). National Trends in Outpatient
Psychotherapy. American Journal of Psychiatry, vol. 167, no. 12, 2010, pp.
1456-1463.
86. Patterson C.H., (1989). Foundations for A Systematic Electic Psychotherapy.
Psychotherapy, PCCS Book, 427-435. [218]
87. Prince M et al (2007). No health without mental health. Lancet, 370(9590),
pg. 859-77.

HÀ NỘI - 2016


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

---oOo--98. World Health Organization và Ministry of health (2006). WHO-AIMS
report on mental health systems in Vietnam.
99. World health Organization (2011). The global economic burden by noncommunicable disease, World Economic Forum.
100. World Health Organization (2003). Mental Health Legislation and Human
Rights.
101. World Health Organization (2003). Organization of Services for Mental
Health.
102. World Health Organization và Ministry of health (2006). WHO-AIMS
report on mental health systems in Vietnam.
103. World Health Organization (2005). Promoting Mental Health: Concepts,
Emerging Evidence and Practice.
104. World Health Organization (2015). Mental Health Atlas 2014.
105. />106. />107. />
HÀ NỘI - 2016