Skkn :

Một số biện pháp nâng cao chất lợng hình thành biểu tợng toán cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi về tập hợp phép đếm phép đo
MC LC
PhN I: M u
I. lý do chn ti
II. Mc ớch chn ti
III. Nhim v
IV. Phng phỏp nghiờn cu
Phn II: Ni dung
Chng I: C s lý lun
I. Vai trũ ca mụn hc lm quen vi toỏn i vi s phỏt trin ca tr

3
3
4
4
4
5
5

la tui mm non
5
II. c im hỡnh thnh phỏt trin biu tng tp hp s lng phộp
m v phộp o tr mu giỏo
Chng II. Thc trng ca ti
I. c im tỡnh hỡnh
II. Thc trng
Chng III. Bin phỏp thc hin
I. To mụi trng kớch thớch tr hỡnh thnh biu tng toỏn tp hp,


Skkn :

Một số biện pháp nâng cao chất lợng hình thành biểu tợng toán cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi về tập hợp phép đếm phép đo

PHN I: M U
I. Lớ do chn ti:
Tr em nh bỳp trờn cnh
Bit n, bit ng, bit hc hnh l ngoan

Giáo viên: Trần Thị Thanh Thuỷ

2

Trờng MN Vũ Chấn


Skkn :

Một số biện pháp nâng cao chất lợng hình thành biểu tợng toán cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi về tập hợp phép đếm phép đo
Cõu núi trờn ca Bỏc H nh mt thụng ip gi ti cỏc th h ngi Vit
Nam hóy lm nhng iu gỡ ú quan tõm chm lo cho s nghip giỏo dc mm
non, bi vỡ cỏc em ngy nay khụng nhng phi hc hnh ngoan ngoón, l phộp m
phi kho mnh, cú kin thc, trớ tu k tip cha anh, k tio s nghip cỏch
mng Vit Nam trong thi kỡ i mi hin nay.
Giỏo dc mm non l ngnh hc khi u ca h thng quc dõn, mc tiờu
giỏo dc mm non l giỳp tr phỏt trin tỡnh cm, trớ tu. Thm m v hỡnh thnh
cho tr nhng yu t u tiờn v nhõn cỏch cho tr vo lp mt. Dy tr lm quen

v phộp o ca tr mu giỏo 5 6 tui ca trng Mm Non V Chn.
2. a ra mt s kinh nghim vn dng gia lý lun v thc t nhm nõng
cao cht lng ca vic hỡnh thnh cỏc biu tng v tp hp, tp m v phộp o
cho tr mu giỏo 5 6 tui.
III. Nhim v:
thc hin c ti ny, tụi t ra mt s nhim v c th:
1. Nghiờn cu c s l lun v mụn lm quen vi toỏn.
2. Nghiờn cu ni dung chng trỡnh hỡnh thnh biu tng tp hp, dy
m dy o cho tr mu giỏo 5 6 tui.
3. Tỡm hiu thc t k nng hỡnh thnh cỏc biu tng v tp m tp hp
- tp o ca tr ti lp mu giỏo 5 6 tui trng mm non V Chn.
4. ra cỏc bin phỏp nõng cao cht lng hỡnh thnh cỏc biu tng v
tp hp tp m tp o cho tr mu giỏo 5 6 tui.
IV. Phng phỏp nghiờn cu:
1. Phng phỏp thc tin:
- Quan sỏt s phm.
- Phng phỏp m thoi, ging gii, trc quan.
- Phng phỏp iu tra thng kờ.
- Phng phỏp tng kt kinh nghim qua nghiờn cu lý lun thc tin
2. Phng phỏp nghiờn cu:
- Nghiờn cu cỏc ti liu cú liờn quan n ti.

PHN II: NI DUNG

Giáo viên: Trần Thị Thanh Thuỷ

4

Trờng MN Vũ Chấn



Trờng MN Vũ Chấn


Skkn :

Một số biện pháp nâng cao chất lợng hình thành biểu tợng toán cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi về tập hợp phép đếm phép đo
khi vuụng.... Nhng biu tng u tiờn bt u c khỏm phỏ mt cỏch khỏi
quỏt trong ngụn ng th ng ca tr.
Cỏc nhúm con, vt vt, chi ó lụi cun s chỳ ý ca tr, tr tin hnh
cỏc thao tỏc khỏc nhau vi chỳng, tr thớch xp chng lờn nhau, xp ri ra thnh
hng dc, thnh ngang v gp li.
Cỏc vt xung quanh u to iu kin tr tri giỏc s nhiu,, s ớt v bn
thõn tr cng thớch to ra nhng tp hp vt con vt ging nhau, giai on u
biu tng tp hp ca tr cũn ớt phõn tỏn, tr khụng thy c gii hn ca tp
hp, khụng nhn thc c tun t t phn t ny n phn t kia v s tri giỏc
ca tr c n nh, nh vy s tri giỏc s liu, khụng xỏc nh. iu ú chng t
rng tr cha cú biu tng v tp hp s lng v biu tng v s nhiu khụng
xỏc nh do c trng.
Khi tr 3 tui, tr ó t giỏc tp hp trong gii hn, Tuy nhiờn cũn thiu s
chớnh xỏc ln lt cỏc phn t trong tp hp, vỡ vy quỏ trỡnh dy tr cn hỡnh
thnh v phỏt trin biu tng v tp hp s lng cho tr.
giai on 1: khi tr tri giỏc s nhiu khụng xỏc nh tr khụng chỳ ý n
mu sc v kớch thc cỏc phn t m tr tin hnh cỏc thao tỏc khỏc nhau vi
chỳng, tr xp chng lờn nhau, xp cnh nhau, xp ri ra, gp li.
Giai on 2: cỏc du hiu v mu sc, kớch thc ca cỏc phn t trong mt
tp hp, tr xut hin nhu cu v s cựng mu. Khỏc mu c s dng nhiu
hn mi tp hp xp hng ngang, hng dc. Khi ny cn m rng biu tng v
thnh phn tp hp bng cỏch khụng thay i du hiu c bn ca tp hp trong

l ch s cho s lng.
c im hỡnh thnh hot ng m ca tr: trong phộp m luụn cú s
tham gia ca cỏc giỏc quan vn ng di hỡnh thc ny hay hỡnh thc khỏc, mc
cỏc hot ng m ca tr cng thp thỡ s tham gia ca cỏc giỏc quan vn
ng cng ln.
Vớ d: giai on u ca hc m hay khi so sỏnh s lng thỡ tr phi ch
tay vo tng vt, kt hp m to.

Giáo viên: Trần Thị Thanh Thuỷ

7

Trờng MN Vũ Chấn


Skkn :

Một số biện pháp nâng cao chất lợng hình thành biểu tợng toán cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi về tập hợp phép đếm phép đo
Khi hot ng m phỏt trin mc cao hn thỡ cỏc thao tỏc tay cú tớnh
cht khỏi quỏt v tr ch cn chuyn ng lic mt l xỏc nh c phn t ca tp
hp.
2. S phỏt trin v biu tng phộp o.
- Cng nh s phỏt trin v hỡnh thnh cỏc biu tng toỏn khỏc. giai
on u tr cng cha nm bt c biu tng v kớch thc, ú l di, tr
cng cha din t c t di hn, ngn hn. Khi nhỡn bng mt di ca hai
i tng tr ch cú cm giỏc v di ca i tng ú. Dn dn tr bit liờn
tng v di ca i tng vi mt vt khỏc di bng mt gang tay, di
bng mt bc chõn ca con n giai on u ca mu giỏo 5 tui tr bit
nhn bit v di ca cỏc i tng bng cỏch xp chng cỏc i tng ú lờn

CHNG II: THC TRNG CA TI
I. c im tỡnh hỡnh.
1. Thun li:
- Tng tr trong lp: 16
- Trong ú cú 12 tr la tui 4 tui (cú 2 tr khuyt tt thuc loi a
khuyt tt), 4 tr la tui 5 tui, s tr trong lp a phn l tr lp mu giỏo 3
4 tui chuyn lờn t u nm hc.
- c nh trng quan tõm, cung cp y ti liu, dựng hc tp, sỏch
cho tr lm quen vi toỏn.
2. Khú khn:
- Sc khe v s nhn thc ca tr trong lp khụng ng u vỡ cú hai
tui v cú hai tr khuyt tt hc hũa nhp.
- dựng chi cha phong phỳ v chng loi
- i a s tr trong lp u l tr õn tc thiu s
- Chớnh quyn a phng v ngay c a s ph huynh hc sinh vn cha cú
s quan tõm n con em mỡnh bc hc mm non.
K nng tp hp - m, k nng o ca tr cũn chm, cú nhiu tr cũn nhỳt
nhỏt, núi nh, ớt núi, khụng núi, thao tỏc o lỳng tỳng, cha bit cỏch din t kt
qu o.

Giáo viên: Trần Thị Thanh Thuỷ

9

Trờng MN Vũ Chấn


Skkn :

Một số biện pháp nâng cao chất lợng hình thành biểu tợng toán cho trẻ mẫu giáo 5-6

Thc hin

Thc hin

kim tra
16
16
16
16

tt
3
6
8
6

cha tt
13
10
8
10

Ghi chỳ

CHNG III: BIN PHP THC HIN
Qua thc trng tr cho thy k nng lm quen vi biu tng toỏn tp hp s
lng m, k nngo ca tr mu giỏo 5 6 tui giai on u nm hc cũn

Giáo viên: Trần Thị Thanh Thuỷ


- Tụi ó lm c mt s dựng hc tp, chi cho tr s dng.
+ Cõy xanh: 20 cõy
+ Cõy hoa: 10 cõy
+ 2 ngụi nh bng giy

Giáo viên: Trần Thị Thanh Thuỷ

11

Trờng MN Vũ Chấn


Skkn :

Một số biện pháp nâng cao chất lợng hình thành biểu tợng toán cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi về tập hợp phép đếm phép đo
Ngoi ra cũn cú rt nhiu th trong b toỏn nh trng mua cho cỏc lp:
nm, th, mốo, hoa, ụ tụ To c hi cho tr c hot ng vi vt, chi
tr tp hp s lng vt, chi, m v thc hin thao tỏc o giỳp tr khỏm
phỏ sỏng to gii quyt vn .
II. Nõng cao cht lng v hỡnh thỏnh biu tng toỏn tp hp, tp m
v phộp o trong tit hc.
1. Nghiờn cu bi dy:
Bn thõn tụi luụn xem k bi dy thuc loi tit no, trong gi dy cn giỳp
tr t nhng yờu cu, k nng no?
2. Son giỏo ỏn chun b bi dy trc hai ngy.
Kho sỏt thc trng ca tr t ra yờu cu cho phự hp. Tụi luụn a ra
cỏc tỡnh hung cú vn v t ra cỏc cõu hi m nhm khuyn khớch tr tr li.
Vớ d: Trc khi a them mt con th thỡ cú my con th
- Ti sao con bit on ng t lng Bỏc n H Gm xa hn, on

tng ca nhúm kia t cnh hay t chng lờn mt i tng ca nhúm ban u.
+ Cỏch 2: Cng t trỏi sang phi hoc t trờn xung di, tr ly ln lt
tng i tng ca mt nhũm ny ghộp vi tng i tng ca nhúm kia thnh
tng cp, sau ú cho tr so sỏnh s lng, cụ hng dn tr trong gi tp th dc
cỏc con xp thnh hai hng ngang hang th nht gm cỏc bn: o, Chung,
Quõn, Tun, Phng, Sn, Uyờn hng th hai gm cỏc bn: H, Thuõn, Dip,
Lan, Thờm, Phỳ, Hon ng i din nhau . C nh vy tr hc cỏch xp tng
ng 1-1 t nhiờn.
- Tr ghộp ụi tng ng 1-1 gia nhúm mi thit lp vi nhúm c ó bit,
hai nhúm ny khụng ghộp tng ng vi nhau 1-1 c. T ú tr phỏt hin ra
nhúm no cú i tng tha ra l nhúm cú nhiu hn v ngc li.
Vớ d: Con hóy ly 3 cỏi m i cho cỏc bn trai, mi bn mt cỏi m cũn
my bn trai cha cú m. Tr c so sỏnh s m vi s bn trai, t ú rỳt ra kt
lun nhúm no nhiu hn, nhúm no ớt hn , ớt hn l my? Mun cú s m v s
bn trai bng nhu thỡ phi lm th no?.
Cho tr luyn tp chi so sỏnh thờm bt, to s bng nhau, to nhúm cú s
lng cho trc.

Giáo viên: Trần Thị Thanh Thuỷ

13

Trờng MN Vũ Chấn


Skkn :

Một số biện pháp nâng cao chất lợng hình thành biểu tợng toán cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi về tập hợp phép đếm phép đo
Vớ d: - Hóy ly cho cụ 5 con vt, hóy ly cho cụ mt nhúm chi cú s



Skkn :

Một số biện pháp nâng cao chất lợng hình thành biểu tợng toán cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi về tập hợp phép đếm phép đo
Vớ d: 7 cõy xanh xp thnh hng ngang
7 cõy hoa xp thnh hng dc
7 chic ụ tụ xp ln xn cho tr m
- Tụi xõy dng cỏc bi luyn tp hỡnh thnh k nng m, cỏc bi tp cú
h thng t chi n gin n phc tp: m ớt vt n m nhiu vt, m t vt
xp hng ngang n m cỏc vt xp theo cỏc cỏch khỏc nhau.
Vớ d: Bi s 8.
Cho tr xp 8 ụ tụ thnh hng ngang sau ú cho ụ tụ xp thnh hng dc,
xp vũng trũn m. m bng s nn to tp hp õm thanh, ting ng
Vớ d: Bi s 6 cho tr s tay vo r m 6 hỡnh trũn thỡ v tay 6 ln, s
trong hp cú 5 hỡnh vuụng lm th nhy vo 5 bc
- T chc cho tr chi cỏc trũ chi tỡm nh cú s lng cỏc con vt, vt t
5 n 10.
Trũ chi cú liờn quan n cỏc b phn trờn c th tr.
Vớ d: Mi bn cú my tay? Mi bn tay cú my ngún?
- Tr c chi tp m kt hp bi hỏt v cỏc b phn trờn c th giỳp tr
nh khc sõu cỏc s lng trong cỏc tp hp c lm quen trong cỏc tit hc, cho
tr tụ mu, khoanh trũn cỏc nhúm vt trong sỏch lm quen vi toỏn.
* Dy tr thao tỏc o:
- Lỳc u tụi cho tr nhn xột bng cỏch ỏnh giỏ bng mt thng theo d
oỏn.
Vớ d: Ly 2 dõy duy bng xanh, buc vo u ca bn i trng cho tr
nhn xột Ti sao dõy buc c vo u bn con dõy xanh thỡ khụng buc
c? . Tr nhn xột kt qu Dõy buc c vo vỡ dõy di hn dõy

+ Tr thc hin
- Tr c tụi hng dn chu ỏo, chớnh xỏc: t mt u thc trựng khớt
lờn mt u ca bng giy, dựng bỳt vch mt ng thng sỏt vi mt u ca
thc o sau ú nhc thc liờn tc t mt u thc trựng khớt vi vch bỳt va
vch c th ln lt ta o n ht. Kt qu cui cựng l kt qu ca phộp o Tr
ly ch s tng ng vi cỏc on thng va o c.
Vớ d: on ng t lng Bỏc n h Gm con o c my ln thc o
(tng t nh vy vi on ng khỏc). Vy tng ng vi s my? Sau ú tr

Giáo viên: Trần Thị Thanh Thuỷ

16

Trờng MN Vũ Chấn


Skkn :

Một số biện pháp nâng cao chất lợng hình thành biểu tợng toán cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi về tập hợp phép đếm phép đo
rỳt ra kt lun vi cựng mt n v thc o nh nhau. Nu on ng no ú
c nhiu ln hn, on ng ú di hn.
- Tr c tri nghim vi cỏc trũ chi luyn tp o bng nm tay, bc
chõn, gang tayhay cỏc bi tp trong v toỏn. Hay tụ mu xanh cho on thng v
chic khn di nht. Tụ mu cho on thng v chic khn ngn nht. Hoc thi
dỏn c trang trớ chun b cho hi khe Phự ng. Tụi chun b nhiu lỏ c cú kớch
thc bng nhau v chiu rng: c uụi nheo, c hỡnh ch nht, c tam giỏc, sau
ú cho tr chia lm 2 i thi dỏn c lờn nhng dõy duy bng cú di khỏc nhau.
Sau ú cho tr nhn xột dõy c no nhiu nht, dõy c no ngn nht? To sao
cựng dỏn cỏc lỏ c cú chiu rng bng nhau m dõy mu xanh li dỏn c nhiu

v hỡnh chi ụ n quan, tr v 2 cnh di v 2 cnh ngn, to thnh hỡnh ch
nht...
+ Gúc ni tr: Hụm nay nu c my mún n? Hóy xp cho mi ngi mt
cỏi bỏt, mt ụi a hoc mt cỏi bỏt mt cỏi thỡa...
+ Gúc thiờn nhiờn: Trng mi cõy vo mt chu, gieo mi v hp kem mt
ht ...
+ Gúc xõy dng: Trong trng tiu hc cú my phũng hc? cú my gh ỏ,
cú bao nhiờu cõy xanh? Hóy o bỡa lm bin hiu ca trng, lp...
- Trong gi hot ng ngoi tri: tr m s cõy trờn sõn trng, m s
chi ngoi tri, m cỏc lp hc trong trng, cho tr v, xp nh cao tng...
- Trong gi ng: Hóy ly mi bn mt cỏi gi, xp nhng ụi dộp thnh 2
hng ngang, ngay ngn...
- Trong gi n: Hóy chia cho mi bn mt thỡa, chia cho mi bn mt bỏt
cm...cú 4 bn ngi mt bn cn xp my cỏi gh? Vỡ sao? T ch con ngi n
ch cụ chia cm bng my ln bc chõn ca con?...
- Trong gi hot ng chiu: Khi tr ng dy mc ỏo con ci mi cỏi cỳc ỏo
vo mt khuyt , con thy 2 vt ỏo nh th no vi nhau? ti sao? Con hóy dựng
gang tay o cỏc cnh ca gh hay ca bn.
- Gi th dc: Hóy xp thnh 2 hng ngang, mi hng 10 bn sao cho mi
bn trai phi ng i din vi mi bn gỏi...
IV. Phi hp kt hp ph huynh trong vic nõng cao cht lng hỡnh
thnh biu tng toỏn tp hp m v phộp o.

Giáo viên: Trần Thị Thanh Thuỷ

18

Trờng MN Vũ Chấn



Trờng MN Vũ Chấn


Skkn :

Một số biện pháp nâng cao chất lợng hình thành biểu tợng toán cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi về tập hợp phép đếm phép đo
Sau mt nm thc hin cỏc bin phỏp nõng cao cht lng cho tr lm quen
vi biu tng toỏn tp hp- tp m v phộp o cho tr mu giỏo 5 - 6 tui ti lp
mu giỏo 5 tui trng chớnh
- Tt c tr trong lp tụi ph trỏch ó cú cỏc k nng v biu tng toỏn tp
hp s lng, tp m v phộp o ca chng trỡnh mu giỏo 5 - 6 tui tt v khỏ.
- Tụi ỏnh giỏ cỏc k nng da vo tiờu chớ ỏnh giỏ mc hỡnh thnh biu
tng toỏn tp hp s lng, tp m v phộp o.
Bng 2: Kt qu ỏng giỏ cỏc k nng biu tng toỏn tp hp - tp
m phộp o cui nm hc 4/2011
Stt

Xp loi(16 tr)
Cỏc k nng

1
2
3
4

Tp hp s lng
Xp tng ng 1-1
K nng m
K nng o


2
2
1
3

12,5
12,5
6,25
18,75
12,5

2
2
2
2

12,5
12,5
12,5
12,5
12,5

Nhỡn vo bng ỏng giỏ kt qu v cỏc k nng tp hp s lng v tp hp
m, phộp o thỡ tr trong lp t mc tt, khỏ, trung bỡnh tớnh theo trung bỡnh
cng cú: 75% tr t tt, 12,5% tr t khỏ cũn li 12,5% tr t trung bỡnh l 2 tr
khuyt tp trong lp. Chng t rng cỏc k nng v biu tng m v phộp o
ca tr qua mt nm hc tng lờn rừ rt.
- Tp c s tr trong lp cú y dựng hc tp trong cỏc tit hc v
ngoi tit hc, v bộ lm quen vi toỏn hc ti lp v luyn tp ti nh.

1. V phớa giỏo viờn:
- Giỏo viờn tip tc bi dng nõng cao cht lng cỏc gi dy cho tr
lm quen vi cỏc biu tng toỏn cú sỏng to, ngh thut.

Giáo viên: Trần Thị Thanh Thuỷ

21

Trờng MN Vũ Chấn


Skkn :

Một số biện pháp nâng cao chất lợng hình thành biểu tợng toán cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi về tập hợp phép đếm phép đo
- m bo cỏc gi dy lm quen vi toỏn phi cú y dựng ũ chi,
m bo an ton, thm m cho tr phự hp vi ni dung v yờu cu ca bi dy.
- Cn son bi y , nghiờn cu k chng trỡnh ti liu a ra cỏc mc
yờu cu cn t phự hp vi bi dy, loi tit v tui ca tr.
2. V phớa nh trng:
- Cung cp y ti liu, b sung thờm dựng hc tp phc v cho vic
dy v hc mụn lm quen vi cỏc biu tng toỏn.
- T chc cho tham quan d gi dy tt ti trng v mt s trng bn
hc tp kinh nghim.
Tụi xin chõn thnh cm n !
V Chn, ngy 20 thỏng 04 nm 2011
Ngi vit

Trn Th Thanh Thy


.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................

Giáo viên: Trần Thị Thanh Thuỷ

23

Trờng MN Vũ Chấn