BÀI TẬP KINH TẾ LƯỢNG SỬ DỤNG PHẦN MỀM EVIEWS
BỘ MÔN KINH TẾ LƯỢNG - HỌC VIỆN TÀI CHÍNH
(Tất cả các bài tập đều lấy mức ý nghĩa là 5%)
Phần I: Bài tập xây dựng mô hình:
Câu 1: Cho số liệu thống kê về giá thuê phòng bình quân và tỷ lệ lấp đầy của các khách sạn
tại một thành phố du lịch.
a) Hãy tìm một lý lẽ từ lý thuyết vi mô xác định mối quan hệ giữa giá thuê bình quân và tỷ lệ
lấp đầy của các khách sạn, đâu là biến phụ thuộc và đâu là biến độc lập?
b) Hãy viết hàm hồi qui tổng thể (PRF) và hồi qui mẫu (SRF) cho mối quan hệ ở câu a bằng
ký hiệu thích hợp và cho biết ý nghĩa của các hệ số hồi quy?
c) Đề xuất cách kiểm định xem mô hình các anh chị có phù hợp hay không?
Câu 2: Dữ liệu khảo sát lao động tại 50 tỉnh của một quốc gia vào năm 2005 như sau:
WLFP: tỉ lệ lao động là nữ (%)
YF : thu nhập trung bình của lao động nữ (1000$/người)
YM : thu nhập trung bình của lao động nam (1000$/người)
EDUC: tỉ lệ nữ tốt nghiệp từ trung học trở lên (%)
a. Hãy đề xuất mô hình và phương pháp kiểm định để nghiên cứu những yếu tố nào tác động
đến tỷ lệ lao động là nữ tại các tỉnh
b. Giải thích mối quan hệ kỳ vọng của từng nhân tố ảnh hưởng đến WLFP.
c. Có ý chuyên gia cho rằng nên đưa thêm vào mô hình biến EDUC
2
, anh(chị) hãy giải thích
tại sao chuyên gia này lại gợi ý như vậy?
Phần II: Bài tập tổng hợp
VÍ DỤ 1: Cho số liệu về năng suất và lượng phân bón sử dụng ở bảng sau đây:
Để nghiên cứu ảnh hưởng của phân bón đến năng suất lúa như thế nào, người ta hồi quy mô
hình sau bằng phần mềm Eviews và thu được kết quả:
Hưỡng dẫn cách đọc các thống kê trong bảng báo cáo Eviews:
VÍ DỤ 2: Cho QA là lượng bán (đơn vị: nghìn lít), PA là giá bán (đơn vị: nghìn đồng/lít) của
hãng nước giải khát A, thời gian từ quý 1 năm 2001 đến quý 4 năm 2006, và kết quả hồi quy
mô hình như sau:
2
21
2
==⇒++=
∧∧
∧
αααα
SeVQAe
iii
13. Gọi e
i
là phần dư thu được từ mô hình trên. Hãy cho biết kết quả hồi quy sau được dùng để
làm gì và có kết luận như thế nào?
8975.0
2
241321
=⇒++++=
−−
RVeePAe
iiiii
αααα
14. Dự báo giá trị trung bình và cá biệt của lượng bán khi giá bán là 18 nghìn/lít.
VÍ DỤ 3: Cho Y là sản lượng, L là lượng lao động, và kết quả hồi quy mô hình như sau:
Anh(chị) hãy trả lời các câu hỏi sau:
1. Viết hàm hồi quy tổng thể, hồi quy mẫu; dấu các ước lượng hệ số có phù hợp với lý thuyết
kinh tế không?
2. Hệ số chặn của mô hình có ý nghĩa thống kê không? Nếu mức ý nghĩa còn 1% thì kết luận
thế nào?
3. Biến Sản lượng có phụ thuộc vào biến Lao động không? Nếu có thì mô hình giải thích được
bao nhiêu % sự biến động của biến sản lượng?
10. Có ý kiến cho rằng khi lao động tăng thì sản lượng tăng những không có nghĩa lao động
cứ tăng lên mãi thì sản lượng cứ tăng lên mãi. Hãy đề xuất mô hình minh họa cho ý kiến trên
và nhận xét gì về mối quan hệ giữa lao động và sản lượng ở mô hình này? Mô hình có thể mắc
phải những khuyết tật nào? Tại sao?
VÍ DỤ 4:
Cho QA là lượng bán của hãng nước giải khát A (đơn vị: nghìn lít), PA là giá bán của hãng
nước giải khát A, PB là giá bán của hãng nước giải khát B cạnh tranh với hãng A (đơn vị:
nghìn đồng/lít) và kết quả hồi quy mô hình như sau:
Anh(chị) hãy trả lời các câu hỏi sau:
1. Giải thích ước lượng các hệ số góc.
2. Khi giá hãng A tăng 1 nghìn, giá hãng B không đổi thì lượng bán hãng A thay đổi thế nào?
3. Khi giá hãng B tăng 1 nghìn, giá hãng A không đổi thì lượng bán hãng A thay đổi thế nào?
4. Nếu giá của hãng B tăng 1 nghìn, và hãng A giảm giá 1 nghìn, thì lượng bán của hãng A
tăng tối đa bao nhiêu?
5. Giả sử chưa có kết quả về hệ số R
2
, hãy nêu các cách để tính được kết quả đó từ các thông
tin khác trong bảng.
6. Biết rằng khi hồi quy QA theo PA và hệ số chặn thì hệ số xác định bằng 0,557 và tổng
bình phương phần dư bằng 873438,5; hãy nêu các cách để có thể kiểm định xem có nên bỏ
biến PB ra khỏi mô hình hay không?
7. Nếu hồi quy mô hình PA
i
= α
1
+α
2
PB
i
+ V
7652.0)()(
2
21
2
21
=⇒++=
=⇒++=
RVLLOGYLOG
RVKLOGYLOG
γγ
αα
9. Hồi quy mô hình sau đây:
9662.0)()()()(
22
4321
=⇒++++=
∧
RVYLOGLLOGKLOGYLOG
αααα
(*)
Hãy cho biết tại sao lại hồi quy mô hình (*) và có kết luận gì?
10. Gọi E là phân dư ước lượng được từ mô hình ban đầu. Hồi quy mô hình sau đây:
6098.0)()(
2
321
=⇒+++= RVLLOGKLOGE
ααα
(**)
Hồi quy mô hình (**) dựa trên giả thuyết nào? Kêt quả đó cho biết được điều gì?
VÍ DỤ 6:
8. Khi hồi quy PB theo PA và hệ số chặn, thì thu được ước lượng hệ số góc bằng 0,131 và sai
số chuẩn tương ứng là 0,086. Qua hồi quy phụ này, có thể kết luận gì về mô hình QB phụ
thuộc PA, PB?
VÍ DỤ 8:
Cho kết quả hồi quy với Y là sản lượng, L là lượng lao động, K là lượng vốn
1. Với phần dư thu được của mô hình ban đầu ký hiệu là RESID, hãy viết mô hình hồi quy
phụ trong bảng 6.6 và cho biết kết quả đó dùng để làm gì? Kết luận gì thu được?
2. Với kết quả tại bảng sau, hãy viết mô hình và thực hiện kiểm định để có kết luận?
3. Cho biết kết quả hồi quy dưới đây dùng để làm gì, có kết luận gì về mô hình gốc ban đầu,
biết RESID là phần dư, và ABS là hàm lấy giá trị tuyệt đối
4. Khi hồi quy ln của bình phương E theo ln của biến K, có hệ số chặn, thì hệ số xác định của
mô hình này bằng 0,105. Hãy cho biết kết quả đó dùng để làm gì, có kết luận gì thu được?
5. Hồi quy bình phương phần dư E theo bình phương giá trị ước lượng biến phụ thuộc trong
mô hình gốc, có hệ số chặn; thì thu được ước lượng điểm hệ số góc bằng 0,852 và sai số
chuẩn tương ứng bằng 0,126. Hãy cho biết kết quả đó dùng để làm gì, dựa trên giả thiết nào,
có kết luận gì thu được về mô hình gốc?
6. Dựa trên kết luận ở câu trên, hãy nêu một cách khắc phục hiện tượng phát hiện được?
7. Hồi quy bình phương của E theo bình phương của L, có hệ số chặn, thì hệ số xác định
bằng 0,722. Kết quả đó dùng để làm gì, có kết luận gì? Qua đó hãy nêu một cách để khắc phục
hiện tượng phát hiện được?
8. Cho kết quả sau đây, hãy cho biết kết quả đó dùng để làm gì, và đã đạt mục đích chưa?
9. Với bảng kết quả trên, viết lại mô hình với các biến Y, L, K. Khi đó nếu lao động tăng một
đơn vị thì sản lượng tăng tối đa bao nhiêu?
10. Với bảng kết quả dưới đây, viết hồi quy phụ của kiểm định, thực hiện kiểm định và kết
luận về ước lượng thu được.
11.Với RESID và FITTED là giá trị ước lượng biến phụ thuộc thu được từ bảng 6.10, được
kết quả hồi quy trong bảng 6.11. Hãy cho biết kết quả đó dùng để làm gì, kết luận gì về mô
hình bảng 6.10 ?
VÍ DỤ 9:
Cho kết quả hồi quy sau, với QA là lượng bán của hãng nước giải khát A, PA là giá của hãng
định bằng 0,088. Hãy cho biết kết quả đó dùng để làm gì, và có kết luận gì thu được?
5. Sau khi hồi quy mô hình trong bảng 8.4 thu được phần dư và giá trị ước lượng. Hồi quy
phần dư theo PA, PB và bình phương giá trị ước lượng thì thu được kết quả có hệ số xác
định bằng 0,088. Hãy cho biết kết quả đó dùng để làm gì, và có kết luận gì thu được?
Ví dụ 11:
6. Cho kết quả sau đây, cho biết mô hình có khuyết tật nào trong số các hiện tượng:
phương sai sai số thay đổi, tự tương quan, định dạng hàm sai, đa cộng tuyến? Nếu mức
α = 10% thì có kết luận nào thay đổi không?
7. Với các bảng kết quả sau đây, thực hiện các kiểm định về các khuyết tật có thể có,
và nhận xét về tính chất của các ước lượng?
8. Với các kiểm định, hãy viết phương trình hồi quy phụ của các kiểm định đó?
9. Hãy so sánh 3 bảng kết quả hồi quy sau và nêu ra nhận xét về mối quan hệ giữa các
biến Sản lượng, Vốn, Lao động?