TƯ VẤN TÂM LÝ HỌC ĐƯỜNG
TƯ VẤN TÂM LÝ HỌC ĐƯỜNG
(Tái bản lần thứ 3)
Nguyễn Thị Oanh
LỜI NÓI ĐẦU
Phụ trách mục TƯ VẤN TÂM LÝ HỌC ĐUỜNG trên báo Phụ Nữ TP.Hồ
Chi Minh từ tháng 3-2003, cô Nguyễn Thị Oanh – cử nhân Xã hội học, thạc sĩ
Phát triển cộng đồng đã có những trao đổi hết sức thú vị với các bạn trẻ, và
cả nột số bậc phụ huynh, về các vấn đề mà tuổi trẻ quan tâm: những khó
khăn trong đời sống gia đình, việc học hành và định hướng nghề nghiệp, tình
yêu tuổi học trò, những thắc mắc lo âu về bản thân...
Điều lý thú và hấp dẫn là, với vốn kiến thức xã hội hết sức phong phú,
với tinh thần làm việc nghiêm túc nhưng hết sức gần gũi, thân tình, những
quan niệm phóng khoáng nhưng cùng rất Á đông, cô Nguyễn Thị Oanh đã
biến những lời tư vấn thành những cuộc đối thoại cởi mở, giúp bạn đọc giải
tỏa những băn khoăn, bức xúc không phải bằng cách “lên lớp” hay những lời
khuyên chung chung.
Tuổi mới lớn đọc TƯ VẤN TÂM LÝ HỌC ĐUỜNG để tự khám phá và
làm chủ bản thân còn các bậc cha mẹ, thầy cô thêm hiểu con em, và thấy tầm
quan trọng trong việc đào tạo những người chủ tương lai của đất nước.
Báo Phụ Nữ TP. Hồ Chủ Minh và Nhà xuất bản Trẻ xin trân trọng giới
thiệu cùng bạn đọc.
Nhà Xuất Bản TRẺ
Hạnh phúc phải xây đắp trên những điều thực tế…
Con tôi đang yêu thầm thầy giáo dạy toán của nó. Cháu không giấu, đã
tâm sự cùng tôi điều ấy. Cháu cho biết, thầy chưa có gia đình. Khi vào
lớp, trên bục giảng, dường như thầy cũng có những chú ý đặc biệt đến
cháu. Mỗi lần đi lên, đi xuống trong lớp, đến ngay bàn cháu ngồi thầy
tâm vì cháu chịu tâm sự với chị và không nên làm cháu cụt hứng vì thái độ
quá lo âu, nghiêm khắc. Hãy tin ở cháu, cháu sẽ không phụ lòng tin của chị và
sẽ biết tự giữ gìn. Chúc chị luôn là người thân của con cái.
Hãy tin tưởng con cái
Thỉnh thoảng tôi có xem trộm nhật ký của con. Nhờ vậy có một số việc
vướng mắc mà tôi đã cùng con giải quyết ổn thỏa. Cả hai đứa đều
không hề hay biết chuyện mẹ xem trộm nhật ký của mình. Tôi đã khéo
léo đưa những vướng mắc của con vào một số câu chuyện do tôi tự
"chế biến". Nhưng tôi rất lo vì không biết đến lúc nào thì chuyện xem
trộm nhật ký sẽ ... bại lộ. Lúc ấy con tôi sẽ nghĩ gì về tôi? Chúng cho
rằng mẹ đã xâm phạm quyền tự do riêng tư của chúng? Chúng sẽ giấu
tịt nhật ký đi để tôi không bao giờ tìm đọc được nữa?... Tôi rất muốn
cho con tôi hiểu rằng, khi mẹ xem trộm nhật ký của con thì chẳng có gì
là xấu, là tội lỗi cả, mà ngược lại. Tôi rất ủng hộ việc con cái ghi chép
nhật ký, nhưng không thích lắm với những gì người ta gieo vào đầu
chúng một cách thiếu căn cơ: cha mẹ xem trộm nhật ký là có tội... với
con. Tôi phải làm sao cho đúng?
Chị nói xem lén nhật ký của con “không có gì là xấu”, sao chị lại lo? Mà
chị lo là phải vì chính chị đã dùng chữ "trộm" cho hành động của mình. Mà
làm điều gì sau lưng người khác, kể cả với một em bé, cũng không nên.
Trong khoa học về gia đình có một nguyên tắc rất hay. Đó là khái niệm
"ranh giới". Một gia đình chỉ phát triển lành mạnh khi ranh giới được giữ gìn.
Đó là ranh giới giữa gia đình và người ngoài và ranh giới giữa các thành viên
trong gia đình với nhau. Ví dụ một người láng giềng bất cứ giờ nào cũng vào
nhà chị và có ý kiến về chuyện giáo dục con cái của chị thì chắc chị rất bực.
Mỗi cá nhân, chỉ trừ em bé chưa biết gì, cũng cần có một ranh giới riêng. Ví
lớn lên thành người. Chúc chị can đảm suy nghĩ lại.
Cần giúp con tự tin hơn
Cháu rất ngoan, học hành có chí cầu tiến. Thế nhưng, dường như nó
không mấy ưa những bạn học giỏi hơn mình. Mỗi lần nhắc đến bạn nào
như vậy, tôi đều thấy cháu nói với giọng thiếu thiện cảm, có khi mang
chất thù hằn. Cháu thường chơi với một số bạn kém hơn và sẵn sàng
học nhóm cùng những bạn ấy, nhiệt tình trao đổi để bạn có thể hiểu
bài, làm bài như mình... Tại sao cháu lại có biểu hiện trái ngược nhau
như vậy? Làn thế nào để giúp con đừng "ghét" những người học giỏi?
Con chị đang có biểu hiện của bệnh "ngôi sao". Việc không ưa người
học giỏi và thích chia sẻ với người kém mình không trái ngược nhau, vì trong
đám bạn yếu hơn thì cháu là số một. Việc chị phát hiện và lo lắng cho biểu
hiện này là tốt, vì nếu không có sự sửa đổi nào cháu sẽ phải đối đầu với
những địch thủ và có thể bị va chạm, tổn thương. Chị nên rà lại xem trong
người lớn xung quanh cháu có ai luôn muốn mình là số một, mà cháu bắt
chước một cách không ý thức. Có ai khích cháu phải luôn là số một trong lớp
không? Lắm khi cha mẹ vô tình đặt quá nhiều hy vọng ở con cái. Về mặt tình
cảm có lý do nào đó khiến cháu muốn dành hết tình thương của gia đình cho
mình không? Cháu có thiếu thốn gì về mặt này không để muốn tự khẳng định
mình một cách quá đáng như vậy? Có điều gì trong các lĩnh vực khác của
cuộc sống tinh thần và tình cảm khiến cho cháu thiếu tự tin không?
Có dịp, chị có thể trao đổi thẳng với cháu. Có khi việc va chạm gây u
đầu sứt trán nếu không trầm trọng lại là một bài học kinh nghiệm tốt. Chị đừng
nóng ruột.
Làm sao để cha mẹ có thể hiểu con cái?
Tôi có cảm giác con cái bây giờ sớm tách rời cha mẹ, chuyện trao đổi
hết việc này đến việc khác. Cháu chằng còn biết tiếp chuyện bạn vào
lúc nào. Trong khi đó, bạn cứ ngồi im đợi cháu làm việc nhà. Bạn có vẻ
quê quê vì kiểu đối xử của ba. Vài lần sau đó, ba cũng cư xử như vậy.
Cháu chẳng dám mời bạn đến nhà nữa, kỳ cục lắm. Hẹn nhau ngoài
quán xá ngoài đường thì cháu không muốn. Ba cứ đối xử như vậy thì
còn bạn nào dám đến với cháu và làm sao cháu có thể... lấy chồng?
Đừng quá lo về tương lai. Có thể là trong tiềm thức, ba em sợ mất con
gái nên làm như vậy. Có không ít người cha vì quá thương con gái mà sợ nó
đi lấy chồng. Người bạn trai của em có thể tìm cách chinh phục ông cụ lần
lần, nói chuyện vui vẻ giúp ông trong công việc gì đó. Thỉnh thoảng rủ nhau ra
quán uống nước tuyệt đối không có gì xấu. Hai em cũng có nhiều dịp trao đổi
tại trường hay qua thư từ. Có lẽ mối lo sợ khó lấy chồng của em nằm ở
nguyên nhân sâu hơn. Đó là mặc cảm nghèo và không đẹp. Trên thực tế
không ít người đẹp mà không hạnh phúc, biết bao người không đẹp, thậm chí
xấu nữa, lại rất hạnh phúc. Mọi sự tùy ở tính tình và nhân cách từng người.
Em đừng để mặc cảm chi phối mình vì nó có thể ảnh hưởng tới cách ứng xử
của em. Hãy cứ để mình là mình. Ai đó yêu em mặc dù em nghèo và không
đẹp (theo ý em thôi) mới thật sự yêu em.
Quan trọng hơn cái đẹp nhiều là cái duyên, điều mà em có thể tự
tạo ra được.
Chúc em tự tin và lạc quan.
Chuyện học và chuyện yêu đương.
Trên báo PNCN, mục từ vấn tâm lý học đường đã nhận được khá nhiều
thư hỏi về tình yêu của các em học sinh, từ lớp 8 đến lớp 12. Một số em
còn cho biết trong trường cũng có thầy cô giúp tư vấn về những chuyện
“nhạy cảm” này, nhưng các em không dám tỏ bày, vì sợ thầy cô biết
trưởng thành, chín chắn mà chỉ thời gian và kinh nghiệm mới đem lại được.
Điều này có nghĩa là, ở lứa tuổi của mình, các em chưa đủ điều kiện để hiếu
hết ý nghĩa trọn vẹn của tình yêu.
Vì thiếu chín chắn nên ta dễ nhầm lẫn tình yêu với những thứ khác ví
dụ như sắc đẹp, tiền tài, nhất là tình dục. Ví dụ: một bạn trai mê cái miệng
cười có duyên của bạn gái. Còn bạn gái thì thích chiếc xe Dream của bạn trai
mà nghĩ đó là tình yêu.
Nói cho cùng người ta bị thu hút lẫn nhau không vì giá trị chân chính
của bản thân đôi bên mà vì những cái bề ngoài. Dễ nhầm lẫn với tình yêu hơn
cả là tình dục. Nhất là bạn trai khi lớn lên thì có sự thúc giục mãnh liệt của
bản năng tình dục. Các phương tiện truyền thông tác động thêm và khi ta
không được giáo dục để làm chủ bản thân và tôn trọng người khác phái thì
mọi sự dễ kết thúc với quan hệ tình dục quá sớm như thường xảy ra. Hậu
quả có thể là những cuộc hôn nhân sớm đổ vỡ, hoặc những cuộc nạo phá
thai ở tuổi quá trẻ dẫn tới những hậu quả nghiêm trọng không chỉ về thể chất,
mà cả tinh thần.
Thời xưa lễ giáo, sự hướng dẫn của cha mẹ khiến cho bạn trẻ phải tự
kiềm chế và chờ đến tuổi trưởng thành hơn mới tính tới chuyện yêu đương
một cách nghiêm túc. Thời nay các em có nhiều tự do hơn nhưng điều này
cũng có nghĩa các em cũng phải chịu trách nhiệm cao hơn đối với bản thân.
Tình yêu tất yếu dẫn đến hôn nhân. Để có những cuộc hôn nhân bền
vững không chỉ đem lại hạnh phúc cho lứa đôi mà còn góp phần xây dựng
một xã hội tốt đẹp, cần phải có hai con người trưởng thành, có sự nghiệp
chung một lý tưởng (để cùng nhau nhìn về một hướng)...
Chắc các em đồng ý với những điều này trên lý thuyết, nhưng tự hỏi
làm sao để đầu óc thanh thản mà học bài. Làm sao vẫn học hành mà không
bắt các em quên tình yêu đây? Cô xin lần lượt trả lời các câu hỏi cụ thể.
14-15 tuổi mà nghĩ đến chuyện yêu đương là quá "già" rồi các em ơi!
Làm sao nhận ra tình yêu đích thực?
Thưa cô, cháu là học sinh lớp 9. Cháu vẫn thường đọc các mục tư vấn
tâm lý trên một số báo và cháu cũng tìm được cho mình những bài học
mà trên lớp thầy cô ít có dịp nói đến. Cháu có một thắc mắc nhờ cô giải
thích thêm: Thế nào là tình yêu đích thực? Làm sao để nhận biết nó ?
Cháu rất cảm ơn cô.
Câu hỏi của em quá lớn, chung chung mà hàng ngàn cuốn sách đã cố
gắng lý giải. Tham vấn trực tiếp hay qua thư từ nhằm mục đích giúp người hỏi
trên giải đáp cho những trường hợp cụ thể. Tuy nhiên, cô có thế trả lời rất
tổng quát là khi người ta yêu thật thì người ta không ích kỷ và tôn trọng người
mình yêu. Em hỏi làm sao nhận ra tình yêu đích thực? Để nhìn nhận điều đó
gồm hai yếu tố: đối tượng được nhìn và cái nhìn của chủ thể. Vật nhìn vào có
thể sáng chói như mặt trời, nhưng nếu đôi mắt của người nhìn mù tịt thì cũng
như không. Hay ngược lại, người kia chỉ muốn lợi dụng ta mà ta tưởng họ
yêu ta. Tình yêu là một yếu tố dễ gây mù quáng.
Vậy làm sao ta có cái nhìn sáng suốt trong tình yêu? Trước tiên là
phải biết chính mình thật kỹ. Sự không ích kỷ và sự tôn trọng đối
với người kia làm cho cái nhìn của chúng ta trong suốt hơn. Nhưng
quan trọng hơn là sự hiểu biết và từng trải.
Hai yếu tố này chỉ thời gian mới đem lại cho chúng ta. Bởi thế ở tuổi
em, nếu yêu vội thì có thể có nhiều khả năng không yêu đúng. Vì vậy cô đề
nghị em hai việc: đọc kỹ mục TVTLHĐ có trả lời chung cho học sinh về tình
yêu; đề nghị trường em tổ chức các chuyên đề có liên quan trong sinh hoạt
hè.
Làm thế nào để người khác tôn trọng mình?
Có một điều làm cô rất lo âu là nếu các em mô tả môi trường giáo dục
cấp II mà có nguy cơ xâm hại tình dục thì vấn đề nghiêm trọng lắm. Nếu trong
thân nhân, người quen biết của các em là giáo viên quan tâm đến các em,
ban giám hiệu hay các vị có trách nhiệm của ngành giáo dục thì các em nên
mời họ đọc bài này để ngành gấp rút tổ chức các khóa học về giáo dục giới
tính, sức khỏe sinh sản và cả bình đẳng giới nữa, vì thái độ nam học sinh
mang nặng tính phong kiến xem thường phụ nữ. Chúc các em can đảm đẩy
vấn đề lên.
Đoàn kết sẽ tạo nên sức mạnh
Tôi là giáo viên cấp III, thường xuyên phải đối đầu với những tình
huống đụng chạm đến nhân cách học sinh. Chẳng hạn, học sinh lừa
thầy điểm số trong bài kiểm tra rồi đem bài đi kiện cáo; học sinh không
nghiêm túc học hành, giờ thi lại giở đủ mánh lới quay cóp để kiếm điểm
cao. Và, có em đạt điểm cao thật, nhờ "tài" quay cóp. Một số học sinh
đàng hoàng thấy vậy tỏ ra buồn tủi, hết tin tưởng vào việc thi cử. Khi
đem chuyện đó nói với phụ huynh thì họ chẳng những không khuyên
bảo con mình, lại còn trách giáo viên quá khắt khe với học trò, thậm chí
có cử chỉ thô bạo với giáo viên. Nếu tôi cứ làm lơ cho mọi chuyên qua
đi thì thật dễ dàng, nhưng nghĩ đến các em học sinh trung thực, tôi
không đành lòng. Có cách nào giúp tôi thoát khỏi sự dằn vặt này khi mà
học sinh thiếu nhân cách cứ "nhơn nhơn" trước mắt mọi người...
Rất tiếc là sự thiếu trung thực và thiếu tự trọng trong giáo dục lại trở
thành một quốc nạn. Vấn đề chị đề cập đến đáng lẽ phải nêu lên ở cấp vĩ mô,
nó bắt nguồn từ tình hình đạo đức chung của xã hội. Điều đáng buồn là thay
vì giáo dục con mình những nguyên tắc đạo đức cơ bản, có những phụ huynh
lại hỗ trợ con mình trong cái xấu. Tôi có một người bạn rất bức xúc với vấn đề
này. Lúc đầu tôi khuyến khích chị bảo vệ sự thật đến cùng là có biện pháp với
những học sinh sai trái. Trao đổi một hồi tôi hiểu ra là hành động này có thể
Việc em quan tâm giúp đỡ bạn bè là tốt. Tuy nhiên giúp đỡ là cả một
nghệ thuật.
Theo khoa học thì sự giúp đỡ chỉ hiệu quả khi người có nhu cầu
cần đến nó. Còn người giúp đã thì phải có động cơ trong sáng, vô
tư và tôn trọng "nhịp độ" của người kia. O ép sự cởi mở không
khác nào phá vỡ một cánh cửa một cách thô bạo.
Muốn bạn cởi mở không phải là tìm cách ngồi gần anh ta mà em phải
có thái độ thế nào để anh ta muốn tâm tình với em. Đó là thái độ khách quan
lắng nghe và sẵn sàng giữ bí mật những gì anh ta tâm tình với em. Hay tỏ ra
là một người bạn vô tư. Lại ngồi gần anh ta vô ích và tạo thêm lời ra tiếng vào
của bạn bè. Cô thấy em quan tâm đến anh ta hơi nhiều. Và coi chừng, mọi sự
"tấn công" cho dù là êm dịu của tình bạn, hay tình thương cũng có thể làm
cho người kia xa lánh.
Vả lại tình trạng uống rượu của anh ta mỗi khi có chuyện lo buồn là "sự
cố" có phần nặng nề rồi. Điều anh ta cần là tìm đến một nhà tham vấn chuyên
nghiệp để nhờ hỗ trợ tâm lý và một bác sĩ tâm thần để cai rượu vì anh ta còn
quá trẻ.
Nên chọn việc làm phù hợp với năng khiếu
Cô ơi, cô có nghĩ rằng câu tục ngữ "có công mài sắt có ngày nên kim"
là đúng hoàn toàn không cô? Trong trường hợp của mình, cháu thấy
câu đó chẳng có gì đúng hết. Cháu học hành rất chăm chỉ, suốt ngày
"hoạt động" trên bàn học mà cũng không bằng ai (hiện nay cháu đang
học lớp 10, chuyên Anh). Bạn cháu học một, biết mười. Cháu học một
biết một. Không học nữa thì không biết. Mỗi lần cháu tâm sự với ba má
về chuyện học hành của mình, cháu than cháu học sao dở quá, ba má
lại quát cho "thì nghỉ học đi cho rồi". Cháu thật sự khổ sở cô ạ. Cháu
buồn và tuyệt vọng quá. Không ngày nào là cháu không khóc. Cô ơi, cô
Chỉ có “sự thật” mới giải phóng con người…
Dì của cháu có một đứa con trai, năm nay mười bảy tuổi. Hai năm trở
lại đây, nó trở nên ít nói, hay đổi cáu, sống cô lập. Đi học về là nó ngồi
chơi game suốt mấy tiếng đồng hồ, có khi chơi tới khuya. Ngoài ra, nó
còn không để ý và trả lời câu hỏi của người khác. Ngược lại, khi chơi
với mấy đứa nhỏ thì nó vui vẻ và cười đùa thật hồn nhiên. Và, cũng hai
năm ta lại đây, từ một học sinh giỏi 9 năm liền, nó trở thành một học
sinh... bình thường. Từ nhỏ cho đến lớp 9, nó sống với bà ngoại, nó vui
vẻ lắm. Rồi dì cháu đem có về sống chung, thì nó lại chẳng quay về
thăm ngoại, dù chẳng xa xôi gì! Nó là con một nên dì cháu rất cưng nó.
Me cháu (là dì nó) cũng muốn góp ý với nó nhưng ngại, hơn nữa không
biết dạy dỗ nó cách nào. Một ngày, nó nói chuyện với người lớn không
quá ba câu, tuy không có dấu hiện hỗn hào hay hung dữ. Có chuyện
này cháu muốn kể cho cô nghe (vì cháu nghĩ có thể là nguyên nhân
làm thay đổi tính tình của nó): em cháu không có cha, từ nhỏ sống với
ngoại. Dì cháu sẵn sàng kể mọi chuyện cho nó nghe, bây giờ nó mười
bảy tuổi rồi, nhưng nó bảo nó không cần biết chuyện của người lớn!
Liệu em cháu có bất thường về tâm sinh lý không? Kính mong cô giúp
một lời khuyên, hoặc một giải pháp tâm lý nào đó cho em cháu.
Em bà con của em không có gì là bất bình thường về tâm sinh lý. Con
trai ở tuổi này lầm lầm lì lì không nói chuyện với người lớn là bình thường.
Tuy nhiên em ấy có một nỗi khổ to lớn là lớn lên không có cha và và lại không
ở với mẹ - người đã sinh ra mình. Uẩn khúc cuộc đời của em ấy nằm ở chỗ
này. Cô có biết một bé trai mười ba tuổi được mẹ gửi ở cùng một gia đình
khác ở nước ngoài để đi học. Qua đó, cháu gặp mâu thuẫn với một đứa con
của gia đình này. Cháu bất hạnh và hận mẹ suốt đời vì cho rằng bị mẹ ruồng
bỏ. Điều này cũng có lý, một phần vì bà mẹ cũng góa chồng và gặp nhiều khó
trai hai mươi bảy tuổi. Anh ấy cũng ở quê vào làm ăn, hiện lành. Cháu
cảm thấy an ủi rất nhiều ở xứ lạ này, vì anh ấy sẵn sàng chia sẻ cùng
cháu mọi vui buồn, sướng khổ. Cháu yêu anh ấy, anh ấy cũng nói rằng
rất yêu cháu, nếu có việc gì không như ý xảy ra thì anh ấy chờ cháu lập
gia đình trước rồi mới đi lấy vợ. Nhưng mới đây anh ấy lại cho cháu
biết, anh ấy bị ba má bắt làm đám cưới với một cô gái ơ quê. Cháu cảm
thấy mình bị lừa dối nặng nề và không còn muốn sống nữa. Lần đầu
biết yêu, tưởng rằng sau bất hạnh của gia đình, anh ấy là chỗ dựa cho
cháu. Nào ngờ... Sao con trai cứ hay làm con gái buồn vậy cô? Bộ họ
lừa được tình yêu của con gái là hay lắm sao? Cháu đâm ra oán ghét
con trai nhiều lắm... Cháu phải làm gì bây giờ cho hết buồn, hết hận?
Chết chi uống vậy em khi ở tuổi mười bảy cuộc sống chỉ mới bắt đầu?
Lại càng uổng hơn khi em chết vì một chú nhóc hai mươi bảy tuổi đầu "bị mẹ
bắt" phải làm theo khi quyết định một việc quan trọng cho đời mình! Làm sao
em tìm được chỗ dựa nơi một người đàn ông như vậy? Nói cho vui thôi chứ
đó chỉ là cái cớ mà nhiều chàng trai đưa ra để thối thoát. Em nên cùng cô
xem xét lại toàn bộ vấn đề vừa xảy ra. Câu nói của anh ta: "Nếu có trục
trặc..." theo em là chứng tỏ tình yêu, nhưng cũng có thế là anh ta báo trước
sự trục trặc. Nhiều thanh niên nam nữ từ tỉnh lên thường cô đơn nên hay tìm
nhau đề dựa dẫm lẫn nhau. Có khi có tình yêu nhưng cũng có khi là tìm vui
qua ngày, chưa kể là sự lợi dụng nữa.
Tại sao con trai hay lừa dối? Đó là vì con gái hay cả tin! Vì sao con
gái quá dễ tin? Đó là vì nhiều bạn gái trẻ như em đặt cho mình một
mục đích sống quá thiển cận, nhỏ hẹp. Các em chỉ muốn cho bằng
được "bắt một tấm chồng" làm chỗ dựa.
Các em không trông cậy vào bản thân mà chỉ muốn một chỗ dựa nghĩa
là SỐNG LỆ THUỘC. Với tâm lý này khó mà không chủ quan để chưa gì mà
nghĩ, dự thi sắc đẹp đâu phải là chuyện kém đạo đức? Những nhà tổ
chức cũng không nhằm tìm kiếm những cô gái kém đạo đức để trao
tặng phần thưởng và danh hiệu. Cách tổ chức cũng không nhằm tạo
nên những cô gái như vậy. Họ có là những cô gái như thế nào đó, trước
hết là do chính sự giáo dục của gia đình, phải không cô? Cháu và rất
nhiều bạn khác không hề có ước muốn trở thành hoa hậu, vì nhiều lý
do, nhưng cũng rất thích xem thi hoa hậu, thi duyên dáng, thi người đẹp
qua ảnh... Dù sao đó cũng là cuộc chơi vui vẻ thôi. Nhưng mà... đẹp!
Và cũng có tính chất thi thố, đâu phải dễ dàng lọt vào hàng đoạt giải
cao. Cháu chưa hiểu vì sao người ta lại không thích nữ sinh tham gia
các cuộc thi người đẹp? Mong cô giải thích giùm cháu...
Trái đất này mà không có cái ĐẸP thì nhân loại không biết làm sao mà
sống. Nhưng cái đẹp nằm ở mọi nơi, ví dụ một cánh hoa tươi thắm, một cảnh
thiên nhiên hùng vĩ, một em bé bụ bẫm, một cô gái có ngoại hình đẹp. Nhưng
những cái đẹp đem lại ý nghĩa sâu xa cho cuộc sống, giúp chúng ta hoàn
chỉnh nhân cách chính là cái đẹp tinh thần mà không có nó, đời sống của
nhân loại không thể duy trì được. Đó có thể là tình mẫu tử bao la, tình bạn, sự
dũng cảm hy sinh cứu người cứu nước, sự trung thực v.v...
Ở phụ nữ cần hai yếu tố: cái đẹp bên ngoài và cái duyên bên
trong. Đẹp là yếu tố thu hút còn cái duyên mới là yếu tố cầm giữ.
Bởi cái duyên xuất phát từ sự nhạy bén tinh thần, sự đôn hậu, khả
năng lắng nghe, thông cảm... để đối đáp một cách phù hợp.
Có những người không đẹp nhưng được nhiều người ưa thích, có
những người đẹp lại bất hạnh trên đường tình... Hồi nhỏ trong đám bạn học
của cô có một chị đẹp từ đầu đến chân, không chuyên viên thẩm mỹ nào có
thể tạo ra cái đẹp tự nhiên đó. Bọn con trai bu như kiến. Có điều dần dần họ
cũng dang xa. Vì biết mình đẹp, chị bạn cô lúc nào cũng muốn mình là trung
tâm, là cái rốn của vũ trụ. Đi chơi một đám mà người ta quên chị thì chị làm gì
của toàn thế giới, đặc biệt đòi hỏi nơi người thi và nhà tổ chức trình độ TRÍ
TUỆ ngày càng cao. Vui biết bao khi ngày nào đó có những cô gái VN là hoa
hậu thế giới làm sứ giả hòa bình, cổ vũ cho trẻ em, giải phóng phụ nữ v.v...
Muốn được như vậy dân trí chung của ta phải được nâng lên để nâng tính
phê phán của dư luận, để các người đẹp quan tâm đến hoạt động trí tuệ hơn
và không để bị lợi dựng. Cô mong các cuộc thi cấp cao, chính quy ngày càng
được nâng chất để tất cả chúng ta nâng cao nhận thức.
Còn các cuộc thi hoa hậu tràn lan như hoa hậu phường xã, hoa hậu
học đường, thời trang công chức, thời trang "blouse trắng" thì ôi thôi, em biết
nó nói lên điều gì không? Đơn giản là sự quá nghèo nàn về ý tưởng cho sân
chơi và một trình độ dân trí nào đó. Em nhớ sưu tập các bài báo và rủ bạn bè
thảo luận.
Làm sao để giới trẻ và phụ huynh hòa hợp nhau?
Chuyên ăn mặc luôn là vấn đề để cháu và ba mẹ tranh luận. Cuối cùng,
cháu phải nghe lời vì mình là con, không được phép cãi. Cháu không
chọn những trang phục mà ba mẹ cháu chọn và ngược lại, trừ đồng
phục đi học, nhà trường quy định. Những bộ váy ngắn rất trẻ trung mà
báo chí, đài truyền hình giới thiệu ở các mục thời trang, cháu chọn kiểu
thích hợp với tuổi của mình để mặc đi chơi, đi dự sinh nhật, đi học
thêm... mà ba mẹ cháu cũng không cho. Ba mẹ cháu bảo cứ theo mấy
cái giới thiệu đó là hỏng bét! Nếu những trang phục ấy là xấu, hở hang,
phản cảm, là góp phần tạo cho con gái hư hỏng, thì tại sao báo, đài lại
giới thiệu và cũng không ít người mặc nó phô diễn trên sân khấu? Cháu
từng thấy trên báo một nhà thời trang nữ nổi tiếng của VN giới thiệu
những kiểu thiết kế mới với chất liệu rất mỏng và những đường cắt "sâu
xa", nhưng người mẫu lại để... ngực trần (không mặc áo ngực). Có thuê
cháu mặc, cháu cũng không dám dù trong mắt cháu kiểu ấy cũng đẹp,
học hành và sự nghiệp, nên ăn mặc dù cũng thích đẹp nhưng họ đặt thời
trang vào hàng thứ yếu.
Em hãy quan tâm tìm tòi và khẳng định bản sắc riêng của mình. Bạn trẻ
nên phân biệt các trang phục thường ngày và trang phục dạ hội hay sân
khấu. Có khi ta đá lộn sân: khi đi dạo phố mà ăn mặc như trên sân khấu. Mục
thời trang trên các báo có khi giới thiệu những hình ảnh đập vào mắt để gây
chú ý, mà quên rằng hàng triệu cô gái nhỏ sẽ xem đó là mẫu mực. Có những
mẫu áo được thiết kế nhưng có thể không bao giờ có ai mặc vì quá cầu kỳ.
Điều cần làm là chính bản thân các em phải tự khẳng định bản sắc
riêng của mình, phải hiểu rõ mình để chọn phục trang phù hợp và có bản lĩnh.
Quan trọng nhất là hãy chọn những say mê trong lĩnh vực tinh thần, mở rộng
kiến thức, trau dồi nghề nghiệp. Chừng ấy các em sẽ thấy nên làm đẹp cho
vui nhưng thời trang không còn là nỗi ám ảnh. Một điều em đừng quên: "Nhìn
vào trang phục của bạn, tôi sẽ biết bạn là người như thế nào!".
Làm sao “xen vào chuyện người lớn”?
Thường ngày bố mẹ em rất hòa thuận. Bố rất quan tâm đến mẹ và
chúng em. Nhưng có mỗi lần đi bỏ hàng cho cô H. về thì y như rằng bố
lại kiếm chuyện với mẹ, quát tháo bọn em và ăn cơm vội vàng, không
chờ cả nhà cùng ăn. Bố cứ như thế làm mẹ buồn, sút đi 5 ký. Chúng
em thương mẹ quá, chỉ sợ tan nát gia đình. Nhưng nói với bố làm sao
đây cho bố hiểu chúng em đang lo sợ. Nhiều lần chúng em xin bố cho