ĐỀ TÀI
MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÁO DỤC LỄ GIÁO CHO TRẺ MẪU GIÁO.
……………………&………………………..

I. PhÇn më ®Çu
* Tầm quan trọng của vấn đề.
- Trẻ vào trường mầm non có những hình thức hoạt động khác nhau
nhưng cùng chung một sự giáo dục nhân cách cho trẻ, thông qua các cử chỉ,
hành động của giáo viên đã gây sự chú ý vào hoạt động tâm lí của trẻ
- Phối hợp các dạng hoạt động: Học tập, lao động, trò chuyện, góc tuyên
truyền đều mang ý nghĩa và vai trò giáo dục lễ giáo cho trẻ.
- Qua tiếp xúc với những hình ảnh có tính giáo dục cao, sẽ hình thành
phẩm chất tâm lí và đặc điểm nhân cách cho trẻ.
- Giáo dục lễ giáo ảnh hưởng mạnh đến sự hình thành tính chủ định và
quá trình tâm lí của trẻ.
- Giáo dục lễ giáo bắt đầu hình thành cho trẻ những biểu tượng, sự chú ý,
ghi nhớ và cách giao tiếp có chủ định khi tiếp xúc với bài thơ, câu chuyện,
hay giao tiếp hàng ngày trẻ sẽ in sâu kiến thức và hiểu biết của mình với mọi
người, mọi vật xung quanh, trẻ luôn hành động đúng và tập trung ghi nhớ một
cách có chủ đích.
- Giáo dục lễ giáo ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển ngôn ngữ của trẻ.
Qua giáo dục lễ giáo với nhiều hình thức khác nhau, trẻ sẽ tiếp thu và học
theo sự thể hiện của từng nhân vật của các bài thơ, câu chuyện, hình ảnh biến
những cái có trong bài thơ, câu chuyện thành sự hiểu biết và tiếp xúc hàng
ngày cuả mình, trẻ sẽ ngoan hơn, giỏi hơn.
Khi giao tiếp trẻ sẽ nói năng nhẹ nhàng, mạch lạc, có văn hóa trong các
câu nói, cử chỉ, hành động của trẻ đối với mọi người.
1


- Phương tiện tốt nhất để hình thành và phát triển nhân cách cho trẻ là

vậy giáo dục lễ giáo cho trẻ là rất cần thiết trong trường mầm non.
* Lý do chän ®Ò tµi
Như các bạn đã biết trong điều kiện kinh tế phát triển đang trên con
đường hội nhập, đất nước chúng ta phải giao lưu với nhiều nền văn hoá khác
nhau.
Làm thế nào để cho thế hệ trẻ của chúng ta " Hoà nhập mà không hoà
tan" trong mỗi chúng ta vẫn giữ được những gì gọi là "Vốn văn hoá của dân
tộc Việt” trong thời đại mới thì việc giáo dục cho trẻ phát triển về trí tuệ thôi
không đủ mà phải giáo dục trẻ biết giữ được truyền thống văn hoá vốn có của
cha ông ta từ ngàn xưa là nhiệm vụ cần tập trung trong các mục tiêu phát triển
con người toàn diện hiện nay.
Ngay nay, khi đất nước đang trên đà phát triển hội nhập kinh tế, văn
hóa, tham gia các diễn đàn Quốc tế mở ra cho nước nhà nói chung và giáo dục
nói riêng những cơ hội cũng như nhiều thách thức mới. Sự giao lưu hội nhập
các nền văn hóa thế giới.
Việc giữ gìn và phát huy nền văn hóa dân tộc càng được đề cao, việc
chúng ta hội nhập chứ không thể hòa tan, biết học hỏi, tiếp thu những tinh hoa
văn hóa của nhân loại để làm giàu thêm nét bản sắc văn hóa riêng của dân tộc
mình.
Trước những cơ hội và thách thức đó đất nước đang cần có những con
người mới, xã hội chủ nghĩa với những cá tính thông minh, năng động, sáng
tạo, .
Giáo dục lễ giáo cho trẻ là một phần quan trọng trong nội dung giáo dục
trẻ, đó là khâu đầu tiên hình thành nhân cách cho trẻ đặc biệt là lứa tuổi mầm
non.

3


Vì vậy, trong mục tiêu giáo dục đào tạo ghi rõ hình thành cho trẻ những

- Đề xuất một số biện pháp rèn lễ giáo cho trẻ nhằm nâng cao lễ giáo cho
trẻ mầm non
*.Thời gian, địa điểm
- Thời gian: Từ đầu năm học đến cuối năm học ( 2011-2012)
- Địa điểm: Trờng mầm non Kim sơn
*. Đóng góp mới về mặt thực tiễn
- Điều tra đợc thực trạng vấn đề rèn lễ giáo cho trẻ mu giỏo ở Trờng mầm
non Kim sơn
- Thiết kế một số biện pháp rèn lễ giáo cho trẻ mu giỏo trng mm non
Kim Sn.
1. Cơ sở lý luận của đề tài
T ngn xa kinh nghim ca cha ụng ta óã ỳc kt, nhim v hc u
tiờn ca mi con ngi phi l "Tiờn hc l, hu hc vn" l phộp l nột p
vn hoỏ c t lờn hng u.
Trong thi i hin nay tip thu nhiu nn vn hoỏ khỏc nhau nờn õu ú
vn cũn nhiu cõu chuyn thng tõm v o c l giỏo ca con ngi, vic
m tụi v mi ngi ó nghe v thy trờn thụng tin i chỳng, trong cuc
sng hng ngy
Trong Vn kin ai hi ang ln th VII, i hi ng ln th VIII v Ngh
quyt Trung ng II, ng ó khng nh phỏt trin s nghip giỏo dc l s
nghip ca ton xó hi, ca Nh nc, ca cng ng, ca gia ỡnh v ca
mi cụng dõn, kt hp tt giỏo dc trng hc v giỏo dc gia ỡnh, giỏo dc
xó hi, xõy dng mụi trng giỏo dc lnh mnh ngi ln lm gng cho tr
em noi theo.
T lõu giỏo dc l giỏo cho tr l cun hỳt s quan tõm ca cỏc nh giỏo
dc v cỏc bc phu huynh, s quan tõm trờn khụng ch ngu nhiờn, cỏc nh
5


tõm lý hc, giỏo dc hc ó quan tõm n nhn thc l giỏo ca tr vỡ vy

bằng những biện pháp gì để tất cả trẻ lớp tôi có những thói quen và hành vi
đạo đức và phù hợp với chuẩn mực xã hội.
Đầu tiên tôi cần giáo dục trẻ những hành vi văn hoá trong cuộc sống
hằng ngày như có thái độ đúng với cô giáo và người lớn, bạn bè biết nói thưa
gửi biết chào hỏi khi có khách đến lớp không nói tục với bạn bè, có tình yêu
đối với mọi sự vật, hiện tượng xung quanh.
Giáo dục lễ giáo nhằm hình thành cho trẻ cơ sở ban đầu về nhân cách
của con người mới xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Vì thế mỗi cô giáo mầm non
có trách nhiệm góp phần đào tạo thế hệ trẻ những con người phát triển toàn
diện về nhân cách và trí tuệ cho trẻ mẫu giáo.
II. Nội dung vấn đề nghiên cứu
2.1: Thực trạng của việc giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo ở Trường
mầm non Kim Sơn:
* Khái quát quá trình điều tra thực trạng
+ Mục đích điều tra
Chúng tôi tiến hành điều tra nhằm đánh giá thực trạng tổ chức rèn lễ giáo
cho trẻ từ đó định hướng cho quá trình nghiên cứu đề tài
+ Địa bàn điều tra
Trường mầm non Kim sơn- Huyện đông triều
+ . Nội dung
Thực trạng của việc rèn lễ giáo cho trẻ ở Trường mầm non Kim sơn
Nhận thức, hiểu biết của giáo viên về vai trò, vị trí của quá trình rèn lễ
giáo cho trẻ.
+ Phương pháp điều tra
7


Dùng phương pháp quan sát, phương pháp dự giờ kết hợp với ghi chép
các vấn đề có liên quan đến nội dung
Dùng phương pháp trao đổi trò chuyện với giáo viên và học sinh.

- Căn cứ vào mục đích của việc giáo dục lễ giáo cho trẻ.
- Căn cứ vào đặc điểm tâm sinh lý của trẻ.
- Căn cứ vào phương pháp , hình thức giáo dục lễ giáo cho trẻ.
Biện pháp 1: . Xây dựng góc lễ giáo, góc tuyên truyền cho trẻ
+ Xây dựng kế hoạch và biện pháp thực hiện chuyên đề giáo dục lễ giáo cho
trẻ mẫu giáo
- Để có một kết quả tốt về giáo dục lễ giáo cho trẻ, đầu năm học tôi đã lên kế
hoạch giáo dục lễ giáo cho trẻ theo từng tháng với nội dung sau:

Thời gian

Nội dung giáo dục

Yêu cầu đạt

- Trẻ đi học mặc quần áo gọn gàng
Tháng 9

- Biết giữ gìn vệ sinh cá nhân
- Biết xin phép cô khi ra vào lớp

75%

- Biết xưng hô bạn với ban bè
Tháng 10

- Biết chào hỏi khi có khách đến thăm

80%


nước hoặc một em bé tặng quà cho bà bằng hai tay trẻ nhìn tranh và biết
được hành động của em bé này ngoan hay hư nên làm theo hay không làm
theo nội dung của bức tranh.

10


( Bé mời ông uống nước )
Hằng tháng tôi lên kế hoạch chủ điểm lễ giáo và thay tranh ảnh bài thơ
có nội dung phù hợp với chủ điểm từng tháng.
Ngoài ra, tôi còn sưu tầm tranh truyện, sách báo nhi đồng có hình ảnh và
nội dung về lễ giáo làm một album có nội dung và hình ảnh phù hợp với trẻ,
để đến giờ hoạt động góc trẻ vào góc học tập có thể mở ra xem.
Đối với góc tuyên truyền không những dành cho trẻ mà tôi cũng dành
một góc để tuyên truyền giáo dục lễ giáo cho phụ huynh nắm bắt, từ đó phụ
huynh sẽ chú trọng đến việc giáo dục lễ giáo cho trẻ lúc ở nhà.
Để phụ huynh có thể tham khảo sau mỗi giờ đón, trả trẻ phụ huynh hiểu biết
thêm về các hành vi giáo dục lễ giáo cho trẻ. Cô giáo thường xuyên trao đổi,

11


thông báo nội dung giáo dục, để từ đó thống nhất nội dung giáo dục cho trẻ
giữa nhà trường và gia đình.
.- Tạo môi trường cho trẻ học tập ( Môi trường xanh - sạch- đẹp) đầm
ấm, vui tươi với khẩu hiệu
+ Ngày toàn dân đưa trẻ đến trường
+ Hội thi Bé thơ ca hát,
+ Lễ tổng kết năm học
Thông qua các hoạt động đó mà các cấp lãnh đạo như Ủy ban xã, Phòng

trong lúc tập trẻ có các kỹ năng trèo biế phối hợp chân tay nhịp nhàng . thông
qua đó trẻ có tính kỷ luật không chen lấn, không xô đẩy bạn khi trẻ sinh hoạt
tập thể.
+ Đối với giờ học tạo hình: "Vẽ người thân trong gia đình".
- Cô có thể đàm thoại với trẻ.
+ Gia đình con gồm có những ai?
13


+ Gia ỡnh con thuc gia ỡnh nh hay gia ỡnh ln?
+ Mi ngi sng trong gia ỡnh phi nh th no vi nhau?
+ Con nh v v ai trong gia ỡnh con?
Qua gi to hỡnh ú cụ giỏo dc tr bit yờu thng, kớnh trng i vi ụng
b, cha m, anh ch, bit nhng nhn em bộ.
+ i vi gi hc tp tụ ch cỏi:
Cụ nhc nh tr ngi ngay ngn ngng cao u khi lm xong ct
dựng gn gng , ngn np vo ỳng ni quy nh v bit gi gỡn bo qun
dựng.
+ Gi lm quen tỏc phm vn hc
Xuất phát từ những tình hình đặc điểm của lớp tôi đã mạnh dạn cho trẻ làm
quen với một số truyện cổ tích Việt Nam
.

Thông qua nội dung truyện dẫn đến giáo dục lễ giáo cho trẻ một cách

nhẹ nhàng,phù hợp với lứa tuổi,không gò bó áp đặt mà đạt hiệu quả cao cho
trẻ.
- Lập kế hoạch cho chủ điểm;
Trớc hết để cho nội dung lôzíc và phù hhợp với chủ điểm, tôi xây dựng kế
hoạch làm quen với văn học cho tr ngay từ đầu năm.

- Giờ đón trẻ ,giờ trả trẻ là lúc cô áp dụng biện pháp cá thể hiệu quả nhất.
Ví dụ :
Cô trò chuyện cởi mở, tự nhiên gần gũi trẻ để trẻ tự bộc lộ bản thân:
+ Cô hỏi trẻ nhà con có em bé không ?
+ Con thờng làm gì với em bé nếu em đòi đồ chơi của con thì con làm gì ?
Từ đó cô có thể kể chuyện có nội dung về gia đình cho trẻ nghe.
-Hoặc giờ hoạt động góc :
Góc là khu vực riêng biệt trong nhóm nơi trẻ có thể làm việc một mình hoặc
theo nhóm nhỏ theo hứng thú và nhu cầu riêng để trẻ xem xét và khám phá
.Cô giáo có thể làm việc riêng với từng nhóm nhỏ mà không sợ ảnh hởng đến
15


sự hoạt động tích cực của trẻ ở đây trẻ đợc thoải mái về không gian và thời
gian
-Sinh hoạt chiều :Đây là thời gian lý tởng để cô giáo tổ chức cho trẻ làm
quen trọn vẹn với một truyện cổ tích đúng các bớc làm quen với tác phẩm văn
học.
Vớ d: Qua chuyn "tớch chu".
+ Cụ m thoi cựng tr:
- Tớch chu l cu bộ nh th no?
- Tớch chu cú yờu thng b khụng?
- Cui cựng Tớch Chu cú nhn ra li ca mỡnh khụng?
- Tớch chu ó lm gỡ khi nhn ra li ca mỡnh?
- Con cú hc tp bn Tớch Chu khụng ? vỡ sao?
Cụ giỏo dc tr lũng tht th, chm lo lao ng, dy chỏu yờu cỏi thin,
ghột cỏi ỏc, hỡnh thnh cho tr lũng nhõn ỏi i vi mi ngi xung quanh.
+ Gi hc õm nhc: Bi hỏt "Ngy vui 08/03
Cụ m thoi cựng vi tr.
- Ngy 8/3 l ngy gỡ?


- Trẻ đóng vai bác sĩ đã biết kê đơn thuốc cho bệnh nhân.
- Trẻ đóng vai cô y tá phát thuốc dặn bệnh nhân uống thuốc ngày mấy
lần,
- Trẻ đóng vai bệnh nhân nhận thuốc, nhận đơn thuốc bằng hai tay và
nói lời cảm ơn đối với cô y tá, bác sĩ.
Ví dụ : Qua trò chơi bán hàng:
17


Người bán hàng hỏi: Cô, chú mua gì ạ?
+ Bác cho tôi mua quả cam.
Người mua hỏi: Bao nhiêu tiền một cân cam vậy cô?
Qua hoạt động vui chơi cháu mạnh dạn dần, thành thạo dần trong giao tiếp,
trong ứng xử, chào hỏi đối với mọi người xung quanh mình.
Từ đây trẻ lớp tôi đã hết nói trống không . Trẻ biết nói và trả lời đầy đủ
câu, biết xưng hô chuẩn mực đối với cô và bạn.
Biện pháp 3:. Giáo dục lễ giáo ở mọi lúc mọi nơi đối với trẻ.
Trong giờ chơi tự do, hay giờ lao động, sinh hoạt ngoài trời nếu cháu
làm việc gì sai đối với bạn, cô giáo nhắc nhở trẻ phải biết xin lỗi cô, xin lỗi
bạn, ai cho gì thì nhận bằng hai tay và nói cháu cảm ơn cô, chú.
Giờ chơi cô giáo dục cháu đoàn kết với bạn bè, không tranh giành đồ
chơi.
Giờ dạo chơi sinh hoạt ngoài trời.
Ví dụ: Tham quan vườn cây ăn quả.
Cô đàm thoại với trẻ:
+ Khi đi tham quan các con phải đi như thế nào?
- Muốn có nhiều quả ngon ta phải làm gì?
- Khi ăn quả các con nhớ đến ai?
Giáo dục trẻ kính trọng, yêu những người lao động, khi ăn quả phải từ

Khi nào trẻ nhận được bông hoa màu gì, tôi hỏi cả lớp vì sao bạn nhận
được bông hoa màu đó?

19


Ngoài ra, vào mỗi sáng tôi thường đưa ra những tiêu chuẩn bé ngoan về
lễ giáo để trẻ thực hiện.
Cuối tuần bao giờ cũng có tiết mục kể chuyện về gương tốt, tuần nào
cũng vậy tôi không bao giờ bỏ qua.
Ví dụ: Tuần 1 tháng 10 tôi kể chuyện "Tích Chu" cho trẻ nghe.
Tuần khác tôi kể cho trẻ nghe "Sự tích cây vú sửa"... hoặc những câu
chuyện về ăn uống có văn hoá do tôi đặt ra hoặc sưu tầm, những giờ như vậy
trẻ rất thích lắng nghe, nhằm kích thích trẻ học ngoan, muốn được cắm cờ, trẻ
sẽ nỗ lực như ý muốn.
Vì trẻ ở lứa tuổi này thích động viên khen ngợi, được khen trẻ thêm tự
tin và hào hứng thực hiện tốt yêu cầu của cô.
.Như vậy, mọi lúc, mọi nơi cô giáo cũng có thể giáo dục lễ giáo cho trẻ
giúp trẻ “ Nói lời hay, làm việc tốt.”
Biện pháp 4: Xây dựng cảnh quan sư phạm trong lớp học:
Cùng với toàn ngành thực hiện chủ đề năm học xây dựng trường học
thân thiện học sinh tích cực. Thì việc tạo cảnh quan sư phạm trong phòng học,
môi trường xung quanh cũng là một chuyên đề mà tôi chú trọng trong năm
học này.
Tôi luôn chú ý tạo cảnh quan sự phạm trong phòng học, đồ dùng đồ chơi
được sắp xếp, gọn gàng, ngăn nắp, từng góc riêng biệt mỗi kệ góc tôi đều làm
mới, để hấp dẫn trẻ, tạo cảm giác thích thú luôn mong muốn được sắp xếp
ngăn nắp.
Đặc biệt là góc thiên nhiên được trang trí và trồng nhiều cây cảnh để tạo
cho trẻ một không gian xanh, để mỗi ngày trẻ có thể tự mình chăm sóc cây

trong thời kỳ hội nhập của nước ta tiếp nhận nhiều nền văn hoá và trò chơi
giải trí đã ảnh hưởng một phần không nhỏ về hành vi văn minh của trẻ.
Phụ huynh lớp tôi phần đông làm nghề nông nghiệp nên họ ít quan tâm
đến con cái mình, qua các cuộc họp phụ huynh hoặc những buổi truyền thông
tôi luôn phổ biến và tuyên truyền cách nuôi dạy con theo khoa học và cách
giáo dục lễ giáo đối với trẻ lúc ở nhà
Thông qua biện pháp này, tôi thường xuyên gặp gỡ trao đổi với phụ
huynh vào giờ đón và trả trẻ nhằm tìm hiểu và nắm bắt hoàn cảnh gia đình
của từng cháu để có biện pháp kịp thời, đối với trẻ có cá tính đặc biệt tôi phải
gặp riêng từng phụ huynh để trao đổi và thống nhất biện pháp giáo dục lễ giáo
cho trẻ..
Phụ huynh giành thời gian chăm sóc con cái như vệ sinh thân thể, chải
răng đúng cách, phụ huynh phải luôn mẫu mực trong giao tiếp ở nhà để trẻ
noi theo. Đồng thời chú ý sửa sai trẻ kịp thời những thiếu sót trong giao tiếp
đối với bạn bè, đối với người lớn.
Trao đổi với phụ huynh về giáo dục lễ giáo thông qua các bộ môn làm
quen văn học, làm quen với môi trường xung quanh, hoạt động vui chơi âm
nhạc, cụ thể về bài thơ, bài hát, câu chuyện qua đó, cô giáo có biện pháp và
phương pháp giáo dục trẻ một cách có hiệu quả nhất.
22


. Ví du: Lớp tôi chủ yếu là con bố mẹ công nhân nông dân, gia đình có
điều kiện nên nuông chiều theo mọi yêu cầu của con, con muốn gì bố mẹ đều
đáp ứng, nếu bố mẹ không đáp ứng thì trẻ không chịu đến trường.
Thấy việc này, tôi đã tham mưu với phụ huynh khi trẻ đã quen với sự
nuông chiều thì không phải một sớm một chiều trẻ thay đổi ngay mà phải có
sự kết hợp giữa phụ huynh và cô giáo, phải kiên trì dành nhiều thời gian để
khuyên răn và nhắc nhở trẻ.
Cô giáo cũng cần trao đổi với phụ huynh không nên nuông chiều con quá

không to tiếng quát tháo, xưng hô dịu dàng bằng cô và cháu, giờ đón trả trẻ
tôi luôn ân cần dịu dàng thương yêu trẻ, khiêm tốn lịch sự trong giao tiếp với
phụ huynh, cháu hỏi gì tôi trả lời rõ ràng, gọn gàng tôn trọng lời nói của trẻ,
lắng nghe ý kiến của trẻ.
Tôi hứa điều gì với trẻ là thực hiện đúng lời hứa, nếu trẻ có hành vi hoặc
lời nói không hay tôi nhẹ nhàng góp ý và khuyến khích trẻ tránh sai phạm lần
sau. Tuyệt đối không chạm tự ái của trẻ hoặc làm trẻ phải sợ hãi lo lắng. Tác
phong quần áo tôi luôn chú ý ăn mặc đẹp, lịch sự, cô tươi trẻ cháu rất thích.
Giáo viên thực sự yêu nghề, mến trẻ, luôn coi trẻ như con em của mình,
tôn trọng mọi ý kiến của trẻ luôn lấy tình cảm mẹ - con để giáo dục trẻ, luôn
tạo cho trẻ sự an toàn tuyệt đối khi ở bên cô.
. Nghiêm túc thực hiện chế độ sinh hoạt trong một ngày của trẻ. Cô giáo
phải thực sự là tấm gương sáng cho trẻ noi theo.
Cô giáo phải luôn tìm tòi sáng tạo trong cách lên lớp thu hút cháu. Cô có
thể tự sáng tác ra những câu chuyện bài thơ về lễ giáo và kể cho trẻ nghe,
hoặc cô có thể ghi qua băng rồi để kể trẻ nghe trẻ sẽ tiếp thu rất nhanh

24


. Cô giáo đã biết dùng các công nghệ hiện đại cho trẻ xem qua Video
các câu chuyện về lễ giáo. .
Tóm lại: cô giáo luôn là tấm gương sáng cho trẻ noi theo, luôn là người
mẹ hiền thứ hai của tre trẻ có hai mẹ hiền nhất định trẻ sẽ là con ngoan trò
giỏi.
2.3- Kết quả nghiên cứu:
Sau những biện pháp tôi nghiên cứu và thực hiện chất lượng giáo dục về
lễ giáo tăng lên rõ rệt đó là điều làm tôi phấn khởi, yêu nghề, yêu trẻ càng
nhiều. Giúp tôi có nghị lực trong công tác, lớp tôi đạt được kết quả như sau:
- Trẻ biết chào hỏi lễ phép: 98%.