Header Page 1 of 126.
ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH TRÀ VINH
TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÀ VINH
ISO 9001:2008
PHẠM VƯƠNG HUYỀN
VĂN HÓA GIAO TIẾP CÔNG SỞ
TRONG CÁC CƠ QUAN CHUYÊN
MÔN THUỘC ỦY BAN NHÂN DÂN
TỈNH HẬU GIANG
Chuyên ngành: VĂN HÓA HỌC
Mã số: 60310640
LUẬN VĂN THẠC SĨ VĂN HÓA HỌC
Người hướng dẫn khoa học: TS. LÊ THỊ TRÚC ANH
TRÀ VINH, NĂM 2016
Footer Page 1 of 126.
Header Page 2 of 126.
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi.
Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được ai
công bố trong bất kỳ công trình khoa học nào khác.
Trà Vinh, ngày
- ii -
Header Page 4 of 126.
TÓM TẮT
Tên đề tài: VĂN HÓA GIAO TIẾP CÔNG SỞ TRONG CÁC CƠ
QUAN CHUYÊN MÔN THUỘC ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH HẬU GIANG
Thời gian nghiên cứu: Từ ngày 16/3/2015 đến ngày 03/12/2015
Địa điểm nghiên cứu: Tỉnh Hậu Giang
Trong bối cảnh hiện nay, đẩy mạnh việc thực hiện văn hoá giao tiếp nơi công
sở là rất quan trọng và cần thiết để góp phần thực hiện mục tiêu xây dựng được một
nền hành chính trong sạch, minh bạch, vững mạnh, chuyên nghiệp, hiện đại, hoạt
động có hiệu lực, hiệu quả nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế, xã hội và phục
vụ Nhân dân của đội ngũ cán bộ, công chức trong giai đoạn mới.
Chúng ta biết rằng, công sở là một tổ chức đặt dưới sự quản lý trực tiếp của
nhà nước, có tư cách pháp nhân, được pháp luật điều chỉnh để quản lý công việc có
tính chuyên ngành và phục vụ lợi ích công. Công sở tồn tại như một hiện tượng văn
hóa đồng thời là một chủ thể văn hóa đi liền với các yếu tố tổ chức quyền lực và
tâm lý, tình cảm của con người.
Văn hóa giao tiếp nơi công sở được hiểu là những quy tắc, chuẩn mực ứng
xử giữa người đại diện cho cơ quan hành chính nhà nước với công dân và giữa cán
bộ công chức với nhau, nhằm phát huy tối đa năng lực để đạt hiệu quả cao nhất
trong hoạt động công vụ. Khi văn hóa công sở của cán bộ, công chức, viên chức
được nâng cao thì nấc thang văn hóa ứng xử của công dân đến công sở làm việc
chắc chắn cũng sẽ được nâng cao. Văn hóa công sở còn là biểu hiện nổi bật của một
xã hội văn minh, mọi hoạt động công vụ đều có nề nếp, kỷ cương; mỗi người cán
bộ, công chức, viên chức đều thấy rõ trách nhiệm của mình và luôn tự nguyện làm
tròn nhiệm vụ, hoàn thành tốt phần việc được giao. Do vậy, nếu xét về bản chất thì
xấu hạ uy tín của nhau, không tôn trọng nhau. Giao tiếp với Nhân dân thì cửa
quyền, quan liêu, sách nhiễu, đã tạo ra khoảng cách với Nhân dân trong thực thi
công vụ, giao tiếp ứng xử không đúng với vị trí, tư cách của người công chức trong
công sở.
Nhằm thực hiện tốt công tác cải cách hành chính, góp phần đáp ứng yêu cầu
phát triển kinh tế, xã hội trong giai đoạn mới thì việc lập lại trật tự kỷ cương; xây
dựng phong cách ứng xử chuẩn mực của cán bộ, công chức, viên chức trong hoạt
động công vụ là một đòi hỏi vừa khách quan vừa cấp bách.
Footer Page 5 of 126.
- iv -
Header Page 6 of 126.
Tóm lại, trong bối cảnh hiện nay, văn hóa giao tiếp nơi công sở vừa là mục
tiêu nhưng đồng thời cũng là “cú hích” cần thiết và quan trọng để phát triển công
sở. Chúng ta cùng nhau tin tưởng và hy vọng rằng, trong thời gian tới, việc thực
hiện có hiệu quả văn hóa giao tiếp nơi công sở sẽ góp phần xây dựng một nền hành
chính chuyên nghiệp, hiện đại, minh bạch và vững mạnh, tạo mọi sự cần thiết để
thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và phục vụ
Nhân dân.
Footer Page 6 of 126.
-v-
Header Page 7 of 126.
- vi -
Header Page 8 of 126.
1.3 Công sở các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh Hậu
Giang và văn hóa giao tiếp .............................................................................. 22
CHƯƠNG 2: GIAO TIẾP CÔNG SỞ TRONG CÁC CƠ QUAN
CHUYÊN MÔN THUỘC UBND TỈNH HẬU GIANG NHÌN TỪ
VĂN HÓA TỔ CHỨC .................................................................................. 30
2.1 Tổ chức không gian và thời gian giao tiếp .......................................................... 31
2.1.1 Tổ chức không gian giao tiếp ............................................................................ 31
2.1.1.1 Khung cảnh môi trường công sở .................................................................... 31
2.1.1.2 Phòng làm việc, phòng tiếp dân ..................................................................... 34
2.1.2 Tổ chức thời gian giao tiếp ............................................................................... 36
2.2 Tổ chức nhân vật giao tiếp ................................................................................... 38
2.2.1 Cán bộ, công chức, viên chức, viên chức ......................................................... 38
2.2.2 Người dân .......................................................................................................... 50
2.3 Tổ chức nội dung và hình thức giao tiếp ............................................................. 54
CHƯƠNG 3: GIAO TIẾP CÔNG SỞ TRONG CÁC CƠ QUAN
CHUYÊN MÔN THUỘC UBND TỈNH HẬU GIANG NHÌN TỪ
VĂN HÓA ỨNG XỬ ..................................................................................... 60
3.1 Văn hóa giao tiếp của người Việt ........................................................................ 61
3.1.1 Giao tiếp, ứng xử của người Việt nhìn từ truyền thống ................................... 61
3.1.2 Văn hóa ứng xử của cán bộ, công chức, viên chức qua lời dạy của chủ
tich Hồ Chí Minh ............................................................................................. 66
3.2 Văn hóa ứng xử qua các phương tiện giao tiếp ................................................... 71
3.2.1 Giao tiếp ngôn từ ............................................................................................... 71
3.2.2 Giao tiếp phi ngôn từ ......................................................................................... 78
Footer Page 10 of 126.
Tên hình
So sánh mức độ đánh giá về bài trí công sở giữa CBCC và
ND
Đánh giá của người dân về thời gian làm việc của
CBCCVC
So sánh kết quả đánh giá về hệ thống Bảng biểu hướng
dẫn nơi công sở hành chính của CBCCVC và Người dân
- ix -
Trang
32
37
55
Header Page 11 of 126.
PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Ngày nay, cùng với sự phát triển của xã hội, của nền kinh tế nhiều thành
phần, giao tiếp trở thành đòi hỏi cấp thiết của nhiều ngành nghề như những người
làm công tác kinh doanh, nhân viên văn phòng, khách sạn, lễ tân, đặc biệt quan
trọng nhất là những cán bộ, công chức, viên chức nhà nước, giao tiếp tốt là điều
kiện của sự thành đạt trong những lĩnh vực này. Hoạt động giao tiếp hết sức phức
2. Lịch sử nghiên cứu vấn đề
Đến thời điểm hiện tại, qua tìm hiểu của cá nhân thì chưa có công trình nào
nghiên cứu đề tài về văn hóa giao tiếp trong các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban
nhân dân tỉnh Hậu Giang; tuy nhiên, có những bài báo, bài viết và công trình nghiên
cứu về văn hóa giao tiếp nơi công sở, cụ thể như:
- Trên tạp chí Tổ chức nhà nước: số 05/2007, Đào Thi Ái Thi có bài “Bàn về
văn hóa giao tiếp của Hồ Chí Minh” và cũng trên tạp chí này, đến số 09/2007, Đào
Thi Ái Thi tiếp tục có bài “Xây dựng mô hình lập kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng kỹ
năng giao tiếp của đội ngũ công chức hành chính”;
- Quyển “Văn hóa và ngôn ngữ giao tiếp của người Việt” của Hữu Đạt, HNxb Văn hóa thông tin năm 2000;
- Quyển “Kỹ năng giao tiếp trong hành chính” do Mai Hữu Khuê làm chủ
biên,- H.Nxb: Lao động;
Và nhiều văn bản pháp quy có liên quan đến văn hóa giao tiếp như: Quyết
định số 129/2009/2007/QQĐ-TTg của Thủ Tướng Chính phủ V
hó
i
n hành Văn
ông sở tại ơ qu n hành hính nhà nướ ; Quyết định số 03/2007/QĐ-BNV
ngày 26 tháng 2 năm 2007 của Bộ Nội Vụ V
ộ, ộng hứ , iên hứ làm i
i
n hành quy tắ ứng xử ủ
án
Thông tin và Truyền thông; Sở Lao động - Thương binh và Xã hội; Sở Văn hóa,
Thể thao và Du lịch; Sở Khoa học và Công nghệ; Sở Giáo dục và Đào tạo; Sở Y tế;
Thanh tra tỉnh; Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh và Ban Dân tộc tỉnh.
5. Phương pháp nghiên cứu và nguồn tài liệu
5.1. Phương pháp nghiên cứu
Đề tài sử dụng các phương pháp phân tích, tổng hợp, hệ thống hóa, khái quát
hóa các tài liệu liên quan nhằm xây dựng cơ sở lý luận cho đề tài nghiên cứu; đồng
thời sử dụng các phương pháp như: điền dã, nghiên cứu mô tả, thu thập số liệu, tổng
hợp để phân tích tình hình giao tiếp công sở của các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy
ban nhân dân tỉnh Hậu Giang.
Ngoài ra, phương pháp lấy ý kiến chuyên gia: trực tiếp trao đổi ý kiến với
các cán bộ, công chức một số Sở, ban, ngành tỉnh để có thêm những thông tin cần
thiết, liên quan đến nội dung nghiên cứu của đề tài.
5.2. Nguồn tư liệu
Luận văn sử dụng tư liệu từ sách, báo tạp chí và các trang mạng Internet có
liên quan đến đề tài. Nguồn tư liệu được chọn lọc, chính thống.
6. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
Nhằm góp phần tạo được sự đồng thuận giữa công dân và các cán bộ, công
chức, viên chức trong giao tiếp công sở, đồng thời chỉ ra được những hạn chế trong
Footer Page 13 of 126.
-3-
Header Page 14 of 126.
giao tiếp công sở để các cán bộ, công chức, viên chức trong các cơ quan chuyên
môn thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh Hậu Giang có cái nhìn sâu sắc hơn và có sự điều
chỉnh hợp lí trong thời gian tới.