SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO GIA LAI
TRƯỜNG THPT LÊ HỒNG PHONG
TỔ : HÓA - SINH - CÔNG NGHỆ
TÁC GIẢ ĐỀ TÀI : VÕ THỊ HỒNG NGA
CHỨC VỤ
: GIÁO VIÊN
NĂM THỰC HIỆN : 2016
Đak Đoa, tháng 05 năm
2016 Phần I – MỞ ĐẦU
I. Đặt vấn đề:
1. Lý do chọn đề tài
Vấn đề giảm sỉ số hiện ở các trường học phổ thông hiện nay còn khá cao,
điều đó không những ảnh hưởng đến thành tích của nhà trường mà còn là vấn
đề được xã hội quan tâm, bởi lẽ những học sinh chưa đủ tuổi trưởng thành ra
đã rời bỏ ghế nhà trường bước chân vào cuộc sống mưu sinh nhưng với kinh
nghiệm ít ỏi của mình nhiều em đã lỡ bước xa chân trở thành gánh nặng cho
gia đình và xã hội . Bởi vậy, bước vào năm học mới 2015 - 2016, nhiệm vụ
quan trọng đối với ngành giáo dục và các địa phương đó là vận động học sinh
đến trường, giảm tỷ lệ bỏ học ở các cấp học. Để làm được điều này cần sư
chung tay phối hợp có hiệu quả giữa nhà trường, gia đình và xã hội, trong đó
vai trò của nhà trường, của mỗi thầy, cô giáo cần được khẳng định , nhất là
giáo viên chủ nhiệm người luôn sát cánh cùng các em , và sợi dây liên hệ gắng
kết giữa nhà trường và gia đình các em trong việc quản lí giáo dục các em.
Bản thân tôi đã làm công tác chủ nhiệm rất nhiều năm , ngay từ khi
bước chân lên bục giảng đến nay tôi đã có 10 năm làm công tác chủ nhiệm,
nhiều năm qua chứng kiến nhiều học sinh của mình phải bỏ học giữa chừng vì
nhưng lí do khác nhau. Rồi phải chứng kiến cuộc sống của những em ấy trong
số kinh nghiệm của bản thân và học hỏi kinh nghiệm của đồng nghiệp về công
tác quản lí sỉ số học sinh , nay xin được chia sẻ để quí thấy cô cùng đóng góp
để bản thân có thêm kinh nghiệm nhằm quản lí học sinh tốt hơn.
II. MỤC ĐÍCH VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
1. Mục đích nghiên cứu
Nhằm giúp các thầy cô giáo cùng chia sẽ kinh nghiệm trong công tác
quản lí sỉ số học sinh. Cùng nhà trường tìm ra nhiều biện pháp để giảm bớt tỉ
lệ giảm sỉ số trong nhà trường, hoàn thành tốt chỉ tiêu về giảm sỉ số để đạt
được trường chuẩn quốc gia trong năm 2016.
2. Phương pháp nghiên cứu
Trong quá trình thưc hiện đề tài, tôi sử dụng một số phương pháp sau:
* Phương pháp lí luận
Thu thập thông tin lí luận của vai trò người giáo viên chủ nhiệm lớp
trong công tác giáo dục đạo đức và học tập của học sinh trên các tập san giáo
dục, các bài tham luận trên internet.
* Phương pháp quan sát
Quan sát hoạt động học và sinh hoạt tập thể của học sinh.
* Phương pháp điều tra
Trò chuyện trao đổi với giáo viên bộ môn, học sinh, hội cha mẹ học
sinh, bạn bè và hàng xóm của học sinh.
III. NHIỆM VỤ VÀ THỜI GIAN NGHIÊN CỨU
1. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Thưc tiển tình trạng giảm sỉ số trong nhà trường còn cao.
- Đã có nhiều công trình nghiên cứu nhưng nhiều biện pháp chưa sát với
thưc tiễn địa phương nên tỉ lệ giảm sỉ số chưa giảm thấp được.
- Một số biện pháp bản thân tích lũy được xin được chia sẻ
2. Thời gian nghiên cứu
Trong 4 năm học: Từ năm học 2012 – 2013 đến năm học 2015 – 2016.
D©n téc
§Çu n¨m
175
Cuèi năm
168
89
87
41
41
- Häc sinh 12 gi¶m 07 tØ lÖ giảm 4%; không giảm sĩ số ở lớp A1 và A4.
Khèi líp 11( 5líp)
TT
§Çu n¨m
Cuèi năm
-
Tæng sè
HS N÷
193
178
Khối10 giảm 43 hs tỉ lệ giảm 15,3%; so với năm học trước tỉ lệ hs
nghỉ học đã giảm 4,5%; trừ lớp 10 C1không giảm còn các lớp 10 giảm từ 8
đến 11 hs. Học sinh ĐB dân tộc giảm 13,tỉ lệ hs ĐB dân tộc nghỉ học so với
năm học trước đã giảm 5,6%
Toàn trờng:16 lp .
Đầu năm
Cuối nm
649
582
361
339
204
179
Số học sinh toàn trờng giảm 67 t l gim 10,3%; t l hs ngh hc so vi
nm hc trc ó gim c 2,7% trong ú hc sinh ng bo dõn tc gim
25, t l hs B DT ó gim so vi nm hc trc l 2,1%. Lõn õu tiờn t l
hc sinh ngh hc ca nh trng xp x 10% .
* Nm hc 2014 2015 t l gim s s trong nh trng :
Khối lớp 12 (5 lớp)
TT
Tổng số
120
99
HS BDân tộc
62
49
Khi 11 gim 26 hs t l gim 12,6%; gim nhiu lp B3, B4, B2.
Khối 10(6 lớp)
TT
Tổng số
HS Nữ
Đầu năm
261
211
157
121
Cuối nm
HS BDân tộc
93
69
173
97
47
Cuối năm
157
87
42
Giảm 16 em; giảm sĩ số nhiều ở các lớp A2 (07 em), A4 (05em), A3 (03
em).
Khối 11( 5lớp)
TT
Tổng số
HS nữ
HS ĐB DT
Đầu năm
193
122
226
137
71
Giảm 55 hs ; giảm nhiều ở lớp C1 (11 em),C3 (13em) ;C4 (11em) và
C6(12em)
Tổng số :15 lớp .
Đầu năm
647
378
205
Cuối năm
557
331
165
Giảm 90 em tỉ lệ giảm 13,9 %; tỉ lệ hs nghỉ học giảm một ít trong đó
học sinh đồng bào dân tộc giảm 40, học sinh ĐB DT nghỉ học không tăng so
với năm học trước.
không vận động được tiếp tục nhờ địa phương vận động để các em đến lớp.
- Chăm lo tận tình đến đời sống của học sinh nhất là những học sinh
đồng bào dân tộc thiểu số, học sinh có hoàn cảnh khó khăn hay những học sinh
thuộc gia đình chính sách : Thưc hiện các chế độ miễm giảm, có khu nội trú và
xây dưng bếp ăn tập thể cho học sinh nội trú, thường xuyên theo dõi chế độ ăn
uống , học hành và sinh hoạt của các em…
b. Đối với Đoàn trường :
Tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Đội TNTP Hồ Chí Minh cần tổ
chức các hoạt động xã hội gắn với cuộc sống văn hoá tinh thần ở các địa
phương, tạo môi trường sinh hoạt bổ ích cho các em; đây cũng là một nội dung
mà toàn ngành Giáo dục đang tích cưc hưởng ứng “Xây dưng trường học thân
thiện, học sinh tích cưc”. Tổ chức Đoàn, Đội cũng cần xây dưng và nhân rộng
mô hình “đôi bạn cùng tiến”; tổ chức các cuộc thi về kiến thức, kỹ năng phù
hợp với độ tuổi để thu hút HS tham gia; thưc hiện tốt phương châm “Mỗi ngày
đến trường là một niềm vui”…
c. Đối với giáo viên bộ môn :
- Tận tâm truyền đạt kiến thức và giáo dục đối với học sinh mình giảng
dạy. Thưc hiện đúng những chuẩn mưc nhà giáo, luôn là tấm gương sáng cho
học sinh noi theo, mỗi thầy cô giáo phải luôn là “ một tấm gương tư học và
sáng tạo”.
- Không được có thái độ phân biệt đối xử nhất là với học sinh có học lưc
yếu, học sinh cá biệt , mà trái lại cần có sư quan tâm các em nhiều hơn như :
Thường xuyên kiểm tra bài cũ, đặt các câu hỏi dễ, động viên cho các em phát
biểu, khen những học sinh có tiến bộ hơn trước.
3. Một số biện pháp của giáo viên chủ nhiệm mà bản thân tôi đã
làm.
Vận động HS đến trường, giảm tỉ lệ bỏ học, ở các cấp học được xem là
nhiệm vụ quan trọng đối với ngành Giáo dục và các địa phương.
chủ nhật hàng tuần sẽ đến nhà bạn nào đó trong địa phương để giúp gia đình
bạn và luân phiên qua các gia đình bạn khác.Tổ chức sinh nhật cho học sinh
trong lớp cùng vui cũng được tổ chức thường xuyên để các em thấy rằng mình
luôn được quan tâm và tập thể lớp như là gia đình thân thiết thứ hai của mình.
Giúp đỡ những học sinh có hoàn cảnh khó khăn để các em an tâm học
tập tuyệt đối không để học sinh nghỉ học vì lí do không có tiền nộp học bằng
nhiều hình thức: Nếu những em thuộc diện miễn giảm theo chế độ thì tôi sớm
hoàn thành hồ sơ cho các em, còn những em không đủ điều kiện thuộc diện
miễn giảm theo qui định nhưng gia đình khó khăn về kinh tế tôi làm đơn xin
hỗ trợ từ phía Công Đoàn nhà trường, hội cha mẹ Học Sinh, các tổ chức Đoàn,
Hội , các tổ chức từ thiện địa phương như Đại lí tạp hóa Mười Nhẫn, đại lí tạp
hóa Hoa Thiệu, đại lí phân bón- thuốc trừ sâu Văn Tín,...hoặc dưa vào sư
tương trợ giúp đỡ của các bạn trong lớp và cô giáo . Và đây là vấn đề tế nhị
hay chạm vào lòng tư ti mặc cảm của các em nên tôi thường gặp riêng các em
để tư vấn trước, những lúc vận động cần tránh sư có mặt của các em để các em
không thấy mặc cảm tư ti với bạn bè .
Với những học sinh đồng bào các em hay mặc cảm về cơ thể và học lưc
của mình những lợi thế của các em là phong trào văn nghệ thể thao rất mạnh.
Tôi đã lợi dụng điều đó để kéo các em hòa nhập vào phong trào tập thể lớp,
sau khi các em có sư hòa đồng không còn mặc cảm nữa thì tôi lại phân công
đôi bạn cùng tiến cử những bạn học lưc khá giỏi kèm cặp giúp đỡ các em
trong học tập, nhờ vậy mà các em học hành tiến bộ hơn, hòa đồng hơn.
c. Kết hợp với giáo viên bộ môn để tìm ra biện pháp giúp đỡ kịp thời
những học sinh học yếu bộ môn:
- Thường xuyên hỏi thăm giáo viên bộ môn để nắm bắt tình hình học
tập của học sinh trong lớp.
- Có thể thông qua đội ngũ cán bộ lớp bí mật tìm hiểu về thái độ của
giáo viên bộ môn với lớp nếu có điều gì không phải từ phía giáo viên thì tôi sẽ
+ Có trường hợp học sinh vì chán học muốn làm kinh tế kiếm tiền, giáo
viên và gia đình khuyên răn không được thì tôi và gia đình xây dưng màng khổ
nhục kế : Bắt các em ra rẫy làm những công việc thật nặng nề ( đẩy 6 bao phân
bỏ hốc tiêu trong vòng 1 ngày phải xong), nếu một ngày các em vượt qua thì
tiếp tục ngày thứ 2 , thứ 3,… để các em thấy được nỗi khổ của ba mẹ phải một
nắng hai sương như thế nào để xây dưng ước mơ cho con đến trường cho cuộc
sống của con không phải vất vả như mình.
- Kịp thời thông báo cho Phụ huynh những vấn đề bất thường của học
sinh ở trường để phụ huynh theo dõi các em ở nhà để sớm ngăn chặn nguy cơ
bỏ học của các em.
- Cũng nhắc nhở phụ huynh theo dõi chặc chẽ việc học tập, hoạt động vui
chơi của các em ở nhà. Với sư phát triển như vũ bảo của mạng Internet rất dễ
lôi cuốn các em vào các trò game online hay các bạn rơi vào tình trạng sống
trong thế giới ảo. Do vậy phụ huynh nên quản lí chặt thời khóa biểu học tập
của các em, quản lí điện thoại(mà tốt hơn không nên cho các em dùng điện
thoại), quản lí các mạng internet gia đình, quản lí thời gian ra ngoài của các
em.Thông báo ngay cho giáo viên chủ nhiệm để cùng tìm biện pháp giải quyết,
tránh trường hợp che giấu sai trái của con em mình. Trong thời gian học không
hiểu hay thắc mắc đều gì ngại không hỏi các giáo viên khác thì gặp trưc tiếp
giáo viên chủ nhiệm có thể giải đáp thắc mắc cho các em.
- Khuyên phụ huynh nên chăm lo đời sống tinh thần cho các em an tâm
học tập như :
+ Gia đình luôn là niềm hạnh phúc mỗi khi về nhà, các em học sinh phổ
thông rất hay nhạy cảm, do đó khi trong gia đình có sư bất hòa hay chuyện gì
đó các em thường nghĩ quẩn là tìm cách lẩn tránh, xa khỏi gia đình bằng cách
bỏ nhà đi hay sống bất cần đời, với tâm trạng này các em rất dễ bị kích động
và bị các phần tử xấu lôi kéo vào các tệ nạn xã hội dẫn đến bỏ học (Trong gia
đình không gây gỗ hay cãi nhau để các em nghe thấy vì làm như vậy các em sẽ
phương. Ngày trước khi chủ nhiệm lớp 12A3 năm học 2012 – 2013,lớp tôi có
một em nam phải lập gia đình và 05 em nữ đã kết hôn khi vừa học xong lớp
12, có em khi biết điểm mình đậu đại học cũng là lúc phát hiện mình có em
bé, đành phải bỏ học…điều này làm cho tôi rất trăn trở và tìm biện pháp khắc
phục nó. Từ đó mỗi năm khi vào nhận lớp tôi thường có 1 buổi nhờ giáo viên
sinh học tư vấn sức khỏe sinh sản vị thành niên của lớp. Cuối buổi họp phụ
huynh tôi thường mời phụ huynh của những học sinh nữ ở lại gặp riêng để
cùng phụ huynh bàn bạc đề ra biện pháp khắc phục, thường xuyên theo dõi và
nhắc nhở các em . Nhờ vậy mà những năm học sau tình trạng bỏ học vì tảo
hôn ở lớp tôi không còn nữa.
e. Đối với học sinh:
* Biện pháp chung ở lớp :
- Tôi thường xuyên phân tích cho học sinh thấy rõ lợi ích của việc học
tập và tác hại của việc thất học.
- Thành lập đội xung kích của lớp để kịp thời phát hiện học sinh tụ tập
hàng quán, cúp cua đi chơi, chơi Game hoặc nghiện ngập các vấn đề khác…
Lúc đó tôi sẽ phân tích sai trái, phải quấy với các em đồng thời mời gia đình
trao đổi và yêu cầu học sinh viết kiểm điểm.
- Trường hợp đặc biệt tôi sẽ gặp riêng tâm sư tìm hiểu về tâm tư
nguyện vọng của các em và đưa ra hướng giải quyết thích hợp.
- Phân công học sinh giỏi kèm cặp các học sinh yếu.
- Tạo sư gần gũi và thân thiện giữa thầy và trò.
* Biện pháp riêng đối với từng trường hợp riêng của từng học sinh :
- Học sinh nghỉ học do học lưc yếu, kém,không có động cơ học tập :
GVCN thường xuyên an ủi, cổ động các em, hãy tuyên dương mỗi khi em
được thành tích, đừng tách em ra khỏi tập thể , đừng xem em là gánh nặng mà
hay quan tâm em như những đứa con cần được chăm sóc hơn cả. Lập danh
sách gửi cho giáo viên bộ môn nhờ giúp đỡ nhiều hơn ở những tiết tư chọn,
khi các em đã nghiện thì khó lòng mà bỏ được.Sư phát triển ồ ạt của các làng
trò giải trí ở các quán net, từ điện thoại di động , hàng quán xung quanh trường
đã tạo cho môi trường xung quanh các em đầy sư cám dỗ. Muốn khắc phục
vấn đề này tôi cần có phối hợp giúp đỡ từ nhiều phía như: Nhờ Đoàn trường
tách các em ra khỏi thế giới ảo bằng cách tổ chức những hoạt động vui chơi
lành mạng có ý nghĩa. Thông báo cho gia đình phụ huynh biết tình hình của
các em để phụ huynh có biện pháp theo dõi con em mình ở gia đình. Nhờ bạn
bè , ban cán sư lớp khuyên răn, hỗ trợ thông báo cho GVCN biết mỗi khi các
bạn trốn học chơi game hoặc các tệ nạn khác. Bản thân tôi phải thường xuyên
theo dõi việc chuyên cần của các em trên lớp, đặc biệt là những buổi học trái
buổi. Thậm chí khi nghe mật thám báo cáo em đó đang chơi game ở quán nào
tôi còn bỏ cả thời gian đến quán để xem và khuyên nhủ em. Tôi đưa danh sách
những học sinh hay nghiện của mình và số điện thoại của tôi cho chủ quán để
nhờ giúp đỡ gọi điện cho tôi khi có học sinh đến chơi game. Tôi may mắn ở
gần nhà chị chủ tịch hội phụ nữ xã nên nhờ được chị nhờ công an can thiệp
được 1 học sinh vì quá nghiện game mà bỏ học cả tuần để đi chơi, mặc cho
mọi người khuyên nhủ thế nào cũng không được.
- Nếu học sinh bỏ học nguyên nhân từ phía gia đình : tuy từng hoàn
cảnh khác nhau mà tôi tìm đến gia đình với những lời khuyên khác nhau. Về
phía các em tôi cũng an ủi và cố lôi các em ra khỏi những ảnh hưởng không tốt
của người lớn đối với các em. Cố khơi dậy sức sống mạnh mẽ tiềm ẩn trong
tuổi trẻ của các em để các em có thể vượt qua những những khó khăn đang
ảnh hưởng đến tâm lí của các em.
- Với những học sinh thích nghỉ học để đi làm kiếm tiền : Như ở trên
tôi đã nêu , tôi đã kết hợp với phụ huynh bắt các em làm việc thật nhiều, thật
nặng để các em thấy cưc mà bỏ ý định đi làm, một mặt qua đó các em thấy
được nỗi cưc nhọc của bố mẹ mà có ý chí vươn lên trong học tập.
- Bản thân là giáo viên chủ nhiệm tôi phải đi sâu đi sát vào học sinh,
Năm học
Lớp
Sỉ số
Học sinh nghỉ học
Số lượng
Tỉ lệ (%)
2013-2014
12A5
32
0
0,0
2014-2015
10C1
40
0
0,0
- Đề tài này có thể áp dụng cho các giáo viên chủ nhiệm ở các lớp.
- Đề tài này có thể làm tư liệu cho nhà trường.
- Đồng nghiệp trường bạn có thể tích lũy thêm kinh nghiệm vào sổ tay
chủ nhiệm của mình.
II. Những kiện nghị đề xuất : không
III. Hạn chế
- Mặc dù đã có nhiều cố gắng, nhưng đề tài mới và vốn kinh nghiệm ít ỏi
của mình tôi chắc rằng đề tài sẽ có nhiều thiếu xót . Kính mong quý thầy cô đọc
và góp ý thêm để đề tài được hoàn chỉnh hơn và có thể vận dụng trong phạm vi
rộng hơn nhằm giúp GVCN nhẹ nhàng hơn trong công tác quản lí sỉ số học
sinh. giúp nhà trường giải quyết được một phần gánh nặng trong công tác giảm
tỉ lệ giảm sỉ số trong học đường, hoàn thành chỉ tiêu đạt trường chuẩn quốc gia.
Giúp xã hội hạn chế phần nào tệ nạn xã hội.!
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Đak Đoa , tháng 05 năm 2016
Người viết
Võ Thị Hồng Nga
Phần IV - MỤC LỤC
Trang
Phần I : Mở đầu......................................................................................
1
I. Đặt vấn đề.................................................................................